II SA/Go 763/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Trzecki Sędziowie Sędzia WSA Marek Szumilas Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Anna Lisowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2013 r. sprawy ze skargi A.J. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę. Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2013r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po wznowieniu postępowania i po rozpatrzeniu wniosku A.J. z dnia [...] kwietnia 2009 r. o przyznanie płatności na rok 2009 w ramach systemu wsparcia bezpośredniego, powołując się m.in. na przepisy art. 104, art. 151 § 2, art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 9 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. Nr 98, poz. 634), art. 7 ust. 1 i 2 , art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( Dz. U. z 2012 r., poz. 1164 ze zm., , art. 51 ust. 2 oraz art. 71a rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidziane w rozporządzeniach Rady (WE) Nr 1782/2003 i (WE) Nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 479/2008 (Dz. Urz. UE L 141 z 30.04.2004, str. 18 ze zm.; dalej jako: rozporządzenie Komisji (WE) Nr 796/2004 ) uchylił własną decyzję ostateczną nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. o przyznaniu A.J. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i odmówił stronie przyznania: - jednolitej płatności obszarowej (JPO ) na 2009 rok oraz nałożył na nią sankcję w wysokości 1 814,99 zł, podlegającą potrąceniu z płatności w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku, w którym stwierdzono niezgodności, - uzupełniającej płatności obszarowej (UPO ) do powierzchni grupy upraw podstawowych na 2009 rok oraz nałożył na nią sankcję w wysokości 955,44 zł, podlegającą potrąceniu z płatności w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku, w którym stwierdzono niezgodności. Uzasadniając decyzję organ wskazał, iż A.J. składając w kwietniu 2009 r. wniosek o przyznanie pomocy finansowej na tenże rok, zgłosiła do płatności łączną powierzchnię działek rolnych 3,58 ha tj. działkę rolną A (JPO) o pow. 3,58 ha, leżącą na działkach ewidencyjnych nr [...] (woj. [...]) oraz działkę A1( UPO ) o powierzchni 2,68 ha leżącą na działkach ewidencyjnych nr [...]. Po przeprowadzeniu weryfikacji zgromadzonej dokumentacji oraz wszelkich obowiązujących kontroli, Kierownik Biura wydał decyzję z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] o przyznaniu stronie płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego tj. wnioskowanej płatności JPO w wysokości 1 814,99 zł oraz UPO w kwocie 955,34 zł. Powyższa decyzja stała się ostateczna z dniem 8 grudnia 2009 r. Następnie wskazał, iż pismem z dnia [...] lipca 2012 r. poinformowany zistał przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, iż w toku prowadzonego wobec M.K. postępowania kontrolnego w zakresie źródeł pochodzenia majątku oraz przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, złożył on wyjaśnienia wskazujące, iż to on był w latach 2004-2009 faktycznym użytkownikiem gospodarstwa rolnego należącego do A.J.. Organ kontroli skarbowej wraz z pismem informującym przekazał protokoły z zezań przesłuchanych w charakterze świadków: A.J., L.J. oraz T.J. oraz M.K.. Kierownik BP ARiMR wskazał, że z zeznań przesłuchanych przez UKS osób wynika, iż użytkownikiem gruntów był M.K. i to on czerpał z nich wszelkie pożytki (dochody). A.J. zeznała, że płatności pozyskane z uzyskanych przez nią dopłat były przeznaczane bieżące potrzeby życiowe. Wnioski o przyznanie płatności wypełniał jej mąż, zaś w gospodarstwie w latach 2003-2009 pracował M.K.. A.J. nie miała uwag co do sposobu gospodarowania M.K.. Z kolei L.J. zeznał, że nie wie kto wypełniał wnioski składane do ARiMR, nie wiedział także, co było przedmiotem upraw i na jakiej powierzchni. Świadek zeznał, że pieniądze pozyskane z dopłat przeznaczane były w całości na lekarstwa i żywność. L.J. zeznał również zaś, iż faktycznie uprawami rolnymi oraz hodowlą krów w latach 2003-2009 zajmował się tylko M.K., który wykonywał wszelkie prace w gospodarstwie. Powyższe znalazło swoje odzwierciedlenie także w zeznaniach T.J.. Sam M.K. potwierdził, że to on wykonywał prace w gospodarstwie, jednakże nie składał wniosku o przyznanie płatności, bowiem zgodnie z poczynionymi ustaleniami robił to właściciel gospodarstwa. Jednocześnie wskazał, że A.J. pomagała mu w prowadzeniu dokumentacji związanej z hodowlą bydła. Wobec zaistniałej sytuacji Kierownik Biura Powiatowego, powołując się na art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, postanowieniem z dnia [...] listopada 2012r. wznowił postępowanie administracyjne dotyczące przyznania A.J. płatności z systemu wsparcia bezpośredniego za 2009r. wskazując na ujawnienie się nowych okoliczności nieznanych organowi w dniu wydania decyzji tj. okoliczności, iż faktycznym posiadaczem i użytkownikiem gospodarstwa rolnego A.J. był M.K.. W toku wznowionego postępowania o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2009, uwzględniając wniosek pełnomocnika A.J., Kierownik BP przesłuchał zawnioskowanych świadków i stronę. Przesłuchana w dniu [...] grudnia 2012 r. A.J. zeznała, że w latach 2004-2009 faktycznym użytkownikiem działek był M.K., który wykonywał wszystkie zabiegi związane z produkcją roślinną i zwierzęcą, dokonywał zabiegów agrotechnicznych oraz czerpał pożytki ze sprzedaży produktów rolnych. Jednakże wykonywał on tylko jej polecenia, a "użytkowanie faktyczne jest dla niej tożsame z użytkowaniem fizycznym". Strona zeznała ponadto, iż to ona decydowała o tym jakie prace będą wykonywane w gospodarstwie, ponosiła koszty związane z produkcją i prowadzeniem gospodarstwa, przeznaczając na to środki finansowe pochodzące z dopłat), a M.K. tylko się dokładał, rachunki dotyczące ponoszonych kosztów związanych z produkcją były wystawiane na M.K.. Jednocześnie strona zeznała, że nie korzystała z niczego, co było wyprodukowane w gospodarstwie i wszelkie pożytki czerpał dzierżawca – M.K.. Odnosząc się do zeznań strony organ I instancji wskazał, że jej zeznania w przytoczonym zakresie potwierdzają świadkowie przesłuchani w dniu [...] grudnia 2012 r. tj. M.K., T.J., L.J.. M.K. zeznał, że o wszelkich sprawach decydował wspólnie z A.J.. Świadek potwierdził, iż wykonywał wszelkie zabiegi agrotechniczne oraz czerpał pożytki z produkcji, jednak to A.J. ze względu na wiedzę i doświadczenie miała wszystkiego doglądać oraz prowadzić dokumentację dzierżawionego przez niego gospodarstwa. Ponadto świadek zeznał, że ponosił koszty związane z produkcją, w tym opłacał podatki, a A.J. dokładała się z uzyskanych dopłat. W zamian za utrzymanie gospodarstwa w dobrej kulturze rolnej miał on czerpać korzyści materialne z produkcji rolnej prowadzonej w tym gospodarstwie. Z kolei T.J. na pytanie dotyczące podejmowania decyzji przez M.K. w sprawach upraw i prac w gospodarstwie zeznał, że według jego wiedzy "nigdy takich decyzji nie podejmował samodzielnie, lecz konsultował je z rodzicami. Razem uzgadniali sposób użytkowania gruntów i rodzaj produkcji". Na podstawie analizy zebranego materiału dowodowego tj. dokumentacji przekazanej przez Urząd Kontroli Skarbowej oraz dokumentacji zebranej w ramach postępowania prowadzonego przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, organ I instancji uznał, iż A.J. nie była w roku 2009 użytkownikiem działek rolnych znajdujących się na działkach o nr ewidencyjnych [...], położonych w [...], a zatem nie była uprawniona do uzyskania płatności do tych gruntów przyznawanych w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Organ wskazał, że gospodarstwo wraz z całym inwentarzem zostało wydzierżawione M.K. w dniu [...] marca 2003 r. Dzierżawca zgodnie z umową dzierżawy był zobowiązany do uiszczania czynszu dzierżawnego oraz do korzystania z przedmiotu dzierżawy według zasad racjonalnej gospodarki. W świetle zgromadzonej dokumentacji to M.K. opłacał podatek rolny od dzierżawionych gruntów i nieruchomości. Z poczynionych ustaleń wynika, że udział A.J. w prowadzeniu produkcji rolniczej na wydzierżawionych gruntach był marginalny i ograniczał się do pomocy w wypełnianiu druków związanych z hodowlą bydła. Nie wykluczając, iż M.K. mógł korzystać z rad i doświadczenia A.J., Kierownik BP wskazał, iż nie jest to równoznaczne z faktem, że była ona faktycznym w roku 2009 faktycznym użytkownikiem gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 336 Kc. Z protokołów przesłuchań świadków przesłanych przez Urząd Kontroli Skarbowej oraz wyjaśnień składanych przez M.K. w ramach prowadzonego postępowania kontrolnego wynika, że samodzielnie prowadził działalność rolniczą. Wyjaśnienia stron i świadków nie wskazywały na okoliczności, które mogłyby świadczyć o innej formie prowadzenia tego gospodarstwa. Bezspornym, zdaniem Kierownika BP, jest to, że M.K. wykonywał wszelkie prace agrotechniczne w gospodarstwie, ponosił koszty jego funkcjonowania oraz czerpał zyski ze sprzedaży plonów. Powyższe zostało potwierdzone zarówno przez świadków, jak i stronę w toku przesłuchań przeprowadzonych przez Urząd Kontroli Skarbowej i organ w niniejszym postepowaniu. Składane przed UKS wyjaśnienia M.K. świadczą o tym, że posiadał on szczegółową wiedzę o tym, co było uprawiane w gospodarstwie oraz wykonywał w nim wszelkie czynności związane z produkcją rolną. M.K. posiadał ku temu również odpowiednie przygotowanie (praktykę), co potwierdził L.J.. Powodem zawarcia umowy dzierżawy - jak wyjaśniały strony i świadkowie - był pogarszający się stan zdrowia A. i L.J. oraz chęć ubiegania się przez właścicieli gospodarstwa o rentę rolniczą. Kierownik wskazał dalej, iż strona w trakcie postępowania administracyjnego zmieniła wcześniejsze zeznania składane przed Urzędem Kontroli Skarbowej twierdząc, iż dopłaty w całości przeznaczała na gospodarstwo oraz środki produkcji (wcześniej stwierdziła, że środki te były przeznaczane na życie). Jednocześnie nie przedłożyła żadnych dowodów potwierdzających swoje zeznania w tym zakresie. Uwzględniając okoliczność, iż strona oraz świadkowie w postępowaniu prowadzonym przez Urząd Kontroli Skarbowej zostali pouczeni przed składaniem zeznań o odpowiedzialności karnej wynikającej z art. 233 Kk, Kierownik Biura Powiatowego uznał, iż zeznania złożone w ramach tego postępowania są zgodne z prawdą. Choć przesłuchanie prowadzone przed Kierownikiem BP ARiMR odbyło się także po pouczeniu strony i świadków o odpowiedzialności wynikającej z powyższego przepisu, to jednak składając te zeznania strona zdawała sobie sprawę z konsekwencji wynikających z poczynionych w tymże postępowaniu ustaleń, tj. konieczności zwrotu otrzymanych z Agencji środków. W związku z powyższym organ I instancji nie uznał wiarygodności zeznań, w których strona wskazywała na rolę "zarządczą", "decydującą" jaką pełniła w tym gospodarstwie oraz jej wkład w finansowanie środków produkcji. Organ I instancji wskazał, iż analizy stanu faktycznego przedmiotowej sprawy dokonano pod kątem przepisów art. 2, art. 7 ust.1, 1a, ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemo wsparcia bezpośredniego, jednoznacznie definiujacych tryb i warunki przyznania pałatności, których jak zostało udowodnione w postępowaniu, wnioskodawczyni nie spełnia. Odnosząc się do istotnej na gruncie niniejszej sprawy kwestii "posiadania", działek rolnych o jakim mowa w przywołanym art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach, organ przyjął za obowiązującą wykładnię przepisów tytułu IV Kodeksu cywilnego, w tym jego art. 336, zgodnie z którym posiadaczem rzeczy jest ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Organ powołał się na pogląd doktryny, zgodnie z którym posiadanie występuje przy równoczesnym istnieniu fizycznego elementu władania rzeczą, określanego jako corpus possessionis oraz psychicznego elementu animus rem sibi habendi, rozumianego jako zamiar władania rzeczą dla siebie. Nie budzi szczególnych wątpliwości interpretacyjnych element "władania rzeczą" (corpus). Bez wątpienia chodzi tu o dostrzegalny fakt fizycznego władztwa nad rzeczą (...) jej "używania", "korzystania" (...) Zamiar władania rzeczą "dla siebie" rozstrzyga o posiadaniu w rozumieniu art. 336 KC (E. Gniewek, Kodeks Cywilny, księga druga Własność i inne prawa rzeczowe - komentarz, Zakamycze 2001). Pamiętać przy tym należy, że przejawia się on w postępowaniu posiadacza wobec otoczenia. Decydujące znaczenie mają więc zewnętrzne dla otoczenia przejawy władztwa. Nie oznacza to jednak eliminacji rzeczywistej woli posiadania. Na podstawie zewnętrznych przejawów woli ustala się wolę rzeczywistą, która decyduje o posiadaniu. Jeżeli u samego posiadacza nie występuje czynnik woli, wyrażający się w chęci władania rzeczą (animus possidenti), to nie mamy do czynienia z posiadaniem. Przy posiadaniu niezbędne jest wykonywanie władztwa nad rzeczą. Konieczne jest przeto wykonywanie takich czynności faktycznych, które wskazują na samodzielny, niezależny od woli innych osób stan władztwa. Dyspozycje posiadacza względem rzeczy muszą być podejmowane samodzielnie. Brak animus possidenti zachodzi w wypadku, gdy osoba podająca się za posiadacza pozostaje w zależności od innej osoby, a zależność ta zasadza się bądź w umowie, bądź na stosunku prekaryjnym (por. A.Kunicki – Zasiedzenie w prawie polskim, Wyd. Prawnicze, W-wa 1964, s. 101). Faktyczne władztwo nad daną rzeczą oznacza, że istnieje swoboda co do podejmowania decyzji (np.: co, gdzie i kiedy zasiać, komu i kiedy zlecić prace polowe, kiedy zbierać plony oraz kiedy, gdzie i komu je sprzedawać, czy występować o dotacje, jakie grunty zgłaszać we wnioskach aplikacyjnych). Powołując się na dokonaną analizę dokumentów zgromadzonych w sprawie, Kierownik BP ARiMR uznał, iż A.J. nie spełnia warunków umożliwiających przyznanie płatności bezpośrednich, bowiem nie prowadziła działalności rolniczej na gruntach zgłoszonych we wniosku o przyznanie płatności na rok 2009. W rezultacie stwierdzenia, iż strona nie była posiadaczem tychże gruntów Kierownik stwierdził, że rozstrzygnięcie zawarte w decyzji nr [...] stoi w oczywistej sprzeczności z art. 7 ust.1 ustawy o płatnościach. Stąd też, w rezultacie przeprowadzenia ponownej kontroli, działki rolne A i A1 zostały w całości wykluczone z powierzchni kwalifikowanej do JPO i UPO. Konsekwencją wykluczenia działek rolnych jest brak jakiejkolwiek powierzchni kwalifikowanej do płatności i odmowa ich przyznania na rok 2009 oraz naliczenie zmniejszeń, o których mowa w art. 51 ust. 1 rozporządzenie Komisji (WE) Nr 796/2004. W odwołaniu, wniesionym pismem z dnia [...] marca 2013 r., A.J. – reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika - zarzuciła decyzji organu I instancji dokonanie oceny stanu faktycznego oraz materiału dowodowego z naruszeniem przepisów art. 7 i art. 77 § 1 i 2 oraz art. 80 i art. 151 § 1 pkt 2, art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, co skutkowało obrazą przepisów prawa materialnego mających bezpośredni wpływ na treść zaskarżonej decyzji, tj. w szczególności art. 7 ust.1 i 2 oraz art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego, W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik wywodził, iż organ I instancji kierując się formalnym uzasadnieniem "priorytetu" materiału dowodowego z postępowania prowadzonego przez UKS, odmówił wiary zeznaniom świadków i samej strony złożonym w trakcie postępowania administracyjnego, podjętą przez nich świdomą obroną A.J. przed ujemnymi konsekwencjami niniejszego postępowania administracyjnego. Zarzucił, że organ I instancji całkowicie pominął w poczynionych ustaleniach i uzasadnieniu fakt, iż materiał dowodowy i zeznania tych samych świadków w postępowaniu przed UKS dotyczyły odmiennego stanu faktycznego i odrębnych zagadnień merytorycznych, gdyż postępowanie to dotyczyło jedynie dochodów z nieujawnionych źródeł M.K., a nie sposobu, a tym bardziej szczegółowego, prowadzenia gospodarstwa rolnego w latach 2004-2009. Z tych też względów, w ocenie strony odwołującej się, w pierwszej kolejności dać należy wiarę zeznaniom bezpośrednio i merytorycznie ukierunkowanym na istotę zagadnienia rozstrzyganego we wznowionym postępowaniu. Podkreślał, że z zeznań świadków i A.J. na rozprawach administracyjnych w dniach [...] grudnia 2012 r. wynika, że całością najważniejszych spraw i decyzji dotyczących prowadzenia gospodarstwa rolnego w [...] w latach 2004-2009 zajmowała się A.J., zaś będący jego dzierżawcą M.K. zajmował się jedynie sferą faktycznego ("fizycznego") i wykonawczego prowadzenia jego spraw. Podnosząc wskazane zarzuty wnosił o uchylenie decyzji Kierownika BP i o umorzenie postępowania, ewentualnie o przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W wyniku rozpoznania odwołania, decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa - powołując się na przepis art. 107, art. 138 § 1 pkt 1, art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego oraz art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 – utrzymał w bowiem nie była posiadaczem gruntów rolnych zadeklarowanych we wniosku o płatności mocy zaskarżoną decyzję. Organ II instancji wskazał, iż w wyniku ponownego rozpoznania sprawy nie stwierdził uchybień w postępowaniu prowadzonym przez Kierownika BP Za prawidłową uznał też interpretację przepisów prawa oraz ich zastosowanie przez organ I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że A.J. nie spełniała warunków umożliwiających przyznanie płatności z systemów wsparcia bezpośredniego, bowiem nie była posiadaczem gruntów rolnych zadeklarowanych we wniosku o płatności, a co za tym idzie nie spełniała kryteriów przyznania płatności określonych w ustawie z dnia 26 stycznia 2007 r. Dyrektor OR ARiMR, powołał się na definicję "posiadania" wynikającą z art. 336 Kc oraz orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 16 grudnia 1998 r., w sprawie o sygn. akt I SA 339/98, w którym podniesiono, że nie bez znaczenia jest czynnik fizycznego władztwa nad daną rzeczą (w niniejszym przypadku nad działkami, na których prowadzona była działalność rolnicza), które musi być stanem trwałym, co oznacza, że związek posiadacza z rzeczą nie może wyrażać się w jednorazowym lub nawet sporadycznym zawładnięciu rzeczą, lecz w możności korzystania z niej przez czas nieokreślony, a także w wyroku z dnia 16 listopada 2006 r., w sprawie o sygn. akt II GSK 177/06, w którym stwierdzono, że decyzje w sprawach dotyczących przyznania płatności, a więc zarówno pozytywne, jak i negatywne, mogą być podejmowane po uprzednim ustaleniu, że producent rolny jest lub nie jest posiadaczem gruntów rolnych zgłoszonych we wniosku. Chodzi o posiadanie samoistne lub zależne w rozumieniu przepisów art. 336-352 Kodeksu cywilnego, a więc o sytuacje powiązane z tytułem prawnym i faktycznym władztwem nad rzeczą. Organ odwoławczy podzielił pogląd organu I instancji, iż w kontekście zeznań strony, jak i pozostałych osób składających wyjaśnienia w toku postępowania kontrolnego prowadzonego przez Dyrektora UKS wywnioskować można w sposób bezsporny, że to M.K. był w roku 2009 faktycznym użytkownikiem, a więc i posiadaczem działek o nr [...]. Odnosząc się do zmiany stanowiska strony oraz świadków w trakcie postępowania administracyjnego prowadzonego przed organem I instancji, organ odowławczy, powołując się na zasadę swobodnej oceny dowodów, w której organ każdorazowo i samodzielnie, w realiach konkretnej sprawy podejmuje decyzję o tym, które dowody uznać za wiarygodne, a którym dowodom w całości lub części odmówić wiarygodności - stwierdził, iż walor wiarygodności należy przypisać zeznaniom oraz oświadczeniom składanym przez stronę i świadków w postępowaniu prowadzanym przez Urząd Kontroli Skarbowej, które na żadnym etapie postępowania nie zostały przez zeznających zakwestionowane względem siebie, czy też podważone. Ponadto są one spójne z treścią umowy dzierżawy zawartej dnia [...] marca 2003 r. pomiędzy M.K., a A. i L.J.. Jednocześnie organ II instancji odmówił wiarygodności zeznaniom składanym w toku przesłuchań prowadzonych przez upoważnionych pracowników Biura Powiatowego ARiMR. Organ II instancji zwrócił uwagę na wzajemną sprzeczność zeznań złożonych przez A.J., która w toku zeznań złożonych dniu [...] grudnia 2012 r. przypisała sobie rolę decydującą w zakresie działań wykonywanych w gospodarstwie, a jednocześnie podkreśliła, iż to M.K. był faktycznym użytkownikiem działek w latach 2004 - 2009, wykonywał wszystkie zabiegi związane z produkcją roślinną i zwierzęcą oraz czerpał pożytki z gospodarstwa. Dyrektor OR ARiMR, odnosząc się do podniesionej w odwołaniu kwestii pominięcia zeznań strony i świadków, złożonych w trakcie postępowania wznowieniowego i oparciu się na zeznaniach złożonych przez organem kontroli skarbowej, podniósł, że zeznania wówczas złożone dotyczyły m.in. sposobu prowadzenia gospodarstwa A.J., zaś odmowa wiary zeznaniom z grudnia 2012 r. poprzedzona została dogłębną oceną wiarygodności tychże zeznań. Organ II instancji dokonując własnej oceny dowodów zgoromadzonych w sprawie w konsekwecji podzielił ocenę zaprezentowaną przez Kierownika BP powołując analogiczną argumentację uznania za wiarygodne zeznań strony i świadków, złożonych w postępowaniu podatkowym. Wskazał, iż zgodnie z regulacjami ustawy o płatnościach z systemów wsparcia bezpośredniego, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Dyrektor podkreślił, iż w sprawie zaszły podstawy do wznowienia postępowania ze względu na wyjście na jaw nowych okoliczności nieznanych organowi w dacie wydawania decyzji z dnia [...] listopada 2009 r. o przyznaniu płatnośći JPO i UPO. Wskazał, iż w ponowionym postępowaniu strona nie przedstawiła wiarygodnych dowodów, które mogłyby pozwolić na uznanie, iż była w roku 2009 posiadaczką działek nr [...]. W tak ustalonym stanie uznał Dyrektor OR uznał, że brak jest podstaw podstaw, by zgodzić się z twierdzeniem odwołania, jakoby naruszone zostały przepisy art. 7, art. 77 § 1 i 2, art. 80, art. 146 § 1 w związku art. 145 § 1 pkt 5, art. 151 § 1 pkt 2 Kpa, jak art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego . W skardze, złożonej pismem z dnia [...] lipca 2013r., profesjonalny pełnomocnik ponowił zarzut naruszenia przepisów art. 7 i art. 77 § 1 i 2 oraz art. 80 i art. 151 § 1 pkt 2, art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, skutkującego obrazą przepisów prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 1 i 2 oraz 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz art. 51 rozporządzenia Rady (WE ) nr 796/2004 przez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Ponawiając zasadniczo argumentację sformułowaną uprzednio w odwołaniu od decyzji organu I instancji, pełnomocnik podniósł nadto, że wbrew stanowisku orzekających w sprawie organów skarżąca posiadała w sposób trwały władztwo nad gospodarstwem, gdyż sprawowała nad nim nadzór poprzez bieżące nim zarządzanie. Posiadanie - prowadzenie gospodarstwa rolnego nie wymaga bowiem osobistego wykonywania prac rolniczych przez właściciela, a może polegać na zarządzaniu tym gospodarstwem, wyrażającym się - tak jak w przypadku gospodarstwa skarżącej - decydowaniem o kolejności i terminie wykonywania prac polowych, wynajęciem osób do ich fizycznego prowadzenia, czy wreszcie nadzorowania tych prac. Oznacza to, że rolnik posiada - prowadzi gospodarstwo rolne, jeżeli do niego należy co najmniej podejmowanie decyzji dotyczących prowadzonego gospodarstwa. Tak rozumiany osobisty charakter działalności rolniczej nie wyklucza zaś korzystania z pomocy innych osób w prowadzeniu gospodarstwa lub zatrudnianiu w tym celu pracowników. Pełnomocnik dodał, że oczywistym pozostaje, że prowadzenie działalności rolniczej wiąże się ściśle z działaniami koniecznymi dla prowadzenia gospodarstwa rolnego, tj. z wykonywania pracy w tym gospodarstwie lub z wykonywania innych zwykłych czynności związanych z prowadzeniem takiej działalności. Praca lub czynności nie muszą mieć przy tym charakteru pracy fizycznej. Mogą polegać także np. na zarządzaniu gospodarstwem. Uwzględnienie zaprezentowanego stanowiska winno skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji w całości, o co wniesiono w skardze. Odpowiadając na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w pełni dotychczasowe stanowisko w sprawie. Na rozprawie pełnomocnik skarżącej podtrzymał stanowisko wyrażone w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała oddaleniu jako niezasadna. W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego obejmuje kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym, a więc to, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń co do obowiązywania zaskarżonej normy prawnej, czy normę tę właściwie zinterpretował, zastosował oraz czy nie naruszył zasad ustalenia określonych faktów za udowodnione. W konsekwencji powyższej kontroli sąd uchyla zaskarżoną decyzję jedynie w sytuacji, gdy jej wydanie nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika jednoznacznie z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej ppsa. Sąd rozpoznając sprawę, zgodnie z art. 134 § 1 ppsa, rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi i powołaną podstawą prawną. W rozpoznawanej sprawie sądowa kontrola sprowadzała się w pierwszej kolejności do przesądzenia dwóch podstawowych kwestii, tj. 1) zasadności wznowienia postępowania przez organy administracji rolnej; 2) oceny wydania przez te organy we wznowionym postępowaniu decyzji zgodnych z przepisami prawa materialnego i procesowego. Dokonując oceny w tak zakreślonych granicach, skład orzekający nie dopatrzył się naruszeń prawa mających lub mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Odnosząc się do niekwestionowanego w sprawie faktu wydzierżawienia przez skarżącą - przed wydaniem przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w sprawie pierwotnej, ostatecznej decyzji - na mocy umowy z dnia [...] marca 2003 r. działek o nr ewid. [...] (położonych w [...]) objętych wnioskiem strony o płatności na 2009 r., o którym to fakcie organ I instancji nie miał wiedzy przy podejmowaniu rozstrzygnięcia o przyznaniu płatności JPO I UPO, uznać należało, iż bez wątpienia ziściła się przesłanka wznowienia postępowania wymieniona w art. 145 § 1 pkt 5 kpa, tj. ujawniona została istotna dla sprawy nowa okoliczność faktyczna, a zarazem nowy dowód w postaci umowy dzierżawy, który co prawda istniał w dniu wydania decyzji, lecz nie był znany organowi. Jakakolwiek zmiana areału gruntów znajdujących się w posiadaniu skarżącej jest bowiem istotną okolicznością w rozumieniu przywołanego przepisu, którą organ decyzyjny musi mieć na uwadze przy podejmowaniu decyzji, niezależnie od brzmienia przepisu formułującego wymóg posiadania nieruchomości rolnych przez wnioskodawczynię, deklarującą grunty do płatności. Ujawnienie tej okoliczności uprawniało Kierownika Biura Powiatowego ARiMR do wznowienia postępowania w sprawie płatności na 2009 rok, o które ubiegała się skarżąca. Zaistnienie przedstawionej przesłanki wznowienia postępowania przesądzało z kolei o konieczności uchylenia pierwotnej decyzji i wydania nowego orzeczenia rozstrzygającego o istocie sprawy, stosownie do dyspozycji przepisu art. 151 § 1 pkt 2 Kpa. W dalszej kolejności podnieść trzeba, iż wbrew odmiennemu zapatrywaniu wyrażonemu w skardze, nie można skutecznie zarzucić organom naruszenia przepisów prawa materialnego. W tym zakresie w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów naruszenia przepisów art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Nr 170, poz.1051 ze zm.). Przepis art. 7 ust. 1 ustawy określa warunki jakie musi spełniać rolnik, aby otrzymać jednolitą płatność obszarową. Przepis art. 7 ust. 2 ustawy stanowi natomiast, że rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej (JPO) przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw wskazanych roślin położonych na działkach rolnych objętych wnioskiem o przyznanie JPO. Jednym z warunków uzyskania wymienionej płatności jest posiadanie działek rolnych o określonej powierzchni. Pojęcie posiadania nie zostało uregulowane w przepisach dotyczących przyznawania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Posiadanie w ujęciu cywilistycznym nie stanowi wystarczającej przesłanki do ubiegania się o płatności obszarowe. Pojęcie posiadania na gruncie ustawy o płatnościach bezpośrednich należy interpretować w drodze wykładni celowościowej, z uwzględnieniem krajowych i wspólnotowych przepisów dotyczących płatności do gruntów rolnych. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych pojęcie posiadania gruntów rolnych, w rozumieniu ustawy o płatnościach, należy rozumieć jako faktyczne użytkowanie gruntów rolnych ( vide: wyrok NSA z 13 czerwca 2012 r. sygn. akt II GSK 734/11; wyrok NSA z 16 maja 2012 r. sygn. akt II GSK 537/11; wyrok NSA z dnia 7 marca 2012 r. sygn. akt II GSK 87/11; wyrok NSA z dnia 18 lipca 2012 r. sygn. akt II GSK 932/11, wyrok NSA z dnia 29 listopada 2011 r. sygn. akt II GSK 1177/10, wyrok WSA z dnia 17 maja 2011 r sygn. akt III SA/Po 732/10, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 22 grudnia 2010 r. sygn. akt I SA/Gd 335/10 baza orzeczeń.nsa.gov.pl.). Za takim rozumieniem pojęcia posiadania gruntów rolnych przemawia to, że celem płatności (dopłat) jest dofinansowanie do produkcji rolnej, pomoc rolnikom, którzy faktycznie użytkują będące w ich posiadaniu grunty rolne, a nie tylko są formalnymi posiadaczami gruntów, co do których wnioskują o dopłaty. Zatem, aby zostać beneficjentem pomocy w ramach mechanizmu bezpośredniego wsparcia nie wystarczy być posiadaczem działek rolnych w rozumieniu Kodeksu cywilnego, ale należy je również rolniczo użytkować. Oceny, czy wnioskodawcy przysługuje w świetle przepisów art. 7 ust.1 i ust. 2 ustawy wnioskowana płatność do zadeklarowanych gruntów należy dokonywać biorąc pod uwagę definicje pojęcia "rolnik" i " działalność rolnicza" sformułowane w art. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz.U.UE.L.2003.270.1). Zgodnie z definicją zapisaną w powołanym przepisie "rolnik" oznacza osobę fizyczną lub prawną, bądź grupę osób fizycznych lub prawnych, bez względu na status prawny takiej grupy i jej członków w świetle prawa krajowego, których gospodarstwo znajduje się na terytorium Wspólnoty, określonym w art. 299 Traktatu, oraz które prowadzą działalność rolniczą; "działalność rolnicza" oznacza produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, włączając w to zbiory, dojenie, chów zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt dla celów gospodarczych, lub utrzymywanie gruntów w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska. Jeżeli więc art. 7 ust. 1 ustawy stanowi, że JPO przysługuje rolnikowi na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, to oznacza to, że JPO przysługuje osobie, która prowadzi działalność rolniczą, czyli zajmuje się produkcją, hodowlą lub uprawą produktów rolnych, włączając w to zbiory, dojenie, chów zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt dla celów gospodarczych, lub utrzymywanie gruntów w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska, do gruntów rolnych na których taką działalność prowadzi. Płatności obszarowe i uzupełniające (art. 7 ust. 1 i 2 ustawy) nie przysługują więc wyłącznie z tytułu posiadania gruntów rolnych, ale z tytułu posiadania związanego z prowadzeniem działalności rolniczej. Sporadyczna pomoc w gospodarstwie rolnym nie może być rozumiana jako prowadzenie działalności rolniczej w rozumieniu powołanych wyżej przepisów. Pokreślić jednocześnie należy, że zgodnie art. 7 ust. 6 ustawy w przypadku gdy działka rolna stanowi przedmiot posiadania samoistnego i posiadania zależnego, płatności obszarowe przysługują posiadaczowi zależnemu. Odwołując się do przepisów Kodeksu cywilnego należy wskazać, że zgodnie z art. 336 Kc posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad rzeczą (posiadacz zależny). Jak wynika z niekwestionowanego w tym zakresie stanu faktycznego sprawy, działki ewidencyjne na których znajdują się działki rolne A i A1 objęte wnioskiem o płatności JPO i UPO za rok 2009, skarżąca wydzierżawiła M.K. na okres 10 lat na podstawie umowy dzierżawy z dnia [...] marca 2003 r., aneksowanej w dniu [...] lutego 2008r. (jednakże w sposób nie mający znaczenia dla rozpoznawanej sprawy). Umowa ta została ujawniona w urzędzie Gminy. Jak wynika z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy podatek rolny od dzierżawionych gruntów opłacał M.K.. W zaistniałej sytuacji skarżąca jako konkurująca do pozycji posiadacza samoistnego w rozumieniu omawianego przepisu, wobec istnienia posiadania zależnego po stronie dzierżawcy ( M.K.), nie miała podstaw do ubiegania się o płatności obszarowe zważywszy na brzmienie powołanego art. 7 ust. 6 ustawy. Ustawodawca dając pierwszeństwo w ubieganiu się o płatności posiadaczowi zależnemu przesądza, iż działalność rolniczą prowadzi dzierżawca. W ocenie Sądu w trakcie postępowania zostało potwierdzone, iż stan wynikający z faktu zawarcia umowy dzierżawy z dnia [...] marca 2003 r., odpowiada rzeczywistości tj. że M.K. tj. od dnia zawarcia umowy dzierżawy był faktycznym użytkownikiem gruntów rolnych (działek ewidencyjnych nr [...], położonych w [...]) zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności JPO i UPO na 2009. Nie można bowiem odmówić słuszności stanowisku organu odwoławczego, który w rezultacie analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego przypisał walor wiarygodności zeznaniom strony oraz świadków złożonym przed inspektorami Urzędu Kontroli Skarbowej, tym bardziej, jeśli się zważy, że treść tychże zeznań znajduje swoje odzwierciedlenie w fakcie zawarcia i treści umowy dzierżawy, nakładającej na dzierżawcę obowiązek prowadzenia na gruntach racjonalnej gospodarki, w tym ich użytkowania oraz utrzymywania w dobrej kulturze rolnej. Nie znajdują również potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym (także z czynności przeprowadzonych w trakcie postępowania administracyjnego) twierdzenia sformułowane w skardze, iż to A.J. decydowała o kolejności i terminie wykonywania prac polowych, zajmowała się wynajęciem osób do ich fizycznego prowadzenia, czy też nadzorowała te prace. Przeczą temu zeznania T.J. (syna strony), który potwierdził podczas przesłuchania w siedzibie organu I instancji, iż to M.K. fizycznie użytkował gospodarstwo, a także M.K., podnoszącego, że prowadził gospodarstwo od roku 2003, w tym dokonywał wszystkich koniecznych zabiegów agrotechnicznych, czerpał z niego pożytki, zaś rodzaj produkcji, czy zakup środków produkcji uzgadniał z A.J. (ze względu na posiadane przez nią doświadczenie). Reasumując uznać należało, iż brak było podstaw do przyjęcia, jak domagał się tego pełnomocnik strony skarżącej, że ocena stanu faktycznego sprawy oraz zgromadzonego materiału dowodowego przeprowadzona przez organy ARiMR naruszyła art. 7, art. 77, czy art. 80 Kpa. Z treści powołanych przepisów wynika przede wszystkim to, że organ administracji publicznej podejmuje niezbędne czynności celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w sposób wyczerpujący zbiera i rozpatruje cały materiał dowodowy oraz ocenia na podstawie całego materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona. Przepisy te statuują m.in. zasadę swobodnej oceny dowodów, a zatem nie wyznaczają one organowi merytorycznych reguł oceny wyników postępowania dowodowego. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie według swojej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności. Oceniając wyniki postępowania dowodowego (wiarygodność i moc dowodów), organ powinien uwzględnić treść wszystkich przeprowadzonych i rozpatrzonych dowodów, wskazując w uzasadnieniu decyzji fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Powyższe reguły, w ocenie składu orzekającego, zostały zachowane w rozpoznawanej sprawie. Zgodzić się należy z organem, iż przymiot wiarygodności posiadają zeznania świadków i skarżącej złożone w postępowaniu przed organami kontroli skarbowej. W toku tego postępowania skarżąca zeznawała w charakterze świadka, bez świadomości skutków jakie rodzić może fakt uzyskania dopłat w sytuacji nieprowadzenia działalności rolniczej na zadeklarowanych we wniosku o ich przyznanie gruntach oddanych w dzierżawę. Słuszny też pozostał wniosek organów, iż dopiero wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją przyznającą płatności stało się przyczyna odmiennych twierdzeń skarżącej i powiązanych z nią więzami rodzinnymi świadków o faktach dotyczących użytkowania rolniczego zadeklarowanych gruntów. Odnosząc się do zarzutów skargi zgodzić się należy, iż przedmiot postępowania prowadzonego wobec M.K. przez organy kontroli skarbowej pozostawał odmienny od postępowania w przedmiocie dopłat bezpośrednich za rok 2009. Jednakże istotny, dla oceny wiarygodności złożonych zeznań wówczas i w postępowaniu wznowieniowym, pozostaje stopień szczegółowości zeznań złożonych przed UKS przez M.K.. Wyjaśniając źródła uzyskiwanych przez siebie dochodów, szczegółowo opisywał on funkcjonowanie gospodarstwa, rodzaj prowadzonych upraw, ich areał, uzyskiwane z nich dochody, czego nie można powiedzieć o zeznaniach skarżącej. W konsekwencji powyższego uznać należało, że uzasadniona była zarówno odmowa przyznania skarżącej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2009, jak i zastosowanie trzyletnich sankcji finansowych, o jakich mowa w art. 51 ust. 2 rozporządzenia komisji (WE) nr 796/2004. Skoro bowiem skarżąca nie była uprawniona do JPO i UPO ze względu na fakt, iż nie użytkowała rolniczo zadeklarowanych, zarzuty naruszenia wskazanego przepisu pozostają nieuzasadnione. Wobec niedostrzeżenia przez Sąd wydania weryfikowanej decyzji z naruszeniem prawa mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik niniejszej sprawy, skarga podlegała oddaleniu zgodnie z dyspozycją art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.