II GZ 131/14

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-03-25

Skład orzekający: Krystyna Anna Stec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony przez stronę fizyczną, który nie został sporządzony na urzędowym formularzu PPF, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony przez osobę fizyczną, który nie został sporządzony na urzędowym formularzu PPF, zgodnie z art. 252 § 2 i art. 257 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania. Niezłożenie wniosku na przewidzianym prawem formularzu uniemożliwia pełną ocenę stanu majątkowego strony i skutkuje brakiem możliwości merytorycznego rozpoznania wniosku.
Stan faktyczny
A. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Powiatu. Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał skarżącego do złożenia wniosku na urzędowym formularzu PPF, czego skarżący nie uczynił, wnosząc jedynie o zwolnienie z obowiązku składania oświadczenia o stanie majątkowym. Sąd I instancji pozostawił wniosek bez rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Krystyna Anna Stec po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 11 lutego 2014 r., sygn. akt I SA/Ke 314/13 w zakresie pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych bez rozpoznania w sprawie ze skargi A. G. na uchwałę Rady Powiatu w B. z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zmiany w budżecie Powiatu B. postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem objętym zażaleniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. pozostawił wniosek A. G. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi bez rozpoznania. Wniosek został złożony w sprawie ze skargi A. G. na uchwałę Rady Powiatu w B. z dnia [...] grudnia 2012 r. w przedmiocie zmiany w budżecie Powiatu B. Zważywszy, że wniosek przyznanie prawa pomocy nie został złożony na urzędowym formularzu PPF, skarżącemu został przesłany stosowny druk wraz z wezwaniem do złożenia wypełnionego formularza w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Pismo wraz z formularzem zostało doręczone skarżącemu w dniu 11 grudnia 2013 r. W zakreślonym terminie do dnia 18 grudnia 2013 r. skarżący nie złożył wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF. W piśmie procesowym z dnia 18 grudnia 2013 r., wniósł o zwolnienie go ze składania oświadczenia o stanie majątkowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zaskarżonym postanowieniem pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy bez rozpoznania. Powołując się na treść art. 252 § 2 i 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), Sąd stwierdził, że niezłożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu (PPF) uniemożliwiało jego merytoryczne rozpoznanie i musiało skutkować wydaniem orzeczenia o wskazanej treści. A. G., w zażaleniu złożonym na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie, wskazywał, że złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jedną skargę, która następnie została rozdzielona na 113 skarg. Rozdzielenie spraw i duża ilość skarg spowodowały, że złożył wniosek o zwolnienie go od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego. W uzasadnieniu pisma stwierdził również, że prawo pomocy powinno mu zostać przyznane ze względu na zasadność jego skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne, dlatego podlega oddaleniu. Prawo pomocy - zdefiniowane w art. 239 pkt 4 p.p.s.a. - obejmuje uprawnienie strony do zwolnienia od kosztów sądowych (art. 211 p.p.s.a.) oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (art. 244 p.p.s.a.). Aby skorzystać z tego uprawnienia w zakresie częściowym lub całkowitym, strona jest zobowiązana do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 243 § 1 p.p.s.a. Forma tego wniosku nie jest dowolna, gdyż zgodnie z art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Na mocy art. 256 pkt 1 p.p.s.a. wzór ten ustanowiła w drodze rozporządzenia Rada Ministrów. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245) określa dwa rodzaje formularzy o przyznanie prawa pomocy: (1) dla osób fizycznych i (2) dla osób prawnych. W rozpatrywanej sprawie skarżący był zobowiązany na mocy art. 252 § 2 p.p.s.a. do złożenia formularzu dla osób fizycznych – PPF. Sporządzony w ten sposób wniosek ma na celu ogólne zobrazowanie sytuacji majątkowej i finansowej wnoszącego o przyznanie prawa pomocy. Skarżący nie dotrzymał jednak wymogu złożenia wniosku na przewidzianym prawem formularzu, uniemożliwiając tym samym pełną ocenę swojego rzeczywistego stanu majątkowego. WSA w K. wezwał skarżącego do wypełnienia stosownego formularza, który został załączony do pisma Sądu. Skarżący nie odpowiedział jednak skutecznie na to wezwanie, wnosząc jedynie o zwolnienie go od składania przesłanego oświadczenia o stanie majątkowym. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji właściwie zrealizował dyspozycję art. 257 p.p.s.a., zgodnie z którą wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu pozostawia się bez rozpoznania. W świetle akt sprawy postanowienie WSA w K. należy zatem uznać za zgodne z prawem. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło