II GSK 1684/14
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-09-09
Skład orzekający: Wojciech Kręcisz, Anna Robotowska, Mirosław Trzecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji organu pierwszej instancji osobie odbierającej ją w siedzibie spółki, oznaczonej jako 'dyrektor' i podpisującej się własnoręcznie, jest skuteczne, nawet jeśli nie posiadała ona formalnego upoważnienia ani pieczęci firmowej?Ratio decidendi
Doręczenie decyzji organu pierwszej instancji osobie odbierającej ją w siedzibie spółki, oznaczonej jako 'dyrektor' i podpisującej się własnoręcznie, jest skuteczne. Sąd administracyjny może oprzeć się na domniemaniu, że osoba odbierająca pismo jest uprawniona, a brak formalnego upoważnienia lub pieczęci firmowej nie przesądza o nieskuteczności doręczenia, jeśli osoba ta nie oświadczyła doręczającemu, że nie jest uprawniona do odbioru korespondencji.Stan faktyczny
Spółka P. wniosła odwołanie od decyzji Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej P. S.A. nakazującej rejestrację odbiorników telewizyjnych i ustalającej opłatę. Minister Administracji i Cyfryzacji stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając decyzję organu pierwszej instancji za doręczoną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając m.in. nieskuteczne doręczenie decyzji organu pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Anna Robotowska Sędzia del. WSA Mirosław Trzecki (spr.) Protokolant Nina Szyller po rozpoznaniu w dniu 9 września 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. Spółki z o.o. w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 5 marca 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 1161/13 w sprawie ze skargi P. Spółki z o.o. w G. na decyzję M. A. i C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od P. Spółki z o.o. w G. na rzecz M. A. i C.180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 5 marca 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 1161/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę "P." Spółki z o. o. z siedzibą w G. ( dalej nazywana "Spółka" ) na postanowienie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Wyrok powyższy zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Decyzją z dnia [...] października 2012 r. Nr [...] Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej P. S.A. nakazał P. Sp. z o. o. rejestrację używanych siedemdziesięciu sześciu odbiorników telewizyjnych oraz ustalił opłatę za używanie siedemdziesięciu sześciu niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 42.180 zł.
W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż w wyniku przeprowadzonej w dniu [...] lipca 2012 r., na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. Nr 85 poz. 728 ze zm.), kontroli wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiowych i telewizyjnych w budynku "D." zajmowanym na potrzeby działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącą ujawniono 76 niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych.
W dniu [...] listopada 2012 r. (data nadania w placówce operatora publicznego) strona skarżąca wniosła odwołanie od ww. decyzji, podnosząc, że przeprowadzona kontrola była niezgodna z przepisami prawa.
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...], Minister Administracji i Cyfryzacji stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wskazał, iż decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2012 r. została doręczona skarżącej Spółce w dniu [...] października 2012 r., co potwierdza data i podpis na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Dodał, iż decyzja zawierała pouczenie
o terminie wniesienia odwołania, natomiast skarżąca wniosła odwołanie w dniu
[...] listopada 2012 r. co potwierdza data stempla pocztowego.
Pismem z dnia [...] marca 2013 r. (data nadania w placówce operatora wyznaczonego) Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. na powyższe postanowienie, zarzucając mu naruszenie:
- art. 134 w zw. z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – dalej jako "k.p.a.", polegające na uznaniu, iż skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia odwołania,
- art. 40 § 1 k.p.a. polegające na uznaniu, że decyzja organu pierwszej instancji została doręczona stronie skarżącej,
- art. 45 k.p.a., polegające na uznaniu, iż decyzja organu pierwszej instancji została doręczona osobie uprawnionej do odbioru pism.
W uzasadnieniu Spółka podniosła, że organ odwoławczy nie zbadał w sposób dokładny tego czy doszło do uchybieniu terminu. Zaznaczyła, iż dopiero w dniu
[...] października 2012 r. dowiedziała się o przesłanej decyzji organu pierwszej instancji. Podkreśliła, iż z treści art. 45 k.p.a. jednoznacznie wynika, że doręczenie pisma jednostce organizacyjnej może nastąpić jedynie do rąk osoby uprawnionej, natomiast osoba, która odebrała korespondencję nigdy nie była upoważniona przez Spółkę do odbioru pism. Podniosła, iż osoba upoważniona do odbioru korespondencji winna posługiwać się pieczęcią firmową, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie.
W dalszej części skargi skarżąca zarzuciła, iż Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej P. S.A. poprzez wydanie decyzji dopuścił się rażącego naruszenie prawa. W szczególności zarzuciła nie dokonania zawiadomienia skarżącej o zamiarze przeprowadzenia kontroli w trybie art. 79 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (dalej u.s.d.g.) i przeprowadzenie kontroli pod nieobecność osób upoważnionych - art. 80 u.s.d.g. Jako konsekwencję przedstawionych naruszeń powołała naruszenie przepisów postępowania administracyjnego: art. 6 k.p.a. tj. działanie organu niezgodnie z przepisami prawa, art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie argumentów skarżącej, podnoszonych w toku postępowania, a dotyczących wadliwości czynności kontrolnych, art. 8 k.p.a. poprzez dążenie organu do wydania "z góry założonej decyzji", art. 9 k.p.a. poprzez nie poinformowanie strony o jej prawach i obowiązkach w postępowaniu, art. 10 k.p.a. poprzez niezapewnienie stronie możliwości brania udziału przy czynnościach kontrolnych oraz art. 11 k.p.a. Nadto zarzucono naruszenie art. 5 ust. 2 pkt 3 ustawy o opłatach abonamentowych poprzez jego niezastosowanie.
W odpowiedzi na skargę Minister Administracji i Cyfryzacji wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że decyzja Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej P. S.A. z dnia [...] października 2012 r. została wysłana na adres Spółki ujawniony w Krajowym Rejestrze Sądowym tj. ul. P. [...], [...] G. Ze znajdującego się w aktach sprawy potwierdzenia odbioru wynika, że korespondencja ta została odebrana w dniu [...] października 2012 r. przez H. P., natomiast umieszczone na potwierdzeniu odbioru informacje pozwalały na uznanie, iż osoba ta odebrała korespondencję adresowaną do strony, w jej siedzibie, jako osoba do tego uprawniona - dyrektor. W ocenie organu odwoławczego należało stwierdzić uchybienie terminu do wniesieniu odwołania, skoro strona wniosła odwołanie od decyzji w dniu [...] listopada 2012 r., a decyzja organu pierwszej instancji została jej doręczona w dniu [...] października 2012 r.
Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. w pierwszej kolejności odniósł się do ustawowego obowiązku uiszczania przez skarżącą Spółkę opłat abonamentowych. Za niesporne uznał, że w chwili przeprowadzenia kontroli ([...] września 2010 r.) skarżąca prowadziła działalność gospodarczą, jako przedsiębiorca, świadcząc usługi hotelowe. Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że jakkolwiek kontrolę wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiowo -telewizyjnych przeprowadzono w lokalu użytkowym zajmowanym przez skarżącą, to nie była to kontrola jego działalności gospodarczej, o jakiej mowa w art. 77 ust. 1 w zw. z art. 2 u.s.d.g. Kontrola ta dotyczyła bowiem przestrzegania obowiązku rejestracji odbiorników RTV, który jest nałożony na każdego, kto użytkuje taki odbiornik, niezależnie od tego, czy jest on wykorzystywany w działalności gospodarczej, czy też służy do użytku osobistego. Obowiązek wnoszenia opłat abonamentowych został w ustawie o opłatach abonamentowych powiązany z obowiązkiem rejestracji odbiorników i ta konstrukcja umożliwia określenie kręgu podmiotów zobowiązanych. Ustawa o opłatach abonamentowych jest adresowana do wszystkich podmiotów, które posiadają i używają odbiorniki telewizyjne lub radiofoniczne, a obowiązek rejestracji odbiorników, który ma umożliwić zidentyfikowanie zobowiązanych do wnoszenia opłaty abonamentowej, tak samo jak sama opłata, ma charakter powszechny i dotyczy wszystkich obywateli.
Nadto Sąd pierwszej instancji uznał za słuszne twierdzenie organu, że doświadczenie życiowe wskazuje, iż korzystając z usługi hotelowej nie zawiera
się odrębnej umowy dotyczącej korzystania z odbiorników RTV. Skoro skarżąca wyposażyła pokoje w odbiorniki telewizyjne winna liczyć się z obowiązkiem ich rejestracji i uiszczania opłat abonamentowych. Zdaniem Sądu, organ nie miał podstaw, aby przyjąć, iż strona była w posiadaniu odbiorników, które nie podlegały rejestracji dla celów poboru opłat abonamentowych.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów dotyczących doręczenia, powołując się na poglądy doktryny, Sąd podzielił pogląd organu, że doręczający nie ma obowiązku sprawdzać, czy kwitujący odbiór przesyłki posiada formalne uprawnienia do odbioru pism. Zapewnienie prawidłowego funkcjonowania jednostek organizacyjnych, o których mowa w przepisie art. 45 k.p.a., nakłada na kierujących nimi obowiązek podjęcia odpowiednich działań organizacyjnych, które wykluczą możliwość odbioru przesyłek przez nieuprawnione osoby.
Przez osobę upoważnioną do odbioru pism należy rozumieć natomiast nie tylko osobę, która ma specjalne upoważnienie pod tym względem, ale również każdą osobę, która ze względu na funkcję wykonywaną w organizacji adresata jest regulaminowo lub zwyczajowo uprawniona do odbioru pism, np. pracownik kancelarii (biura), portier, członek zarządu (administracji) itp.
Zdaniem Sądu, w zaistniałym stanie faktycznym organ słusznie uznał, że dyrektor hotelu jest osobą zajmująca się prowadzeniem zwykłych spraw związanych z działalnością strony skarżącej. Wbrew twierdzeniom wyrażonym w skardze, nie jest koniecznym dla ustalenia skuteczności doręczenia, aby osoba odbierająca korespondencję dysponowała odpowiednią pieczęcią i odbijała ją na potwierdzeniu odbioru. Powyższa okoliczność może jedynie ułatwiać ustalenie, że dana osoba była upoważniona do odbioru korespondencji, ale nie o tym decydować. Z uwagi na powyższe uznać należy, że Minister Administracji i Cyfryzacji posiadał podstawy faktyczne, aby uznać, iż decyzja organu pierwszej instancji została doręczona stronie w dniu [...] października 2012 r. i tym samym stwierdzić uchybienie terminu do wniesieniu odwołania, gdyż strona wniosła odwołanie od decyzji w dniu [...] listopada 2012 r.
Skargę kasacyjną od w/w wyroku złożyła "P." Spółka z o. o. z siedzibą w G., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, w której zarzuciła:
1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 134 w zw. z art. 129 § 2 k.p.a., polegające na uznaniu, że skarżąca uchybiła terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] października 2012 r. Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej P. S.A.,
2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 40 § 1 k.p.a., polegające na uznaniu, że decyzja z dnia [...] października 2012 r. Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej P. S.A. została doręczona stronie,
3. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 45 k.p.a., polegające na uznaniu, że decyzja z dnia [...] października 2012 r. Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej P. S.A została doręczona osobie uprawnionej do odbioru pism,
4. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 77 ust. 1 i 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez uznanie, że do kontroli przestrzegania przez przedsiębiorcę (stronę) obowiązków wynikających z ustawy o opłatach abonamentowych nie mają zastosowania przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej,
5. naruszenie przepisów prawa postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 79 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez uznanie, że do kontroli przestrzegania przez przedsiębiorcę (stronę) obowiązków wynikających z ustawy o opłatach abonamentowych nie mają zastosowania przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz poprzez uznanie, że strona nie musiała być zawiadomiona o przeprowadzonej u niej kontroli,
6. naruszenie przepisów prawa postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 80 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez uznanie, że do kontroli przestrzegania przez przedsiębiorcę (stronę) obowiązków wynikających z ustawy o opłatach abonamentowych nie mają zastosowania przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz poprzez uznanie, że kontrola nie musiała być przeprowadzona w obecności członka zarządu strony lub osoby przez nią upoważnionej,
7. naruszenie przepisów prawa postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 6 k.p.a. poprzez uznanie, że działanie organów było działaniem zgodnym z przepisami prawa,
8. naruszenie przepisów prawa postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 7 k.p.a. poprzez uznanie, że organy w sposób dokładny i należyty rozpoznały sprawę i nie pominęły żadnych istotnych okoliczności,
9. naruszenie przepisów prawa postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 8 k.p.a. poprzez uznanie, że organy działały w sposób, który budził u strony zaufanie do organów państwa,
10. naruszenie przepisów prawa postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 9 k.p.a. poprzez uznanie, że organy w sposób należyty informowały stronę o przysługujących jej uprawnieniach,
11. naruszenie przepisów prawa postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że strona miała zapewniony czynny udział w postępowaniu administracyjnym oraz poprzez uznanie, że umożliwiono stronie wypowiedzenie się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów w toku postępowania przed organem I instancji,
12. naruszenie przepisów prawa postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 11 k.p.a. poprzez uznanie, że wyjaśniono stronie zasadność przesłanek, którymi kierował się organ wydając orzeczenie,
13. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 2 pkt 3 ustawy o opłatach abonamentowych poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że odbiorniki telewizyjne znajdujące się w zakładzie pozwanej podlegają rejestracji.
Mając na uwadze powyższe naruszenia, pełnomocnik skarżącej kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera uzasadnionych podstaw i w związku z tym podlega oddaleniu.
Zgodnie z treścią art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm. – dalej nazywana "p.p.s.a." ) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania.
W związku z tym, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki powodujące nieważność postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny w pierwszej kolejności rozpoznał zarzuty naruszenia przepisów postępowania.
Należy przypomnieć, że przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego w rozpoznawanej sprawie było postanowienie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] stycznia 2013r. nr [...], którym organ stwierdził uchybienie przez skarżącą terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji, nakładającej na skarżącą obowiązek zarejestrowania odbiorników telewizyjnych oraz obowiązek uiszczenia opłaty za używanie tych odbiorników bez zarejestrowania. Nie ulega zatem żadnych wątpliwości, że tylko w tym zakresie Sąd I instancji powinien był rozpoznać zawarte w skardze zarzuty i odnieść się tylko do tych, które dotyczyły zasadności wydania zaskarżonego postanowienia. Tymczasem WSA ocenił również merytorycznie decyzję organu I instancji i uznał, że nałożenie obowiązku uiszczenia opłaty było słuszne. Tym samym Sąd pierwszej instancji wkroczył w kompetencję organu II instancji, który w przedmiotowej sprawie nie wypowiedział się w ogóle z uwagi na treść zaskarżonego postanowienia.
Rozpatrywanie zatem zarzutów skargi kasacyjnej zmierzających do kwestionowania prawidłowości przeprowadzania przez organ I instancji kontroli w siedzibie strony skarżącej oraz nałożenia obowiązków zarejestrowania odbiorników telewizyjnych i nałożenie obowiązku uiszczenia opłaty za ich używanie, należy uznać za przedwczesne. W konsekwencji zarzuty podniesione w pkt 4-13 petitum skargi kasacyjnej należy uznać za nieuzasadnione.
W związku z powyższym odnieść się należy do zarzutów skargi kasacyjnej (wskazanych w pkt 1-3 petitum skargi kasacyjnej) dotyczących braku skutecznego doręczenia decyzji Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej P. S.A. z dnia [...] października 2012 r., bowiem od jej doręczenia biegnie termin do wniesienia odwołania.
Istotne dla rozpoznawanej sprawy są więc kwestie dotyczące doręczenia skarżącej Spółce ww. decyzji.
Doręczanie pism osobom prawnym reguluje art. 45 k.p.a., zawierający w tym zakresie dość ograniczoną regulację. Stanowi on, że jednostkom organizacyjnym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pisma. Zawiera on zatem dwie przesłanki skuteczności doręczenia, jedną związaną z adresem i drugą, związaną z osobą odbierającą. Jeśli ustawa lub oparty na niej statut nie stanowią inaczej, siedzibą osoby prawnej jest miejscowość, w której ma siedzibę jej organ zarządzający (art. 41 k.c.). Druga przesłanka skuteczności doręczenia dotyczy osoby odbierającej. Skutek wywołuje jedynie doręczenie do rąk osoby uprawnionej do odbioru pisma. To właśnie spełnienie tej przesłanki jest przez Spółkę negowane, bowiem adres strony skarżącej kasacyjnie, na który została przesłana decyzja organu I instancji nie budził wątpliwości, nie był również sporny. Strona skarżąca zarzuciła natomiast organowi niewłaściwe doręczenie decyzji, a mianowicie doręczenie jej osobie nieuprawnionej do odbioru korespondencji.
Odnosząc się do tego zarzutu należy zaznaczyć, że powinnością każdej jednostki organizacyjnej, a w szczególności prowadzącej działalność gospodarczą, winno być zapewnienie takiej organizacji odbioru pism, aby przebieg korespondencji odbywał się w sposób niezakłócony i wyłącznie przez osoby nieuprawnione. Organ oceniający skuteczność doręczenia pisma może oprzeć się na domniemaniu, że osoba odbierająca pismo skierowane do spółki jest uprawniona do wykonania tej czynności, a nieuwzględnienie takiego domniemania pozostawałoby w sprzeczności z realiami obrotu gospodarczego i funkcjonowania osób prawnych. Wobec tego nie można zasadnie oczekiwać od organu, aby prowadził czynności wyjaśniające w celu ustalenia, czy osoba odbierająca pismo jest do tego uprawniona (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 1995 r., sygn. akt V SA 1692/94 – Lex Polonica nr 328918; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 1999 r., sygn. akt I SA/Po 1829/98 – Lex nr 37900).
Zauważyć ponadto trzeba, że art. 45 k.p.a. posługuje się pojęciem osoby uprawnionej do odbioru pism, przez które należy rozumieć każdą osobę, która została regulaminowo, czy tylko zwyczajowo uprawniona przez spółkę do odbierania korespondencji przychodzącej do jej siedziby (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 2010 r. sygn. akt II GSK 594/09, podobnie wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 listopada 2010 r. sygn. akt I OSK 910/10, publ. na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Jeśli osoba taka przebywała w miejscu siedziby Spółki i nie oświadczyła doręczającemu, iż przyjmowanie przesyłek nie mieści się w zakresie jej obowiązków, nie można twierdzić, że listonosz doręczył przesyłkę do rąk osoby nieuprawnionej. Jak już bowiem wskazano, doręczający nie musi znać zakresu obowiązków i uprawnień osób znajdujących się w firmie, do której przesyłka jest adresowana, skoro zobowiązują się one do jej odbioru, składając własnoręczny podpis. Należy zgodzić się z poglądami judykatury, że uprawnienie do odbioru korespondencji nie musi być oparte na zasadzie udzielonego w tym zakresie pełnomocnictwa ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 2008 r., sygn. akt II FSK 1704/06, publ. na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem do odbioru przesyłki pocztowej nie jest konieczne uprawnienie do reprezentowania Spółki, nie jest też niezbędny wpis osoby upoważnionej do KRS.
Bezsporne w sprawie jest, że decyzję organu I instancji, zaadresowaną do P. Spółki z o. o., odebrała w dniu [...] października 2012 r. H. P., oznaczona na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki jako "dyrektor", która umieściła przy tym na dowodzie doręczenia swój podpis. Z takiego działania tej osoby można było domniemywać, że jest uprawniona do odbioru korespondencji. Skoro zaś osoba, obecna pod adresem siedziby Spółki i nie oświadczyła doręczającemu, że przyjmowanie przesyłek nie mieści się w zakresie jej obowiązków, to nie można czynić zarzutu, że przesyłkę doręczono do rąk osoby nieuprawnionej. Doręczający nie musi bowiem znać zakresu obowiązków i uprawnień osób zatrudnionych w firmie, do której przesyłka jest adresowana, skoro zobowiązują się one do jej odbioru.
Należy zauważyć, że w niniejszej sprawie zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki zawierającej decyzję organu I instancji nie zostało opatrzone pieczątką firmy, co w świetle orzecznictwa z pewnością rozwiałoby wszelkie wątpliwości związane ze skutecznością doręczenia (por. postanowienie NSA z dnia 11 lutego 2014 r., sygn. akt II OZ 127/04). Jednakże żaden z przepisów regulujących kwestie doręczeń nie wymaga, aby osoba odbierająca korespondencję posługiwała się pieczątką firmy. Zatem sam brak pieczątki firmowej nie przesądza o tym, że osoba, które korespondencję odebrała, nie była do tego uprawniona. Poświadczyła odbiór własnoręcznym czytelnym popisem, czym uwiarygodniła domniemanie faktyczne o uprawnieniu jej do odbioru.
Potwierdzenie odbioru stanowi dokument urzędowy, który jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Korzysta on z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone. Przedmiotowe domniemanie może być obalone, jednakże podejmując próbę obalenia tego domniemania należy mieć na względzie, iż dokumenty urzędowe są najbardziej wiarygodnymi środkami dowodowymi.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarżąca kasacyjnie nie obaliła powyższego domniemania. W świetle powyższego doręczenie dokonane w dniu [...] października 2012 r. do rąk H. P. (dyrektora) przesyłki zawierającej decyzję organu I instancji należy uznać za skuteczne, a co za tym idzie należało zgodzić się z organem odwoławczym, że termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem [...] października 2012 r. Odwołanie zostało nadane na poczcie w dniu [...] listopada 2012 r., a więc już po upływie ustawowo określonego 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania.
Skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło