II SA/Rz 823/13
WyrokWSA w Rzeszowie2013-12-03
Skład orzekający: Stanisław Śliwa, Krystyna Józefczyk, Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Główny Inspektor Transportu Drogowego, utrzymując w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nakładającą karę pieniężną, naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności poprzez nieustosunkowanie się do wszystkich zarzutów odwołania, orzeczenie na niekorzyść strony odwołującej się oraz błędne rozróżnienie istotnych i nieistotnych naruszeń prawa?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego przez organ odwoławczy. Organ ten nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów odwołania, nie wyjaśnił powodów nieuwzględnienia wyjaśnień strony, a także wydał decyzję na niekorzyść strony odwołującej się, podnosząc wysokość jednej z kar pieniężnych. Ponadto, organ odwoławczy błędnie rozróżnił istotne i nieistotne naruszenia prawa, co powinno skutkować uchyleniem decyzji organu I instancji i merytorycznym rozpatrzeniem sprawy przez organ odwoławczy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego kary pieniężnej w wysokości 25 000 zł na Przedsiębiorstwo "[...]" Sp. z o.o. za naruszenia przepisów dotyczących czasu pracy kierowców i zasad przewozu drogowego. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Przedsiębiorstwo wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając organom naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym brak ustosunkowania się do wszystkich zarzutów, orzeczenie na niekorzyść strony oraz błędną ocenę materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Stanisław Śliwa /spr./ Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk WSA Paweł Zaborniak Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 listopada 2013 r. ze skargi ze skargi Przedsiębiorstwa "[...]" Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz strony skarżącej Przedsiębiorstwa "[...]" Sp. z o.o. kwotę 3 167 zł /słownie: trzy tysiące sto sześćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpoznaniu odwołania Przedsiębiorstwa "[...]" Sp. z o.o., utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2012 r., nr [...], którą nałożono na wyżej wymienionego przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 25 000 zł.
W podstawie prawnej decyzji organ powołał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 4 pkt 22 lit. a, h, r, art. 92a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2011 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012r., poz. 1265 - zwanej dalej "ustawą") oraz Ip. 5.1, Ip. 5.2, Ip. 5.3, Ip. 5.4, Ip. 5.6, Ip. 6.3.1, Ip. 6.3.5, Ip. 6.3.6, Ip. 6.3.7. Ip. 6.3.11. Ip. 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 6, art. 7, art. 8 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15.03.2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. WE L 102 z 11.04.2006 r.), art. 13, art. 14 ust. 2, art. 15 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20.12.1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z 31.12.1985 ze zm.), art. 25 ustawy z dnia 16.04.2004 r. o czasie pracy kierowców.
Z akt administracyjnych sprawy i uzasadnienia decyzji wynika, że w Przedsiębiorstwie "[...]" Sp. z o.o., przeprowadzono kontrolę, której wyniki udokumentowano w protokole kontroli nr [...]. Zakres kontroli obejmował okres od 24 lipca 2012 r. do 3 sierpnia 2012 r.
Decyzją z dnia [...] września 2012 r., nr [...],Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na wyżej wskazaną stronę karę pieniężną w wysokości 25 000 złotych za stwierdzone naruszenia z tytułu:
1. przekroczenia maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu:
o czas powyżej 15 minut do jednej godziny,
za każdą następną rozpoczętą godzinę.
2. Przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy:
- o czas powyżej 15 minut do 30 minut,
- oraz za każde następne rozpoczęte 30 minut.
3. Skrócenie dziennego czasu odpoczynku:
- o czas powyżej 15 minut do jednej godziny,
- za każdą następną rozpoczętą godzinę.
4. Skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku:
- o czas do jednej godziny,
- za każdą następną rozpoczętą godzinę.
5. Przekroczenie całkowitego czasu prowadzenia pojazdu w ciągu dwóch kolejnych tygodni:
- o czas powyżej jednej godziny do czterech godzin,
- za każdą następną rozpoczętą godzinę.
6. Nieuzasadnione użycie kilku wykresówek w ciągu tego samego 24 - godzinnego okresu - za każdy dzień.
7. Dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w cyfrowe urządzenie rejestrujące przez kierowcę nieposiadającego własnej, ważnej karty kierowcy. Brak w okazanej wykresówce przepisowych wpisów:
- miejsca lub daty używania wykresówki,
- imienia i nazwiska kierowcy.
8. Nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu.
9. Naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy za każdego kierowcę.
10. Naruszenie obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego - za każdy pojazd.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyło Przedsiębiorstwo wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania, względnie jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Strona zarzuciła naruszenie art. 92a ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 92a ust. 3 pkt 3 ustawy, art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 9, art. 107 §1 i art. 10 §1 k.p.a.
Po rozpoznaniu odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego, powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał na treść art. 92a ust. 1 ustawy zgodnie z którym podmiot wykonując wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 10 000 złotych za każde naruszenie. Zgodnie z art. 92a ust. 3 pkt 1 ustawy suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy nie może przekroczyć: 25 000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio od 51 do 250 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli (pkt 3).`
Organ odwoławczy podał, że na podstawie protokołu kontroli oraz dołączonych do niego dokumentów, ustalił że w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli średnioroczne zatrudnienie wynosiło 52 kierowców. Za kierowców uważa się również osoby niezatrudnione przez podmiot wykonujący przewóz drogowy, wykonujące osobiście przewozy na jego rzecz. Wskazano, że stosownie do art. 92a ust. 6 ustawy wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy. Natomiast zgodnie z art. 4 pkt 22 lit. a ustawy obowiązki lub warunki przewozu drogowego to obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. L 370 z 31.12.1985, str. 21). Organ podał, że przeprowadzona kontrola dotyczyła:
- zgodności wykonywania działalności gospodarczej w zakresie uprawnień do
wykonywania przewozów drogowych określonych w przepisach ustawy o transporcie
drogowym oraz przepisów wykonawczych do ww. ustawy;
- zgodności wykonywania działalności gospodarczej w zakresie regulacji czasu pracy
kierowców określonych w przepisach rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu
Europejskiego i Rady z dnia 5 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych
przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (...), Umowy
Europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe
przewozy drogowe AETR sporządzonej w Genewie 1 lipca 1970 (...), rozporządzenia
Rady (EWG) 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. (...), ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (...);
- przestrzeganie obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w art. 4 pkt. 22 ustawy o transporcie drogowym.
W uzasadnieniu organ szczegółowo opisał każde z naruszeń, wskazując na konkretne zdarzenia i przypadki oraz powołał przepisy dotyczące poszczególnych naruszeń, podając jednocześnie wysokość kary pieniężnej za naruszenia.
Organ odwoławczy stwierdził, że zasadnie organ I instancji nałożył na stronę karę w wysokości 25 000 zł, którą wymierzono na podstawie art. 92a ust. 3 ustawy. Przepis ten limituje maksymalną wysokość kary (organ stwierdził dokonanie naruszeń na łączna kwotę 27 850zł).
Odnośnie zarzutu naruszenia art. 92a ust.3 pkt 2 w zw. z art. 92a ust.3 pkt 3 ustawy tj. powinności zastosowania przez organ przepisu limitującego maksymalną wysokość kary do 20 000 zł, organ podał, że strona nie poparła swoich twierdzeń żadnymi nowymi dowodami. W aktach sprawy zalega dostarczona przez stronę: lista pracowników zwolnionych w okresie od 1.08.2011 r. do 31.05.2012, lista pracowników na dzień 2012-07-24 grupa: kierowcy. Strona podpisała również bez zastrzeżeń protokół kontroli, z którego wynika, że zatrudnia 52 kierowców. Z tych dokumentów jednoznacznie wynika, że w okresie 6 - miesięcy przed rozpoczęciem kontroli strona zatrudniała co najmniej 52 pracowników. Zatem kara w wymiarze określonym w art. 92a ust.3 pkt 3 ustawy została nałożona słusznie.
Organ odwoławczy nie zgodził się z zarzutem naruszenia art. 7, art. 77 oraz art. 80 k.p.a. W jego ocenie organ I instancji w sposób rzetelny zgromadził materiał dowodowy i rozstrzygnął sprawę na podstawie jego całokształtu. Błędnym jest pogląd strony, że to wyłącznie na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek zgromadzenia dowodów, które świadczą na jej korzyść i mogą być podstawą do zmniejszenia lub uchylenia kary pieniężnej.
Organ odwoławczy odpowiadając na kolejny zarzut podał, że organ I instancji rozstrzygając o naruszeniu z Ip. 6.3.1 załącznika nr 3 do ustawy polegającym na nieokazaniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu, nie mógł wziąć pod uwagę materiału dowodowego dostarczonego przez stronę po zakończeniu czynności kontrolnych. Powyższy przepis sankcjonuje nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie ww. dokumentów. Uwzględnienie przez organ materiału dowodowego dostarczonego po zakończeniu czynności kontrolnych wiązałoby się z naruszeniem prawa. Zdaniem organu nieprawdziwym okazał się także zarzut naruszenia przez organ I instancji art. 9 oraz art. 107 k.p.a. Analiza przebiegu postępowania nie dostarczył również podstaw postawienia organowi I instancji zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. Organ nie dopatrzył się także żadnych podstaw do uchylenia lub zmniejszenia kary nałożonej na stronę. Zaznaczono, że organy administracji nie są upoważnione do ustalania i oceny przyczyn powstałych naruszeń prawa, lecz mają za zadanie jedynie stwierdzenie zaistniałych skutków. Kara administracyjna nie jest konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz skutkiem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem, co sprawia, że ocena stosunku sprawcy do czynu nie mieści się w reżimie odpowiedzialności obiektywnej. Odpowiedzialność administracyjna, przewidziana w ustawie o transporcie drogowym nie jest oparta na zasadzie winy, lecz powstaje w wyniku obiektywnego stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego. Organ zważył, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawiera żadnych przesłanek wskazujących konieczność zastosowania art. 92c ustawy, zgodnie z którym nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art.92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności których podmiot nie mógł przewidzieć lub za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ. Zdaniem organu odwołujący nie przedstawił, w toku postępowania administracyjnego żadnych dowodów na powstanie takich okoliczności, ograniczając się do przedstawienia w odwołaniu wyłącznie tez kwestionujących własną odpowiedzialność. Sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest zawarcie takich umów i obmyślenie takich organizacyjnych rozwiązań, które będą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem.
Zaznaczono również, że stosownie do art. art. 92b ust. 1 pkt 1 ww. ustawy nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców m.in. przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006) (WE) nr 561/2006 Parlamentu oraz Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z dnia 31 grudnia 1985r.ze zm.), a także w myśl pkt 2 zapewnił prawidłowe zasady wynagradzania, nie zawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia o którym mowa w pkt. 1 lit. a, lub do działań zagrażających bezpieczeństwu drogowemu. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w ocenie organu, nie wskazuje na zaistnienie przesłanek określonych w omawianym przepisie, nie potwierdza zaistnienia przesłanek zastosowania art. 92 b i 92 c ustawy. Końcowo zwrócono uwagę, że wysokość nakładanych na stronę kar pieniężnych, jest ściśle określona w załączniku nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Organy nie mają możliwości dowolnego kształtowania ich wysokości.
W skardze do WSA w Rzeszowie na powyższą decyzję Przedsiębiorstwo "[...]" Sp. z o.o. zarzuciło:
naruszenie art. 139 k.p.a. poprzez orzeczenie na niekorzyść strony skarżącej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;
naruszenie art. 107 § 1 w zw. z art. 140 k.p.a., poprzez powołanie błędnej podstawy prawnej decyzji, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;
naruszenie art. 8, art. 9, art. 11 oraz art. 107 § 3 w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez nieustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu i niewyjaśnienie wszystkich powodów dla których nieuwzględniono wyjaśnień strony;
naruszenie art. 80 k.p.a. oraz art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. polegające na braku wszechstronnej i prawidłowej oceny zgromadzonego w sprawie
materiału dowodowego oraz dowolności oceny, a w rezultacie dokonaniu błędnych ustaleń skutkujących przyjęciem, że zasadnym jest nałożenie kary pieniężnej;
naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, w sytuacji gdy organ winien ją uchylić a postępowanie umorzyć;
naruszenie art. 92c ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 93 ust. 3 ustawy poprzez nałożenie kary pieniężnej w sytuacji, gdy strona skarżąca nie miała wpływu na powstanie uchybień, które nastąpiły wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć,
naruszenie art. 92a ust. 1 w zw. z ust. 7 ustawy polegające na nałożeniu kary, podczas gdy dowody nie wykazują jednoznacznie, że skarżąca miała wpływ na powstałe uchybienia lub godziła się na nie.
Z uwagi na wskazane zarzuty strona skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2013 r., względnie jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji, jako naruszających prawo, o zasądzenia kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi strona rozwinęła szczegółowo powyższe zarzuty.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie argumentując swoje stanowisko tak jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1269). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270 powoływanej dalej jako p.p.s.a.), lub stwierdzenia nieważności w przypadku zaistnienia przyczyn określonych w art. 156 KPA (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis ten daje więc podstawę do uwzględnienia skargi także wtedy, gdy strona nie podnosi podczas toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu administracyjnego.
Skarga Przedsiębiorstwa "[...]" zasługuje na uwzględnienie.
Obowiązujące przepisy prawa stanowią, że Sąd rozpoznając skargę uchyla zaskarżoną decyzję, gdy stwierdzi, że organ dopuścił się naruszenia prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Analiza akt sprawy upoważnia do stwierdzenia, że organ odwoławczy dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, przy czym stwierdzone naruszenia mają różny charakter z punktu widzenia skutków postępowania.
Organ II instancji rozpatrując odwołanie od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego wskazuje na szereg błędnych wyliczeń wysokości kary, jednak zaskarżoną do niego decyzję organu I instancji utrzymuje w mocy. Sytuacja taka wynika z faktu, że błędy te są traktowane, jako nieistotne, bowiem po wprowadzeniu korekty wyliczeń łączna suma kar cząstkowych nie przekracza ustawowej granicy 25.000 zł.
Przyjęte przez organ rozróżnienie istotnego lub nieistotnego naruszenia prawa jest z jurydycznego punktu widzenia wątpliwe. Obowiązujące przepisy prawa takiego rozwiązania - dla organu odwoławczego - nie przewidują. Na gruncie Kodeksu postępowania administracyjnego stwierdzenie takich naruszeń prawa powinno prowadzić do zastosowania rozstrzygnięcia przewidzianego w przepisie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Zatem organ odwoławczy powinien w takich sytuacjach uchylać decyzję pierwszoinstancyjną w całości lub w części i w tym zakresie orzekać merytorycznie. Tymczasem Główny Inspektor Transportu Drogowego widząc wskazane w uzasadnieniu naruszenia wydał decyzję w oparciu o przepis art. 138 § 1 k.p.a., który może stanowić podstawę orzekania jedynie wówczas, kiedy decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem.
Sąd administracyjny rozstrzygając skargę uchyla zaskarżoną decyzję w sytuacji, kiedy organy dopuściły się naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. W kontrolowanej sprawie, taka konstrukcja przepisu art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. nie pozwoliłaby na uchylenie zaskarżonej decyzji mimo stwierdzonych naruszeń prawa, w sytuacji, gdyby łączna suma wymierzonych kar i tak przekroczyłaby kwotę 25.000 zł, jednak całościowa ocena sprawy nie pozwala na przyjęcie przekroczenia wskazanej wyżej kwoty, jako pewnik.
Zgodzić należy się ze zarzutem skargi, że w sprawie doszło do naruszenia przepisu art. 139 k.p.a. Przepis ten przewiduje, że organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. Nie budzi wątpliwości, że organ I instancji wymierzając karę za przekroczenie maksymalnego czasu pracy kierowcy K. N. w dniu 10.10.2012 r. określił ją na kwotę 350 zł. Organ II instancji rozpoznając odwołanie wysokość kary za to naruszenie określił na kwotę 1.350 zł. W takiej sytuacji uznać należy, że doszło do naruszenia wspomnianego zakazu. Przepis art. 139 k.p.a. przewiduje oczywiści możliwość odstępstwa od ustanowionej w nim zasady, jednak organ II instancji kwestię tę pomija milczeniem.
Za uzasadniony należy uznać również zarzut skargi dotyczący naruszenia przepisów art. 8, 9, 11 i 107 § 3 k.p.a.
Organ odwoławczy rozpoznając odwołanie nie ustosunkował się do części zarzutów odwołania i korespondujących z nimi wyjaśnień do protokołu przeprowadzonej kontroli. Przykładowo kwestię naruszenia polegającego na skróceniu dziennego czasu odpoczynku oraz przekroczenia maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu w dniach 5-7.05.2012 r. przez kierowcę E. K. Zgodnie z informacją skarżącego w dniu 6.05.2012 r. kierowca wraz samochodem przebywał w Budapeszcie i z uwagi na fakt iż była to niedziela obowiązywał zakaz ruchu dla samochodów ciężarowych. Przedłożono na tę okoliczność zaświadczenie. Organ rozpoznając odwołanie może uznać linię obrony skarżącego za nieuzasadnioną, może nie dać wiary przedstawionym dowodom, może uznać, że dane argumenty nie mają znaczenia dla rozpatrzenia sprawy. Nie może jednak pominąć podniesionych zarzutów milczeniem, musi się do nich ustosunkować w uzasadnieniu decyzji. Podobnie wygląda sytuacja w przypadku kary za przekroczenie przez kierowcę A. G. całkowitego czasu prowadzenia pojazdu w ciągu 2 tygodni. Strona skarżąca w odwołaniu od decyzji I organu instancji oraz w wyjaśnieniach do protokołu kontroli podnosiła, że sytuacja taka byłą wynikiem braku doświadczenia po stronie kierowcy. W części decyzji, która dotyczy tej kary organ wcale nie wskazał, dlaczego nie widzi możliwości zastosowania w tym przypadku przepisu art. 92b ust. 1 i 2 ewentualnie art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Przy tak obfitym materiale dowodowym sprawy, wielości stwierdzonych naruszeń, a tym samym wielości wymierzonych kar (które składają się na kwotę 25.000 zł) niedopuszczalnym jest (jako to uczynił organ II instancji) ogólne powołanie w końcowej części uzasadnienia decyzji na fakt braku podstaw do zastosowania art. 92b ust. 1 i 2 ewentualnie art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Każde stwierdzone naruszenie i wymierzona za nie kara, powinno być w sposób niezależny od pozostałych kar zbadane pod kątem możliwości zastosowania w stosunku do nich art. 92b ust. 1 i 2 ewentualnie art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym.
Podkreślić w tym miejscu organowi należy, że w decyzji brak jest rozważań dotyczących możliwości zastosowania w sprawie przepisu art. 92b ust. 1 i 2 ustawy o transporcie drogowym. Organy zanim obciążyły w całości karą skarżącą Spółkę powinny były sprawdzić, czy podmiot wykonujący przewóz zapewnił warunki określone w pkt 1 i 2 powołanego przepisu, bo być może karami należało obciążyć kierowcę lub inną osobę odpowiedzialną za powstanie tych naruszeń. W tym zakresie uznać należy, że organy naruszyły przepisy art. 7 i 77 § 1 k.p.a.
Zgodzić należy się również z zarzutami skargi dotyczącymi braku w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odniesienia się do wskazanych w decyzji organu I instancji naruszenia dotyczącego obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego z pojazdu [...] oraz nieokazaniu wykresówki danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu dot. wykresówki z dnia 23.10.2012 r. kierowcy M. K. Zastosowany przez organ II instancji sposób rozstrzygnięcia zdaje się wskazywać, że w tym zakresie decyzja organu I instancji została utrzymana w mocy, jednak na coś odwrotnego wskazuje łączna suma poszczególnych kar oraz sposób rozstrzygania przyjęty przez organ, który wszystkie stwierdzone naruszenia oceniał na nowo, we wskazanych przypadkach nie wypowiedział się.
Ponownie rozpoznając odwołanie organ II instancji zbada prawidłowość decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. W przypadku stwierdzenia naruszenia prawa przez organ I instancji organ rozważy możliwość wydania decyzji w trybie przepisu 138 § 1 pkt 2 k.p.a. W uzasadnieniu decyzji odnosząc poszczególnych kar należy ustosunkować się do zarzutów odwołania i wyjaśnień złożonych przez Przedsiębiorcę do protokołu kontroli, a także rozważyć możliwość zastosowania art. 92b ust. 1 i 2 ewentualnie art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 oraz art. 200 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło