II SAB/Wa 413/13
WyrokWSA w Warszawie2013-11-20
Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Sławomir Fularski, Danuta Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Centrum Usług Wspólnych, jako instytucja gospodarki budżetowej utworzona przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Centrum Usług Wspólnych, będąc instytucją gospodarki budżetowej wykonującą zadania publiczne oraz dysponującą majątkiem publicznym, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Sąd zobowiązał Centrum Usług Wspólnych do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, jednocześnie stwierdzając, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, gdyż organ błędnie uważał, że nie jest zobowiązany do udzielenia informacji.Stan faktyczny
Skarżący D. P. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej do Centrum Usług Wspólnych, obejmujący m.in. wynagrodzenie dyrektora, umowy najmu, korzystanie z auta służbowego, umowy z KPRM, zgody statutowe, informacje o działalności gospodarki budżetowej, ewidencję środków trwałych. Centrum Usług Wspólnych odmówiło udzielenia informacji, twierdząc, że nie jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu do WSA w Warszawie.Rozstrzygnięcie
1. zobowiązuje Centrum Usług Wspólnych do rozpoznania wniosku skarżącego D. P. z dnia [...] czerwca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami postępowania; 2. stwierdza, że bezczynność organu w zakresie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Centrum Usług Wspólnych na rzecz skarżącego D. P. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Anna Mierzejewska (sprawozdawca) Sędzia WSA – Sławomir Fularski Sędzia WSA – Danuta Kania Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2013 r. sprawy ze skargi D. P. na bezczynność Centrum Usług Wspólnych w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] czerwca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Centrum Usług Wspólnych do rozpoznania wniosku skarżącego D. P. z dnia [...] czerwca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami postępowania; 2. stwierdza, że bezczynność organu w zakresie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Centrum Usług Wspólnych na rzecz skarżącego D. P. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2013 r. D. P., na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej z dnia 6 września 2001 r. (Dz. U Nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwrócił się z prośbą o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie :
1. wysokości wynagrodzenia Dyrektora Centrum Usług Wspólnych za rok 2012, w tym wszelkie premie, nagrody, i jakiekolwiek inne składniki wynagrodzenia oraz dokumenty regulujące wysokość wynagrodzenia roku 2012, w tym przyznane premie czy nagrody,
2. umowę (umowy) pomiędzy Dyrektorem Centrum Usług Wspólnych a Centrum Usług Wspólnych (lub jego poprzednikiem prawnym) na wynajem lokalu przy ulicy [...] , w tym wszelkie aneksy do umowy (umów),
3. informację, czy Dyrektor Usług Wspólnych korzysta z auta służbowego dla celów wykonywania obowiązków służbowych, a jeżeli tak, to udostępnienie wszelkich umów czy regulaminów w tym zakresie oraz informacji czy Dyrektor Usług Wspólnych jest uprawniony do korzystania z przedmiotowego auta służbowego do celów prywatnych (zwrócił się o wszystkie umowy i regulacje wewnętrzne w tym zakresie obowiązujące w latach 2012-2013),
4. umów zawartych z KPRM na rok budżetowy 2012 i 2013, o którym mowa w § 7 Statutu Centrum Usług Wspólnych (wszelkie umowy zawarte od powstania Centrum Usług Wspólnych do dnia dzisiejszego),
5. zgody otrzymane w trybie § 16 ust. 1 Statutu Centrum Usług Wspólnych (za okres od wpisu do KRS do dnia dzisiejszego) a także wnioski Centrum Usług Wspólnych o udzielenie takich zgód (wszelkie dokumenty od dnia powstania Centrum Usług Wspólnych do dnia dzisiejszego),
6. półroczne informacje z działalności instytucji gospodarki budżetowej składane osobie nadzorującej za I i II półrocze 2012 r. (o których mowa w § 22 ust. 2 Statutu Centrum Usług Wspólnych) oraz wszelkie korekty tych informacji,
7. umowy zawarte z KPRM w trybie § 26 Statutu Centrum Usług Wspólnych (wszelkie umowy zawarte od powstania Centrum Usług Wspólnych do dnia dzisiejszego),
8. ewidencja środków trwałych Centrum Usług Wspólnych według jej stanu na dzień złożenia niniejszego wniosku lub według stanu na inny dowolny dzień po złożeniu wniosku,
9. umowy zawarte z KPRM w trybie § 34 Statutu Centrum Usług Wspólnych (wszelkie umowy zawarte od powstania Centrum Usług Wspólnych do dnia dzisiejszego),
W piśmie z dnia [...] lipca 2013 r. organ udzielił D. P. wyjaśnienia, że nie jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji.
Pismem z dnia [...] lipca 2013 r. D. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność Centrum Usług Wspólnych i wniósł o zobowiązanie organu do udzielenia mu wnioskowanej informacji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, wskazując, że nie jest organem zobowiązanym. Wskazał, że zakres pojęcia "zadań publicznych", które Centrum Usług Wspólnych wykonuje odpłatnie na mocy umów cywilnoprawnych nie jest tożsamy z pojęciem "zadań publicznych", którym operuje ustawa o dostępie do informacji publicznej. Podkreślił również, iż należy rozróżnić pojęcie zadań publicznych użyte w ustawie o finansach publicznych od tego użytego w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Ustawa o finansach publicznych nie jest adresowana do obywateli, a do szeroko rozumianych jednostek sektora finansów publicznych, dlatego użyte tam sformułowanie zadań publicznych ma szersze znaczenie wynikające z administracyjno-prawnego kontekstu, a obejmujące poza zadaniami publicznymi w ich klasycznym rozumieniu, także zadania mające na celu wspomaganie działania władz publicznych i wykonywane na rzecz tych władz, natomiast w ustawie o dostępie do informacji publicznej nacisk położony jest na informacje dotyczące wykonywania zadań publicznych przez władze publiczne. Centrum Usług Wspólnych nie zostały przekazane do wykonania żadne zadania Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, rolą Centrum jest wspieranie KPRM w wykonywaniu jej zadań publicznych i dlatego zadania te różnią się od tych realizowanych przez organy władzy publicznej.
Dalej podkreślono, że Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, także nie jest organem w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, stanowi ona strukturę powołaną do obsługi organu, jakim jest Prezes Rady Ministrów.
Centrum Usług Wspólnych, jako instytucja gospodarki budżetowej, powstało z przekształcenia gospodarstwa pomocniczego. Zgodnie ze Statutem Centrum Usług Wspólnych przedmiotem jej działalności podstawowej są usługi dostawy, roboty budowlane na rzecz Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w celu zapewnienia realizacji zadań publicznych przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), dalej "u.d.i.p.", każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonym w niniejszej ustawie.
Ta bardzo ogólna definicja informacji publicznej została przez ustawodawcę uszczegółowiona w art. 6 ust. 1 u.d.i.p. poprzez przykładowe wyliczenie informacji stanowiących informację publiczną. I tak, w myśl ww. przepisu, udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o:
1. podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o organach, osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach (pkt 2 lit. d), o majątku, którym dysponują (pkt 2 lit. f),
2. zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o trybie działania państwowych osób prawnych i osób prawnych samorządu terytorialnego w zakresie wykonywania zadań publicznych i ich działalności w ramach gospodarki budżetowej i pozabudżetowej (pkt 3 lit. b),
3. danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć i dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających (pkt 4 lit. a),
4. majątku publicznym, w tym o majątku Skarbu Państwa i państwowych osób prawnych (pkt 5 lit. a), innych prawach majątkowych przysługujących państwu i jego długach (pkt 5 lit. b),
5. majątku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5, pochodzącym z zadysponowania majątkiem, o którym mowa w lit. a-c oraz pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach.
Natomiast stosownie do ust. 2 ww. przepisu, dokumentem urzędowym w rozumieniu ustawy jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy.
Z kolei w przepisie art. 4 ust. 1 u.d.i.p., ustawodawca również w sposób przykładowy wyliczył podmioty obowiązane do udostępnienia informacji publicznej, tj. władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne.
Zgodnie z brzemieniem art. 4 ust. 1 pkt 5, są nimi podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym (...).
Rozważenia wymaga w pierwszej kolejności status podmiotu, od którego skarżący żądał udostępnienia informacji publicznej, tj. Centrum Usług Wspólnych.
Zarządzeniem nr 16 Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 października 2010 r. w sprawie utworzenia instytucji gospodarki budżetowej Centrum Usług Wspólnych przez przekształcenie gospodarstwa pomocniczego oraz nadania statutu, na podstawie art. 23 ust. 2 pkt 1 i art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 z późn. zm.), art. 116 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. – przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1241 z późn. zm.), § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2010 r. w sprawie sposobu i trybu przekształcenia gospodarstw pomocniczych państwowych jednostek budżetowych w instytucje gospodarki budżetowej (Dz. U. Nr 181, poz. 1217), utworzono instytucję gospodarki budżetowej pod nazwą "Centrum Usług Wspólnych" przez przekształcenie gospodarstwa pomocniczego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów (§ 1). Instytucja gospodarki budżetowej przejęła zadania publiczne przekształcanego gospodarstwa pomocniczego w zakresie usług, dostaw oraz robót budowlanych na rzecz Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w celu zapewnienia realizacji zadań publicznych przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów, finansowania lub dofinansowania środków trwałych w budowie, zakupu środków trwałych oraz remontów, a także prowadzenia wspólnych lub centralnych zamówień publicznych zgodnie z ustawą z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2010 r. Nr 113, poz. 759 i Nr 161, poz. 1078), jak również świadczenie usług wspólnych wynikających z tych zamówień (§ 2). Nadano statut instytucji gospodarki budżetowej Centrum Usług Wspólnych, stanowiący załącznik do zarządzenia.
W myśl § 38 ust. 1 statutu, przeznaczono na wyposażenie instytucji gospodarki budżetowej m.in. nieruchomości przy ul. [...] , zaś zgodnie z jego § 13, instytucja gospodarki budżetowej prowadzi gospodarkę finansową zgodnie z zasadami określonymi w ustawie o finansach publicznych.
Już z powyższego wynika, że Centrum Usług Wspólnych jest jednostką organizacyjną wykonującą zadania publiczne oraz dysponującą majątkiem publicznym (art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.), co kwalifikuje je do podmiotów obowiązujących do udostępnienia informacji publicznej. To z kolei powoduje, że żądane informacje, mieszczące się w zakresie wymienionym w art. 6 ust. 1 i 2 u.d.i.p. (za wyjątkiem żądania określonego w pkt c wniosku), stanowią informację publiczną.
Skoro zatem Centrum Usług Wspólnych nie rozpoznało wniosku skarżącego z dnia [...] czerwca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej w sposób prawem przewidziany, tj. w formie czynności materialno-technicznej udostępnienia informacji bądź odmowy jej udostępnienia lub ewentualnie umorzenia postępowania w drodze decyzji, w terminie w ustawie o dostępie do informacji publicznej przewidzianym, to pozostaje w bezczynności. Zatem, jeśli jest dysponentem informacji dotyczących tego poprzednika, to ciąży na nim obowiązek rozpoznania wniosku dotyczącego ich udostępnienia.
W ocenie Sądu bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ jego zachowanie nie polegało na milczeniu, lecz na błędnym przekonaniu, że żądane informacje nie są informacjami publicznymi.
Organ prowadził z wnioskodawcą korespondencję w formie elektronicznej, ustosunkowując się do sygnalizowanych kwestii.
Stwierdzenie rażącego naruszenia prawa, jako środek represji, winien być stosowany w sposób ostrożny i tylko w sytuacjach niebudzących wątpliwości.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło