I FZ 104/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Sędzia NSA Barbara Wasilewska, , , po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 26 stycznia 2015 r. sygn. akt I SA/Wr 1594/13 w zakresie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 17 czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od kwietnia do grudnia 2008 r. postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 26 stycznia 2015 r., sygn. akt I SA/Wr 1594/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił M. K. (zwanej w dalszej części uzasadnienia "skarżącą") zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 22 kwietnia 2014 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy. Sąd zaznaczył, że we wniosku o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy skarżąca nie powołała żadnych nowych okoliczności, które zaistniały w sprawie. Wskazała tylko lakonicznie, że jej sytuacja finansowa uległa pogorszeniu, nie podała natomiast żadnych konkretnych okoliczności. Następnie Sąd I instancji wskazał, że skarżąca poznała motywy, którymi kierował się Sąd odmawiający przyznania jej prawa pomocy przy okazji rozpoznania jej uprzedniego wniosku. Powinna więc obecnie zadbać o podanie nowych okoliczności faktycznych w aspekcie swojego stanu majątkowego oraz o jednoczesne ich udokumentowanie. Wskazano bowiem stronie w uzasadnieniu postanowienia z dnia 22 kwietnia 2014 r., jakie ustawowe przesłanki uprawniają do skorzystania z prawa pomocy i pouczono jednocześnie, że to na stronie spoczywa ciężar dowodu wykazania tych okoliczności. W złożonym zażaleniu strona wniosła o zmianę powyższego postanowienia i przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W jego uzasadnieniu wskazała, że Sąd I instancji niezasadnie odmówił jej przyznania prawa pomocy, mimo że wyraźnie we wniosku wskazała na okoliczności świadczące o bardzo trudnej sytuacji finansowej. Zaznaczyła, że jej obecna sytuacja materialno-bytowa nie daje możliwości zdobycia środków finansowych na ponoszenie kosztów postępowania i w ostatnim okresie uległa pogorszeniu. Ponadto zadeklarowała gotowość przedstawienia dodatkowych oświadczeń i dokumentów potwierdzających jej trudną sytuację materialną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Przypomnieć należy, że strona skarżąca składała już uprzednio wniosek o przyznanie prawa pomocy, na co zasadnie uwagę zwrócił Sąd i instancji. Postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Wr 1594/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w oparciu o przedstawione informacje, odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów. Ocena sytuacji majątkowej strony, zawarta w tymże orzeczeniu Sądu I instancji była następnie przedmiotem kontroli instancyjnej, w toku której Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 października 2014 r., sygn. akt I FZ 185/14, oddalił zażalenie strony skarżącej. W tej sytuacji zasadnie Sąd I instancji przyjął, że pismo strony z dnia 8 stycznia 2015 r., w istocie stanowi wniosek o zmianę wydanego uprzednio postanowienia w przedmiocie kosztów sądowych i należy rozpoznać je z uwzględnieniem treści art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Wyjaśnić jednocześnie należy, że przepis ten stanowi, iż postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Lektura zaskarżonego postanowienia prowadzi do wniosku, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uwzględnił wymienioną regulację, wskazując, że ponowne rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy jest dopuszczalne, ale tylko z uwagi na takie okoliczności, które powstały później i w sposób zasadniczy zmieniają sytuację strony. Sąd I instancji zasadnie przyjął, że okoliczności przedstawione w piśmie strony nie odbiegają od tych, który były już przedmiotem analizy we wcześniejszej fazie postępowania. Badając okoliczności podnoszone przez stronę skarżącą w złożonym piśmie, stwierdzić za Sądem I instancji trzeba, że sytuacja majątkowa strony skarżącej nie uległa zmianie w stopniu uzasadniającym zmianę postanowienia z dnia 22 kwietnia 2014 r. Ponadto strona nie podjęła się wyjaśnienia wątpliwości dotyczących okoliczności wskazanych w oświadczeniach majątkowych i przedstawionej dokumentacji, które zostały wytknięte we wcześniejszych fazach postępowania zarówno przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, jak i Naczelny Sąd Administracyjny w zakresie prawa pomocy. Mimo bowiem podnoszonych zastrzeżeń skarżąca nie wyjaśniła wskazanych w wydanych orzeczeniach niejasności zarówno w piśmie z dnia 8 stycznia 2015 r., jak i na etapie zażalenia, toteż deklarację dodatkowego udokumentowania jej sytuacji materialnej należy uznać za bezzasadną. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.