II OZ 143/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Leszek Kamiński po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 18 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Go 732/13 odrzucające skargę kasacyjną S. G. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 30 września 2013 r. sygn. akt II SA/Go 732/13 odrzucającego skargę S. G. na pismo Wojewody Lubuskiego z dnia 1 lipca 2013 roku nr SO-I.1410.4.2013.ESzo w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działanie Burmistrza Skwierzyny postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim postanowieniem z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Go 732/13, odrzucił skargę kasacyjną S. G. od postanowienia tego Sądu z dnia 30 września 2013 r. odrzucającego jego skargę na pismo Wojewody Lubuskiego z dnia 1 lipca 2013 roku nr SO-I.1410.4.2013.ESzo w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działanie Burmistrza Skwierzyny. W uzasadnieniu postanowienie Sąd wskazał, że postanowieniem z dnia 30 września 2013 r., sygn. akt II SA/Go 732/13, odrzucił skargę S. G. na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zw. dalej p.p.s.a. Odpis tego postanowienia z uzasadnieniem został skutecznie doręczony skarżącemu w dniu 14 października 2013 r., ze stosownym pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia skargi kasacyjnej. Następnie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 6 listopada 2013 r. wniosek ten uwzględnił. Dnia 2 grudnia 2013 r. przyznany na zasadzie prawa pomocy pełnomocnik skarżącego - adwokat - wniósł skargę kasacyjną od postanowienia z dnia 30 września 2013 r., nie składając jednocześnie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia. Mając powyższe okoliczności na uwadze Sąd Wojewódzki, na podstawie art. art. 178 p.p.s.a., skargę kasacyjną odrzucił. Sąd wskazał, że termin wynikający z treści art. 177 § 1 p.p.s.a. jest terminem ustawowym, zawitym, a jego przekroczenie powoduje, że dokonana czynność już po upływie tego terminu jest bezskuteczna. Termin ten nie może zostać skrócony ani wydłużony, a jedynie – na wniosek strony zainteresowanej – może zostać przywrócony na zasadach ogólnych. W ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi brak jest odrębnego uregulowania z zakresu terminu do wniesienia środka odwoławczego przez pełnomocnika, który został ustanowiony dla strony z urzędu już po wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie, zatem także w stosunku do tego pełnomocnika zastosowanie będą miały przytoczone wyżej zasady ogólne dotyczące instytucji przywrócenia terminu. W związku z powyższym skuteczne wniesienie skargi kasacyjnej po upływie trzydziestodniowego terminu przewidzianego w art. 177 § 1 p.p.s.a., możliwe jest jedynie wówczas, gdy zostanie przywrócony termin do jej złożenia, zatem konieczność złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej – w sytuacji niedochowania terminu do jej wniesienia na skutek wystąpienia przez stronę o przyznanie prawa pomocy – nie budzi wątpliwości. W niniejszej sprawie skarżącemu skutecznie doręczono odpis postanowienia o odrzuceniu skargi w dniu 14 października 2013 r. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął z dniem 14 listopada 2013 r. Pełnomocnik skarżącego wniósł natomiast skargę kasacyjną w dniu 2 grudnia 2013 r., nie składając jednocześnie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia. Sąd Wojewódzki wskazał, że skarga kasacyjna została wprawdzie sporządzona i wniesiona przez adwokata, lecz nastąpiło to z przekroczeniem ustawowego terminu. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata czy radcy prawnego, złożony po wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie nie wpływa na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, natomiast może być jedną z podstaw wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Tego rodzaju wniosek nie został jednak jak dotąd w sprawie złożony. Na postanowienie Sądu Wojewódzkiego z dnia 18 grudnia 2013 r. zażalenie wniósł skarżący, reprezentowany przez adwokata ustanowionego z urzędu. Zaskarżonemu w całości postanowieniu zarzucono naruszenie art. 86 § 1 p.p.s.a. poprzez zbyt późne doręczenie postanowienia o wyznaczeniu dla skarżącego pełnomocnika z urzędu, co spowodowało przekroczenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej bez winy pełnomocnika. Wskazując na powyższy zarzut wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przyjęcie złożonej skargi kasacyjnej do rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie w terminie 30 dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Niespornym jest, że przesyłka sądowa zawierająca postanowienie Sądu Wojewódzkiego z dnia 30 września 2013 r. wraz z uzasadnieniem została doręczona skarżącemu w dniu 14 października 2013 r. Stosownie do unormowań zawartych w art. 67 § 1 p.p.s.a., od tej daty należy liczyć trzydziestodniowy termin do zaskarżenia postanowienia, który upływał w tej sprawie z dniem 14 listopada 2013 r. Mając powyższe na uwadze nie sposób przyjąć, że składając skargę kasacyjną w dniu 2 grudnia 2013 r. skarżący zachował zakreślony ustawą termin. Prawidłowo zatem Sąd Wojewódzki ustalił, że termin do złożenia skargi kasacyjnej został uchybiony. Skoro zaś czynność, jaką było wniesienie skargi kasacyjnej po terminie nie mogła odnieść zamierzonego skutku procesowego, to Sąd Wojewódzki prawidłowo postanowił o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Odnosząc się do twierdzeń zawartych w zażaleniu wskazać należy, że złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, na skutek którego dla skarżącego ustanowiono pełnomocnika z urzędu, nie stanowił przeszkody do odrzucenia skargi kasacyjnej jako wniesionej z uchybieniem terminu. Ustanowiony w sprawie pełnomocnik z urzędu, ma bowiem możliwość złożenia ponownie skargi kasacyjnej, a w przypadku upływu ustawowego terminu do jej złożenia, winien skorzystać z trybu przewidzianego w art. 87 § 1 p.p.s.a. składając wniosek o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Wniosek ten nie może być wnioskiem dorozumianym, jak próbuje to wywieść skarżący. W tym stanie rzeczy Sąd Wojewódzki prawidłowo, w oparciu o przepis art. 178 skargę kasacyjną odrzucił. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.