I SA/Wa 2022/13
WyrokWSA w Warszawie2013-11-21
Skład orzekający: Przemysław Żmich, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Jolanta Dargas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta powinien zostać ukarany grzywną za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego zobowiązującego go do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie, pomimo wcześniejszego wymierzenia grzywny za zwłokę?Ratio decidendi
Skarga o wymierzenie grzywny za niewykonanie wyroku jest uzasadniona, gdy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 p.p.s.a. i zobowiązującym do wydania aktu lub dokonania czynności w określonym terminie, a strona przed wniesieniem skargi pisemnie wezwała organ do wykonania wyroku. Niewykonywanie wyroków sądów przez organy władzy publicznej jest niedopuszczalne i podważa zaufanie do tych organów.Stan faktyczny
Strony wniosły skargę o wymierzenie Prezydentowi m.st. Warszawy grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2012 r., który zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie z 1989 r. w terminie dwóch miesięcy. Pomimo wcześniejszego wymierzenia grzywny w grudniu 2012 r. za zwłokę, organ nadal nie rozpoznał wniosku. Strony wezwały organ do wykonania wyroku, a następnie wniosły kolejną skargę o wymierzenie grzywny, wskazując na blisko 24-letnią zwłokę i lekceważenie wyroku sądowego.Rozstrzygnięcie
Wymierza Prezydentowi m.st. Warszawy grzywnę w wysokości 3000 złotych płatną w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Zasądza od Prezydenta m. st. Warszawy solidarnie na rzecz skarżących kwotę 457 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.) Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2013 r. ze skargi A. B. oraz A. J. o wymierzenie Prezydentowi [..] grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 314/11. 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 3000 (trzy tysiące) złotych płatną w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 2. zasądza od Prezydenta m. st. Warszawy solidarnie na rzecz skarżących A. B. oraz A. J. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi A. B. i A. J. na przewlekłość Prezydenta W. wyrokiem z dnia 16 lutego 2012 r. sygn. akt I SAB/Wa 314/11, zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku A. B. i A.J. z dnia 26 października 1989 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
W związku z dalszym nierozpozaniem przez organ złożonego przez strony wniosku odszkodowawczego, A. B. i A. J. pismem z dnia 31 sierpnia 2012 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny w związku z niewykonaniem wyroku z dnia 16 lutego 2012 r.
Wyrokiem z dnia 6 grudnia 2012r. sygn. akt I SA/Wa 1908/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uwzględnił powyższą skargę, wymierzając organowi grzywnę w wysokości 500 zł. płatną w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
W dniu 18 lutego 2013 r. akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem sądu z dnia 6 grudnia 2012 r. zostały zwrócone do organu.
Wobec dalszej zwłoki organu w rozpoznaniu wniosku, A. B. i A.J. pismem z dnia 18 lipca 2013 r. wezwali organ w trybie art. 154 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do wykonaniu wyroku sądu z dnia 16 lutego 2012 r. sygn. akt I SAB/Wa 314/11.
Jak wynika z akt sprawy organ nie wydał w sprawie jakiegokolwiek rozstrzygnięcia wobec czego skarżący reprezentowani przez radcę prawnego E.R. pismem z dnia 23 lipca 2013 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kolejną skargę o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2012 r.
W uzasadnieniu skargi opisano dotychczasowy przebieg postępowania wskazując, iż pomimo upływu blisko 7 miesięcy od wyroku zasądzającego grzywnę i 1,5 roku od wyroku WSA w Warszawie zobowiązującego organ do rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowania, a także blisko 24 lat od złożenia wniosku, Prezydent W. nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie.
Skarżący podkreślili, że decyzja nie została wydana, chociaż Prezydent już od listopada 2011 r. dysponuje operatem szacunkowym, w którym biegły określił wartość nieruchomości, a uzyskanie wyceny było ostatnią czynnością niezbędną do zakończenia postępowania. Operat został zaktualizowany 11 grudnia 2012 r.
W ocenie skarżących Prezydent, w sposób rażący lekceważy wyrok sądowy, naruszając nie tyko zasady postępowania administracyjnego, ale również te wynikające z art. 7 Konstytucji.
Prezydent W., odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że pismem z dnia 12 sierpnia 2013 r. pełnomocnik strony został poinformowany, o przyczynach niedotrzymania terminu oraz przewidywanym terminie zakończenia postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga jest uzasadniona, co skutkować musi wymierzeniem Prezydentowi W. grzywny.
Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) powoływana dalej jako: "p.p.s.a.". Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny (do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów - 154 § 6 p.p.s.a).
Z powołanego powyżej art. 154 § 1 p.p.s.a., wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 p.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie zaś, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku.
W rozpoznawanej sprawie – w ocenie Sądu - obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione.
Po pierwsze bezspornym w niniejszej sprawie jest fakt, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie 16 lutego 2012 r. sygn. akt I SAB/Wa 314/11 zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku A. B. i A. J. z dnia [...] października 1989 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Podkreślić należy, że kwestię terminu załatwienia sprawy po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu reguluje art. 286 § 2 p.p.s.a, zgodnie z którym termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi.
W przedmiotowej sprawie akta wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu z dnia 16 lutego 2012 r. wpłynęły do organu w dniu w 22 marca 2012 r. Niekwestionowaną okolicznością jest również to, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, Prezydent W. nie rozstrzygnął sprawy objętej wnioskiem
Wskazać należy również, że w sprawie spełniony został także drugi warunek dopuszczalności skargi, określony w powołanym wyżej art. 154 § 1 p.p.s.a., a dotyczący uprzedniego pisemnego wezwania organu do wykonania wyroku sądu. Skarżący pismem z dnia 18 lipca 2013 r. wezwali bowiem Prezydenta W. do wykonania wyroku z dnia 16 lutego 2012 r.
Zważyć należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być akceptowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania.
Skoro zatem Prezydent W. w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu z dnia 16 lutego 2012 r. sprawy nie załatwił. A wyrok ten zobowiązywał organ nie tylko do rozstrzygnięcia sprawy, ale i do dokonania tego w określonym w nim terminie, to w tym stanie rzeczy wniosek o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny, jest niewątpliwie uzasadniony
W realiach niniejszej sprawy skład orzekający ocenił, iż wystarczająco represyjną jak też dyscyplinującą funkcję spełni grzywna w wysokości 3000 złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. i jest adekwatna z punktu widzenia wielkości przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez Sąd, z jednoczesnym uwzględnieniem już raz zapadłego w trybie art. 154 § 1 p.p.s.a wyroku z dnia 6 grudnia 2012r.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło