I SA/Wa 962/13
WyrokWSA w Warszawie2013-10-16
Skład orzekający: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, Tomasz Szmydt, Jolanta Dargas, Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie ustalenia i przyznania odszkodowania, jeśli sprawa ta została już wcześniej prawomocnie rozstrzygnięta inną decyzją administracyjną, mimo że pierwotny wniosek został złożony do niewłaściwego organu i nie został przez niego przekazany do organu właściwego?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., ponieważ sprawa stała się bezprzedmiotowa z uwagi na zasadę powagi rzeczy osądzonej (res iudicata). Nawet jeśli pierwszy wniosek o odszkodowanie został złożony do niewłaściwego organu i nie został przekazany, to fakt, że organ właściwy wydał już ostateczną decyzję w tej samej sprawie na skutek późniejszego wniosku, uniemożliwia ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie tej kwestii. Ponowne orzekanie w sprawie, która została już prawomocnie zakończona, byłoby obarczone wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.Stan faktyczny
Skarżąca K. K. domagała się odszkodowania za nieruchomość, która przeszła na własność Państwa na mocy orzeczenia z 1970 r., którego legalność została następnie oceniona jako wydana z naruszeniem prawa. Wniosek o odszkodowanie z 1995 r. skierowała do Prezydenta Miasta G., który nie był właściwy do jego rozpatrzenia i nie przekazał go dalej. W 1997 r. złożono kolejny wniosek, który doprowadził do wydania przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzji odmawiającej przyznania odszkodowania w 1998 r. Następnie, w 2010 r. skarżąca złożyła kolejny wniosek, który został przekazany Ministrowi Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Minister ten umorzył postępowanie decyzją z 2011 r., a następnie utrzymał ją w mocy decyzją z 2013 r., uznając sprawę za bezprzedmiotową z uwagi na wcześniejsze prawomocne rozstrzygnięcie z 1998 r. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując umorzenie postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.) Sędziowie: WSA Jolanta Dargas WSA Iwona Maciejuk Protokolant referent stażysta Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2013 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę.
Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., sprostowaną postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r., po rozpatrzeniu wniosku K. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] umarzającą postępowanie w sprawie ustalenia i przyznania odszkodowania za szkodę poniesioną w związku z wydaniem orzeczenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1970 r. nr [...] stwierdzającego przejście z mocy prawa na własność Państwa nieruchomości położonej w G. przy ul. [...] ozn. jako parcela nr [...] obj. KW Nr [...] oraz parcela nr [...] obj. KW Nr [...], którego legalność została oceniona w decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] lutego 1994 r. nr [...].
Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Aktem Notarialnym z dnia [...] czerwca 1946 r. nr [...] J. ze S., Z. ze S. i M. W. sprzedały na rzecz H. G. nieruchomość położoną w G. przy ul. [...] obj. księgą wieczystą [...] karta [...] oraz K. wykaz liczba [...].
Orzeczeniem z dnia [...] listopada 1970 r. nr [...] Minister Gospodarki Komunalnej stwierdził przejście z mocy prawa na własność Państwa nieruchomości położonej w G. przy ul. [...] ozn. jako parcela nr [...] obj. KW Nr [...] oraz parcela nr [...] obj. KW Nr [...].
Decyzją ostateczną z dnia [...] lutego 1994 r. nr [...] Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa stwierdził, iż w/w orzeczenie Ministra Gospodarki Komunalnej zostało wydane z naruszeniem prawa.
Pismem z dnia [...] kwietnia 1995 r., uzupełnionym pismem z maja 1995 r., K. K., działająca w imieniu własnym oraz "w imieniu" wszystkich spadkobierców H. G., zwróciła się do Prezydenta Miasta G. o przyznanie odszkodowania należnego w związku z uchyleniem, w drodze ostatecznej decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] lutego 1994 r., w/w orzeczenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1970 r.
Pismem z dnia [...] czerwca 1995 r. Prezydent Miasta G. poinformował K. K., iż decyzją z dnia [...] lutego 1994 r. Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa nie uchylił w/w orzeczenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1970 r., ale stwierdził, iż powyższe orzeczenie, zostało wydane z naruszeniem prawa. Jednocześnie wyjaśnił, iż zgodnie z treścią art. 160 § 3 k.p.a. Prezydent Miasta G. nie jest właściwy w sprawie odszkodowania, gdyż organem właściwym w sprawie orzekania o odszkodowaniu za szkodę poniesioną w związku z wydaniem decyzji z naruszeniem prawa jest organ, który stwierdził, w myśl art. 158 § 2 k.p.a., że decyzja została wydana z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 k.p.a.
Pismem z dnia [...] grudnia 1997 r. Urząd Miasta G. przesłał do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast kolejny wniosek K. K. z dnia [...] listopada 1997 r., skierowany do Prezydenta Miasta G., za pośrednictwem Prezydenta Miasta G., o wypłatę odszkodowania za w/w nieruchomość.
Decyzją z dnia [...] lutego 1998 r. nr [...], wydaną w następstwie rozpatrzenia w/w wniosku K. K., Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w trybie art. 160 k.p.a. odmówił wnioskodawczyni przyznania odszkodowania w związku ze stwierdzeniem, w drodze ostatecznej decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] lutego 1994 r. nr [...], iż orzeczenie Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1970 r. zostało wydane z naruszeniem prawa.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. K. K. zwróciła się do Prezydenta Miasta G. o niezwłoczne rozpatrzenie wniosku z dnia [...] kwietnia 1995 r. o ustalenie i wypłatę odszkodowania za szkodę poniesioną w związku ze stwierdzeniem, w drodze ostatecznej decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] lutego 1994 r., iż orzeczenie Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1970 r. zostało wydane z naruszeniem prawa.
Postanowieniem z dnia [...] września 2010 r. nr [...] Prezydent Miasta G. przekazał wg. właściwości Ministrowi Infrastruktury w/w wniosek K. K. (następczyni prawnej H. G. - byłej właścicielki przejętej nieruchomości, na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] grudnia 1979 r. sygn. akt [...]) o ustalenie i wypłatę odszkodowania.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej umorzył postępowanie z wniosku K. K. w sprawie ustalenia i przyznania odszkodowania za szkodę poniesioną w związku z wydaniem orzeczenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1970 r. stwierdzającego przejście z mocy prawa na własność Państwa przedmiotowej nieruchomości położonej w G., którego legalność została oceniona w decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] lutego 1994 r.
Niezgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem K. K. wystąpiła z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 105 § 1 k.p.a., polegające na błędnym uznaniu, iż postępowanie stało się bezprzedmiotowe; art. 65 § 2 k.p.a., polegające na uznaniu, iż wniosek datowany na dzień [...] kwietnia 1995 r. nie mógł rodzić skutków prawnych; art.77 § 1 k.p.a. oraz art. 7 k.p.a., polegające na dokonaniu błędnej oceny całokształtu zebranego materiału dowodowego i ustaleniu, iż wniosek datowany na dzień [...] kwietnia 1995 r. nie mógł rodzić skutków prawnych; a także ustaleniu, iż wniosek wnioskodawczyni został rozpatrzony decyzją z dnia [...] lutego 1998 r.
Po rozpatrzeniu powyższego wniosku decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] grudnia 2011 r.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że stosownie do treści art. 160 § 2 k.p.a., w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 września 2004 r., do odszkodowania stosuje się przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), z wyłączeniem art. 418 tego kodeksu, zaś zgodnie z art. 160 § 4 k.p.a. o odszkodowaniu przysługującym od organu, który wydał decyzję z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 k.p.a. orzeka organ administracji publicznej, który stwierdził nieważność decyzji z powodu naruszenia przepisu art. 156 § 1 albo stwierdził, w myśl art. 158 § 2, że została ona wydana z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 k.p.a. Wskazał, że powyższe uregulowania oparły ustalanie i przyznawanie odszkodowania na etapie postępowania administracyjnego na zasadach obowiązujących w prawie cywilnym materialnym oraz jednoznacznie wskazały organ właściwy do orzekania w przedmiocie tego odszkodowania.
Minister podniósł, że jak wynika z akt sprawy K. K., działająca w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik pozostałych spadkobierców H. G., pismem z dnia [...] kwietnia 1995 r. (uzupełnionym pismem z maja 1995r.) niewłaściwie skierowała wniosek do Prezydenta Miasta G. o ustalenie i przyznanie odszkodowania, o czym została poinformowana w piśmie Prezydenta z dnia [...] czerwca 1995 r. Natomiast ww. wniosek nie został przekazany do organu właściwego do ustalenia i przyznania odszkodowania. Stwierdził, że w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. organ naczelny ustalił, iż przedmiotowy wniosek K. K. uległ zniszczeniu lub zaginięciu w Urzędzie Miasta G. i nie został przekazany organowi właściwemu. Zatem nie mógł on rodzić skutków w postaci wszczęcia przez właściwy organ postępowania administracyjnego w przedmiocie ustalenia i przyznania odszkodowania w przedmiotowej sprawie.
Odnosząc się do zarzutów zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie dotyczących naruszenia przepisu art. 65 k.p.a., Minister zauważył, że postępowanie administracyjne prowadzone w oparciu o przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z art. 14 k.p.a. ma charakter pisemny. Przywołując treść przepisów dotyczących wszczęcia postępowania administracyjnego, tj. art. 61 § 1 k.p.a. oraz art. 63 § 1 k.p.a., organ stwierdził, że m.in. wnioski o wszczęcie postępowania w trybie art. 160 k.p.a., winny zostać uzewnętrznione w formie pisemnej - podpisane przez wnoszącego. Wskazał, że skoro wniosek (sporządzony w uzewnętrznionej pisemnej formie) o ustalenie i przyznanie odszkodowania K. K. nie został przekazany do organu właściwego do ustalenia i przyznania odszkodowania - poprzednika prawnego Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, przez organ do którego go wniesiono (niewłaściwy w sprawie), to nie mógł on wywołać skutku w postaci wszczęcia postępowania przed właściwym organem - zgodnie z treścią art. 61 § 1 k.p.a. Odnosząc się jednocześnie do naruszenia art. 65 § 2 k.p.a., Minister stwierdził, iż przedmiotowy przepis ma zastosowanie jedynie do podań - wniosków przekazanych w trybie § 1 art. 65 k.p.a. do organu właściwego i przewiduje retroaktywne stosowanie instytucji zachowania terminu dotyczącego wniesienia podania - wniosku do organu właściwego. Zatem, skoro wniosek nie wywołał skutku prawnego w postaci wszczęcia postępowania w trybie art. 160 k.p.a. (przed właściwym organem), w ocenie organu bezprzedmiotową staje się ocena, czy ów wniosek został wniesiony w terminie.
Jednocześnie Minister podzielił argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] grudnia 2011 r., że wniosek K. K. z dnia [...] sierpnia 2010 r., przekazany przez Prezydenta Miasta G. wg. właściwości Ministrowi Infrastruktury w drodze postanowienia z dnia [...] września 2010 r. został uznany przez organ naczelny jako nowy wniosek o ustalenie i przyznanie na rzecz następczyni prawnej byłej właścicielki przejętej nieruchomości odszkodowania za poniesioną szkodę w związku z wydaniem wadliwego orzeczenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1970 r. nr [...].
Analizując treść kopii wniosku z 1995 r. oraz wniosku z 2010 r. organ stwierdził, że obydwa ww. wnioski dotyczą tej samej materii - ustalenia odszkodowania za szkodę w trybie art. 160 k.p.a. w związku ze stwierdzeniem wydania orzeczenia z dnia [...] listopada 1970 r. z naruszeniem prawa. Wskazał, że decyzją z dnia [...] lutego 1998 r. nr [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, w wyniku rozpatrzenia odrębnego wniosku z dnia [...] listopada 1997 r., w trybie art. 160 k.p.a., odmówił wnioskodawczyni przyznania odszkodowania w związku ze stwierdzeniem, w drodze ostatecznej decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] lutego 1994 r., iż orzeczenie Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1970 r., zostało wydane z naruszeniem prawa. Zatem wniosek z dnia [...] listopada 1997 r. rozpoznany decyzją z dnia [...] lutego 1998 r. oraz wnioski z 1995 r. i z 2010 r. dotyczą tego samego przedmiotu - ustalenia i przyznania odszkodowania (w trybie art. 160 k.p.a.) w związku ze stwierdzeniem, w drodze ostatecznej decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] lutego 1994 r., iż orzeczenie Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1970 r. zostało wydane z naruszeniem prawa oraz tego samego podmiotu – K. K.
Konkludując Minister stwierdził, że zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, w sytuacji, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Jednocześnie zgodnie z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., decyzja administracyjna wydana w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną (rei iudicatae), dotknięta jest wadą, uzasadniającą jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. Wskazał, że dla stwierdzenia, iż nastąpiło naruszenie res iudicata, istotne znaczenie ma stwierdzenie tożsamości obu spraw. Decyzja ostateczna ma bowiem powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą prawną stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. Podkreślił, że merytorycznie przedmiot wniosku K. K. z dnia [...] sierpnia 2010 r. w sprawie ustalenia i przyznania odszkodowania, został rozstrzygnięty decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] lutego 1998 r. nr [...], zatem wydanie kolejnej decyzji w przedmiotowej sprawie, byłoby dotknięte wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Tym samym Minister podzielił stanowisko organu naczelnego zawarte w decyzji z dnia [...] grudnia 2011 r., iż wobec powyższych okoliczności, winno się umorzyć postępowanie wszczęte w oparciu o wniosek K. K. z dnia [...] sierpnia 2010 r.
Jednocześnie organ nie zgodził się ze stanowiskiem skarżącej dotyczącym naruszenia przepisu art. 105 § 1 k.p.a. - polegającym na uznaniu, iż postępowanie dotyczące rozpatrzenia wniosku z dnia [...] sierpnia 2010 r. stało się bezprzedmiotowe, gdyż - jak wyżej podkreślono - zakres przedmiotowy i podmiotowy obydwu wniosków (tj. wniosku z dnia [...] listopada 1997 r. oraz z dnia [...] sierpnia 2010 r.) jest tożsamy, zaś wniosek z dnia [...] kwietnia 1995 r., z uwagi na fakt nie przekazania do właściwego organu, nie był w ogóle przez organ nadzorczy rozpatrywany przez pryzmat art. 105 § 1 k.p.a.
Na powyższą decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej K. K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając:
1. rażące naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynika sprawy, a mianowicie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a., polegające na błędnym utrzymaniu w mocy decyzji Ministra z dnia [...] grudnia 2011 r., pomimo tego, że powyższą decyzją błędnie umorzone zostało postępowanie w sprawie;
2. rażące naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynika sprawy, a mianowicie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 61 § 1 i § 3 k.p.a. oraz § 65 k.p.a., polegające na błędnym utrzymaniu w mocy decyzji Ministra z dnia [...] grudnia 2011 r., pomimo tego, że w decyzji tej błędnie uznano, iż wniosek skarżącej z dnia [...] kwietnia 1995 r. nie doprowadził do wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania;
3. rażące naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynika sprawy, a mianowicie art. 61 § 1 i § 3 k.p.a. oraz § 65 k.p.a., polegające na błędnym uznaniu, iż wniosek skarżącej z dnia [...] kwietnia 1995 r. nie doprowadził do wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania;
4. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a., polegające na błędnym utrzymaniu w mocy decyzji Ministra z dnia [...] grudnia 2011 r., pomimo tego, że wydając przedmiotową decyzję Minister zaniechał dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli; prowadził postępowanie w sposób nie budzący zaufania do organów władzy publicznej; zaniechał wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie i w konsekwencji dokonał błędnych ustaleń faktycznych, iż wniosek skarżącej z dnia [...] kwietnia 1995 r.: "nie mógł rodzić skutków prawnych" oraz, iż wniosek skarżącej z dnia [...] kwietnia 1995 r. został rozpatrzony decyzją z dnia [...] lutego 1998 r., znak: [...];
5. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., polegające na: zaniechaniu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli; prowadzeniu postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów władzy publicznej; zaniechaniu wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie;
6. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., polegające wadliwym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...].
W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
K. K., jako spadkobierczyni H. G., pismem z dnia [...] kwietnia 1995 r. (uzupełnionym pismem z maja 1995r.) niewłaściwie skierowała wniosek do Prezydenta Miasta G. o ustalenie i przyznanie odszkodowania.
Wniosek o ustalenie i przyznanie odszkodowania K. K. nie został przekazany do organu właściwego do ustalenia i przyznania odszkodowania - poprzednika prawnego Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, przez organ, do którego go wniesiono (niewłaściwy w sprawie).
Pismem z dnia [...] grudnia 1997 r. Urząd Miasta G. przesłał do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, kolejny wniosek K. K. z dnia [...] listopada 1997 r., skierowany do Prezydenta Miasta G., za pośrednictwem Prezydenta Miasta G., o wypłatę odszkodowania za w/w nieruchomość.
Decyzją z dnia [...] lutego 1998 r. nr [...], wydaną w następstwie rozpatrzenia w/w wniosku K. K., Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w trybie art. 160 k.p.a. odmówił wnioskodawczyni przyznania odszkodowania w związku ze stwierdzeniem, w drodze ostatecznej decyzji Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] lutego 1994 r. nr [...], iż orzeczenie Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] listopada 1970 r. zostało wydane z naruszeniem prawa.
W rozpoznawanej sprawie, zdaniem Sądu, zachodzi tożsamość sprawy. Zaistniała sytuacja, w której wniosek z dnia [...] kwietnia 1995r. został złożony do organu niewłaściwego, ten jednak wniosku nie przekazał zgodnie z właściwością. Tym nie mniej, organ właściwy wypowiedział się w tej samej sprawie, na skutek wniosku z dnia [...] listopada 1997r., wydając decyzję ostateczną z dnia [...] lutego 1998r. Decyzja ta nie została wyeliminowana z obrotu prawnego. Ponowne orzekanie w tej samej sprawie byłoby, zatem niedopuszczalne, bowiem rozstrzygnięcie sprawy załatwionej wcześniej inną decyzją ostateczną byłoby obarczone wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Przepis ten spełnia rolę gwarancyjną w stosunku do zasady trwałości decyzji administracyjnej ostatecznej wyrażonej w art. 16 k.p.a., rozciągając tę gwarancję na samą decyzję oraz na sprawę, którą ona załatwia. Jest to konstrukcja przyjmowana we wszystkich procedurach, polegająca na ochronie powagi rzeczy osądzonej (res iudicata). Ponowne rozstrzygnięcie przez organ sprawy załatwionej wcześniej decyzją ostateczną jest możliwe tylko po uchyleniu pierwotnej decyzji w ustalonym przez prawo trybie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 1981 r., SA 895/81, ONSA 1981, nr 1, poz. 47, por. też wyrok NSA z dnia 6 września 2011 r., I OSK 1518/10, LEX nr 965915).
Prawidłowo, zatem organ na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. wydał decyzję o umorzeniu postępowania, ponieważ postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Przy czym bez znaczenia dla prawidłowości rozstrzygnięcia jest to, że doszło do umorzenia postępowania z wniosku z dnia [...] kwietnia1995r. jako złożonego wcześniej, natomiast na skutek wniosku z dnia [...] listopada 1997r. została wydana decyzja. Decyzja ta zwierała, bowiem rozstrzygnięcie "w tej samej sprawie", stała się decyzją ostateczną i dopóki nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego organ nie może wydać kolejnej decyzji w tej samej sprawie, co obliguje go do umorzenia postępowania.
Organ nie naruszył, przy tym przepisów postępowania art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a., ponieważ prawidłowo umorzone zostało postępowanie w sprawie. Nie doszło do naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 61 § 1 i § 3 k.p.a. oraz § 65 k.p.a. poprzez uznanie, iż wniosek skarżącej z dnia [...] kwietnia 1995 r. nie doprowadził do wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania. Rozważania organu w tym zakresie mogły mieć, bowiem znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie jedynie po (lub przy) ewentualnym wzruszeniu ostatecznej decyzji rozstrzygającej tą samą sprawę. Nie doszło do naruszenie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. oraz art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. bowiem Minister ustalił stan faktyczny sprawy w sposób wystarczający do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie. Nie doszło również do naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., bowiem przy prawidłowym rozstrzygnięciu organ odniósł się do problemu prawnego "powagi rzeczy osądzonej", który w tej sprawie miał kluczowe znaczenie.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło