II SA/Wr 693/13
PostanowienieWSA we Wrocławiu2013-11-21
Skład orzekający: Władysław Kulon
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie Wójta Gminy określające wytyczne dotyczące zasad ustalania opłat z tytułu użytkowania, dzierżawy, najmu lub udostępniania nieruchomości stanowiących własność Gminy, a także dotyczące pobierania opłat na tablice reklamowe, jest aktem podlegającym kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Zarządzenie Wójta Gminy, które zawiera dyrektywy lub wytyczne dotyczące kierunków dalszego działania organu wykonawczego gminy i stanowi akt kierownictwa wewnętrznego, nie jest aktem prawa miejscowego ani aktem organu jednostki samorządu terytorialnego podejmowanym w sprawach z zakresu administracji publicznej. Kwestie wysokości czynszu dzierżawnego lub najmu nieruchomości stanowią sprawy cywilne podlegające kognicji sądów powszechnych. Wobec tego, skarga na takie zarządzenie podlega odrzuceniu jako sprawa nie należąca do właściwości sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Spółka T-M. P.S.A. złożyła skargę na zarządzenie Wójta Gminy K. dotyczące zasad ustalania opłat za użytkowanie, dzierżawę, najem lub udostępnianie nieruchomości gminnych oraz opłat za tablice reklamowe. Wójt Gminy wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że sprawa nie ma charakteru administracyjnego. Skarżąca spółka podtrzymała swoje stanowisko, wskazując na zewnętrzny charakter zarządzenia i jego administracyjny charakter.Rozstrzygnięcie
Sąd odrzucił skargę i zarządził zwrot uiszczonego wpisu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Władysław Kulon po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T-M. P. S.A. na zarządzenie Wójta Gminy K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie określenia wytycznych dotyczących zasad ustalania opłat z tytułu użytkowania, dzierżawy, najmu lub udostępniania nieruchomości stanowiących własność Gminy K. z wyłączeniem nieruchomości przeznaczonych na działalność rolniczą oraz w sprawie pobierania opłat na tablice reklamowe na obiektach i terenach komunalnych postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić uiszczony wpis w kwocie 300 (słownie: trzysta) zł.
T-M. P.S.A. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na zarządzenie Wójta Gminy K. z dnia [...] r. (Nr[...]) w przedmiocie określenia wytycznych dotyczących zasad ustalania opłat z tytułu użytkowania, dzierżawy, najmu lub udostępniania nieruchomości stanowiących własność Gminy K. z wyłączeniem nieruchomości przeznaczonych na działalność rolniczą oraz w sprawie pobierania opłat na tablice reklamowe na obiektach i terenach komunalnych.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy K. wniósł w pierwszej kolejności o jej odrzucenie wywodząc, że sprawa nie ma charakteru sprawy z zakresu administracji publicznej. W przypadku nie uwzględnienia powyższego organ wniósł o oddalenie skargi.
W piśmie z dnia 16 października 2013 r. skarżąca spółka podniosła, że skarga jest uzasadniona i powinna zostać uwzględniona. Wskazała przy tym, że niniejsza sprawa z uwagi na zewnętrzny charakter skarżonego Zarządzenia ma charakter administracyjny. W przedmiotowej sprawie adresaci zostali określeni w sposób generalny, a nie imienny, a zarządzenie dotyczyło sytuacji powtarzalnych a nie jednorazowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego (Dz.U. z 2012, poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.).
Stosownie do postanowień art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Ponadto zgodnie z art. 4 powyższej ustawy Sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
W rozpoznawanej sprawie zarządzenie Wójta Gminy K. z dnia [...] r. (Nr[...]) w przedmiocie określenia wytycznych dotyczących zasad ustalania opłat z tytułu użytkowania, dzierżawy, najmu lub udostępniania nieruchomości stanowiących własność Gminy K. z wyłączeniem nieruchomości przeznaczonych na działalność rolniczą oraz w sprawie pobierania opłat na tablice reklamowe na obiektach i terenach komunalnych nie może być pojmowane ani jako akt prawa miejscowego organu jednostki samorządu terytorialnego ani jako akt organu jednostki samorządu terytorialnego, inny niż prawo miejscowe, podejmowany w sprawach z zakresu administracji publicznej. Zawiera ono bowiem w istocie dyrektywy czy też wytyczne co do kierunków dalszego działania pochodzące od organu wykonawczego gminy. Stanowi więc akt kierownictwa wewnętrznego.
Zważyć ponadto należy, iż kwestia wysokości czynszu dzierżawnego stanowi sprawę cywilną i na mocy art. 1 ustawy - Kodeks postępowania cywilnego podlega kognicji sądu powszechnego. Powyższe stanowisko znajduje swoje potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Przykładowo w orzeczeniu z dnia 21 marca 2007 r. (sygn. akt IISA/Sz 1350/06) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał, iż kwestia wysokości czynszu dzierżawnego stanowi materię sądu powszechnego. Natomiast w wyroku z dnia 15 października 1998 r. (sygn. akt IISA/Gd 268/97) Naczelny Sąd Administracyjny (do 2003.12.31) w Gdańsku wyjaśnił, iż "lokal użytkowy należący do gminy może być oddany w najem lub dzierżawę wyłącznie na podstawie umowy cywilnoprawnej, a ewentualne spory jakie mogą powstać na tym tle, są rozstrzygane przez sądy powszechne". Podobnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 18 maja 2010 r. (sygn. akt I SA/Wa 1509/09).
Wewnętrzny charakter kwestionowanego zarządzenia o cechach dyrektywy kierowniczej, której wdrożenie wywołało skutki dla skarżącego w całości podlegające ocenie sądu powszechnego w ramach rozpatrywanego stosunku cywilnego - powodują, że zaskarżonego zarządzenia nie można uznać za podjętego w sprawie z zakresu administracji publicznej. Wobec powyższego i kierując się dyspozycją z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt. I sentencji postanowienia. Natomiast rozstrzygnięcie zawarte w pkt. II znajduje swoje uzasadnienie w treści art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. obligującym Sąd do zwrotu z urzędu całego uiszczonego wpisu od pisma odrzuconego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło