II SO/Wa 65/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras po rozpoznaniu w dniu 24 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W. S. o wymierzenie Wójtowi Gminy K. grzywny za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z dnia 6 maja 2013 r. na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2010 r. sygn. akt II SAB/Wa 193/10 w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] kwietnia 2010 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wydania odpisu protokołu przekazania w 1973 r. dokumentacji Gromadzkiej Rady Narodowej w K. oraz spisu inwentaryzacyjnego wszystkich akt Gromadzkiej Rady Narodowej w K. znajdujących się obecnie w urzędzie i poinformowania o osobie pełniącej w 1973 r. funkcję wójta gminy K. (zarejestrowanej pod sygn. akt II SA/Wa 1234/13) wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: 1. wymierzyć Wójtowi Gminy K. grzywnę w wysokości 100 (sto) złotych, 2. zasądzić od Wójta Gminy K. na rzecz W. S. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia 6 maja 2013 r. W. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2010 r. sygn. akt II SAB/Wa 193/10 w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] kwietnia 2010 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wydania odpisu protokołu przekazania w 1973 r. dokumentacji Gromadzkiej Rady Narodowej w K. oraz spisu inwentaryzacyjnego wszystkich akt Gromadzkiej Rady Narodowej w K. znajdujących się obecnie w urzędzie i poinformowania o osobie pełniącej w 1973 r. funkcję wójta gminy K. Skarga ta wpłynęła do organu w dniu 15 maja 2013 r. W dniu 22 lipca 2013 r. W. S. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie Wójtowi Gminy K. grzywny za niewywiązanie się z obowiązków przewidzianych w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270)- dalej: "ppsa" w związku z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.), tj. nieudzielenie w ustawowym terminie odpowiedzi na ww. skargę i nieprzekazanie jej Sądowi wraz ze skargą i aktami sprawy. W. S. wniósł również o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi z dnia 7 sierpnia 2013 r. na wniosek o wymierzenie grzywny organ wniósł o jego oddalenie, wskazując, że skarga z odpowiedzią i kompletem dokumentów przesłana została do Sądu w dniu 14 czerwca 2013 r. Organ podniósł, że prawo do informacji nie było nigdy gwarantem ochrony jednostkowych interesów obywateli i innych podmiotów prawa, lecz wiązało się zawsze z interesem ogólnym – dobrem publicznym, jakim jest prawo do przejrzystego państwa, jego struktur i jawności administracji. Z punktu widzenia funkcjonalnej wykładni prawa oznacza to, że prawo do informacji publicznej ma służyć uniwersalnemu dobru powszechnemu, związanemu z funkcjonowaniem struktur państwowych i publicznych. W ocenie organu W. S. nadużywa tego prawa, gdyż jego celem jest wyłącznie próba przysporzenia organowi pracy. Nadto korespondencja ze skarżącym obciąża środki budżetowe i utrudnia sytuację innych obywateli, którzy liczą na rozpoznawanie ich spraw w możliwie szybkich terminach. Ponadto organ zaznaczył, że niewątpliwie skarżący nadaje kierowanym na adres Urzędu pismom tylko zewnętrzne pozory wniosku o udzielenie informacji publicznej, a w rzeczywistości domaga się od organu każdorazowego udzielania informacji, które są jednoznaczne z dokonywaniem przez organ wykładni prawa, czy wręcz udzielaniem porad prawnych. Wielokrotnie zwracano uwagę skarżącemu, że wniosek o udzielenie nie może być postulatem wszczęcia postępowania, dotyczyć przyszłych działań organu w sprawach indywidualnych, ani stanowić środka kwestionowania decyzji organu. Tryb przewidziany w ustawie nie może również zastępować postępowania skargowego. Pismem z dnia [...] września 2013 r., Sąd zwrócił się do organu o wskazanie czy wpłynęła do niego bezpośrednio skarga W. S. z dnia 6 maja 2013 r. Jeśli tak to należy wskazać datę wpływu tej skargi oraz nadesłać tę skargę wraz z kopertą w terminie 7 dni. W odpowiedzi w piśmie z dnia 3 października 2013 r. organ poinformował Sąd, że skarga W. S. z dnia 6 maja 2013 r. wpłynęła do Urzędu za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 ppsa, skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2 ustawy). Mając jednak na uwadze charakter prawa dostępu do informacji publicznej jako publicznego prawa podmiotowego gwarantowanego m.in. w art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, ustawodawca w art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) zwiększył gwarancje procesowe nadania biegu sprawie i skrócił przewidziany w art. 54 § 2 ppsa termin do 15 dni. W myśl zaś art. 55 § 1 ppsa w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy, czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Wniosek o wymierzenie grzywny rozpatrywany w niniejszej sprawie dotyczy nieterminowego wykonania obowiązku przekazania do Sądu skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami w sprawie dostępu do informacji publicznej, a więc ustalenia terminowości wykonania tego obowiązku należy dokonać mając na względzie wskazany w ustawie o dostępie do informacji publicznej termin piętnastodniowy. Przewidziany w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej obowiązek przekazania sądowi akt sprawy i odpowiedzi na skargę, poza nadzwyczajnym przypadkiem wymienionym w art. 54 § 3 ppsa (gdy organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, w zakresie swojej właściwości uwzględnia skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy), ma charakter bezwzględny. W konsekwencji organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi musi w taki sposób wykonać nałożony na niego obowiązek przekazania powyższych dokumentów Sądowi, aby w sytuacji, gdy skarżący skorzysta z przyznanego mu na mocy art. 55 § 1 ppsa uprawnienia, móc skutecznie udowodnić dochowanie ustawowego terminu. Musi przy tym przekazać dokładnie te dokumenty, które wymieniono zarówno w treści art. 54 § 2 ppsa, jak i w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z akt niniejszej sprawy wynika, że Wójt Gminy K. przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie skargę, odpowiedź na skargę i akta sprawy z uchybieniem piętnastodniowego terminu. Skarga na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2010 r. sygn. akt II SAB/Wa 193/10 w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] kwietnia 2010 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wydania odpisu protokołu przekazania w 1973 r. dokumentacji Gromadzkiej Rady Narodowej w K. oraz spisu inwentaryzacyjnego wszystkich akt Gromadzkiej Rady Narodowej w K. znajdujących się obecnie w urzędzie i poinformowania o osobie pełniącej w 1973 r. funkcję wójta gminy K. wpłynęła do organu w dniu 15 maja 2013 r., a zatem ostatnim dniem terminu do przekazania skargi wraz z odpowiedzą na skargę i aktami sprawy, zgodnie z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, był dzień 31 maja 2013 r. (piątek). Tymczasem skarga przekazana została Sądowi dopiero w dniu 14 czerwca 2013 r. (data stempla pocztowego na kopercie – k. 15 akt sądowych sprawy sygn. akt II SA/Wa 1234/13), a zatem 30 dni po upływie wskazanego terminu. Przedmiotowa skarga została zarejestrowana w tut. Sądzie pod sygn. akt II SA/Wa 1234/13. Użyte przez ustawodawcę w art. 55 § 1 ppsa sformułowanie "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny oznacza, że podejmując rozstrzygnięcie w tej sprawie Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc m.in. przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy, a także okoliczność, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Niemniej jednak, co należy podkreślić, wymierzenie grzywny organowi może nastąpić w każdym przypadku niewypełnienia obowiązków, nawet jeżeli dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 powołanej ustawy (czy w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej – z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej) nastąpiło jeszcze przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. Sformułowanie zawarte w art. 55 § 1 nakazuje bowiem przyjąć, że grzywna, o jakiej mowa w tym przepisie, ma charakter mieszany: dyscyplinująco – restrykcyjny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt II OSK 1024/06, ONSAiWSA, nr 6 z 2006, poz. 156). Do jej wymierzenia wystarcza niewykonanie w terminie obowiązku przewidzianego w art. 54 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że organ, którego bezczynność jest przedmiotem skargi, przekazał określone w art. 54 § 2 ppsa dokumenty, jednak uczynił to z uchybieniem terminu. Wymierzenie grzywny w niniejszej sprawie ma zatem przede wszystkim charakter restrykcyjny, co jest także zgodne z ratio legis uregulowań ustawy o dostępie do informacji publicznej, w której tak ustalono terminy postępowania w sprawach prawa dostępu do informacji publicznej oraz jego ochrony sądowej, aby jej udzielenie, odmowa, czy też kontrola sądowa następowała stosunkowo szybko, a tym samym, aby utrzymany był jej prawno - podmiotowy, gwarancyjny charakter. Sąd uznał wniosek W. S. za uzasadniony i wymierzył grzywnę w wysokości 100 zł. Sąd wziął przy tym pod uwagę okoliczność przekazania skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy oraz okres przekroczenia ustawowego terminu. Dodać należy, że przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w roku poprzednim (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 lutego 2013 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2012 r., M.P. z 2013 r., poz. 89) wyniosło 3.521,67 zł (art. 154 § 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z tych względów, na podstawie art. 55 § 1 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji postanowienia. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i art. 209 w związku z art. 64 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zasądzona od Wójta Gminy K. na rzecz W. S. kwota 100 zł stanowi wartość uiszczonego wpisu sądowego.