II SA/Wa 940/13
WyrokWSA w Warszawie2013-11-28
Skład orzekający: Olga Żurawska-Matusiak, Andrzej Kołodziej, Stanisław Marek Pietras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żądanie udostępnienia wykazu decyzji o przeniesieniu sędziego, zrzeczeniu się urzędu sędziego oraz ustaniu stosunku służbowego sędziego, zawierającego szczegółowe dane osobowe i dotyczące niemal 800 decyzji, stanowi informację publiczną przetworzoną, której udostępnienie wymaga wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego?Ratio decidendi
Żądanie udostępnienia wykazu decyzji dotyczących przeniesienia sędziego, zrzeczenia się urzędu lub ustania stosunku służbowego, obejmującego dane z niemal 800 indywidualnych decyzji, stanowi informację publiczną przetworzoną. Udostępnienie takiej informacji wymaga wykazania przez wnioskodawcę szczególnie istotnego interesu publicznego, którego w niniejszej sprawie nie stwierdzono, gdyż cel stworzenia prywatnego portalu internetowego nie jest równoznaczny z interesem publicznym.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Ministra Sprawiedliwości o udostępnienie wykazu decyzji dotyczących przeniesienia sędziów, zrzeczenia się urzędu oraz ustania stosunku służbowego za rok 2012, zawierającego szczegółowe dane. Minister Sprawiedliwości odmówił udostępnienia informacji, uznając ją za przetworzoną i stwierdzając brak szczególnie istotnego interesu publicznego. Skarżący wniósł skargę do WSA, kwestionując uznanie informacji za przetworzoną i podnosząc, że organ posiadał możliwość wygenerowania części danych z systemu elektronicznego. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak (spr.), Sędziowie WSA Andrzej Kołodziej, Stanisław Marek Pietras, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2013 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej - oddala skargę -
Wnioskiem z [...] marca 2013 r. D. P. (dalej jako skarżący) zwrócił się do Ministra Sprawiedliwości o przekazanie następujących informacji publicznych:
"I. Wykaz lub kopię lub zestawienie dotyczące decyzji o przeniesieniu sędziego wydanych na podstawie art. 75 Ustawy Prawo o Ustroju sądów powszechnych. Proszę o informację o decyzjach ostatecznych lub wszystkie wydane w tego typu sprawach w 2012r. Zawierające co najmniej dane: imię, nazwisko sędziego, z jakiego sądu do jakiego sądu, data decyzji i ewentualnie nr decyzji. W dowolny sposób, najlepiej w formie pliku elektronicznego edytowalnego (np. WORD, EXCEL). Może być też kserokopia decyzji lub możliwość na miejscu u Państwa zrobienia fotokopii (skanów).
Wnoszę o informację dotyczącą 2012r: Ile było wniosków o przeniesienie, ile było decyzji o przeniesieniu, ile odmów, ile odwołań.
Informacja o zrzeczeniach się urzędu sędziego w 2012 r (art. 68 ustawy o ustroju sądów powszechnych): Imię, nazwisko, sąd, data ustania stosunku służbowego – w dowolnej formie i sposób.
Informację o ustaniu stosunku służbowego sędziego na podst. art. 68 par 2 i par 3 w 2012r. Imię nazwisko, sąd, podstawa ustania stosunku służbowego".
W odpowiedzi z [...] marca 2013 r. organ poinformował skarżącego o liczbie wniosków o przeniesienie sędziego na inne miejsce służbowe w trybie art. 75 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. — Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm., dalej jako u.s.p.), liczbie wniosków uwzględnionych i tych, które nie zostały uwzględnione oraz o liczbie decyzji zaskarżonych. Skarżący otrzymał również informację o liczbie przeniesień w trybie art. 75 § 2 pkt 1 i § 3 u.s.p. oraz o liczbie odwołań od decyzji. W przesłanym piśmie przedstawiono skarżącemu informację o liczbie przypadków zrzeczenia się urzędu przez sędziów w trybie art. 68 § 1 u.s.p.(ze wskazaniem rodzaju sądu) oraz o liczbie przypadków ustania stosunku służbowego w rozumieniu art. 68 § 2 i 3 u.s.p.
W tym samym piśmie zamieszczono również informację, że organ nie posiada wykazów wymienionych we wniosku, obejmujących imię i nazwisko sędziego, informacje z jakiego i do jakiego sądu nastąpiło przeniesienie, datę i numer decyzji w przedmiocie przeniesienia, datę ustania stosunku służbowego oraz podstawę ustania stosunku służbowego, gdyż takie wykazy nie są prowadzone zarówno w formie elektronicznej, jak i papierowej.
Organ wskazał, że spełnienie żądania udostępnienia takiej informacji byłoby równoznaczne z przetworzeniem informacji publicznej w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej jako u.d.i.p.). Dla uzasadnienia powyższego stanowiska organ podał czynności konieczne do wykonania w celu wykreowania wykazów odpowiadających żądaniu skarżącego i jednocześnie wezwał go do wskazania powodów, dla których przetworzenie informacji publicznej jest w niniejszej sprawie szczególnie istotne dla interesu publicznego.
W odpowiedzi na wezwanie, skarżący oświadczył, że w jego ocenie organ powinien prowadzić w formie elektronicznej ewidencję, rejestr lub bazę danych, na podstawie której powinien móc wygenerować zestawienie decyzji w sprawie m.in. przeniesienia sędziów, zawierających elementy określone w jego wniosku (imię i nazwisko sędziego, nazwę sądu etc.). Jednocześnie wskazał, że pracuje nad społecznym, obywatelskim projektem portalu internetowego zawierającego podstawowe informacje o sędziach w Polsce, zawierającym tylko informacje publiczne: imię, nazwisko, wiek, data powołania, przeniesienia, pełnione funkcje itp. W tym przejawia się interes społeczny w przetworzeniu żądanych informacji publicznych.
Decyzją z [...] kwietnia 2013 r., nr [...] Minister Sprawiedliwości, działając na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. odmówił udostępnienia przetworzonej informacji publicznej w postaci:
1) Wykazu (kopii) zestawienia decyzji o przeniesieniu sędziego wydanych na podstawie art. 75 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych za rok 2012, zawierającego co najmniej:
– imię i nazwisko sędziego,
– nazwę sądu, z którego następuje przeniesienie i nazwę sądu, do którego następuje przeniesienie,
– datę decyzji,
– nr decyzji;
2) Informacji (wykazu) o zrzeczeniu się urzędu przez sędziego (art. 68 § 1 u.s.p.) za rok 2012, zawierającej:
– imię i nazwisko sędziego,
– nazwę sądu,
– datę ustania stosunku służbowego;
3) Informacji (wykazu) o ustaniu stosunku służbowego sędziego (art. 68 § 2 i 3 u.s.p.) za rok 2012, zawierającej:
– imię i nazwisko sędziego,
– nazwę sądu,
– podstawę ustania stosunku służbowego.
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie, organ wskazał, że w myśl art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy. Prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.).
Informacja publiczna przetworzona, to informacja, na którą składa się pewna suma tak zwanej informacji publicznej prostej, dostępnej bez wykazywania przesłanki interesu publicznego. Ze względu jednak na treść żądania, udostępnienie wnioskodawcy konkretnej informacji publicznej nawet o prostym charakterze, wiązać się może z potrzebą przeprowadzenia odpowiednich analiz, zestawień, wyciągów. Takie zabiegi czynią zatem informacje proste, informacją przetworzoną, której udzielenie skorelowane jest z potrzebą wykazania przesłanki interesu publicznego (tak m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 października 2006 r., I OSK 1347/05).
Organ zwrócił uwagę, że pojęcie "interesu publicznego" jest pojęciem niedookreślonym, nieposiadającym zwartej, zapisanej formuły na gruncie obowiązującego prawa. Interes publiczny odnosi się w swej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem państwa oraz innych ciał publicznych jako pewnej całości, szczególnie z funkcjonowaniem podstawowej struktury państwa. Skuteczne działanie w granicach interesu publicznego wiąże się z możliwością realnego wpływania na funkcjonowanie określonych instytucji państwa w szerokim tego słowa znaczeniu. W zakresie prawa dostępu do informacji oznacza to, że interes publiczny istnieje wówczas, gdy uzyskanie określonych informacji mogłoby mieć znaczenie z punktu widzenia funkcjonowania państwa, np. w konsekwencji usprawniałoby działanie jego organów.
Uwzględniając powyższe, organ podał, że na dzień złożenia wniosku organ nie dysponował "gotową" informacją publiczną w postaci trzech zestawień (zbiorów danych):
– decyzji o przeniesieniu sędziego w trybie art. 75 u.s.p., zawierającego imię i nazwisko sędziego, informacje z jakiego i do jakiego sądu nastąpiło przeniesienie, datę i numer decyzji w przedmiocie przeniesienia,
– zrzeczenia się urzędu przez sędziów w trybie art. 68 § 1 u.s.p., zawierającego imię i nazwisko sędziego oraz datę ustania stosunku służbowego,
– wygaśnięcia stosunku służbowego sędziów sądów powszechnych w trybie art. 68 § 2 u.s.p., zawierającego imię i nazwisko sędziego, nazwę sądu i podstawę ustania stosunku służbowego.
Ich stworzenie wymagałoby podjęcia licznych czynności związanych z koniecznością dokonania przeglądu i analizy, po wcześniejszym wyszukaniu w archiwum, niemalże 800 indywidualnych zbiorów dokumentów prowadzonych w Ministerstwie Sprawiedliwości, dotyczących poszczególnych sędziów i opracowania na tej podstawie bardzo obszernej informacji. Żądane przez skarżącego informacje mają charakter rozproszony i znajdują się w teczkach aktowych, prowadzonych indywidualnie dla każdego sędziego sądu powszechnego wyłącznie w postaci papierowej. Także przesłanie skarżącemu kopii przedmiotowych decyzji, poza przeglądem wskazanej powyżej liczby zbiorów dokumentów, wiązałoby się z koniecznością wykonania kserokopii szeregu dokumentów, przy czym dokumenty te musiałby zostać podzielone na kategorie według podstawy prawnej decyzji wobec sędziego, co wiązałoby się z określonym nakładem intelektualnym.
Organ zwrócił również uwagę, że poza katalogiem czynności, niezbędnych do tego, aby ww. rozproszone informacje o poszczególnych sędziach przetworzyć do postaci określonej we wniosku, dodać jeszcze należy konieczność ręcznego wpisania informacji związanych z decyzjami o przeniesieniu sędziego lub ustaniu stosunku służbowego sędziego do wykazów sporządzanych dla wnioskodawcy. W efekcie powstałyby nowe dokumenty, których organ nie posiadał nawet w szczątkowej formie, przed datą złożenia wniosku.
W ocenie organu podjęcie opisanych wyżej działań wymagałoby oddelegowania co najmniej kilku pracowników merytorycznych Departamentu Sądów, Organizacji i Analiz Wymiaru Sprawiedliwości. W tym czasie pracownicy ci nie mogliby wykonywać swoich podstawowych obowiązków, co z pewnością miałoby negatywne przełożenie na tok realizacji ogółu zadań ustawowych przez cały Departament.
Realizacja wniosku nie byłaby jedynie zabiegiem technicznym, lecz musiałaby się wiązać z poniesieniem znacznego nakładu intelektualnego, w tym merytorycznej analizy zasobów tut. organu, zmierzających do wytworzenia 3 nowych dokumentów, zawierających wybrane informacje dotyczące każdego z sędziów, który znalazł się w jednej z sytuacji opisanych we wniosku (przeniesienie, ustanie stosunku służbowego, w tym zrzeczenie się urzędu).
Jednocześnie organ ocenił, że w niniejszej sprawie nie występuje interes publiczny. Brak jest podstaw do uznania, że pozyskanie przez skarżącego żądanych wykazów (baz danych) mogłoby mieć szczególne znaczenie (być szczególnie istotne) dla interesu publicznego, a tym samym, aby mogło w sposób rzeczywisty przyczynić się do usprawnienia organów państwa (np. sądów powszechnych, Ministra Sprawiedliwości etc.). Organ nie znalazł podstaw do uznania, że żądane informacje przetworzone pozwoliłyby skarżącemu w sposób realny oddziaływać na poprawę funkcjonowania organów państwa.
Zamiar stworzenia portalu internetowego, na którym mają być zamieszczane informacje o sędziach nie może usprawiedliwiać użycia przez organ administracji publicznej znacznych środków intelektualnych i technicznych w celu podołania zadaniu tworzenia komponentów tego portalu. Zamierzenie skarżącego jest jego prywatnym przedsięwzięciem, dlatego też organ uznał, że za zgłoszonym żądaniem przemawia nie publiczny, a wyłącznie prywatny cel pozyskania danych publicznych.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący podniósł, iż organ nie ustosunkował się do jego wniosku o udostępnienie kopii decyzji, ewentualnie o możliwości samodzielnego wykonania fotokopii w siedzibie organu. Wniósł o precyzyjne wyjaśnienie, dlaczego organ uważa, że żądane informacje stanowią informację przetworzoną, zwracając uwagę, że dezycje są zasadnioczo jednakowe i są zapisane w Elektronicznym Systemie Zarządzania Dokumentami.
Decyzją z [...] kwietnia 2013 r., nr [...] Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W jej uzasadnieniu organ podał, iż w zaskarżonej decyzji wyjaśnił skarżącemu, że żądane przez niego decyzje nie tworzą jednolitego zbioru informacji, który można w prosty sposób przekazać, lecz są to dokumenty rozproszone w aktach osobowych sędziów, zaś ich wyselekcjonowanie wymagałoby dokonania analizy niemalże 800 indywidualnych zbiorów dokumentów kadrowych znajdujących się w zasobach jednostki prowadzącej sprawy kadrowe sędziów w Ministerstwie Sprawiedliwości. Wyselekcjonowanie z tego zbioru dokumentów, o które zwrócił się skarżący, a następnie pogrupowanie ich, zgodnie z wnioskiem, wedle podstawy prawnej decyzji Ministra Sprawiedliwości, to okoliczności świadczące o tym, że spełnienie żądania skarżącego musiałoby się wiązać z przetworzeniem informacji publicznej.
Organ zwrócił również uwagę, że wniosek skarżącego poza pkt I (przy którym skarżący zawarł ewentualność wykonania kserokopii decyzji), zawiera także pkt II, III i IV, które dotyczą żądania przekazania wykazów (zestawień) o ścisle ustalonych przez skarżącego parametrach. Z tego też względu organ w uzasadnieniu decyzji odniósł się do możliwości udostępnienia ww. wykazów, nie pomijając przy tym, kwestii przekazania kserokopii dokumentów.
W ocenie organu wyobrażenia skarżącego o tym, jak funkcjonuje Ministerstwo Sprawiedliwości, w tym Departament odpowiedzialny za sprawy sędziów i sądów, w wielu przypadkach odbiegają od rzeczywistości. Organ podał, że przyjęta metodyka prowadzenia spraw kadrowych sędziów opiera się na prowadzeniu indywidualnych akt osobowych dla każdego z sędziów z osobna. Wszystkie zdarzenia dotyczące funkcji sędziego mają swoje odzwierciedlenie w aktach osobowych. Podobnie jest z dotyczącymi sędziego decyzjami Ministra Sprawiedliwości, które są włączone do akt osobowych. To zatem akta są głównym źródłem wiedzy o przebiegu służby sędziowskiej, nie zaś wykorzystywane pomocniczo programy informatyczne. Konsekwencją tego sposobu pracy jest to, że pytania dotyczące ogółu sędziów, czy też ogółu decyzji kadrowych określonego rodzaju, wydanych w długim okresie czasu, za każdym razem wymagają analizowania całego zasobu dokumentacji kadrowej, którą dysponuje organ.
W konsekwencji organ podtrzymał swoje stanowisko zaliczające żądaną informację do informacji publicznych przetworzonych, jak również ocenę co do braku wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego niezbędnego dla jej udostępnienia.
W skardze na powyższą decyzję, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący wniósł o uchylenie decyzji Ministra Sprawiedliwości z [...] kwietnia 2013 r. oraz decyzji ją poprzedzającej.
W ocenie skarżącego udostępnienie informacji wg jednego z kilku wskazanych przez niego sposobów nie stanowi informacji przetworzonej. Zrobienie odręcznego zestawienia nie wymaga analizy intelektualnej i grupowania dokumentacji, przy czym odszukanie decyzji nie wymaga, zdaniem skarżącego, wertowania całej teczki. Skarżący zwrócił uwagę, że jeżeli organ uznał, że spisanie wniskdoawnych danych jest bardziej niedogodne, to wniósł o wykonanie kserokopii. W przypadku wykonania kserokopii organ nie musi grupować i analizować, a żądane dane znajdują sie w sentencji decyzji. Podkreslił również, iż organ umniejsza znaczenie faktu, iż w systemie komputerowym obsługującym dokumentację w organie można wygenerować spis spraw dotyczących wyłącznie decyzji o przeniesieniu i delegowaniu. W tym spisie znajduje się większość żądanych infomracji. Skarżący oszacował czas, jaki powinno zająć organowi skompletowanie żądanej informacji na nie więcej niż 4 godziny pracy jednego pracownika.
W odpowiedzi na skargę organ, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał w całości swoje dotychczasowe stanowisko i zaakcentował, że wyobrażenia skarżącego o zasadach prowadzenia ewidencji spraw kadrowych sędziów odbiegają od rzeczywistego stanu sprawy. Zwrócił także uwagę, że dla realizacji wniosku musiałby stworzyć wykazy zgodnie z oczekiwaniami skarżącego, kreując tym samym nową jakość w swoich zasobach.
Odnosząc się do zarzutów skargi organ zauważył, że zgodnie z literalnym brzmieniem wniosku, alternatywa w postaci kserokopii dokumentów odnosi się wyłącznie do pkt I wniosku, nie zaś do jego pkt III i IV. Skarżący nie żądał również wydruku decyzji. Nadto organ podał, że przekazał skarżącemu wydruk spraw z zakresu przeniesienia i delegacji sędziów z systemu Elektronicznego Obiegu Dokuemntów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Z przepisu art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. Nr 270, dalej: P.p.s.a.) wynika, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje m.in. skargi na decyzje administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a.).
Prawo do uzyskiwania informacji zagwarantowane jest w Konstytucji RP. W myśl jej art. 61 ust. 1 prawo to obejmuje uzyskiwanie informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne i o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2 tego przepisu). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względów na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3 tego przepisu).
Zasady i tryb udzielania informacji publicznej określa ustawa o dostępie do informacji publicznej.
Zgodnie z art. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną.
Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.).
Z kolei przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. określa przykładowy katalog informacji publicznych podlegających udostępnieniu. Obejmuje on m.in. informacje o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych, sposobach stanowienia aktów publicznoprawnych, sposobach przyjmowania i załatwiania spraw, stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania, prowadzonych rejestrach, ewidencjach, archiwach oraz sposobach i zasadach udostępniania danych w nich zawartych, o danych publicznych, w tym treści aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, stanowiskach w sprawach publicznych zajętych przez organy władzy publicznej i przez funkcjonariuszy publicznych, treści innych wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej.
W rozpoznawanej sprawie nie jest sporne, że Minister Sprawiedliwości jest organem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej będącej w jego posiadaniu, jak również poza sporem jest okoliczność, że żądane informacje stanowią informację publiczną. Spór w niniejszej sprawie dotyczy natomiast oceny, czy ww. żądanie wniosku w zakresie udzielenia informacji publicznej stanowi informację przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., stanowiącego podstawę prawna zaskarżonej decyzji, co wymagałoby wykazania przez skarżącego, że uzyskanie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Ponieważ ustawodawca, używając w art. 3 ust. 1 u.d.i.p. pojęcia "informacja przetworzona", nie zawarł równocześnie w ustawie jego definicji legalnej, konieczne było jej utworzenie w orzecznictwie i doktrynie. Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie podziela ukształtowany pogląd, że informacją prostą a nie przetworzoną jest informacja, którą podmiot zobowiązany może udostępnić, w takiej formie w jakiej ją posiada (z zachowaniem ograniczeń wynikających z art. 5 u.d.i.p.), przy czym jej wyodrębnienie ze zbiorów informacji (rejestrów, zbiorów dokumentów, akt postępowań), nie jest związane z koniecznością poniesienia pewnych kosztów osobowych lub finansowych trudnych do pogodzenia z bieżącymi działaniami zobowiązanego do udzielenia informacji podmiotu. Informacja przetworzona jest jakościowo nową informacją, w chwili złożenia wniosku nieistniejącą dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu zobowiązanego podmiotu. Jej wytworzenie wymaga przeprowadzenia przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o informacje proste.
Suma informacji prostych posiadanych przez adresata wniosku może przekształcić się w informację przetworzoną, jeżeli uwzględnienie wniosku wymaga ich zgromadzenia poprzez przegląd materiałów źródłowych, w których są zawarte, a ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia wykazu wskazanego we wniosku jest znaczna i angażuje po stronie zobowiązanego podmiotu środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania.
W pewnych natomiast wypadkach szeroki zakres wniosku wymagający zgromadzenia, przekształcenia (zanonimizowania) i sporządzenia wielu kserokopii określonych dokumentów, może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, pomimo iż składa się z wielu informacji prostych, będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną, bowiem powstały w wyniku wskazanych działań zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem o udostępnienie informacji publicznej.
Intencją ustawodawcy nie było przy uchwalaniu ustawy o dostępie do informacji publicznej stworzenie instrumentów pozwalających na utrudnianie funkcjonowania jednostek wykonujących zadania publiczne, lecz zapewnienie każdemu możliwości realizowania jego konstytucyjnego prawa do uzyskania informacji publicznej. Poprzez uznanie informacji za informację przetworzoną, wnioskodawca nie jest pozbawiony tego prawa. Jednak konieczność przetworzenia informacji i możliwość jej uzyskania słusznie została uzależniona od istnienia przesłanki szczególnie istotnego interesu publicznego (por. wyrok NSA z 9 sierpnia 2011 r., I OSK 792/11, publ. http://cbois.nsa.gov.pl). Uwzględniając okoliczności rozpoznawanej sprawy, odwołać się można także do poglądu Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z 9 sierpnia 2011 r., I OSK 977/11, publ. http://cbois.nsa.gov.pl), zgodnie z którym, jeżeli utworzenie zbioru informacji prostych wymaga takiego nakładu środków i zaangażowania pracowników, które negatywnie wpływa na tok realizacji ustawowych zadań nałożonych na zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, a w szczególności, gdy wymaga to analizowania całego zasobu posiadanych dokumentów w celu wybrania tylko tych, których oczekuje wnioskodawca, to jest to informacja przetworzona.
W rozpoznawanej sprawie skarżący domagał się zasadniczo wykazu decyzji wydanych przez Ministra Sprawiedliwości w 2012 r., dotyczących przeniesienia sędziego, zrzeczenia się urzędu sędziego i ustania stosunku służbowego sędziego. Wykaz ten miałby zawierać następujące dane w zależności od wykazu: imię i nazwisko sędziego, z jakiego sądu do jakiego sądu nastąpiło przeniesienie (jakiego sądu był sędzią), datę ustania stosunku służbowego, podstawę ustania stosunku służbowego, datę i numer decyzji. Niewątpliwie żądane dane w odniesieniu do pojedynczej decyzji, tak jak i sama kopia decyzji, stanowią informację prostą. W sprawie kluczowe jest natomiast, że skarżący domagał się konkretnych informacji pochodzących z prawie 800 decyzji. To zatem liczba decyzji, które musiałby zgromadzić organ, aby uzyskać z nich dane żądane przez skarżącego, przesądza o zakwalifikowaniu żądanej informacji jako informacji publicznej przetworzonej. Ocenę tę należy odnieść także do alternatywnego żądania skarżącego – udostępnienia kopii decyzji o przeniesieniu sędziego, zauważając jednocześnie, że skarżący domagał się kserokopii decyzji tylko w tym zakresie. Wykonanie kserokopii decyzji wymagałoby tak samo zgromadzenia prawie 787 decyzji. Niezależnie od formy realizacji wniosku skarżącego powstałaby informacja w postaci dotychczas nieistniejącej, czy to poprzez wytworzenie trzech różnych wykazów zawierających wnioskowane dane, czy poprzez stworzenie dwóch takich wykazów i zbioru decyzji, które dotychczas nie były grupowane.
Wobec braku definicji legalnej pojęcia "informacja przetworzona" obowiązkiem organu jest w każdej rozpoznawanej sprawie w sposób niebudzący wątpliwości wykazać, z jakich przyczyn zakwalifikował żądaną informację jako informację przetworzoną.
W sprawie niniejszej organ z obowiązku tego wywiązał się. Zakres wskazanych czynności jakie należałoby wykonać w celu realizacji wniosku skarżącego, zwłaszcza przy uwzględnieniu obowiązujących w Ministerstwie Sprawiedliwości zasad i formy prowadzenia spraw kadrowych sędziów i wytworzonej w tym obszarze dokumentacji, pozwalał na przyjęcie, że zgromadzenie żądanych informacji (niezależnie czy w formie wykazów, czy kserokopii decyzji) wymagałoby takich działań organizacyjnych i zaangażowania środków osobowych, które nie pozostawałyby bez wpływu na normalny tok działania organu i realizację przypisanych mu zadań. Sąd nie podzielił przy tym przekonania skarżącego, że przygotowanie wnioskowanej informacji wymaga nie więcej niż 4 godziny pracy jednego pracownika. Niewątpliwie czynności takie, jak wyszukiwanie decyzji w aktach osobowych sędziego, czy wypisanie z niej określonych danych albo wykonanie jej kserokopii nie są czynnościami skomplikowanymi. Są to – jak wskazuje skarżący – czynności proste. Istota tkwi natomiast w ilości akt osobowych, z których te decyzje muszą zostać pozyskane. Jak wynika bowiem ze stanowiska organu, poszczególne decyzje dotyczące każdego sędziego, znajdują się tylko w aktach osobowych tego sędziego. Nie jest zatem możliwe dokonanie ich wydruku z systemu informatycznego. Zakresu pracy potrzebnego dla stworzenia informacji publicznej dla skarżącego nie zmienia okoliczność, że w systemie informatycznym mogą znajdować się – na co wskazuje skarżący – niektóre żądane przez niego informacje. Skoro bowiem nie są to wszystkie informacje, to zachodziłaby potrzeba ich uzupełnienia, co z kolei wiązałoby się z koniecznością odnalezienia prawie 800 decyzji i wypisania pozostałych danych. Zakres niezbędnych czynności także przy tym sposobie gromadzenia żądanej informacji byłby na tyle szeroki, że informacja uzyskana w ten sposób powinna być uznana za informację przetworzoną.
Przyjęcie przez organ, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej przetworzonej obligowało organ do zbadania, czy skarżący żąda jej udostępnienia w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Organ, analizując powody, dla których żąda określonych we wniosku informacji, uznał, że brak jest tej przesłanki ustawowej. Skarżący wezwany do wskazania powodów, dla których spełnienie jego żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego podał, że tworzy portal internetowy, na którym mają być zamieszczone informacje o sędziach. Zamiar utworzenia takiego portalu jest niewątpliwie celem prywatnym i trudno odnaleźć w nim możliwości wpływania na funkcjonowanie określonych instytucji państwa w szerokim tego słowa znaczeniu. Pojęcie "interesu publicznego" jest pojęciem niedookreślonym. Interes publiczny odnosi się w swej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem państwa oraz instytucji publicznych, jako pewnej całości. W zakresie prawa dostępu do informacji publicznych oznacza to, że interes publiczny występuje wówczas, gdy uzyskanie określonych informacji mogłoby mieć znaczenie z punktu widzenia państwa (por. wyrok NSA z 11 września 2012 r., I OSK 1015/12 i powołane tam orzecznictwo, publ. http://cbois.nsa.gov.pl). Skarżący na takie znaczenie wnioskowanych informacji nie wskazał, a co więcej na rozprawie sądowej oświadczył, iż jest świadom, że informacje, które chce uzyskać, nie są istotne dla interesu publicznego.
Uwzględniając wszystkie powyższe okoliczności, Sąd uznał, że zarzuty skargi są niezasadne, a skarżona decyzja nie narusza przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej i dlatego też, na zasadzie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło