II FSK 362/15

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-02-28

Skład orzekający: Antoni Hanusz, Jacek Brolik, Cezary Koziński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy linie telekomunikacyjne (kable) ułożone w kanalizacji kablowej stanowią budowlę w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, oraz czy organy podatkowe prawidłowo ustaliły wartość tych budowli na podstawie ewidencji środków trwałych?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że linie telekomunikacyjne wraz z kanalizacją kablową, w której są ułożone, stanowią całość techniczno-użytkową będącą budowlą w rozumieniu przepisów prawa budowlanego i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Sąd uchylił wyrok WSA, uznając, że sąd pierwszej instancji błędnie ocenił postępowanie organów podatkowych w zakresie ustaleń faktycznych i dowodowych dotyczących rodzaju i wartości tych budowli, nakazując ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem wskazówek sądu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od nieruchomości linii telekomunikacyjnych (kabli) wraz z kanalizacją kablową za rok 2008. Organ pierwszej instancji określił zobowiązanie podatkowe, uznając te elementy za budowle. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję SKO, zarzucając organom brak wystarczających ustaleń co do rodzaju i wartości budowli. SKO wniosło skargę kasacyjną, zarzucając m.in. błędne rozpoznanie skargi przez WSA mimo jej wniesienia po terminie oraz wadliwą kontrolę postępowania organów podatkowych.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Antoni Hanusz, Sędzia NSA Jacek Brolik, Sędzia del. WSA Cezary Koziński (sprawozdawca), Protokolant Anna Błażejczyk, po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2017 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 października 2014 r. sygn. akt I SA/Wr 861/13 w sprawie ze skargi T. [...] S.A. z siedzibą w W. (obecnie: O. [...] S.A. z siedzibą w W.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 28 marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2008 r. 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu, 2) zasądza od O. [...] S.A. z siedzibą w W. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu kwotę 3462 (słownie: trzy tysiące czterysta sześćdziesiąt dwa) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. II FSK 362/15 UZASADNIENIE Wyrokiem z 14 października 2014 r. o sygn. akt I SA/Wr 861/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 28 marca 2014 r. nr [...], którą określono T. [...] SA w W. podatek od nieruchomości za 2008 r. Z przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji stanu faktycznego wynika, że Burmistrz J. decyzją z dnia 28 grudnia 2012 r. (nr [...]) określił T. [...] SA zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2008 r. w wysokości 132.560 zł. Organ podatkowy podkreślił, że po przeanalizowaniu 491 stron dokumentów znajdujących się na płycie CD (zawierającej wyciąg z ewidencji środków trwałych Spółki), kierując się miejscem położenia budowli identyfikowanym poprzez nazwy miejscowości w jakich się one znajdują, wyłonił 63 budowle oznaczone w kolumnie ASSET ID pod określonymi numerami, przy czym organ wymienił w decyzji poszczególne numery. Wartość tych budowli wyniosła 6.481.472,16 zł, zaś podatek od nich obliczony według stawki 2% - 129.629,44 zł. Obok tego do podstawy opodatkowania przyjęto powierzchnię gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności, od których podatek wyniósł odpowiednio 118,70 zł oraz 2.812,10 zł. Burmistrz uznał, że linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej stanowią całość techniczno-użytkową odpowiadającą pojęciu budowli w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 849 z późn. zm., w skrócie: "u.p.o.l") i ich wartość podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Po rozpoznaniu odwołania od powyższej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu decyzją z dnia 28 marca 2013 r. utrzymało w mocy decyzję gminnego organu podatkowego. Kolegium uznało, że przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest sposób opodatkowania budowli, a konkretnie sposób opodatkowania będących własnością T. [...] SA linii telekomunikacyjnych (kabli) ułożonych w kanałach technicznych (kanalizacji kablowej), również będących własnością Spółki. W nawiązaniu do tego organ podniósł, że w świetle art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. - z uwzględnieniem regulacji zawartych w art. 3 pkt 1 lit. b, art. 3 pkt 3 i pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 z późn. zm.), w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie - linie (kable) telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji teletechnicznej (kablowej) są częścią składową budowli – sieci technicznej, a co za tym idzie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Za nieuzasadnione uznało Kolegium zarzuty odwoławcze strony, że linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej nie stanowią całości techniczno-użytkowej wraz z kanalizacją. Organ drugiej instancji stwierdził dalej, że Burmistrz J. w sposób prawidłowy ustalił podstawę opodatkowania (wartość) posiadanych przez podatnika budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej na kwotę 6.481.472 zł. Kolegium podkreśliło przy tym, że pełnomocnik strony przyznał w istocie, iż gminny organ podatkowy ustalił jakie obiekty – budowle znajdują się na terenie Gminy J. oraz jaka jest ich wartość wynikająca z ewidencji środków trwałych prowadzonej przez Spółkę. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego pozwoliło to uznać, że wyżej wymieniona wartość budowli jest niesporna i nie jest kwestionowana. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu T. [...] SA zarzuciła ww. decyzji naruszenie art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm., w skrócie: "O.p."). Według skarżącej, organy nie poczyniły ustaleń w zakresie przedmiotu opodatkowania, to znaczy, że przyjęte do opodatkowania obiekty posiadają cechy budowli w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 i art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. W szczególności nie przeprowadzono dowodu z oględzin, który pozwoliłby ustalić, czy określone obiekty to linie kablowe bądź urządzenia, które można zaliczyć do przedmiotu opodatkowania. Strona wskazała, iż brak jest miarodajnych ustaleń co do wartości poszczególnych środków trwałych, które mogłyby podlegać opodatkowaniu, a to przy uwzględnieniu, że znaczna ich część przebiega przez teren dwóch lub więcej gmin. Organ nie zweryfikował również, czy nie są to elementy wewnętrzne budynku i nie zostały już opodatkowane. Następnie stwierdziła, że w zakresie w jakim opodatkowaniem objęte zostały linie kablowe w kanalizacji, decyzja narusza art. 2 ust. 1 pkt 3 oraz art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał skargę za uzasadnioną. Sąd pierwszej instancji wskazał, iż u podstaw sporu zaistniałego pomiędzy spółką a organami podatkowymi legło zapatrywanie skarżącej, że linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej nie są budowlą w rozumieniu u.p.o.l. W taki sposób argumentowała spółka wyjaśniając przyczynę odbiegania o 1.854.657 zł wartości budowli wykazaną w deklaracji na podatek od nieruchomości za 2008 r. (2.675.862 zł) od tej, jaka ujawniona była w deklaracji za rok 2007 (4.530.519 zł). Jednakże z decyzji organów podatkowych wynika wartość budowli przyjętych do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości za 2008 rok kwocie 6.481.472 zł. Dalej Sąd wskazał, iż budowle objęte opodatkowaniem scharakteryzował organ pierwszej instancji w ten sposób, że powołał w decyzji ich numery pod którymi ujęte zostały w ewidencji środków trwałych (przykładowo: 10814956, 10814955, 10814953, itd.). Poza takim zobrazowaniem - w ocenie Sądu - brak jest w decyzjach obydwóch instancji jakiegokolwiek wyjaśnienia, jakie w rzeczywistości są to obiekty oraz jakimi cechami się odznaczają, ze względu na które można by je uznać za takie, które odpowiadają pojęciu budowli w rozumieniu u.p.o.l. Skład orzekający podkreślił, że ustawa o podatkach i opłatach lokalnych definiując pojęcie budowli odsyła do ustawy Prawo budowlane, nie zaś do ewidencji środków trwałych, czy szerzej – przepisów o podatkach dochodowych. Do tych drugich przepisów odsyła się tylko w zakresie określenia wartości budowli (art. 4 ust. 1 u.p.o.l.). W celu opodatkowania podatkiem od nieruchomości określonych obiektów niebędących budynkami (i gruntami) należy najpierw ustalić, czy odpowiadają pojęciu budowli według kryterium określonym w art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. Dopiero pozytywne ustalenie w tym zakresie uzasadnia sięgnięcie do ewidencji środków trwałych w celu określenia podstawy opodatkowania, to jest wartości takiej budowli (bądź w inny sposób wskazany w dalszych ustępach art. 4 u.p.o.l.). W niniejszej sprawie – jak wskazał Sąd - na podstawie decyzji organów wiadomo tylko tyle, że objęły one opodatkowaniem pewne obiekty, które spółka ujęła w ewidencji środków trwałych, natomiast decyzje nie zawierają ustaleń i nie przedstawiają powodów, dla których owe obiekty potraktowane zostały jako budowle w rozumieniu przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Sąd pierwszej instancji zauważył też, że spółka nie przejawiała zaangażowania we współpracy z organem podatkowym w celu sprawnego wyświetlenia okoliczności faktycznych. Jednakże reakcją na taką postawę nie może być opodatkowanie bliżej nieokreślonych obiektów. Przepisy Ordynacji podatkowej wyposażyły organy podatkowe w określone środki, które mają na celu dyscyplinowanie podmiotów w związku z prowadzonym postępowaniem dowodowym (art. 262 § 1 O.p.) i rzeczą organów jest rozważenie, czy ze środków tych nie należy korzystać. Sąd pierwszej instancji stwierdził też, że linie telekomunikacyjne nie zawsze muszą być umieszczone w kanalizacji (mogą być umieszczane bezpośrednio w ziemi) i nie oznacza to, że nie są budowlą (ułożone w kanałach) i nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości; jest to bowiem sieć techniczna w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Natomiast w sytuacji występującej w rozpatrywanym przypadku budowlą są zarówno kable, jak i kanały połączone w całość techniczno-użytkową. W tym zakresie skład orzekający powołał stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, że "w przypadku, gdy składające się na sieć uzbrojenia terenu przewody – linie kablowe umieszczone zostaną (w uzasadniony sposób) w odpowiedniej kanalizacji kablowej, przewody te i obejmujące je kanalizacje, spełniając samodzielnie przesłanki bycia odrębnymi budowlami, pozostawać będą w funkcjonalnym związku, tworząc całość techniczno-użytkową traktowaną jako jeden obiekt budowlany. (...) Całość techniczno-użytkowa powstała z funkcjonalnego związku budowli stanowi obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. b) Prawa budowlanego. Z tego powodu powyższa całość techniczno-użytkowa stanowi przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy podatkowej, jako podlegający opodatkowaniu obiekt budowlany w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego" (wyrok z dnia 30.11.2010 r., sygn. akt II FSK 1281/09, dostępny w CBOSA). Sąd pierwszej instancji zalecił zatem, aby przy ponownym załatwieniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze podporządkowało się wyrażonej w uzasadnieniu wyroku ocenie prawnej. W skardze kasacyjnej pełnomocnik Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i odrzucenie skargi jako wniesionej z uchybieniem ustawowego terminu do jej wniesienia lub też - w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku - o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu i zasądzenie od strony skarżącej na rzecz SKO w Wałbrzychu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych. Powołując przepisy art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", zarzucono wyrokowi naruszenie przepisów prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: - art. 58 § 1 pkt 2, § 3 oraz art. 53 § 1 p.p.s.a., polegające na wydaniu wyroku uwzględniającego skargę i uchyleniu zaskarżonej decyzji, pomimo tego, iż skarga została złożona przez skarżącą spółkę z uchybieniem trzydziestodniowego terminu do jej wniesienia, w związku z czym Sąd zobligowany był do odrzucenia skargi; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., polegające na wydaniu wyroku uwzględniającego skargę i uchyleniu zaskarżonej decyzji, w sytuacji gdy skarga jako wniesiona z uchybieniem ustawowego terminu do jej wniesienia określonego w art. 53 § 1 w/w ustawy powinna zostać odrzucona na mocy art. 58 § 1 pkt 2 i art. 58 § 3 cytowanej ustawy; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 121 § 1, art. 122 , art. 180 § 1, art. 191, art. 210 § 4, art. 233 § 1 pkt 1 i art. 233 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.), polegające na wydaniu wyroku uwzględniającego skargę i uchyleniu zaskarżonej decyzji, pomimo braku przesłanek do podjęcia takiego rozstrzygnięcia, wobec nie dopuszczenia się przez organ podatkowy naruszenia w/w przepisów postępowania podatkowego, tj. ustawy Ordynacja podatkowa, mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z 133 i art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez błędne wskazanie w uzasadnieniu skarżonego wyroku, w opisie stanu faktycznego sprawy, faktu złożenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu w odpowiedzi na skargę z dnia 28 maja 2013 r. nr [...] wyłącznie wniosku o oddalenie skargi, w sytuacji gdy tut. Kolegium Odwoławcze wniosło w pierwszej kolejności o odrzucenie skargi, a w drugiej kolejności - w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku - o oddalenie skargi. Powyższe uzasadnia również zarzut nie odniesienia się w żadnym miejscu uzasadnienia skarżonego wyroku do twierdzeń i argumentów Kolegium zawartych w w/w odpowiedzi na skargę, co czyni uzasadnionym twierdzenie, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu nie orzekał na podstawie całości akt sprawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik SKO w Wałbrzychu podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja została doręczona stronie w dniu 19 kwietnia 2013 r. (dowód - zwrotne potwierdzenie odbioru decyzji), wobec czego trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi do Sądu upłynął dnia 20 maja 2013 roku, w poniedziałek. Skarga została złożona przez stronę - nadana w Urzędzie Pocztowym W. 10 w dniu 21 maja 2013 r., a więc z uchybieniem ustawowego terminu do jej wniesienia. W ocenie organu odwoławczego uprawnione było przyjęcie, na moment wydawania decyzji ostatecznej, że budowle opodatkowane w zaskarżonej decyzji stanowiły budowle w postaci kanalizacji kablowych oraz linii kablowych znajdujących się w tej kanalizacji. Powyższy wniosek wynika z pisma pełnomocnika strony z dnia 18 lutego 2011 r. Strona podkreśliła, że wraz z pismem z dnia 18 lutego 2011 r. przedłożyła organowi podatkowemu nośnik danych w postaci płyty CD zawierający wyciąg z ewidencji środków trwałych Spółki dla gr. 2 KŚT i gr. 6 KŚT - dla obszaru, w obrębie którego położona jest gmina J. . Dane tam zapisane pozwalają na wyodrębnienie, a następnie wyliczenie wartości obiektów, które Burmistrz J. zakwalifikował jako budowle podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Tym samym organ podatkowy powinien na podstawie przedłożonych danych dokładnie wskazać, które przedmioty podlegają opodatkowaniu i następnie odczytać ich wartość, a nie wskazywać wartość z nieobowiązującej na nowy rok podatkowy deklaracji złożonej za poprzedni rok podatkowy, tj. 2007 r. Stąd też ustalenia przedmiotu i podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości zgodnie z wnioskiem strony i na podstawie dowodu przez niego przedstawionego nie może - w ocenie organu odwoławczego - uzasadniać uchylenia zaskarżonej decyzji, szczególnie, że pełnomocnik podatnika w postępowaniu odwoławczym nie kwestionował ustaleń faktycznych organów podatkowych, lecz jedynie zarzucał, że linie kablowe nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna ma częściowo usprawiedliwione podstawy. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi. Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest także wskazanymi w niej podstawami. W myśl art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu podniosło jedynie zarzuty dotyczące naruszenia prawa procesowego - w pierwszym rzędzie w zakresie rozpoznania skargi przez WSA we Wrocławiu pomimo wniesienia jej z uchybieniem trzydziestodniowego terminu, o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a.; a po drugie, poprzez wydanie wyroku uwzględniającego skargę mimo, że organy podatkowe nie dopuściły się naruszenia przepisów postępowania podatkowego w zakresie zebrania i oceny materiału dowodowego, co - w ocenie SKO w Wałbrzychu – naruszało art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 121 § 1, art. 122 , art.180 § 1, art. 191, art. 210 § 4, art. 233 § 1 pkt 1 i art. 233 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa. Zasadnym okazał się drugi ze stawianych w skardze kasacyjnej zarzutów, co do prawidłowości ustaleń faktycznych w zakresie rodzaju i wartości budowli, która to kwestia zdeterminowana jest w zasadniczej mierze treścią art. 4 ust. 1 pkt 3) u.p.o.l. W wyroku z 16 grudnia 2015 r., sygn. akt II FSK 132/14, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że: "W przypadku opodatkowania budowli podatkiem od nieruchomości jedną z istotnych kwestii, jakie winny być ustalone, jest wartość budowli, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych. Zgodnie z art. 4 ust.1 pkt 3) u.p.o.l. winna być ona ustalona na dzień pierwszy stycznia roku podatkowego w wysokości stanowiącej podstawę amortyzacji w tym roku, niepomniejszonej o odpisy amortyzacyjne. W przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych – podstawę opodatkowania stanowi ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Jeżeli od budowli nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych, podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa (art. 4 ust. 5 u.p.o.l.). Odwołanie się w regulacji dotyczącej podatku od nieruchomości do przepisów regulujących podatki dochodowe i podstawy dokonania amortyzacji niewątpliwie wskazuje na to, że dowodem, na podstawie którego można ustalić wartość budowli, jest ewidencja środków trwałych. Nie można jednak zapominać, że wartość budowli powinien określić podatnik (będący osobą prawną), uwzględniając powyższe zasady, w deklaracji podatkowej, którą ma obowiązek złożyć stosownie do art. 9 pkt 1 u.p.o.l. Jeżeli wartości tej nie określi, bądź poda wartość nieodpowiadającą wartości rynkowej, organ podatkowy powoła biegłego, który ustali tę wartość (art. 4 ust. 7 u.p.o.l.). Oznacza to, że organ podatkowy powinien w pierwszej kolejności opierać się na danych podanych przez podatnika, a dopiero gdy podatnik nie określi wartości budowli lub poda wartość odbiegającą od wartości rynkowej (tę ma obowiązek podać w przypadku, gdy budowla nie podlega amortyzacji, co nie miało miejsca w tym wypadku), zobligowany jest powołać biegłego. W przypadku wątpliwości co do prawidłowości podanej przez podatnika wartości budowli, o której mowa w art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., organ może i powinien ją zweryfikować w postępowaniu podatkowym za pomocą wszelkich dostępnych środków dowodowych". Z przedstawioną wyżej argumentacją Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni się zgadza podkreślając, że obowiązek oparcia ustaleń w zakresie wartości budowli przede wszystkim powinien być oparty na zapisach ewidencji środków trwałych. Pozostaje poza sporem, że w deklaracji za 2008 r. Spółka podała wartość budowli znacząco odbiegającą od wartości budowli wykazanej w deklaracji za 2007 r. i w pierwszej decyzji z dnia 26 października 2009 r., uchylonej przez SKO w Wałbrzychu, Burmistrz J. do podstawy opodatkowania za 2008 r. przyjął wartość budowli zadeklarowaną za 2007 r., gdyż - jak wynikało z wyjaśnień Spółki - deklaracje za 2008 r. różniły się od deklaracji za 2007 r. wyłącznie wyeliminowaniem jako przedmiotu opodatkowania kabli, a Spółka nie wykazała by nastąpiły w tym zakresie jakiekolwiek zmiany. Z kolei SKO w Wałbrzychu w decyzjach kasacyjnych nakazywało, aby organ podatkowy przeprowadził własne czynności procesowe i samodzielnie ustalił na dzień 1 stycznia 2008 r. wartość budowli należących do T. [...] SA położonych na terenie Gminy J. Dodać przy tym należy, iż w sprawie nie ma sporu co do opodatkowania powierzchni gruntów i budynków Spółki (odpowiednio w kwocie 118,70 zł i 2.812,10 zł) związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Spór sprowadzał się tylko co do uznania kanalizacji kablowej, wraz ze znajdującymi się w niej liniami kablowymi, za budowlę w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego błędne jest stanowisko Sądu pierwszej instancji, że w decyzjach wymiarowych organów obydwóch instancji brak jest jakiegokolwiek wyjaśnienia, jakie w rzeczywistości obiekty (z jakimi cechami) przyjęto do opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu w decyzji z 28 marca 2014 r., jak również Burmistrz J. w decyzji z dnia 28 grudnia 2012 r., zdecydowaną większość rozważań poświęcili możliwości opodatkowania linii telekomunikacyjnych (kabli) ułożonych w kanałach technicznych (kanalizacji kablowej). Organy uznały, że te elementy składają się na sieć techniczną, która jest budowlą i podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Wobec tego nie można czynić organom podatkowym zarzutu, że przy określaniu wartości tych budowli odwołano się do ewidencji środków trwałych wskazując ich numery identyfikacyjne (przykładowo: 10814956, 10814955, 10814953). Sąd pierwszej instancji nie wskazał też jakiego rodzaju inne budowle, będące własnością T. SA, mogły znajdować się na terenie Gminy J., a których wartość (być może błędnie) uwzględniono przy obliczaniu podstawy opodatkowania. Zatem - wbrew twierdzeniom WSA we Wrocławiu - organy podatkowe w celu opodatkowania podatkiem od nieruchomości sieci technicznych (kanalizacji kablowej wraz z ułożonymi w niej kablami) wyjaśniły, czy odpowiadają one pojęciu budowli z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., a dopiero później sięgnęły do ewidencji środków trwałych w celu określenia podstawy opodatkowania. Sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił także z jakich dowodów wynika, że niektóre obiekty (budowle) przebiegają przez teren kilku gmin i dlaczego organ podatkowy powinien uwzględnić procentowy udział wartości budowli (sieci technicznych) przy obliczaniu podstawy opodatkowania, skoro na str. 5 uzasadnienia decyzji z 28 grudnia 2012 r. Burmistrz J. wskazał tylko na 63 budowle (spośród 491 stron dokumentów), według miejscowości w której się znajdują (a więc miejscowości z terenu Gminy J. ) i ustalił ich wartość na 6.481.472,16 zł. Przedstawiona wyżej argumentacja wskazuje, że zasadnym okazał się zarzut skargi kasacyjnej co do naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 121 § 1, art. 122 , art. 180 § 1, art. 191, art. 210 § 4, art. 233 § 1 pkt 1 i art. 233 § 3 O.p. w zakresie prawidłowości kontroli zaskarżonej decyzji pod względem oceny przez organy podatkowe zebranego materiału dowodowego. Ponownie rozpoznając sprawę WSA we Wrocławiu powinien odnieść się do materiału dowodowego zebranego przez organy podatkowe i ocenić czy jest on wystarczający do podjęcia merytorycznej decyzji w zakresie opodatkowania podatkiem od nieruchomości budowli w postaci sieci technicznych (kanalizacji kablowej wraz z ułożonymi w niej kablami). Jeżeli Sąd pierwszej instancji uzna, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy jest niewystarczający, powinien na podstawie art. 153 p.p.s.a. sformułować wskazówki co do dalszego postępowania w sposób konkretny i jednoznaczny, tak aby w ponowionym na skutek wyroku postępowaniu umożliwić organowi administracji usunięcie wszystkich uchybień prawa. Za nieuzasadniony Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzut skargi kasacyjnej w zakresie naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 p.p.s.a., a w konsekwencji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., poprzez wydanie wyroku bez uwzględnienia faktu złożenia skargi od decyzji SKO w Wałbrzychu z uchybieniem trzydziestodniowego terminu do jej wniesienia, w związku z czym WSA we Wrocławiu był zobligowany do jej odrzucenia. W aktach sądowych znajduje się koperta, w której nadano do Sądu pierwszej instancji (za pośrednictwem SKO w Wałbrzychu) skargę od wymienionej na wstępie decyzji z dnia 28 marca 2014 r. nr [...]. Na kopercie tej widnieje przekreślony stempel pocztowy z datą nadania tej przesyłki w dniu 20 maja 2013 r., a pod nim drugi czytelny stempel potwierdzający datę nadania przesyłki w dniu 21 maja 2013 r. Sąd pierwszej instancji wyjaśnił nieścisłości w tym zakresie, gdyż do akt sprawy skarżąca Spółka załączyła wykaz przesyłek nadanych w dniu 20 maja 2013 r. (w tym skierowaną do SKO w Wałbrzychu z numerem [...] zawierająca skargę od decyzji z dnia 20 marca 2014 r.). Ponadto Poczta Polska SA Urząd Pocztowy W. 10 w piśmie z dnia 5 sierpnia 2013 r. wyjaśniła, że ww. przesyłka została dostarczona do placówki pocztowej przez nadawcę w dniu 20 maja 2013 r., a "odeszła" z urzędu w dniu 21 maja 2013 r.; przyczyną niedotrzymania terminu przyjęcia i wysłania przesyłek były problemy informatyczne niezależne od pracownika Poczty (k. 43 i 45 akt sądowych). Z dokumentów tych wynika zatem, że Spółka nadała skargę w placówce pocztowej w dniu 20 maja 2013 r, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu uznało w odpowiedzi na skargę kasacyjną, że zaskarżona decyzja została doręczona stronie w dniu 19 kwietnia 2013 r., wobec czego trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi do Sądu upłynął dnia 20 maja 2013 roku, w poniedziałek. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Z kolei w art. 83 § 2 i § 3 p.p.s.a. – w brzmieniu obowiązującym w 2013 r. - ustawodawca określił, że jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy i oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe lub w polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Wobec powyższego należy uznać, iż skarga do Sądu pierwszej instancji została złożona w terminie w Urzędzie Pocztowym W. 10. Ponownie rozpoznając sprawę, Sąd pierwszej instancji będzie zobowiązany do zastosowania oceny prawnej zaprezentowanej w niniejszym rozstrzygnięciu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło