II GZ 526/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Janusz Zajda po rozpoznaniu w dniu 25 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 2 lipca 2013 r.; sygn. akt V SA/Wa 1256/13 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi P. K. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2013 r.; nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać wniosek do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z 2 lipca 2013 r., sygn. akt V SA/Wa 1256/13 odmówił P. K. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) z [...] stycznia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że 11 kwietnia 2013 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem organu skarga P. K. na ww. rozstrzygnięcie ARiMR. Skarżący wraz ze skargą złożył wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Skarżący podniósł, iż w dniu 19 marca 2013 r. wniósł skargę za pośrednictwem Poczty Polskiej. Wskazał, że na ostatniej stronie rozstrzygnięcia organ zawarł pouczenie, że skargę należy wnieść za pośrednictwem Prezesa ARiMR, nie wskazał jednak adresu, na jaki skarga winna być wysłana. Skargę wysłał do Prezesa ARiMR, na ul. Jasną 2/4, w Warszawie. Przesyłka zawierającą skargę wróciła do niego, jako zwrot, z adnotacją, że "adresat się wyprowadził". Zdaniem skarżącego skarga została nadana zgodnie z pouczeniem zawartym w zaskarżonej decyzji, zatem strona skarżąca nie może ponosić ujemnych konsekwencji błędnego pouczenia. Skarżący podniósł, iż o adresie dowiedział się z pisma ARiMR skierowanego do niego w dniu 19 marca 2013 r., informującym, iż wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w postępowaniu dotyczącym wniosku o przyznanie pomocy zostanie rozpatrzone w pierwszym możliwym terminie. Zatem wniosek o przywrócenie terminu i skargę skierował na adres wskazany w piśmie z 19 marca 2013 r. Zarządzeniem z 7 czerwca 2013 r. wezwano skarżącego do wskazania, czy nadesłana wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu skarga, jest tą samą skargą, co nadana do organu w dniu 19 marca 2013 r., w terminie 7 dni pod rygorem skutków prawnych. Skarżący w piśmie z 18 czerwca 2013 r. wyjaśnił, że skarga nadesłana wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, jest tą samą skargą, co nadana do organu w dniu 19 marca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmawiając skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia skargi wskazał, że z akt sądowych wynika, iż przesyłkę zawierającą skargę skarżący zaadresował "Agencja Restrukturyzacji Rolnictwa ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa" (k-13 akt sądowych), a ta przesyłka wróciła do skarżącego z adnotacją "adresat wyprowadził się". Jednakże, jak wynika z nagłówka skargi (k-5 akt sądowych) skarga została zaadresowana "Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie za pośrednictwem Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie ul. Poleczki 33 02-822 Warszawa". Skarżący po wezwaniu Sądu wyjaśnił, że skarga nadesłana wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, jest tą samą skargą, co nadana do organu (ARiMR) w dniu 19 marca 2013 r. Na tej podstawie Sąd stwierdził, że skarżącemu był znany prawidłowy adres organu, ponieważ skargę zaadresował w prawidłowy sposób, natomiast błędnie zaadresował kopertę. W związku z powyższym skarżący nie może twierdzić, iż został wprowadzony w błąd co do adresu organu, a uchybienia terminu do wniesienia skargi upatrywać należy w niedbalstwie skarżącego. W tym stanie rzeczy, wobec braku dodatkowych argumentów przemawiających za wnioskiem o przywrócenie terminu, Sąd podstawie art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: ppsa), orzekł jak w sentencji. P. K. złożył zażalenie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie: 1. art. 86 § 1 oraz art. 87 § 1 ppsa; 2. art. 7 i 77 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 267; dalej: kpa) poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy; 3. art. 58 kpa poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i błędne ustalenie, że w sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające przywrócenie terminu do dokonania czynności. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że w wezwaniu Sądu z 10 czerwca 2013 r. nieprecyzyjnie sformułowano pytanie, czy nadesłana wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu skarga jest tą samą skargą, co nadana do organu w dniu 19 marca 2013 r. Skarżący zrozumiał, że pytanie dotyczy treści skargi, która była taka sama. Natomiast w związku z powzięciem informacji o fakcie błędnego zaadresowania skargi, składając wniosek o przywrócenie terminu wskazał - już w nagłówku skargi - prawidłowy adres siedziby ARiMR. Ponadto ponownie podniósł, że w pouczeniu zawartym w rozstrzygnięciu ARiMR nie było wskazanego adresu, na który należy skierować skargę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest zasadne. Zgodnie z art. 86 § 1 ppsa, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W myśl natomiast art. 87 ppsa pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1), a we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy strony w uchybieniu terminu (§ 2). Intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma zatem ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy. Dla takiej oceny konieczne jest nie tylko dokonanie analizy okoliczności podnoszonych przez stronę, lecz również całości okoliczności sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela oceny wyrażonej w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., że o winie skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia skargi świadczy twierdzenie skarżącego, iż nadesłana wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu skarga jest tą samą skargą, co nadana do organu w dniu 19 marca 2013 r., a ponieważ w jej nagłówku został wskazany prawidłowy adres organu, to skarżący znając ten adres nie dołożył należytej staranności w zaadresowaniu koperty. Z takiej argumentacji nie można wnioskować, że Sąd pierwszej instancji dokonał analizy okoliczności sprawy mogących mieć wpływ na stwierdzenie czy skarżący bez swojej winy uchybił terminowi do wniesienia skargi. Obowiązkiem Sądu było odniesienie się do wszystkich argumentów podniesionych przez skarżącego, szczególnie w zakresie prawidłowości pouczenia zawartego w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Na marginesie należy zauważyć, że z uzasadnienia Sądu nie wynika, na jakiej podstawie Sąd uznał za uprawdopodobnione, że wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony w terminie. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.