VI SA/Wa 897/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2013 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty oddala skargę Minister Administracji i Cyfryzacji (zwany dalej organem) decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania z dnia [...] listopada 2012 r. spółki A. sp. z o.o. w G. (zwaną dalej skarżącą/stroną), od decyzji z dnia [...] listopada 2012 r. Nr [...] wydanej przez Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczta Polska S.A. ustalającej opłatę za używanie czterdziestu pięciu niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 24 975,00 zł. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ I instancji wskazał, że działając na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. Nr 85, poz. 728 ze zm.- dalej u.o.a.), przeprowadził [...] sierpnia 2012 r. kontrolę wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych w budynku Hotel [...] znajdującym się w G., ul. P. , zajmowanym na potrzeby prowadzonej przez A. sp. z o.o. działalności gospodarczej. Kontrola została przeprowadzona w obecności pracownika - dyrektora hotelu - Pana M. M.. W wyniku przeprowadzonej kontroli ujawniono w budynku: "czterdzieści cztery telewizory w pokojach typu [...], jeden telewizor typu [...] w restauracji, jedno radio za barem typu [...]". Według dołączonego do protokołu oświadczenia, podpisanego przez Pana M. M. w budynku "Hotel [...] (...) stwierdzono odbiorniki w ilości 1 szt. odbiorników radiofonicznych i 45 szt. odbiorników telewizyjnych (...) są w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Uruchomienie tych odbiorników w celu stwierdzenia technicznej możliwości dostosowania do odbioru programu było nie możliwe bowiem odbiorniki znajdowały się w pokojach hotelowych zajętych przez gości hotelowych. Odbiorniki znajdowały się 44 w pokojach hotelowych, 1 telewizor w restauracji, 1 radio w restauracji". W protokole odnotowano cyt: "Odbiornik podczas przeprowadzonej kontroli odbierał fale radiowe na częstotliwości 101,7 MHz. Telewizor [...] w restauracji odbierał program TVP 1 (...) Według oświadczenia M. M. okres użytkowania odbiorników w kontrolowanym lokalu wynosił ok. 1,5 miesiąca, radio od ok. 1 tygodnia. Odbiorniki są urządzeniami technicznie dostosowanymi do odbioru programów". Protokół został bez zastrzeżeń podpisany przez kontrolerów oraz Pana M. M.. Po przeprowadzeniu postępowania Organ I instancji wydał decyzję ustalającą opłatę za używanie czterdziestu pięciu niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 24 975,00 zł. W odwołaniu od decyzji z dnia [...] listopada 2012 r. Nr [...], skarżący podniósł, iż kontrola została przeprowadzona bez uprzedniej zapowiedzi. Zaznaczył, że kontrolowany podmiot reprezentował przypadkowy pracownik restauracji, który nie był zorientowany w sprawie wyposażenia Hotelu w telewizory. Wskazał, że osoby kontrolujące nie nawiązały kontaktu z dyrektorem Hotelu, który jest kompetentny i zorientowany w sprawie techniki zainstalowanej w pokojach hotelowych. Dodał, że instalowanie odbiorników w pokojach nie było zakończone w momencie kontroli. Zaznaczył, że tych informacji nie posiadał Pan M. M. - dyrektor restauracji, który podał jedynie przybliżony okres używania odbiorników tj. około półtora miesiąca. Dodał, że przybliżony okres eksploatacji odbiorników podany przez niezorientowanego pracownika nie może stanowić podstawy dla naliczenia opłaty karnej. Organ stwierdził, że podczas przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2012 r. kontroli w budynku znajdującym się w G., ul. P., zajmowanym na potrzeby prowadzonej przez A. sp. z o.o. działalności gospodarczej, dokonano jednoznacznych ustaleń faktycznych. Kontrola została przeprowadzona w obecności pracownika Pana M. M.. W wyniku przeprowadzonej kontroli ujawniono w budynku: "czterdzieści cztery telewizory w pokojach typu [...], jeden telewizor typu [...] w restauracji, jedno radio za barem typu [...]". Według dołączonego do protokołu oświadczenia, podpisanego przez Pana M. M. w budynku "Hotel [...] (...) stwierdzono odbiorniki w ilości 1 szt. odbiorników radiofonicznych i 45 szt. odbiorników telewizyjnych (...) są w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Uruchomienie tych odbiorników w celu stwierdzenia technicznej możliwości dostosowania do odbioru programu nie jest możliwe z następujących przyczyn: pokoje hotelowe są zajęte przez gości hotelowych. 44 w pokojach hotelowych, 1 telewizor w restauracji, 1 radio w restauracji". W protokole odnotowano cyt: "Odbiornik podczas przeprowadzonej kontroli odbierał fale radiowe na częstotliwości 101,7 MHz. Telewizor [...] w restauracji odbierał program TVP 1 (...) Według oświadczenia Pana M. M. okres użytkowania odbiorników w kontrolowanym lokalu wynosił ok. 1,5 miesiąca, radio od ok. 1 tygodnia. Odbiorniki są urządzeniami technicznie dostosowanymi do odbioru programów". Protokół został bez zastrzeżeń podpisany przez kontrolerów oraz Pana M. M.. Zdaniem organu nie jest warunkiem decydującym o ważności kontroli wykonania obowiązku rejestracji odbiorników RTV aby była ona przeprowadzona w obecności osoby prowadzącej daną działalność gospodarczą czy też osoby kierującej danym przedsięwzięciem Strony. Kontrola ta nie jest kontrolą działalności gospodarczej i w związku z tym nie jest konieczne aby brała w niej udział osoba uprawniona do reprezentowania Strony albo upoważniona przez nią osoba. Wystarczy aby w kontroli uczestniczyła osoba posiadająca wiedzę na temat ilości używanych przez Stronę odbiorników RTV oraz okresu w jakim były one używane. Jednocześnie o zamiarze przeprowadzenia kontroli tego rodzaju Poczta Polska S.A. nie musi uprzednio zawiadamiać kontrolowanego podmiotu. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, wnosząc o jej uchylenie . Zarzucił naruszenie "podstawowego prawa udowodnienia winy". W uzasadnieniu wskazał, iż osoby kontrolujące nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny. Jego zdaniem w kontroli brał udział przypadkowy pracownik restauracji - Pan M. M., który posługiwał się nieprecyzyjnie wykonaną pieczęcią. Wskazał, że jedyną osobą uprawnioną do reprezentacji Spółki jest Prezes Zarządu Pan E. M.. Jego zdaniem uczestniczący w kontroli Pan M. M. miał wiedzę tylko i wyłącznie na temat odbiorników RTV znajdujących się w restauracji. Podkreślił, że opłata abonamentowa nie jest obowiązkiem do końca jednoznacznym z uwagi na treść wypowiedzi Prezesa Rady Ministrów. Do skargi załączono między innymi kopię wniosku rejestracyjnego odbiorników RTV z dnia 25 stycznia 2013 r., oświadczenia pracowników Spółki dotyczące zakresu obowiązków wykonywanych przez Pana M. M., kopię umowy o pracę zawartej z Panem M. M. oraz wydruk strony internetowej zawierający artykuł dotyczący wypowiedzi Prezesa Rady Ministrów na temat abonamentu RTV. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej p.p.s.a.). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] stycznia 2013 r., utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. z dnia [...] listopada 2012 r., ustalającą opłatę za używanie czterdziestu pięciu niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 24 975,00 zł. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 2 ust 2 oraz art. 5 ust 1 i 3 u.o.a. w związku z art. 7 oraz 77 § 1 i § 3 K.p.a. W istocie zarzuty strony skarżącej mają przede wszystkim charakter procesowy, związany z niewłaściwym lub niedostatecznym ustaleniem stanu faktycznego. W ocenie Sądu, w stanie faktycznym ustalonym w niniejszej sprawie organ miał w pełni uzasadnione podstawy do tego, aby nałożyć na skarżącego opłatę za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych. Zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 u.o.a. za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. W myśl ust. 2 powołanego przepisu domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Co do zasady opłatę abonamentową uiszcza się za każdy odbiornik radiofoniczny i telewizyjny (ust. 4 art. 2 u.o.a.). Modyfikację tej zasady ustawodawca wprowadza w ust. 5 art. 2 u.o.a. określając krąg podmiotów, które niezależnie od liczby używanych odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych zobowiązane są do uiszczania tylko jednej z opłat abonamentowych. Z językowej wykładni powołanych przepisów wynika, że ich adresatem jest posiadacz odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, który w sytuacji jego używania, zobowiązany jest do uiszczania opłaty abonamentowej. Przy czym "używanie" objęte jest domniemaniem zakładającym, że w sytuacji, gdy odbiornik znajduje się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, to jest on używany przez jego posiadacza. W myśl art. 7 ust. 1 i 2 u.o.a. kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej prowadzi operator publiczny, o którym mowa w art. 5 ust. 1, a nadzór nad wykonywaniem kontroli obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku pobierania opłaty abonamentowej sprawuje minister właściwy do spraw łączności. Należy zauważyć, że dla ważności kontroli wykonania obowiązku rejestracji odbiorników RTV ważne jest aby była ona przeprowadzona w obecności osoby prowadzącej daną działalność gospodarczą czy też osoby kierującej danym przedsięwzięciem Strony. Kontrola ta nie jest kontrolą działalności gospodarczej i w związku z tym nie jest konieczne aby brała w niej udział osoba uprawniona do reprezentowania Strony albo przez nią upoważniona. W ocenie Sądu organ prawidłowo uznał, że wystarczy aby w kontroli uczestniczyła osoba posiadająca wiedzę na temat ilości używanych przez Stronę odbiorników RTV oraz okresu w jakim były one używane. Jednocześnie należy wskazać, że o zamiarze przeprowadzenia kontroli tego rodzaju Poczta Polska S.A. nie musi uprzednio zawiadamiać kontrolowanego podmiotu. W przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego kierownik jednostki operatora publicznego, o którym mowa w art. 5 ust. 1, przeprowadzający kontrolę, wydaje decyzję, w której nakazuje rejestrację odbiornika oraz ustala opłatę za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, o której mowa w art. 5 ust. 3. Od decyzji służy odwołanie do ministra właściwego do spraw łączności, (ust. 6 i 7 art. 7 u.o.a.). Zdaniem Sądu bezsporne jest, że w dacie kontroli w kontrolowanym obiekcie znajdowało się 45 niezarejestrowanych i sprawnych odbiorników telewizyjnych. Zostało to potwierdzone przez pracownika Pana M. M. (niesłusznie uznanego przez organ za dyrektora Hotelu). Skoro zatem w dacie kontroli, w pokojach hotelowych zajmowanych przez gości znajdowały się odbiorniki, to w ocenie Sądu nie można uznać za dowolne ustalenia organów, że odbiorniki te znajdowały się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Z zasad logicznego rozumowania, popartych doświadczeniem życiowym wynika przecież, że jeśli w wyposażeniu pokoju hotelowego znajduje się odbiornik telewizyjny, czy radiowy, to nie w celach dekoracyjnych, lecz po to, by mógł być używany przez jego gościa. Zważyć przy tym należy, że przepis art. 80 K.p.a. wprowadza zasadę swobodnej oceny dowodów, zgodnie z którą organ prowadzący postępowanie ocenia według swojej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych i nie jest skrępowany żadnymi formalnymi regułami dotyczącymi wskazania jak ma dowody oceniać. Jednocześnie zasada ta nie oznacza, iż organ jest uprawniony do oceny dowodów dowolnie, lecz musi oprzeć swoją ocenę na przekonujących podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Wydanie 7, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 410). W ocenie Sądu należy w konsekwencji uznać, że organy obu instancji w toku postępowania wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 K.p.a.), oparły swoje rozstrzygnięcia na materiale dowodowym prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny oraz uzasadniły swoje stanowisko wyrażone w spornych decyzjach, w sposób wymagany przez normę prawa zawartą w przepisie art. 107 § 3 K.p.a. Podkreślić też trzeba, że skarżący nie kwestionował w skardze prawidłowości naliczenia opłat za używanie 45 niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 24 975,00 zł., w istocie w ogóle nie podniósł kwestii opłat z tego tytułu. Wobec powyższego Sąd uznał zaskarżoną decyzję wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. za prawidłową, co znajduje też oparcie w aktualnym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por: wyrok NSA z dnia 7 lutego 2012 r., sygn. akt II GSK 1531/10) oraz poglądach doktryny (Małgorzata Jaśkowska, Andrzej Wróbel "Kodeks postępowania administracyjnego", Komentarz, Wydanie II, Zakamycze 2005 str. 802, "Kodeks postępowania administracyjnego" - Komentarz pod red. prof. Marka Wierzbowskiego oraz prof. Aleksandry Wiktorowskiej, str. 772). Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.