II OZ 1147/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Stahl po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 września 2014 r., sygn. akt II SA/Wr 580/13 o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi S. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 24 września 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu pozostawił bez rozpoznania wniosek S.J. o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu zarządzenia Sąd pierwszej instancji wskazał, że z uwagi na złożony w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia, wniosek o przyznanie prawa pomocy, skarżącej został wysłany formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, celem jego wypełnienia, podpisania oraz zwrotu do Sądu w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Powyższą przesyłkę skarżąca odebrała w dniu 29 lipca 2014 r. W piśmie z dnia 5 sierpnia skarżąca oświadczyła, że z uwagi na swój wiek i stan zdrowia nie jest w stanie wypełnić oraz dostarczyć formularza wniosku i wymaganych dokumentów. Referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 14 sierpnia 2014 r. pozostawił wniosek bez rozpoznania. W terminie otwartym do złożenia sprzeciwu skarżąca złożyła pismo "zażalenie" zwracając się do Naczelnego Sądu Administracyjnego " o odrzucenie w całości decyzji z dnia [...] sierpnia 2014 r." Powtórzyła ponadto dotychczasowe stanowisko dotyczące przyczyn, dla których nie jest w stanie wypełnić i dostarczyć formularza. Przyjmując do rozpoznania powyższe pismo Sąd I instancji w pierwszej kolejności wskazał, że z uwagi na podniesione w nim argumenty oraz termin jego wniesienia, potraktował je jako sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego z dnia 14 sierpnia 2014 r. Przystępując zatem do rozpoznania tej sprawy Sąd podkreślił, że wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony w innej formie niż przewidziana przepisami nie wywołuje skutków prawnych. Skoro zatem w zakreślonym terminie skarżąca nie wykonała wezwania Sądu do wypełnienia formularza PPF, to taka postawa skarżącej musiała skutkować pozostawieniem bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy, na podstawie art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Jednocześnie Sąd w oparciu o dokumenty złożone w tej sprawie oraz w sprawie prowadzonej pod sygn. akt II SA/Wr 343/06 wskazał, że nie istnieją przeszkody uniemożliwiające skarżącej przesłanie do Sądu wymaganego formularza wniosku. Dotychczasowe zaś postępowanie skarżącej wskazuje, iż nie zależy jej na tym, by złożona przez nią skarga była szybko rozpoznana. W zażaleniu na powyższe postanowienie S. J. zakwestionowała powyższe postanowienie wskazując, iż podała już wystarczające powody, dla których nie mogła dopełnić formalności. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Niezachowanie powyższego wymogu jest brakiem formalnym, o jakim mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 257 p.p.s.a., który podlega usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08, opubl. ONSAiWSA z 2008 r. nr 5, poz. 74). Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania (art. 257 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie z uwagi na to, że złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy zawarty został w piśmie procesowym, jakie wpłynęło do Sądu I instancji i nie został złożony na urzędowym formularzu, skarżąca została wezwana do uzupełnienia powyższego braku w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Pomimo precyzyjnego wezwania Sądu, skarżąca w zakreślonym terminie nie uzupełniła wskazanego braku formalnego. Postępowanie sądowe, w tym również postępowanie w przedmiocie prawa pomocy, jest postępowaniem sformalizowanym, a ustawodawca uzależnił możliwość rozpoznania wniosku od sporządzenia go we wskazanej przepisami formie. W tej sytuacji Sąd pierwszej instancji nie miał innej możliwości, jak tylko pozostawić wniosek bez rozpoznania, bowiem skutek taki określony został w powołanym wyżej art. 257 p.p.s.a. Oznacza to, że zasadnie Sąd pierwszej instancji zaskarżonym postanowieniem pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a. Jedynie na marginesie wskazać należy, że strona może wnieść o przyznanie prawa pomocy na każdym etapie postępowania, w tym także złożyć kolejny wniosek w tym przedmiocie, dochowując wymogów formalnych takiego wniosku, co wynika z treści art. 243 § 1 p.p.s.a..