VII SA/Wa 832/13

WyrokWSA w Warszawie2013-09-24

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Ewa Machlejd, Paweł Groński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę może zostać uznana za nieważną z powodu braku uwzględnienia w projekcie budowlanym linii elektroenergetycznej, mimo że przepisy dotyczące odległości od takich linii nie były jednoznacznie określone w momencie wydania decyzji?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy nadzoru prawidłowo odmówiły stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Brak jednoznacznych przepisów normujących odległość budynków od linii elektroenergetycznych w dacie wydania decyzji, a także brak obiektywnych przeszkód w jej wykonaniu, wykluczyły istnienie rażącego naruszenia prawa lub niewykonalności decyzji w rozumieniu art. 156 § 1 k.p.a.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, twierdząc, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa i jest niewykonalna z uwagi na bliskość linii elektroenergetycznej 110 kV, która nie została uwzględniona w projekcie budowlanym. Organy administracji obu instancji odmówiły stwierdzenia nieważności, uznając, że nie doszło do kwalifikowanych wad decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Paweł Groński, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2013 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2013 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r., znak [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 157 § 1 i 2, art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 i art. 104 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku S. K. o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...] maja 2006 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej S. K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego (pow. zabudowy: 90, 65m², pow. użytkowa: 112,38m² w tym mieszkalna: 72,36m² i gospodarcza: 40,02m², kubatura: 629,00 m³) oraz budynku gospodarczego (pow. zabudowy: 87,75m², pow. użytkowa: 74,24m², kubatura: 299,00m³) wraz ze zbiornikiem szczelnym na nieczystości ciekłe (poj. 5,40m³) położonym na działce nr ewid. gr. [...] w B. przy ul. G., zgodnie z przedłożonym projektem budowlanym - odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 2006 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ przedstawił następujący stan faktyczny sprawy: Wnioskiem z dnia [...] września 2012 r. S. K. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] maja 2006 r., podnosząc, iż jest ona niewykonalna bowiem działka nr [...] położona jest w pasie ochronnym linii elektroenergetycznej 110 kV. W toku postępowania ustalono, że inwestor wraz z wnioskiem o pozwolenie na budowę przedłożył cztery egzemplarze projektu budowlanego z wymaganymi oświadczeniami projektantów, oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, jak również ostateczną decyzję Prezydenta Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na realizacji budynku mieszkalnego, jednorodzinnego oraz gospodarczego z przyłączami infrastruktury technicznej na działce o nr. ew. gruntów [...] bn. przy ul. G. bn. w B. wraz z mapą, która przesądzała o możliwości realizacji inwestycji. Do projektu załączono również pismo Zakładu Energetycznego [...] S.A. z dnia [...] kwietnia 2006 r. w którym określono warunki przyłączenia urządzeń elektrycznych do sieci elektroenergetycznej oraz pismo Wodociągów [...] Sp. z o.o. z dnia [...] maja 2006 r. zawierające wytyczne dotyczące sieci wodociągowej i kanalizacji sanitarnej. Przedłożony projekt budowlany Prezydent Miasta [...] uznał za kompletny, a nadto wskazał, że ustalenia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wiążą organ architektoniczno-budowlany. Dalej Wojewoda [...] wyjaśnił, że stosownie do art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego projekt budowlany powinien zawierać projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich. Inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę załączył mapę zasadniczą, która została sporządza przez uprawnionego geodetę i przyjęta do zasobu miejskiego dnia [...] kwietnia 2006 r. oraz zaewidencjonowana pod nr [...]. Na tej mapie nie była wykazana linia elektroenergetyczna 110 kV. W wyniku dokonanej analizy zgromadzonego materiału dowodowego stwierdzono, iż z treści decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji nie wynika informacja, iż w pobliżu planowanej inwestycji znajduje się linia elektroenergetyczna 110 kV. Załącznik do tej decyzji wykazuje jedynie istnienie słupa linii napowietrznej z naniesionym kierunkiem jej usytuowania. Natomiast projekt zagospodarowania terenu załączony do projektu budowlanego nie wykazuje już takiego obiektu w wyniku ograniczenia zakresu wykazania obszaru wokół terenu inwestycji. Także decyzja o pozwoleniu na budowę nie ujawnia informacji w zakresie istnienia linii elektroenergetycznej 110 kV w sąsiedztwie projektowanej inwestycji. Stosownie do § 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 21 lutego 1995 r. w sprawie rodzaju i zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie (Dz. U. z 1995 r. Nr 25, poz. 133) mapy do celów projektowych, powinny obejmować również obszar otaczający teren inwestycji w pasie co najmniej 30m, a w razie konieczności ustalenia strefy ochronnej - także teren tej strefy. Ze względu na to, że teren inwestycji zamykał się w obszarze działki inwestycyjnej o nr ewid. gr. [...] wystarczającym było wykazanie na tej mapie obiektów w obszarze określonym przepisem § 5 wyżej cytowanego rozporządzenia. Wskazany słup linii elektroenergetycznej 110 kV znajduje się w większej odległości niż 30m od terenu inwestycji. Projekt zagospodarowania działki sporządzony na mapie do celów projektowych uwzględniał nieprzekraczalną linię zabudowy, którą ustalono w załączniku do decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, natomiast nie określał strefy ochronnej linii elektroenergetycznej, która nie została także wykazana w decyzji z dnia [...] kwietnia 2004 r. W ocenie organu nadzoru budowlanego okoliczności te pozwalają na uznanie, że nie doszło do rażącego naruszenia art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego. Odnosząc się do zarzutu niewykonalności decyzji z dnia [...] maja 2006 r., organ nadzoru wyjaśnił, iż Zakład Energetyczny [...] S.A., w związku z licznymi pismami inwestora dotyczącymi możliwości realizacji inwestycji na działce nr [...], w piśmie z dnia 22 stycznia 2007 r. określił warunki zabudowy przedmiotowej działki wskazując, iż lokalizacja budynku gospodarczego w odległości ok. 12 m od istniejącej linii 110 kV umożliwia jego realizację. Kolejnym pismem z dnia [...] września 2012 r. PGE Dystrybucja S.A. poinformowała Wojewodę [...], iż zgodnie z aktualnymi przepisami i normami nie zachodzą okoliczności uniemożliwiające realizację inwestycji objętej decyzją z dnia [...] maja 2006 r. Wskazała również, iż zalecana lokalizacja budynków mieszkalnych od przewodów czynnych linii 110 kV powinna wynosić nie mniej niż 14.5m, zastrzegając, iż odległość ta może być mniejsza, jeśli uzasadniają to pomiary natężenia pola elektromagnetycznego. W piśmie wskazano wytyczne, zgodnie z którymi w czasie budowy projektowanych obiektów zgodnie z normą [...] nie należy składować materiałów budowlanych i ustawiać innych urządzeń do budowy czy maszyn budowlanych oraz lokalizować stanowisk pracy w odległościach od skrajnych przewodów linii 100 kV mniejszych niż 10,0m w poziomie i 6,85m w pionie. Dodatkowo organ nadzoru wskazał, że prowadzi drugie odrębne postępowanie administracyjne o znaku sprawy [...] również z wniosku S. K. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej wnioskodawcy pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz ze studnią kopaną i zbiornikiem szczelnym o poj. 5,70m³ oraz zewnętrzną doziemną instalacją elektryczną nn na działkach o nr ewid. gr. [...] i [...] położonych w B. przy ul. A., obr. nr [...] (B.). Decyzja Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. dotycząca realizacji inwestycji na działkach o nr ewid. [...] i i [...] została wydana na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części osiedla B. w B. (rejon pomiędzy ulicą N., a granicą administracyjną miasta) uchwalonego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej [...] z dnia [...] maja 2007 r. (Dz. Urz. Woj. [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. Nr [...], poz. [...] z późniejszymi zmianami). Na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w drugim odrębnym postępowaniu administracyjnym znaku sprawy [...] organ stwierdził, iż działka o nr ewid. [...], na której wnioskodawca uzyskał kwestionowaną decyzję o pozwoleniu na budowę położona jest w sąsiedztwie wyżej wymienionych działek o nr ewid. [...] i [...] w obr. B. w B.. Analizując projekt zagospodarowania terenu załączony do projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...] maja 2006 r. oraz projekt zagospodarowania terenu z uwidocznionym przebiegiem linii elektroenergetycznej 110 kV załączony do akt sprawy będącej przedmiotem wyżej wymienionego odrębnego drugiego postępowania administracyjnego stwierdzono, że budynek mieszkalny został zaprojektowany w odległości ok. 21m od skrajnego przewodu linii elektroenergetycznej 110 kV, zaś budynek gospodarczy zaprojektowano w odległości ok. 9m od skrajnego przewodu tej linii. Projekt zagospodarowania terenu wykazuje istnienie innych budynków na działkach sąsiadujących z działką o nr geod. [...], znajdującej się w pobliżu linii elektroenergetycznej 110 kV. Projekt zagospodarowania terenu wykazuje istnienie budynku na działce o nr geod. [...] sąsiadującej z działkami o nr [...] i [...], na których wnioskodawca uzyskał również decyzję o pozwoleniu na budowę budynku i mieszkalnego, jak również istnienie budynku na działce o nr geod. [...] sąsiadującej z działką o nr geod. [...], oraz istnienie budynku na działce o nr [...] sąsiadującej z działką o nr geod. [...]. Wyżej wskazane budynki położone są w pasie wyznaczonym linią zabudowy oraz linią strefy ochronnej linii elektroenergetycznej 110 kV. Skoro zatem możliwa była realizacja budynków mieszkalnych na wskazanych działkach to, w ocenie organu, inwestor może także rozpocząć inwestycję na podstawie kwestionowanej decyzji z dnia [...] maja 2006r. na działce nr [...], gdyż nie jest ona dotknięta kwalifikowaną wadą niewykonalności. Decyzją z dnia [...] lutego 2013r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania S. K. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy ponownie rozpoznając sprawę nie znalazł podstaw do uchylenia bądź zmiany decyzji z dnia [...] grudnia 2012r. W uzasadnieniu przedstawił istotę i charakter postępowania nadzwyczajnego prowadzonego w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. Wyjaśnił, że instytucja ta ma charakter wyjątkowy i może być zastosowana wyłącznie wrazie niewątpliwego stwierdzenia kwalifikowanej wadliwości decyzji. W postępowaniu tym, organ nadzoru budowlanego bada prawidłowość decyzji w oparciu o stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie jej wydania. Dalej organ wskazał, że stosownie do § 8 ust. 3 pkt 7 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2003r., Nr 120 poz. 1133 ze zm. – według stanu na dzień wydania badanej decyzji), część rysunkowa projektu zagospodarowania działki lub terenu powinna zawierać m. in. układ linii lub przewodów elektrycznych i telekomunikacyjnych oraz związanych z nimi urządzeń technicznych. Projekt zagospodarowania działki nr [...] w B. nie spełniał tego wymogu nie oznacza to jednak, w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że doszło do rażącego naruszenia prawa bowiem skutki stwierdzonego uchybienia nie mogą być uznane za niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Organ wskazał, że w dacie wydania decyzji tj. [...] maja 2006r. brak było powszechnie obowiązujących przepisów prawa – a tylko takie przepisy można naruszyć "rażąco" w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. – które normowałyby odległość budynków od linii elektroenergetycznych. Przepisów takich nie zawiera w szczególności rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wbrew twierdzeniom skargi kontrolowana decyzja nie jest także obarczona wadą niewykonalności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 5 kpa. Z pisma Zakładu Energetycznego [...] S.A. z dnia [...] stycznia 2007r. wynika, że "(...) lokalizacja budynku gospodarczego możliwa jest w odległości 10 m od skrajnego przewodu linii 110 kV zaś w przypadku budynku mieszkalnego zaleca się zachowanie odległości 14,5 m od skrajanego przewodu przedmiotowej linii (...)". Z analizy projektu budowlanego wynika, że zaprojektowany budynek gospodarczy znajduje się w odległości 14,80 m, natomiast budynek mieszkalny w odległości 26,90 m od południowej granicy działki inwestycyjnej, w pobliżu której jest usytuowana linia 110 kV. Ze względu na fakt, że projekt zagospodarowania działki inwestycyjnej nie obejmuje linii 110 kV, nie jest możliwe ustalenie w jakiej dokładnie odległości od jej skrajnego przewodu zaplanowano sporne budynki. Z analizy porównawczej z dokumentacją projektową sporządzoną dla inwestycji zlokalizowanej na sąsiedniej działce nr ewid. [...] zatwierdzoną decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2012r., Nr [...], znak: [...], wynika, iż linia 110 kV jest oddalona o ok. 12 m od spornego budynku gospodarczego. Oznacza to, że nie ma żadnych przeszkód prawnych ani faktycznych dla realizacji zamierzonej inwestycji. Podsumowując swoje rozważania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że kontrolowana decyzja nie jest dotknięta żadną z kwalifikowanych wad, o których mowa w art. 156 § 1 kpa. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł S. K.. Decyzji zarzucił: 1. naruszenie art. 156 § 1 pkt 5 kpa. poprzez błędna wykładnię polegającą na uznaniu, iż Prezydent Miasta [...] wydał decyzję wykonalną w dniu jej wydania; 2. naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 kpa. poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż decyzja nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, w szczególności nieuwzględnienie faktu, że Prezydent Miasta [...] musiał wiedzieć o przebiegu linii energetycznej z uwagi na posiadaną dokumentację (techniczną, geodezyjną) dotyczącą przedmiotowej działki; 3. art. 34 ust. 3 pkt 1, art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy prawo budowlane oraz przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego poprzez uznanie, iż pomimo wyraźnego naruszenia tych przepisów przez Prezydenta Miasta [...] nie prowadzi to naruszenie do stwierdzenia nieważności decyzji; 4. naruszenie art. 15 kpa. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. poprzez nie rozpatrzenie sprawy ponownie oraz organ II instancji; 5. naruszenie art. 9 kpa. w zw. z art. 6 kpa. poprzez niezastosowanie i tym samym pominięcie przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego okoliczności, iż Prezydent Miasta [...] udzielił wnioskodawcy błędnych informacji odnośnie okoliczności faktycznych i prawnych dotyczących działki nr [...]; 6. naruszenie art. 8 kpa. poprzez jego niezastosowanie i tym samym pominiecie przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż Prezydent Miasta [...] wydał decyzję o pozwoleniu na budowę bez należytego wyjaśnienia sprawy, a zwłaszcza zlekceważył ustalenia z wnioskodawcą i zlekceważył moc prawną udzielonych informacji wnioskodawcy; 7. naruszenie art. 7 kpa. poprzez nie rozpatrzenie i nie zgromadzenie całości materiału dowodowego. Podnosząc powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Skarżący podał, iż sam wielokrotnie informował organ architektoniczno-budowlany, iż linii 110 kV nie ma na mapie i że miała ona zostać "skablowana". Podkreślił, że art. 34 ust. 3 pkt 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy prawo budowlane nakłada na organ rozpatrujący wniosek o pozwolenie na budowę m. in. wymóg sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy. Wprawdzie w warunkach zabudowy nie było wzmianki o linii energetycznej, to jednak nic nie stało na przeszkodzie, aby w oparciu o posiadaną wiedzę dokonać weryfikacji stanu faktycznego i prawnego – w oparciu o rzeczywisty stan na danej nieruchomości. Istniała możliwość weryfikacji złożonego wniosku o pozwolenie na budowę. Należało tego dokonać w kontekście porównania wszystkich dokumentów dotyczących nieruchomości – map, planów, będących w posiadaniu organu, a nie tylko dostarczonych z wnioskiem, jak też dokonania oględzin w terenie. Nadto Prezydent Miasta [...] poinformował skarżącego, że linia elektroenergetyczna zostanie zlikwidowana, a widnieje jedynie w już nieobowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego z 1993 r. Brak planu spowodował konieczność uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w której nie było wzmianki o przebiegu linii, nie nałożono też w niej obowiązku uzgodnienia projektowanej inwestycji z Za kładem Energetycznym. Rozpoczęta inwestycja nie mogła być jednak kontynuowana, gdyż nie chciał prowadzić jej kierownik budowy z uwagi na linię 110 kV. Brak likwidacji przez Urząd Miasta linii elektroenergetycznej spowodował że skarżący, jako przedsiębiorca ponosi stratę i zamierza wystąpić o odszkodowanie,. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Skarga nie jest zasadna. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012 r., którą organ odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] maja 2006 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego i budynku gospodarczego na działce nr [...] w B.. Decyzja wydana została w postępowaniu nadzwyczajnym, prowadzonym w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. Postępowanie to ma charakter nadzwyczajny, odrębny od postępowania zwykłego, w którym wydano kontrolowaną decyzję i jego celem jest wyłącznie ustalenie czy decyzja ta jest wadliwa w rozumieniu art. 156 k.p.a. Stwierdzenie nieważności jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość eliminacji z obrotu prawnego, ze skutkiem ex tunc, decyzji dotkniętych wadami materialnoprawnymi wyliczonymi w art. 156 § 1 pkt 1 – 7 k.p.a. Powyższe oznacza, że w postępowaniu tym organ nadzoru nie dokonuje ponownego rozpatrzenia sprawy co do istoty, jak w postępowaniu odwoławczym, a winien skupić się na celu i zakresie postępowania nadzwyczajnego, biorąc pod uwagę stan prawny i faktyczny z daty wydania kontrolowanej decyzji. W niniejszej sprawie z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] maja 2006 r. wystąpił inwestor S. K., podnosząc, iż decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), a nadto jest niewykonalna ( art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a.). Tak sformułowany wniosek nie wiąże organu administracyjnego, który zobowiązany jest w pełnym zakresie zbadać prawidłowość kontrolowanej decyzji, a więc także ewentualne wystąpienie pozostałych przesłanek nieważnościowych. Biorąc pod uwagę okoliczności sprawy pierwszoplanowe znaczenie ma ocena kontrolowanej decyzji z punktu widzenia art.. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jako wydanej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Zarówno w orzecznictwie, jak i piśmiennictwie przyjmuje się, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja (por. wyrok SN z dnia 8 kwietnia 1994 r. IIIARN 13/94, OSN 1994/3/36. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisami prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - skutki gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji, jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa. Zaznaczyć przy tym należy, iż w sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis , który ma być stosowany w bezpośrednim rozumieniu. Sankcja w postaci stwierdzenia nieważności decyzji nie jest zatem możliwa do zastosowania, gdy przepis wymaga złożonego procesu wykładni, której wynik jest sporny w judykaturze (zob. glosa B. Adamiak do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lutego 2006 r. I FSK 439/05, OSP 2007/9/100). Nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny (por. wyroki Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 1988 r., II SA 981/88, ONSA 1988/21/96 z dnia 21 października 1992 r. sygn. akt V SA 86/92, ONSA 1993/1/23; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 kwietnia 1994 r., sygn. akt IIIARN 15/94, OSNAP 1994/3/36. Rażące naruszenie prawa stanowi kwalifikowaną formę naruszenia prawa. Naruszenia przepisów postępowania lub prawa materialnego, nawet mające istotny wpływ na wynik sprawy, nie może być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru, jeżeli nie nosi cech rażącego naruszenia prawa. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. naruszenie prawa tylko wtedy powoduje nieważność decyzji, gdy ma charakter rażący. A zatem dla uznania, że wystąpiło owo kwalifikowane "naruszenie prawa", konieczne jest stwierdzenie, jaki konkretny przepis został naruszony i wykazanie, iż miało ono charakter rażący. Nadto bezwzględnym obowiązkiem organu jest wykazanie, dlaczego konkretne naruszenie prawa ocenił jako rażące. Odnosząc powyższe do niniejszego postępowania wskazać należy, że decyzja będąca przedmiotem kontroli w postępowaniu nieważnościowym dotyczyła zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Postępowanie poprzedzające rozpoczęcie robót budowlanych zostało precyzyjnie uregulowane przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz wydanymi na jej podstawie przepisami wykonawczymi. Podstawowym wymogiem kierowanym do inwestora jest obowiązek uzyskania przed rozpoczęciem robót budowlanych, decyzji o pozwoleniu na budowę – art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, z zastrzeżeniem art. 29 – 31. Do wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę inwestor obowiązany jest załączyć projekt budowlany, decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest wymagana przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 32 ust. 4) oraz wymagane opinie, uzgodnienia i pozwolenia. Skarżący złożył wymagane dokumenty i organ architektoniczno – budowlany, stosownie do art. 35 ust. 1 – 4 Prawa budowlanego zobowiązany był do sprawdzenia: 1. zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska , w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia , o której mowa w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska; 2. zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3. kompletności projektu budowlanego oraz posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń; 4. wykonanie i sprawdzenie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem. W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz złożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 32 ust. 4 właściwy organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę. Taki stan faktyczny miał miejsce w postępowaniu prowadzonym przez Prezydenta Miasta B., do którego, jako organu właściwego skarżący złożył komplet wymaganych prawem dokumentów, w tym decyzję z dnia [...] kwietnia 2004 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla projektowanej inwestycji na działce nr [...]. Decyzja ta miała wiążący charakter dla organu architektoniczno – budowlanego. Przedłożony projekt budowlany, jak ustalił organ spełniał wymogi decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, także projekt zagospodarowania działki sporządzony na aktualnej mapie do celów projektowych – stanowiący część składową projektu budowlanego – był zgodny z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi. Wobec tak ustalonego stanu faktycznego, które to ustalenia Sąd uznaje za prawidłowe należy podzielić stanowisko organu co braku rażącej wadliwości kontrolowanej decyzji. W szczególności na tę ocenę nie ma wpływu argumentacja skarżącego dotycząca nieformalnych ustaleń z organem architektoniczno - budowlanym w przedmiocie "skablowania linii" bądź braku dokonania przez organ oględzin działki skarżącego. Wskazać nadto należy, że stosownie do art. 20 ustawy Prawo budowlane do obowiązków projektanta należy m. in. opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny z ustaleniami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a nadto zapewnienie sprawdzenie projektu pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi, przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane. Zatem to na projektancie spoczywa odpowiedzialność za przyjęte rozwiązania techniczne, zaś badanie projektu przez organ ogranicza się do sprawdzenia go w granicach określonych w art. 35 Prawa budowlanego (por.wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2004 r., IV SA 415/02 niepubl.). Skarżący podnosząc zarzut rażącego naruszenia art. 34 ust. 3 pat 1 Prawa budowlanego oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 2 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego nie uwzględnił treści art. 20 ustawy Prawo budowlane. Przechodząc do zarzutu niewykonalności kontrolowanej decyzji o pozwoleniu na budowę wskazać należy, że w myśl art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a., organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały. Przepis ten łączy niewykonalność decyzji z istnieniem przeszkód natury obiektywnej w jej wykonaniu, tj. z przeszkodami istniejącymi w dacie wydania decyzji i - co do zasady - nieusuwalnymi przez cały czas, a o takich nie można mówić w rozpoznawanej sprawie. Ten nieusuwalny charakter niemożności wykonania decyzji ma niezwykle istotne znaczenie, przy ocenie istnienia przestanki, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. Nie stanowią o faktycznej niewykonalności decyzji różnego rodzaju trudności w wykonaniu obowiązku nałożonego decyzją. W ujęciu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. mówi się także o niewykonalności prawnej, która oznacza niemożność zastosowania się do decyzji z uwagi na istniejący w obowiązującym porządku prawnym zakaz lub nakaz określonego zachowania pozostający w sprzeczności z wydaną decyzją, co w niniejszej sprawie także nie miało miejsca. Z akt postępowania przeprowadzonego przez organy nadzoru wynika, że nie ma przeszkód faktycznych w realizacji inwestycji objętej decyzją z dnia [...] maja 2006 r. Sąd, w składzie orzekającym, podziela ustalenia organu w tym przedmiocie i przedstawioną argumentację. Odnosząc się natomiast do argumentacji skarżącego stwierdzić należy, że pozostaje ona bez wpływu na ocenę decyzji z punktu widzenia jej kwalifikowanej wadliwości, określonej w art. 156 § 1 pkt 2 i 5 k.p.a. Podsumowując powyższe rozważania Sąd uznał, iż organy nadzoru prawidłowo i wyczerpująco przeprowadziły postępowanie nieważnościowe i niewadliwie uznały, iż kontrolowana decyzja nie jest dotknięta żadną wad, wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1 – 7 k.p.a., dlatego też działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło