II SA/Bk 441/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński, Sędziowie sędzia NSA Mieczysław Markowski,, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 września 2013 r. sprawy ze skargi B. O. i A. O. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Starosty S. z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku 3. zasądza od P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. solidarnie na rzecz skarżących B. O. i A. O. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów wpisu sądowego oraz na rzecz skarżącego A. O. kwotę 116 (sto szesnaście) złotych tytułem zwrotu pozostałych kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym postanowieniem P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. z dnia [...] kwietnia 2012 roku nr [...] utrzymano w mocy postanowienie Starosty S. z dnia [...] grudnia 2011 roku nr [...] w sprawie odmowy wznowienia postępowania zakończonego prawomocną decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 1996 roku nr [...], orzekającą o aktualizacji gleboznawczej klasyfikacji gruntów m. S., wykonanej w 1995 r. przez gleboznawcę Przedsiębiorstwa Usługowo - Handlowo - Produkcyjnego "[...]" Sp. z o. o. w B. U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia. Wnioskiem z dnia 27 marca 2009 roku B. i A. małżonkowie O. wystąpili do Starosty Powiatu S. o wznowienie postępowania w sprawie przywrócenia charakteru rolnego działkom nr [...] i [...], zapisanym w operacie ewidencji gruntów i budynków jako użytek Bi. Jako podstawę swojego żądania wskazali art. 145 § 1 pkt 4 i pkt 5 kpa w zw. z § 47 pkt 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 roku Nr 38, poz. 454). W nawiązaniu do powyższego wniosku, organ I instancji zwrócił się do B. i A. małżonków O. z prośbą o sprecyzowanie żądania, poprzez wskazanie o wznowienie jakiego prawomocnie zakończonego postępowania zwracają się ww. wraz z podaniem daty i nr decyzji zatwierdzającej to postępowanie. W odpowiedzi na powyższe, A. O. stawił się osobiście w dniu 21 kwietnia 2009 roku w organie, informując, iż jego podanie z dnia 27 marca 2009 roku w sprawie wznowienia postępowania należy potraktować jako wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie przywrócenia charakteru rolnego działkom [...] i [...]. W tym stanie rzeczy Starosta S. zawiadomieniem z dnia 23 kwietnia 2009 roku poinformował B. i A. O. o wszczęciu na ich wniosek postępowania w sprawie przywrócenia charakteru rolnego przedmiotowych działek, a następnie decyzją z dnia [...] maja 2009 roku nr [...] odmówił wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków, polegającej na aktualizacji (zmianie) użytków oznaczonych symbolem Bi, występujących w działkach nr [...] i nr [...] położonych na terenie m. S. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] lipca 2009 roku nr [...] uchylił ww. decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, iż w jego ocenie wniosek stron z dnia 27 marca 2009 roku dotyczył wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania w kwestii aktualizacji użytków z Bi na Bi-RV, występujących w działkach nr [...] i [...]. Nadto organ ustalił, iż wniosek skarżących dotyczy wszczęcia postępowania w stosunku do decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 1996 roku nr [...] orzekającej o aktualizacji gleboznawczej klasyfikacji gruntów m. S., wykonanej w 1995 roku przez gleboznawcę Przedsiębiorstwa Usługowo - Handlowo - Produkcyjnego "[...]" Sp. z o. o. w B. Mając na względzie powyższe, organ I instancji postanowieniem z dnia [...] października 2009 roku nr [...] wszczął postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego wyżej opisaną prawomocną decyzją z dnia [...] czerwca 1996 roku nr [...]. Po czym decyzją z dnia [...] listopada 2009 roku nr [...] odmówił wznowienia postępowania zakończonego wspomnianym orzeczeniem, z powodu niewskazania we wniosku z dnia 27 marca 2009 roku żadnej z przyczyn wznowienia określonych w art. 145 § 1 kpa. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. decyzją z dnia [...] lutego 2010 roku nr [...] uchylił powyższe rozstrzygnięcie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy stwierdził, iż wbrew twierdzeniom organu I instancji wnioskodawcy w piśmie z dnia 27 marca 2009 roku skierowanym do organu podali przyczyny wznowienia postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 4 i 5 kpa. Stąd rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji winien zebrać materiał dowodowy i orzec o tym, czy okoliczności sprawy wskazują na istnienie wskazywanych przez wnioskodawców podstaw wznowienia omawianego postępowania. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, Starosta S. decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 roku nr [...] odmówił wznowienia postępowania zakończonego prawomocną decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 1996 roku Nr [...]. Powyższe rozstrzygnięcie zostało jednakże uchylone decyzją P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. z dnia [...] listopada 2011 roku nr [...] z uwagi na fakt, iż świetle aktualnie obowiązującego prawa, rozstrzygnięcie organu o odmowie wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia. W tych uwarunkowaniach Starosta S. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 roku nr [...] odmówił wznowienia postępowania zakończonego opisaną na wstępie prawomocną decyzją z dnia [...] czerwca 1996 roku, podnosząc w uzasadnieniu, że w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki wznowienia określone w art. 145 § 1 pkt 4 i pkt 5 kpa, na które powołali się B. O. i A. O. we wniosku z dnia 27 marca 2009 roku. W zażaleniu od powyższego postanowienia A. O. podniósł, że jego intencją nie było wystąpienie o rewizję postanowień zawartych w decyzji z dnia [...] czerwca 1996 roku nr [...], która to decyzja w żadnej mierze nie naruszała interesu skarżących. Postępowanie zakończone powyższą decyzją było bowiem prowadzone w okresie, kiedy wraz z żoną nie byli właścicielami przedmiotowych działek. Po rozpatrzeniu zażalenia, P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 roku nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że z wniosku B. O. i A. O. z dnia 27 marca 2009 roku (uzupełnionego w dniu 21 kwietnia 2009 roku) jednoznacznie wynika, że wnoszą oni o wznowienie postępowania w sprawie przywrócenia charakteru rolnego działkom nr [...] i [...] wymienionym na wstępie decyzji. Dokonując oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego organ stwierdził, iż w niniejszej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek wznowienia, na które powoływali się skarżący we wniosku z dnia 27 marca 2009 roku. Ustosunkowując się do podstawy wznowienia zawartej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa wskazano, iż B. i A. O. stali się właścicielem działek nr [...] i [...] na mocą aktu notarialnego z dnia [...] grudnia 1995 roku Rep. A nr [...]. Z kolei decyzja zatwierdzająca klasyfikację gruntów m. S. została wydana w dniu [...] czerwca 1996 roku Organ podkreślił, iż ww. prawa właścicielskie do przedmiotowych działek nabyli umową o dożywocie od rodziców A. O. Wobec powyższego zarzut, że nie byli uczestnikami postępowania nie znajduje uzasadnienia, gdyż w niniejszej sprawie jako następcy prawni nie wnosili zastrzeżeń, iż nie zgadzają się z ustaleniami klasyfikatora. Za bezzasadny uznano również zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Zdaniem organu odwoławczego w materiale dowodowym brak jest potwierdzenia, że w dniu 27 marca 2009 roku wnioskodawcy posiadali wiedzę o zaistnieniu nowych okoliczności faktycznych, bądź też nowych dowodów, które miałyby wpływ na zmianę dotychczasowej decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 1996 roku nr [...]. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia prawa procesowego, tj. art. 124 § 2 kpa oraz prawa materialnego, tj. art. 47 pkt 3 i art. 49 pkt 1, 3 cyt. rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku. Nie godząc się z tym rozstrzygnięciem A. O. i B. O. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego jego wydanie postanowienia Starosty S. Skarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie prawa procesowego, tj. art. 7, 77 § 1 kpa w zw. z art. 80 kpa oraz art. 124 kpa, jak również art. 9 kpa, a w konsekwencji art. 138 § 1 pkt 1 kpa. W uzasadnieniu skargi przytoczono dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie. Zdaniem skarżących organ II instancji, pomimo trzyletniego trwania postępowania w sprawie, przed wydaniem postanowienia nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Organ odwoławczy błędnie uznał, że przedmiotowy wniosek dotyczy decyzji z 1996 roku, która nie naruszała interesów wnioskodawców, co w efekcie skomplikowało sprawę. Ponadto P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. pominął milczeniem, wielokrotnie podkreślany fakt, że interes skarżących został naruszony w momencie podjęcia przez Starostwo Powiatowe w S. decyzji o zmianie symboliki oznaczenia działek z Bi/R-V na Bi (po 1996 roku, nie później jednak niż w 2007 r.) oraz faktu, że w ewidencji gruntów i budynków działka nr [...] figuruje nadal jako zabudowana, mimo ustawowego obowiązku wprowadzenia stosownych zmian z chwilą otrzymania wniosku (aktu notarialnego). W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. podtrzymał dotychczasowe stanowisko prezentowane w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Podczas rozprawy sądowej w dniu 2 października 2012 r. skarżący wyjaśnił, iż intencją jego wniosku z 27 marca 2009 roku było przywrócenie charakteru rolnego działkom o nr [...] i [...], a nie wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 1996 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia [...] października 2012 roku, sygnatura akt [...], uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające jego wydanie postanowienie Starosty Powiatowego w S. z dnia [...] grudnia 2011 roku, nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie aktualizacji klasyfikacji gruntów. W ocenie Sądu, organy obu instancji błędnie przyjęły, że wniosek skarżących dotyczy wznowienia postępowania Zakończonego prawomocną decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] czerwca 1996 roku, nr [...]. Skutkowało to w konsekwencji błędnym zakwalifikowaniem przedmiotu sprawy i w efekcie wydaniem decyzji z naruszeniem prawa. W toku ponownego rozpoznania sprawy organ I instancji wszczął postępowanie w sprawie przywrócenia charakteru rolnego działek oznaczonych nr [...] i [...] oznaczonych w ewidencji gruntów symbolami Bi, położonych na terenie miasta S., obręb 1 (l. 89 akt administracyjnych). Następnie organ wezwał skarżących do: "dostarczenia w terminie 7 dni dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej niezbędnej do wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków odnośnie użytków gruntowych w przedmiotowych działkach" (karta 90 akt administracyjnych). W odpowiedzi na wezwanie skarżący wskazali między innymi, na znajdujący się w aktach akt notarialny, który ich zdaniem wskazuje na rolny charakter działek (k. 92 – akt administracyjnych). Starosta S. decyzją z dnia [...] lutego 2013 roku, nr [...], odmówił wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków polegającej na aktualizacji użytków gruntowych oznaczonych symbolem Bi na B-RV, występujących na działkach nr [...] i [...] położonych na terenie miasta S., uznając że skarżący nie przedłożyli mimo wezwania dokumentacji na podstawie której można było dokonać wnioskowanej zmiany ewidencji gruntów i budynków. Na skutek odwołania Państwa B. i A. O. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 roku, nr [...] – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, uznając ja za zgodną z prawem. Organ odwoławczy podkreślił, że Starosta S. dokonał właściwej oceny zapisów użytków gruntowych na przedmiotowych działkach, który to zapis jest zgodny z dokumentacją źródłową, będącą w jego posiadaniu. Organ II instancji w uzasadnieniu swojego orzeczenia stwierdził także, że w sprawie nie wystąpiła przewlekłość postępowania. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wywiedli Państwo B. i A. O., zarzucając: nie rozpatrzenie ich wniosku z 27 marca 2009 roku (k. 3 akt administracyjnych) zgodnie z jego treścią, naruszenie prawa procesowego poprzez niezastosowanie art. 153 p.p.s.a. w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia [...] października 2012 roku w sprawie o sygnaturze akt [...] oraz art. 7, 9, 10 §1, 77, 80 i art. 107 § 1 i 3 kpa. Skarżący zarzucili również brak podstawy prawnej prawa materialnego. W konsekwencji wnieśli o uchylenie decyzji obu instancji i zasądzenie kosztów procesu. W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B., wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądu administracyjne w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z 2002 roku ze zmianami) sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W konsekwencji powyższej kontroli Sąd uchyla zaskarżoną decyzję jedynie w sytuacji, gdy jej wydanie nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wynika to jednoznacznie z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z 2002 roku ze zmianami) Sąd rozpoznając sprawę, zgodnie z art. 134 § 1 cytowanej powyżej ustawy, rozstrzyga sprawę w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi i powołaną podstawą prawną. Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej decyzji, w świetle wymienionych powyżej kryteriów, Sąd stwierdził naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Analizując treść uzasadnień decyzji obu instancji, nie można stwierdzić na konkretnie jakich dokumentach organy dokonały rozstrzygnięć w przedmiotowej sprawie. Organ I instancji pisze: "Zdaniem organu, znajdujące się w aktach sprawy dokumenty nie pozwalają na uwzględnienie tego żądania ..." (k. 93). W toku postępowania administracyjnego – co prawda – wzywa skarżących do: "dostarczenia w terminie 7 dni dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej niezbędnej do rozpatrzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków odnośnie użytków gruntowych w przedmiotowych działkach" (k. 93 akt administracyjnych) – jednak po otrzymaniu odpowiedzi od skarżących (k. 92 akt administracyjnych) organ nie podejmuje żadnych działań w kierunku ustalenia o jakim akcie notarialnym piszą skarżący i czy jego treść ma ewentualny wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie. Organ II instancji także w swoim uzasadnieniu wskazuje na "dokumentację źródłową, będącą w posiadaniu Starosty S.– ale konkretnie jaką – nie wyszczególnia jej. Tego rodzaju sformułowania organu czynią brak możliwości dokonania merytorycznej oceny podjętych decyzji i ich zgodności z prawem. Nie wskazywanie konkretnych dokumentów na których organy oparły swoje rozstrzygnięcia narusza art. 7, 8, 9, 77 § 1 i 107 § 1 i 3 kpa. W świetle powyższego organy administracyjne, ponownie rozpoznając sprawę, winny skonkretyzować: jakimi dokumentami dysponują, jakie dokumenty ma ewentualnie dostarczyć strona skarżąca (w myśl § Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 z 2001 roku ze zmianami) oraz ustosunkować się do treści aktu notarialnego, na który powołuje się strona skarżąca – a w konsekwencji wskazać na jakich konkretnie dowodach opiera swoje rozstrzygnięcie. Należy także podkreślić, że zdaniem składu orzekającego, organ odwoławczy niezasadnie ustosunkował się do zarzutów przewlekłości w sprawie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Skarga na przewlekłość wymaga odrębnego postępowania administracyjnego z zachowaniem całokształtu procedury związanej z jej rozpoznaniem. Mając całokształt powyższych okoliczności na względzie Sąd uchylił wydaną decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z 2002 roku z późniejszymi zmianami). O wykonalności wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 152 cytowanej ustawy, zaś o kosztach w myśl art. 200 powyższej ustawy.