II GSK 2291/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-09-08

Skład orzekający: Magdalena Bosakirska, Gabriela Jyż, Andrzej Kuba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił stan faktyczny w zakresie przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu i nacisków osi, jeśli stanowisko do ważenia pojazdów nie odpowiadało wymogom technicznym i instrukcjom producenta wag, a różnice w pomiarach pochylenia terenu nie zostały należycie wyjaśnione?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił decyzje organów niższych instancji. Sąd I instancji zasadnie stwierdził naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., ponieważ organ administracji nie zapewnił rzetelności procesu ważenia pojazdu. Wady stanowiska do ważenia, w tym nierówne wnęki fundamentowe i brak wyjaśnienia różnic w pomiarach pochylenia terenu, podważały prawidłowość ustaleń faktycznych, co miało istotny wpływ na wynik sprawy i uzasadnienie decyzji.
Stan faktyczny
W sprawie R. B. nałożono kary pieniężne za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu oraz nacisków osi. Skarżący kwestionował prawidłowość przeprowadzonego ważenia, wskazując na wady stanowiska do ważenia pojazdów oraz sposób ważenia przy użyciu tylko dwóch wag. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania. Główny Inspektor Transportu Drogowego złożył skargę kasacyjną, zarzucając Sądowi I instancji błędne przyjęcie naruszenia przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Magdalena Bosakirska Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia NSA Andrzej Kuba (spr.) Protokolant Anna Ważbińska-Dudzińska po rozpoznaniu w dniu 8 września 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 11 kwietnia 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 2561/13 w sprawie ze skargi R. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary za przejazd pojazdem ponadnormatywnym oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy ze skargi R. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej - uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Ł. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2013 r. W pkt 2. stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, zaś w pkt 3 zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego R. B. kwotę 873 złote tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 24 kwietnia 2012 r. na drodze powiatowej nr [...] o dopuszczalnych naciskach osi do 8t, zatrzymano do kontroli czteroosiowy pojazd samochodowy o nr rej. [...] o dopuszczalnej masie całkowitej (dmc) do 32000 kg i ładowności do 16300 kg, którym wykonywany był przez firmę R. B. przewóz piachu. Ponieważ zachodziło podejrzenie przeładowania pojazdu skierowano go do orientacyjnego zważenia na wadze znajdującej się na terenie firmy X. P. sp. z o.o. Zakład w S. W wyniku tego ważenia uzyskano pomiar przekraczający znacznie dmc pojazdu. W celu ustalenia dokładnych nacisków osi na drogę pojazd skierowano do punktu ważenia pojazdów przy drodze krajowej P. nr 14 sporządzając z przeprowadzonej kontroli o godz. 10.10 protokół kontroli. Pojazd poddano kontroli na stanowisku do ważenia pojazdów zatwierdzonym protokółem z pomiaru pochylenia terenu przez uprawnionego geodetę z dnia 6 czerwca 2005 r. Do kontroli użyto dwóch wag Typu SAW 10C z ważnością legalizacji ponownej do 31 lipca 2013 r. Kierujący kontrolowanym pojazdem – K. L. - został zapoznany z procedurą ważenia oraz wynikami kontroli podpisując protokół kontroli bez zgłaszania uwag. W wyniku kontroli ustalono przekroczenie nacisku podwójnej osi napędowej pojazdu na drogę o 13,8 t oraz podwójnej osi nienapędowej pojazdu o 4,11 a także przekroczenie dmc o 15,6 t. W toku kontroli przesłuchano w charakterze świadka kierującego pojazdem, który zeznał, że jest zatrudniony w przedsiębiorstwie R. B. na stanowisku kierowcy, w dniu kontroli był to jego pierwszy przejazd z piachem, przy wyjeździe od załadowcy nie był ważony, jak i nie jest ważony przy rozładunku, piach wiózł na budowę drogi S8 - nowy odcinek. W toku postępowania administracyjnego pełnomocnik strony wystąpił o przeprowadzenie dowodu z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku do ważenia pojazdów na parkingu w miejscowości P. droga krajowa nr 14 oraz powołania biegłego w celu wypowiedzenia się, co do możliwości ustalenia dwoma wagami SAW 10C/II nacisków osi wielokrotnych pojazdu. Pełnomocnik podnosił, że z informacji zamieszczonej w Internecie w dniu 10 września 2009 r. na oficjalnej stronie Inspektora Wojewódzkiego wynika, iż w dniu 10 września 2012 r. inspektorzy stwierdzili, że wskazany punk ważenia pojazdów został zdewastowany. W związku z tym legalizacja tego punku z dnia 6 czerwca 2005 r. stała się nieważna. Natomiast według instrukcji producenta wag SAW 10C/II dla skontrolowania nacisku osi podwójnej wymagane jest zastosowanie 4 wag, natomiast do pomiaru nacisku osi potrójnej 6 wag. Tymczasem w czasie przedmiotowej kontroli (polegającej na wyznaczaniu nacisku osi wielokrotnych na podstawie sumy pomiarów osi składowych) użyto tylko dwie wagi, co jest sprzeczne z instrukcją producenta. W dniu 24 października 2012 r. w obecności pełnomocnika strony dokonano oględzin kwestionowanego stanowiska do ważenia pojazdów. Uprawniony geodeta w tym samym dniu sporządził protokół z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów oraz szkic pomiaru aktualnego stanu stanowiska. Ł. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] marca 2013 r. nałożył na R. B. kary pieniężne: 1) za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu w kwocie 2880 zł; 2) za przekroczenie dopuszczalnych nacisków na drogę do 8t dla podwójnej osi pojazdu silnikowego przy odległościach pomiędzy osiami składowymi nie mniej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m o sumie nacisków osi powyżej 16,5 t do 17,5 t w kwocie 3360 zł; 3) za przekroczenie dopuszczalnych nacisków na drogę do 8t dla podwójnej osi pojazdu silnikowego przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m o sumie nacisków osi za każde rozpoczęte przekroczenie o 1,0 t powyżej 17,5 t dodatkowo 5280 zł, 4) za przekroczenie dopuszczalnych nacisków na drogę do 8t dla podwójnej osi napędowej pojazdów silnikowych, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w opony bliźniacze i zawieszenie pneumatyczne , a maksymalny nacisk każdej z tych osi nie przekracza 7,6 t , o sumie nacisków osi powyżej 17,2 t do 18,2 t - w kwocie 1740 zł, 5) za przekroczenie dopuszczalnych nacisków na drogę do 8 t dla podwójnej osi napędowej pojazdów silnikowych, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w opony bliźniacze i zawieszenie pneumatyczne, a maksymalny nacisk każdej z tych osi nie przekracza 7,6 t - za każde rozpoczęte przekroczenie o 1,0 t powyżej 18,2 t dodatkowo 1440 zł - w kwocie 15840 zł, w sumie nakładając na R. B. karę pieniężną w kwocie 29100 zł. Orzekając na skutek odwołania strony Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 5 lipca 2013 r. nr BP.502.199.2013.0155.LD5.13065 – działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 13 ust. 1 pkt 2, art. 13 g ust. 1, ust. 1a, ust. 1 b pkt 1, ust. 2, art. 40 c, art. 41 ust. 4, 5 i 6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst. jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 260) - także jako ustawa lub u.d.p. - oraz Ip. 6 pkt. 10 lit. d) i e), lp. 6 pkt 10 lit. d) i e), lp. 9 pkt 15 lit. d) załącznika nr 2 do ww. ustawy, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), art. 5 w zw. z art. 8 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy — Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2011 r. Nr 222, poz. 1321), utrzymał w mocy decyzję Ł. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2013 r. W uzasadnieniu organ II instancji podniósł, że przeprowadzona weryfikacja stanowiska ważenia pojazdu przez uprawnionego geodetę potwierdziła spełnianie wymagań w zakresie spadków. Nadto pomiary ponowne stanowiska ważenia wykonano kilka miesięcy po kontroli, w związku z tym wcale nie musiały odzwierciedlać stanu stanowiska ważenia na dzień przeprowadzania kontroli. W związku z tym zarzut, co do stanowiska ważenia nie był trafny, abstrahując od tego, że organy Inspekcji nie są ich właściwym adresatem. Organ odwoławczy podkreślił także, że dokument z pomiaru terenu z roku 2005 r. był dokumentem urzędowym, który kontrolujący mieli prawo uznać za wiarygodny i odpowiadający stanowi faktycznemu. W ocenie GITD co do wag użytych do kontroli ponownie wskazano na ich aktualną w czasie kontroli legalizację stwierdzając, że wagi mogą być używane do jednoczesnego pomiaru wszystkich osi pojazdu lub etapowo do pomiaru poszczególnych osi i przez zsumowanie wyników. Instrukcja wskazuje na ważenie jednoczesne, lecz nie wyklucza drogiego ze sposobów. W pierwszym sposobie ważenia używa się podkładek, a w drugim nie i wówczas wagi umieszcza się we wnękach dołów fundamentowych tak, że płyty wag znajdą się na poziomie drogi. Zdaniem organu odwoławczego wagi użyte do kontroli posiadały właściwe świadectwa homologacji, w związku z tym nie podzielił stanowiska Głównego Urzędu Miar co do nieprzydatności tych wag dla pewnego rodzaju pomiarów, gdyż doszedł do odmiennych wniosków. Nadto wskazując na orzecznictwo sądów administracyjnych podkreślał, że instrukcje ważenia nie są przepisami prawa powszechnie obowiązującego, przez co nie mogą uzasadniać niewłaściwości wag SAW 10C do określania konkretnych parametrów pojazdów. Głównym i zasadniczym dokumentem stwierdzającym przydatność wag jest ich świadectwo legalizacji ponownej. A takie świadectwa wagi użyte do kontroli posiadały. W związku z tym organ odwoławczy odrzucił wniosek strony w przedmiocie powołania biegłego. Wskazując na rodzaj przewożonego ładunku (piach) organ odwoławczy podkreślał konieczność takiego jego rozmieszczenia by nie dochodziło do przemieszczania ładunku powodującego nieprawidłowe naciski na osie pojazdu. Zdaniem organu odwoławczego nie wystąpiły przesłanki z art. 5 w zw. z art. 8 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy — Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2011 r. Nr 222, poz. 1321), gdyż przewożony był ładunek sypki i stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu. Jednocześnie zdaniem organu skarżący miał wpływ i godził się na stwierdzone naruszenie przez niedochowanie należytej staranności na skutek przeładowania pojazdu. Uzasadniając uchylenie obu decyzji WSA w Warszawie podkreślił, że organ nie nadesłał Sądowi kompletnych akt administracyjnych dotyczących tej sprawy. Mianowicie brakowało w nich świadectw legalizacji ponownej dotyczących wag użytych do pomiarów a także protokołu z pomiaru pochylenia terenu miejsca ważenia w miejscowości P. z dnia 6 czerwca 2005r. oraz protokołu z pomiaru pochylenia terenu tego miejsca dokonanego w dniu 24 października 2012r. Wypada zaznaczyć, że były to dokumenty niezbędne dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji. Brakującą część akt Sąd pozyskał ze sprawy sygn. akt VI SA/Wa 2558/13 ze skargi R. B. Powyższe dokumenty były tam dołączone, ponieważ w obu sprawach pomiar był wykonany tymi samymi wagami, w tym samym miejscu ważenia. Sąd dopuścił dowód z akt sygn. VI SA/Wa 2558/13 wraz ze znajdującymi się tam aktami administracyjnymi a Przewodnicząca zarządziła wykonanie kserokopii ww. dokumentów i włączenie ich do sprawy niniejszej. WSA podkreślił, że strona w toku postępowania administracyjnego oraz w skardze konsekwentnie podnosiła dwa zarzuty. Dotyczyły one wadliwości stanowiska do ważenia pojazdów i zbyt małej ilości wag użytych do kontroli. Zdaniem Sądu, za zasadniczy zarzut należy uznać skierowany do stanowiska ważenia pojazdów. Stanowisko ważenia pojazdów nie odpowiadało wymogom Instrukcji obsługi wag SAW 10C (takie zostały zgodnie z przedstawionymi świadectwami legalizacji ponownej użyte do kontroli) ani z zarządzeniem Głównego Inspektora Transportu Drogowe z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w sprawie zasad prowadzenia kontroli (...). Jak bowiem podkreślał skarżący stanowisko to (prawdopodobnie na skutek dewastacji) uległo zniszczeniu - doły fundamentowe przestały odpowiadać wymaganiom i być może zmieniły się parametry jego pochylenia. W związku z tym legalizacji tego stanowiska z roku 2005 przestała być aktualna. Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] października 2012 r. organ administracji z urzędu przeprowadził oględziny stanowiska do ważenia pojazdów usytuowanego w miejscowości P. przy drodze krajowej nr [...], a więc tego samego, na którym przeprowadzono kontrolę pojazdu skarżącego w dniu [..] kwietnia 2012 r. Oględziny wykonał geodeta uprawniony dokonując ponownych pomiarów, wykonał ponowny jego szkic oraz sporządził drugi protokół z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów. W tym miejscu, mając na względzie te ustalenia organu administracji nie sposób nie zauważyć, że dokumenty sporządzone przez geodetę uprawnionego w roku 2005 i w dniu [...] października 2012 r. nie są identyczne. Z protokołu pomiaru z roku 2005 wynika m.in. że stanowisko zostało usytuowane przy drodze krajowej nr [...] "kilometr 77+600", natomiast wg. protokołu z dnia [...] października 2012 r. usytuowano go "kilometr 105+400". Spadki pomierzone w roku 2005 wynosiły "spadek podłużny 0,60%" i "spadek poprzeczny 0,31%", a według pomiaru z dnia 24 października 2012 r. "spadek podłużny 0,59%" i "spadek poprzeczny 0,81%". Chociaż oba spadki wykazane w obu protokołach pomiaru mieszczą się w granicach procentowo dozwolonych, jednakże wykazują różnice, co do których organ administracji nie odniósł się. W szczególności nie ma żadnego odniesienia co do przyczyn tych różnic a także do różnicy w kilometrach usytuowania przedmiotowego stanowiska do ważenia pojazdów wskazanych w obu protokołach. Sąd podniósł, że organ powinien wyjaśnić, czy różnice wskazane w obu protokołach pomiaru stanowiska ważenia miały (czy też nie miały) znaczenie dla wyniku sprawy. WSA wskazał, że trafne okazały się zarzuty strony odnoszące się do samej właściwości stanowiska ważenia pojazdów. W tej kwestii strona podnosiła, że doły fundamentowe, w których umieszczano wagi podczas kontroli pojazdu były nierówne, co miało w jego ocenie istotne znaczenia dla ustalonych wyników pomiaru. Zgodnie z ustaleniami geodety w dniu [..] października 2012 r. wnęki te były wyższe w stosunku do wskazanych w protokole z pomiaru z roku 2005. Zatem już ta okoliczność wskazywała na to, że stanowisko do ważenia pojazdów nie odpowiadało legalizacji dokonanej w roku 2005. W ocenie organu odwoławczego ten fakt wcale nie musiał odzwierciedlać stanu stanowiska ważenia w dniu kontroli, bowiem od przeprowadzenia kontroli do powtórnego pomiaru tego stanowiska upłynęło kilka miesięcy. Nadto organ administracji stwierdził, że organy Inspekcji nie są właściwym adresatem tego zarzutu skarżącego, a dokument z pomiaru terenu z roku 2005 r. był dokumentem urzędowym, który kontrolujący mieli prawo uznać za wiarygodny i odpowiadający stanowi faktycznemu. Sąd I instancji podał, że stanowisko do ważenia pojazdów spełnia szczególną rolę w kontroli. Jeżeli zatem różniło się od zalegalizowanego w 2005 r. to stwierdzenie organu odwoławczego o możliwości powstania zmian przez kilka miesięcy od dnia kontroli jest wyłącznie wnioskowaniem nie popartym żadnymi ustaleniami faktycznymi, dokonanym z naruszeniem przepisów art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także wskazywało na naruszenie art. 80 k.p.a. przekładając się na złamanie zasady z art. 107 § 3 k.p.a. Tym bardziej, że w okresie między [...] czerwca 2005 r a pomiarami dokonanymi w październiku 2012 r. przedmiotowe stanowisko do ważenia pojazdów uległo zniszczeniu (wrzesień 2009 r.) i było odbudowane, co jest okolicznością niesporną między stronami. Konkludując Sąd I instancji podniósł, iż stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, nie wypowiadał się w kwestii naruszenia prawa materialnego, w tym odnośnie nieodpowiedniej ilości wag użytych w czasie kontroli, bowiem przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ dokona powtórnie ustaleń materialnoprawnych. Skargę kasacyjną złożył Główny Inspektor Transportu Drogowego. Wyrok zaskarżył w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.) zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1. naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1070 z późn. zm., zwanej dalej k.p.a), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na mylnym przyjęciu przez Sąd I instancji, że organ administracji dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, gdyż wobec zarzutów skarżącego w przedmiocie braku aktualności pomiaru stanowiska do ważenia pojazdów z 2005 r., organ przeprowadził w dniu [...] października 2012 r. oględziny stanowiska do ważenia pojazdów usytuowanego w miejscowości P. przy drodze krajowej nr [...], a więc tego samego, na którym przeprowadzono kontrolę pojazdu skarżącego w dniu [...] kwietnia 2012 r., podczas gdy działanie organu w zakresie przeprowadzenia ponownego pomiaru miejsca ważenia pojazdów było działaniem rutynowym, nie wymaganym przez przepisy i nie związanym z rzeczoną kontrolą, które miało za cel potwierdzenie, iż rzeczone miejsce nadal spełnia wszelkie wymagane parametry w zakresie spadków podłużnych, jak i poprzecznych, co z resztą potwierdził w całości protokół pomiaru z dnia [...] października 2012 r., natomiast obecny przy procedurze ważenia pojazdu strony kierowca nie wnosił żadnych zastrzeżeń w zakresie procedury ważenia, i potwierdził jego wyniki podpisując protokół kontroli bez uwag, do czego odniesiono się także w uzasadnieniu skarżonej decyzji (Vide: strona 5 akapit 2 i kolejne uzasadnienia skarżonego rozstrzygnięcia), przez co stan faktyczny sprawy został ustalony należycie, zaskarżona decyzja odpowiadała prawu, zawierając przy tym uzasadnienie faktyczne i prawne rzetelnie wyjaśniające motywy zapadłego rozstrzygnięcia; 2) naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. przejawiające się w bezpodstawnym przyjęciu przez Sąd I instancji, że organ nie odniósł się do przyczyny różnic w protokole pomiaru stanowiska ważenia pojazdów sporządzonym przez uprawnionego geodetę z dnia [...] października 2012 r. oraz protokole z 2005 r., podczas gdy organ wskazał, iż stanowisko zarówno przed kontrolą, jak i po niej spełniało wymagania w zakresie spadków podłużnych i poprzecznych, a ponowny pomiar miejsca kontroli został dokonany już kilka miesięcy po kontroli (Vide: strona 5 drugi akapit uzasadnienia skarżonego rozstrzygnięcia), natomiast fakt, iż oba protokoły zostały sporządzone z pomiaru miejsca będącego miejscem ważenia pojazdu skarżącego tj. stanowiska do ważenia pojazdów usytuowanego w miejscowości P. przy drodze krajowej nr [...], wprost wynika z ww. dokumentów, jak i z uzasadnienia wyroku Sądu I instancji (Vide: akapit 2 strona 9 uzasadnienia skarżonego wyroku WSA), a spadki zmierzone w 2005 r. wynosiły odpowiednio: "spadek podłużny 0,60%" i "spadek poprzeczny 0,31%" z kolei wg. pomiaru z dnia [...] października 2012 r. "spadek podłużny wyniósł 0,59%" i "spadek poprzeczny 0,81%", jakie to różnice były nieznaczne i pozostały bez żadnego wpływu na wyniki pomiaru, co potwierdził sam Sąd I instancji przyznając, iż: "oba spadki wskazane w obu protokołach mieszczą się w granicach procentowo dozwolonych",i jako takie stanowiły podstawę legalizacji miejsca dokonania wiarygodnych i rzetelnych pomiarów, stanowiących podstawę dla stwierdzenia naruszeń. Szczegółową argumentację na poparcie zarzutów zawartych w petitum skargi kasacyjnej przedstawiono w jej uzasadnieniu. W odpowiedzi na skargę kasacyjną R. B. wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, zatem podlega oddaleniu. W sprawie niniejszej problemem jest prawidłowość postępowania dowodowego przeprowadzonego przez organ, w wyniku którego ustalona została masa całkowita pojazdu oraz naciski na poszczególne osie. Skarżący od początku postępowania kwestionował zarówno przygotowanie miejsca ważenia, gdzie dokonano ważenia jego pojazdu, jak i sposób ważenia pojazdu czteroosiowego przy użyciu tylko dwóch wag typu SAW 10. W sprawie jest niesporne, że stanowisko ważenia było sprawdzone przez geodetę uprawnionego w dniu [...] czerwca 2005 r. i uznane za prawidłowe. Po tej dacie, we wrześniu 2009 r. stanowisko to zostało zdewastowane, a następnie odbudowane, jednak po odbudowie nie było już sprawdzane przez geodetę, zaś w trakcie ważenia dnia [...] kwietnia 2012 r. pochylenie nawierzchni nie było weryfikowane za pomocą poziomic lub niwelatora posiadającego ważną legalizację, bowiem organ uznał, iż protokół pomiarów dokonanych przez geodetę w 2005 r. nadal jest dowodem na prawidłowość stanowiska ważenia. Pomiarów miejsca ważenia z udziałem geodety dokonano dopiero pół roku po kontroli pojazdu, tj. [...] października 2012 r. i ich wynik był inny niż w 2005 r., zaś głębokość wnęk fundamentowych była różna i nie odpowiadała wymogom. W takim stanie faktycznym zupełnie gołosłowne są ustalenia organu, że w okresie między datą ważenia (kwiecień 2012 r.), a datą sprawdzenia miejsca ważenia (październik 2012 r.) pozostało ono niezmienione, zaś różnice w spadkach terenu w stosunku do pomiarów w 2005 r. nie mają znaczenia. Jeżeli różnice te istotnie nie mają znaczenia, to wyjaśnienia tej kwestii powinny być zawarte w decyzji, zaś umieszczenie ich w skardze kasacyjnej jest spóźnione i nie sanuje braków uzasadnienia decyzji prowadzących do naruszenia art.107 § 3 k.p.a. Co do prawidłowości samego procesu ważenia, mimo wniosku skarżącego, nie przeprowadzono dowodu z biegłego, który mógłby się wypowiedzieć, co do precyzji pomiaru pojazdu czteroosiowego przy użyciu tylko dwóch statycznych wag przenośnych umieszczonych w nierównych wnękach fundamentowych, a uzasadnienie decyzji kwestii tych nie wyjaśnia. W tym stanie rzeczy zastrzeżenia Sądu I instancji, co do przeprowadzonego postępowania dowodowego były w pełni uzasadnione i trafnie Sąd uznał, że doszło do naruszenia art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. oraz 107 § 3 k.p.a. Należy podkreślić, że przyczyną uchylenia obu decyzji nie była oczywista omyłka pisarska w protokole ważenia co do miejsca ważenia, bowiem rzeczywiste miejsce ważenia nie było w sprawie sporne. Zatem wywody skargi kasacyjnej dotyczące tej kwestii są chybione, bowiem Sąd uchylił decyzje z innej przyczyny. Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że w sytuacji, kiedy wysokość kary pieniężnej za przeładowanie pojazdu jest wprost zależna od wyniku ważenia, obowiązkiem organu jest zapewnić niebudzącą wątpliwości rzetelność ważenia. Protokół ważenia i załączniki do tego protokołu dokumentujące prawidłowość procesu ważenia (legalizacja użytych wag, protokół pomiaru miejsca ważenia, opis sposobu ważenia zgodny z instrukcją użycia wag) są dokumentami mającymi podstawowe znaczenie dowodowe, a podpisanie protokołu ważenia przez kierowcę nie zwalnia z ich zgromadzenia. Nie są więc usprawiedliwione zarzuty kasacyjne dotyczące naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania poprzez domaganie się przedstawienia przez organ takiej dokumentacji aktualnej w dacie ważenia. Wobec zgłaszanych w toku postępowania przez skarżącego konkretnych zastrzeżeń, co do miejsca ważenia, a w szczególności co do stanu wnęk fundamentowych, w których umieszcza się wagi, kwestie te wymagały szczegółowego wyjaśnienia w decyzjach. Ogólnikowe stwierdzenia organu dotyczące aktualnej legalizacji samych wag w ogóle tych wątpliwości nie wyjaśniają, bowiem zastrzeżenia nie dotyczą niesprawności wag tylko wadliwości procesu ważenia w konkretnym miejscu. Zasadnie zatem Sąd uznał, że uzasadnienie decyzji nie spełnia wymogów art. 107 § 3 k.p.a., zaś zarzuty kasatora dotyczące tej kwestii są nieusprawiedliwione. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej są nieusprawiedliwione, zatem działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło