II OZ 780/13

Dnia 20 września 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 20 września 2013 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 23 lipca 2013 roku, sygn. akt II SA/Lu 457/13 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi M.W. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] marca 2013 roku, nr [...] w przedmiocie pozwolenia na rozbiórkę postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 23 lipca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił M.W. przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia [...] marca 2013 r. w przedmiocie pozwolenia na rozbiórkę. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 czerwca 2013 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 500 zł oraz do usunięcia braków formalnych skargi poprzez złożenie jej odpisów. W ocenie Sądu I instancji, wezwania doręczono skarżącej w dniu 15 czerwca 2013 r. W dniu 1 lipca 2013 r. skarżąca uzupełniła braki formalne skargi. Jednocześnie skarżąca złożyła na urzędowym formularzu "PPF" wniosek o przyznanie prawa pomocy. Odmawiając przyznania prawa pomocy Sąd I instancji wyjaśnił, że termin dla uzupełnienia braków skargi upływał w dniu 24 czerwca 2013 r. W związku z powyższym skarga podlegać będzie odrzuceniu, a więc odpowiada kryteriom skargi całkowicie bezzasadnej. W ocenie Sądu I instancji, oznacza to, że wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie. Zarzuciła naruszenie art. 220 § 3, art. 58 § 1 i art. 247 oraz art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a.") poprzez wyrażenie błędnego poglądu, że skarżąca w zakreślonym siedmiodniowym terminie nie zwróciła się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, jak również, że w terminie nie uzupełniła braków formalnych skargi. Wniosła o zmianę postanowienia i przyznanie jej prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Przyznanie prawa pomocy, nawet jeśli zachodzą ku temu przesłanki związane z trudną sytuacją materialną strony (art. 246 § 1 i 2 p.p.s.a.), jest niedopuszczalne w razie oczywistej bezzasadności skargi. Skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że nie może zostać uwzględniona. Zastosowanie art. 247 p.p.s.a. jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości. W przeciwnym razie mogłoby dojść do naruszenia konstytucyjnego prawa strony do sądu. Potrzeba zastosowania art. 247 p.p.s.a. będzie zachodziła przede wszystkim w sytuacjach, kiedy skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 - 6 p.p.s.a. Z taką sytuacją nie mamy niewątpliwie do czynienia w niniejszej sprawie. Sąd I instancji nieprawidłowo bowiem ocenił zwrotne potwierdzenie doręczenia skarżącej wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi i wezwania do uiszczenia wpisu. Nie ulega wątpliwości, że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru widnieje podpis skarżącej i data odbioru 15 czerwca 2013 r. Jednak jak wynika z tego dokumentu, przesyłka do skarżącej była awizowana i następnie odebrana przez skarżącą w placówce pocztowej. Jako data awizowania przesyłki wskazany został dzień 17 czerwca 2013 r., a więc data późniejsza niż data odbioru przesyłki. Ponadto na potwierdzeniu odbioru widnieje pieczęć pocztowej placówki oddawczej z datą 25 czerwca 2013 r., która określa datę zwrotu potwierdzenia odbioru przesyłki do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i która to data w większości przypadków pokrywa się z datą odebrania przesyłki przez adresata. Ponadto dzień 15 czerwca 2013 r. przypadał w sobotę, a więc w dzień, w którym pracują tylko nieliczne placówki pocztowe. Z tych też przyczyn Sąd I instancji powinien był powziąć uzasadnione wątpliwości co do daty doręczenia skarżącej przedmiotowych wezwań i wyjaśnić je w drodze reklamacji przesyłki we właściwym urzędzie pocztowym. Powyższe wątpliwości potwierdza złożona wraz z zażaleniem kserokopia koperty, w której skarżąca otrzymała przesyłkę. Wynika z niej, że przesyłkę awizowano powtórnie dopiero w dniu 25 czerwca 2013 r., a więc w dniu, w którym jak twierdzi skarżąca odebrana została przesyłka i w którym urząd pocztowy zwrócił zwrotne potwierdzenie odbioru do nadawcy. Na kopercie widnieje ponadto stempel z datą 17 czerwca 2013 r., a więc datą późniejszą niż przyjęta przez Sąd I instancji data odbioru przesyłki. Wyjaśnienie powyższych okoliczności ma zasadnicze znaczenie na obecnym etapie postępowania, bowiem ustalenie, że skarżąca uzupełniła braki formalne skargi i złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w dniu 25 czerwca 2013 r., oznacza, że zarządzenie Sądu I instancji zostało wykonane w terminie. Oznacza to, że Sąd I instancji nie był uprawniony do uznania, że skarga jest oczywiście bezzasadna i na tej podstawie nie mógł odmówić skarżącej przyznania prawa pomocy. Brak było bowiem jednoznacznych podstaw do stwierdzenia, że skarga będzie podlegała odrzuceniu. Z powyższych względów i na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.