I SA/Gd 1224/13
WyrokWSA w Gdańsku2013-12-03
Skład orzekający: Alicja Stępień, Sławomir Kozik, Joanna Zdzienicka-Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek, braku wymagalności zobowiązania, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej i zastosowanego środka egzekucyjnego, określenia egzekwowanych obowiązków niezgodnie z treścią decyzji oraz niespełnienia wymogów formalnych tytułu wykonawczego są zasadne w kontekście prowadzonej egzekucji administracyjnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty strony skarżącej dotyczące nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek, braku wymagalności zobowiązania, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej i zastosowanego środka egzekucyjnego, określenia egzekwowanych obowiązków niezgodnie z treścią decyzji oraz niespełnienia wymogów formalnych tytułu wykonawczego są niezasadne. Sąd stwierdził, że opóźnienie w wydaniu decyzji podatkowej wynikało z przyczyn leżących po stronie strony skarżącej, co wyłączało możliwość nienaliczania odsetek za zwłokę. Tytuł wykonawczy spełniał wymogi formalne, a zastosowany środek egzekucyjny był dopuszczalny. Zaliczenie nadpłaty nie oznaczało wygaśnięcia obowiązku.Stan faktyczny
Organ egzekucyjny wszczął postępowanie egzekucyjne wobec B.B.Ś. na podstawie tytułu wykonawczego dotyczącego podatku dochodowego. Wniesiono zarzuty do egzekucji oraz skargę na czynność egzekucyjną (zajęcie rachunku bankowego). Organ egzekucyjny i organ odwoławczy uznały zarzuty i skargę za niezasadne. Strona skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz Kodeksu postępowania administracyjnego. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Dorota Zawiślińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi B.B.Ś na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 lipca 2013 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej oddala skargę.
Organ egzekucyjny będący jednocześnie wierzycielem - Naczelnik Urzędu Skarbowego - wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanej, pani B. B. – Ś., na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 24 kwietnia 2013 r., obejmującego należność ż tytułu podatku dochodowego z papierów wartościowych i instrumentów finansowych za rok 2008 w wysokości 97.020 zł.
W oparciu o powyższy tytuł wykonawczy organ egzekucyjny dokonał zawiadomieniem z dnia 25 kwietnia 2013 r. zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w A S. A. Oddział
w B. Zawiadomienie dłużniczka zajętej wierzytelności otrzymał dnia 29 kwietnia 2013 r., natomiast jego odpis wraz z odpisem tytułu wykonawczego doręczono zobowiązanej w dniu 30 kwietnia 2013 r.
Pismem z dnia 30 kwietnia 2013 r. pani B. B. – Ś. wniosła zarzuty do prowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego egzekucji administracyjnej wszczętej na podstawie tytułu wykonawczego.
Dodatkowo, pismem z dnia 30 kwietnia 2013 r., zobowiązana wniosła skargę na dokonaną zawiadomieniem z dnia 25 kwietnia 2013 r. czynność egzekucyjną w postaci zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w A S. A. Oddział w B. Postanowieniem z dnia 11 czerwca 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej oddalił powyższą skargę, jako niezasadną.
Postanowieniem z dnia 24 maja 2013 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego
stwierdził, że zgłoszone przez zobowiązaną zarzuty są nieuzasadnione.
Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia 12 lipca 2013 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu
I instancji. W ocenie organu odwoławczego organ egzekucyjny postanowieniem z dnia 24 maja 2013 r., trafnie rozstrzygnął w kwestii zgłoszonych zarzutów: nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek w kwocie wynikającej z tytułu wykonawczego nr [...], braku wymagalności zobowiązania objętego przedmiotowym tytułem wykonawczym z uwagi na nieuwzględnienie przerw w naliczaniu odsetek, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej i niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego, określenia egzekwowanych obowiązków niezgodnie z treścią obowiązków wynikających z decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 marca 2013 r. i poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej
z dnia 3 lipca 2012 r. oraz niespełnienia wymogów określonych w art. 27 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
(t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.) – określanej dalej jako "u.p.e.a.",
gdyż nie znajdują one oparcia w zebranym materiale dowodowym.
W pierwszej kolejności, ustosunkowując się do zarzutu nieistnienia obowiązku zapłaty odsetek w kwocie wynikającej z tytułu wykonawczego z dnia 24 kwietnia 2013 r. oraz braku wymagalności zobowiązań objętych powyższym tytułem wykonawczym z uwagi na nieuwzględnienie wszystkich okresów przerw w naliczaniu odsetek, Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że podstawą dochodzonej należności jest utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia 3 lipca 2 r., decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 marca 2013 r.
Wskazując na treść przepisu art. 54 § 1 oraz § 2 ustawy z dnia 19 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) organ odwoławczy podniósł, że w niniejszej sprawie do opóźnienia w wydaniu decyzji
z dnia 3 lipca 2012 r. nie przyczynił się Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej, lecz strona postępowania poprzez nieprzedkładanie w terminie żądanych dowodów i wyjaśnień. Z decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia 3 lipca 2012 r. wynika bowiem, że w dniu 30 sierpnia 2011 r. pani B. B. – Ś. złożyła jedynie część wymaganej dokumentacji. Pozostałą część zobowiązał się dostarczyć do dnia 16 września 2011 r., jednak termin ten nie został dotrzymany. W dniu 20 września 2011 r. wezwano stronę do przedłożenia brakujących dokumentów. Pismem z dnia 4 października 2011 r. pani B. B. – Ś., działając poprzez swego pełnomocnika poinformowała, że brakująca dokumentacja zostanie przedłożona do wglądu w Urzędzie Kontroli Skarbowej, niemniej jej znaczna część zaginęła lub została zniszczona z uwagi na brak miejsca na jej przechowywanie. Jednocześnie strona wniosła o przeprowadzenie dowodów z przesłuchania świadków. Z uwagi
na niekompletność przedstawionych przez stronę informacji niezbędnych
do merytorycznego rozpoznania sprawy, wezwanie do: przedłożenia dokumentów ponowiono w dniu 11 października 2011 r. W odpowiedzi na wskazane wezwanie, pismem z dnia 14 października 2011 r. strona wystąpiła o prolongatę terminu
do przedłożenia dowodów i wyjaśnień co najmniej o 1 miesiąc. W dniu 12 grudnia 2011 r. strona ponownie wniosła o przeprowadzenie dowodów z przesłuchania świadków. Do przedłużenia terminu do merytorycznego rozpoznania prowadzonej przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej sprawy przyczyniło się również nieodbieranie przez pełnomocnika strony pism bezpośrednio po ich wysłaniu.
Powyższe okoliczności zdaniem organu powodują, że zgodnie z treścią przepisu art. 54 § 2 Ordynacji podatkowej wyłączona została możliwość zastosowania, dopuszczającego nienaliczanie odsetek za okres postępowania podatkowego trwającego dłużej niż 3 miesiące wynikająca z art. 54 § 1 pkt 7 wskazanej ustawy. ustawy. W związku z powyższym niezasadne są także podnoszone przez zobowiązanego zarzuty odnoszące się do dochodzenia
na podstawie tytułu wykonawczego błędnej kwoty odsetek.
W dalszej kolejności Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że nie znajduje potwierdzenia w niniejszej sprawie przesłanka dotycząca określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego. W tytule wykonawczym nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego prawidłowo powołał podstawę prawną egzekwowanego obowiązku, tj. numer decyzji podatkowej oraz datę jej wydania, kwotę należności: głównej oraz dzień, od którego nalicza się odsetki za zwłokę, a także okres przerwy w naliczaniu odsetek, wynikającej z art. 54 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej w związku z rozpatrzeniem przez Dyrektora Izby Skarbowej odwołania od decyzji z dnia 3 lipca 2012 r. po upływie terminu, o którym mowa w art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej. We wskazanym tytule wykonawczym podniesiono również, że egzekucji podlega należność z tytułu "podatku dochodowego z papierów wartościowych
i instrumentów finansowych" dotycząca 2008 r. W związku z powyższym, w ocenie Dyrektora, określenie rodzaju należności i okresu, którego dotyczy ta należność,
nie jest ani nieprecyzyjne, ani tym bardziej błędne, a w konsekwencji po stronie
zobowiązanego nie mogła powstać wątpliwość co do obowiązku podlegającego egzekucji oraz jego wymagalności. Egzekwowany obowiązek określony zatem został zgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji.
Następnie, odnosząc się do zarzutu niespełnienia przez tytuł wykonawczy
nr [...] wymogów formalnych określonych w art. 27 u.p.e.a., poprzez błędne wskazanie podlegającego egzekucji obowiązku w treści tytułu wykonawczego, błędną wysokość odsetek oraz nieprawidłową podstawę prawną należności, Dyrektor podniósł, że przedmiotowy tytuł wykonawczy spełnia wszystkie wymogi wynikające
z wskazanego przepisu, w tym również prawidłowo określono treść podlegającego egzekucji obowiązku i okres, którego dotyczy zobowiązanie podatkowe, jego podstawę prawną a także wysokość zaległości podatkowej i odsetek. W związku
z powyższym, a także mając na względzie, że w tytule wykonawczym prawidłowo oznaczono wierzyciela i zobowiązanego oraz zawiera on stwierdzenie, że wykazane w nim zobowiązanie jest wymagalne, uprawnione jest twierdzenie, iż niniejszy tytuł wykonawczy może stanowić podstawę do wszczęcia i prowadzenia egzekucji administracyjnej.
Ustosunkowując się do zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej i zastosowanego środka egzekucyjnego Dyrektor podzielił stanowisko organu egzekucyjnego, że w niniejszej sprawie dopuszczalna jest zarówno egzekucja,
jak i zastosowany został dopuszczalny środek egzekucyjny. Obowiązek objęty tytułem wykonawczym nr [...] podlega egzekucji administracyjnej. Na mocy art. 2 § 1 pkt 1 u.p.e.a. egzekucji administracyjnej podlegają podatki, opłaty i inne należności, do których stosuje się przepisy działu III Ordynacji podatkowej. Zgodnie
z art. 3 § 1 cytowanej ustawy, egzekucję administracyjną stosuje się
m.in. do obowiązków określonych w art. 2, gdy wynikają one z decyzji
lub postanowień właściwych organów. Przedmiotowy tytuł wykonawczy został wystawiony prawidłowo i zawiera wszystkie wymagane prawem elementy. Na mocy
§ 13 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji. (Dz. U. z 2001 r., nr 137, poz. 1541 ze zm.) w przedmiotowej sprawienie istniał obowiązek uprzedniego doręczenia upomnienia.
W badanej sprawie przedmiotem egzekucji jest obowiązek wymieniony w art. 2 §1 pkt 1 u.p.e.a. i organ egzekucyjny w toku postępowania egzekucyjnego zastosował środek egzekucyjny przewidziany w egzekucji należności pieniężnych,
tj. egzekucja z rachunków bankowych (art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a.). Organ odwoławczy zwrócił nadto uwagę, że postanowieniem z dnia 14 czerwca 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej oddalił jako nieuzasadnioną skargę pani B. B. – Ś. na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego - Naczelnika Urzędu Skarbowego w postaci zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego w A S. A. Oddział w B., dokonanego na podstawie zawiadomienia z dnia 25 kwietnia 2013 r.
W związku w powyższym za niezasadny uznał organ odwoławczy zarówno zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, jak i zastosowanego środka egzekucyjnego.
Końcowo Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że postanowienie wydane przez organ I instancji spełnia wszystkie wymogi określone w art. 124 § 1
i § 2 K.p.a.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pani B. B. – Ś. wniosła o uchylenie w całości postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 lipca 2013 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisu art. 34 § 1, § 4 i § 5 w zw. z art. 33 pkt 1,2,3,6 i 10 u.p.e.a. poprzez bezzasadną odmowę uwzględnienia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Zarzucono ponadto naruszenie przepisu art. 124 § 1 i §2 K.p.a. w zw. z art. 18 i art. 33 pkt 1,2,3,6 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym uzasadnieniu przyczyn odmowy uwzględnienie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego. Uzasadniając skargę pani B. B. – Ś. powtórzyła argumentację podniesioną w zażaleniu, wskazując jednocześnie, że wskutek dokonania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego zaliczeń przysługujących skarżącej nadpłat zobowiązanie wygasło w części. Dodatkowo wyjaśniła, że toczy się postępowanie sądowoadministracyjne, w który bada jest m. in. okoliczność wymagalności obowiązku.
Dyrektor Izby Skarbowej, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację i stanowisko jak w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W niniejszej sprawie okolicznością wskazaną przez stronę skarżącą było wydanie przez organ I instancji w postępowaniu w przedmiocie zobowiązania podatkowego od dochodów z kapitałów pieniężnych decyzji w dniu 3 lipca 2012 r., zatem z uchybieniem terminu 3 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania w dniu
17 sierpnia 2011 r. Dowód z akt administracyjnych dołączonych do sprawy sygn. akt
I SA/Gd 628/13 potwierdza zasadność ustalenia przez organ, że w sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające brak podstaw do nienaliczania odsetek na podstawie
art. 54 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej, albowiem do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczyniła się strona lub jej przedstawiciel, w konsekwencji czego opóźnienie powstało z przyczyn niezależnych od organu.
Z akt administracyjnych wynika, że w piśmie z dnia 26 sierpnia 2011 r. pełnomocnik strony złożył częściowe wyjaśnienia zapowiadając, że pozostałe wskazane przez organ dokumenty przedłoży do 16 września 2011 r. Ponowne wezwanie zostało skierowane do pełnomocnika strony w dniu 20 września 2011 r.,
w konsekwencji czego wpłynęło pismo pełnomocnika z dnia 4 października 2011 r.
z wyjaśnieniami, wnioskami o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków
i zapowiedzi złożenia dokumentacji dotyczącej poniesionych nakładów. W dniu 11 października 2011 r. ponownie wezwano stronę do udokumentowania wydatków, ponadto pismem z dnia 13 października 2011 r. zobowiązano stronę do złożenia pisemnych wyjaśnień w sprawie. W dniu 14 października 2011 r. pełnomocnik strony wniósł o przedłużenie terminu do przedstawienia dowodów i złożenia wyjaśnień.
W dniu 25 października 2011 r. pełnomocnik złożył pismo stanowiące wyjaśnienia.
W dniu 22 listopada 2011 r. skierowano do pełnomocnika strony pismo, że nie jest prawdziwy wywód o przedłożeniu kompletnej dokumentacji. Pełnomocnik złożył pisma z 12 grudnia 2011 r. i 12 stycznia 2012 r. zawierające wyjaśnienie stanowiska w sprawie, kolejne pismo w dniu 4 kwietnia 2012 r. zawierające zastrzeżenia
do protokołu kontroli i pismo z dnia 15 maja 2012 r. stanowiące wypowiedź procesową w sprawie. Podkreślić należy, że termin wydania decyzji był przedłużany na wniosek pełnomocnika strony – ostatnie przedłużenie nastąpiło w dniu 15 czerwca 2012 r. do 31 lipca 2012 r.
Wobec powyższego nie jest zasadny wywód o braku podstaw do naliczania odsetek za okres od dnia wszczęcia postępowania kontrolnego postanowieniem
z dnia 17 sierpnia 2011 r. do dnia doręczenia decyzji organu kontroli skarbowej
z dnia 3 lipca 2012 r.
W myśl art. 31 ust. 1 u.k.s. w brzmieniu obowiązującym w okresie prowadzenia wobec skarżącego postępowania kontrolnego, w zakresie nieuregulowanym przepisami u.k.s. do postępowania kontrolnego stosowano odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej z wyłączeniem art. 54 i art. 290 § 3 tej ustawy. Zawarte w art. 31 ust. 1 u.k.s. wyłączenie dotyczące art. 54 o.p. wzbudzało poważne zastrzeżenia w doktrynie, gdzie zauważono, że takie rozwiązanie prowadzi
do niczym nieuzasadnionego pogorszenia sytuacji podatnika tylko z tego względu,
że postępowanie wobec niego wszczął organ kontroli skarbowej, a nie organ podatkowy (E. Ruśkowski, W. Stachurski, Kontrola stosowania prawa podatkowego przez organy kontroli skarbowej (w świetle badań empirycznych), "Gdańskie Studia Prawnicze", tom XVI, 2007). Problem ten dostrzegł również Trybunał Konstytucyjny, który w przywoływanym wyroku z dnia 18 października 2011 r. SK 2/10 stwierdził,
że przepis art. 31 ust. 1 u.k.s., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 27 czerwca 2003 r. o utworzeniu Wojewódzkich Kolegiów Skarbowych oraz o zmianie niektórych ustaw regulujących zadania i kompetencje organów oraz organizację jednostek organizacyjnych podległych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych (Dz. U. Nr 137, poz. 1302), w zakresie, w jakim wyłącza odpowiednie stosowanie
art. 54 § 1 pkt 1 i 7 o.p., jest niezgodny z art. 84 w zw. z art. 64 ust. 1 i 2, art. 31
ust. 3, art. 32 ust. 1 i art. 2 Konstytucji RP.
W sentencji przywołanego wyroku Trybunał stwierdził niezgodność
z Konstytucją RP przepisu art. 31 ust. 1 u.k.s. w zakresie w jakim wyłącza
on stosowanie art. 54 § 1 pkt 1 i 7 o.p. Oceniając skutki tego wyroku trzeba mieć
na uwadze, że przepis art. 54 § 2 o.p. jest uzupełnieniem normy prawnej wynikającej z art. 54 § 1 pkt 1 i 7 o.p. Całą postać normy prawnej wyznacza tu nie jeden lecz kilka przepisów. Przepisy art. 54 § 1 pkt 1 i 7 o.p. nie mają charakteru zupełnego. Ustawodawca zastosował w tym zakresie technikę rozczłonkowania treściowego normy prawnej, która polega na tym, że poza przepisem centralnym istnieją jeszcze jakieś inne przepisy (co najmniej jeden), które wpływają na treść tej normy, współwyznaczając ją z przepisem centralnym. Przepisy te doktryna określa jako modyfikujące przepis centralny, inaczej modyfikatory (zob. M. Zieliński, Wykładnia prawa. Zasady, reguły, wskazówki, Warszawa 2002, s. 115). Takim właśnie modyfikatorem przepisu art. 54 § 1 pkt 7 o.p. jest przepis art. 52 § 4 o.p., który stanowi, że przepisu § 1 pkt 7 nie stosuje się, jeżeli do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczyniła się strona lub jej przedstawiciel lub opóźnienie powstało z przyczyn niezależnych od organu.
Dlatego też w ocenie Sądu, wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 października 2011 r. sygn. akt SK 2/10, stwierdzający niezgodność z Konstytucją RP przepisu art. 31 ust. 1 u.k.s. w zakresie w jakim wyłącza on stosowanie
do postępowania kontrolnego art. 54 § 1 pkt 7 o.p. należy odnosić do pełnej postaci normy prawnej wynikającej z art. 54 § 1 pkt 7 o.p., której uzupełnieniem jest art. 54
§ 2 o.p. Tylko takie rozumienie skutków przywołanego wyroku TK pozostaje
w zgodzie z motywami, którymi kierował się Trybunał wydając to orzeczenie. Trybunał wyraźnie wskazał, że celem tego orzeczenia było wyeliminowanie różnic
w sytuacji prawnej podatników w zależności od tego, jaki organ ich kontroluje. Kwestionowana regulacja (art. 31 ust. 1 u.k.s.) stawiała w gorszej sytuacji podatników kontrolowanych przez organy kontroli skarbowej, pozbawiając ich prawa nienaliczania odsetek za okres trwającego na ich majątku zabezpieczenia zobowiązania podatkowego.
Stanowisko wierzyciela, że nie zachodzą okoliczności wynikające z art. 54 § 2 o.p., tzn. czy do opóźnienia w wydaniu decyzji przez organ kontroli skarbowej przyczyniła się strona lub jej przedstawiciel lub opóźnienie powstało z przyczyn niezależnych od organu jest prawidłowe.
Zgodnie z art. 54 § 2 Ordynacji podatkowej regulacji art. 54 § 1 pkt 7, dotyczącej nienaliczania odsetek, nie stosuje się, jeżeli:
- do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczyniła się strona lub jej przedstawiciel
lub
- opóźnienie powstało z przyczyn niezależnych od organu.
Posłużenie się między wskazanymi zwrotami funktorem alternatywy nierozłącznej "lub", powoduje, że przesłanki te należy traktować jako równorzędne,
a w konsekwencji wystąpienie którejkolwiek z nich (albo obu łącznie) rodzi konieczność naliczania odsetek za zwłokę również za okres po upływie terminu
do wydania decyzji odwoławczej, wskazanego w art. 139 § 3 O.p.
Kluczowe zatem znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma odpowiedź
na pytanie, czy w sprawie wystąpiły przesłanki z art. 54 § 2 lub którakolwiek z nich.
Korzystanie przez podatnika z jego proceduralnych uprawnień, w ramach prowadzonego postępowania podatkowego, nie uzasadnia tezy o przyczynieniu się przez stronę do opóźnienia w wydaniu decyzji, chyba że wykazane zostanie,
iż podejmowane przez nią (jej przedstawiciela) działania nie mają w istocie na celu doprowadzenie do wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, posiadających znaczenie dla jej rozstrzygnięcia, lecz intencją strony jest właśnie wydłużenie okresu prowadzonego postępowania.
W postępowaniu niniejszym organy terminowo podejmowały czynności procesowe, uwzględniając wnioski strony.
Zgłoszony przez stronę zarzut został poddany ocenie w ramach kontroli prawidłowości postępowania egzekucyjnego z uwagi na uwzględnienie przez Sąd sytuacji procesowej strony w postępowaniu, w którym organ egzekucyjny jest również wierzycielem zajmującym stanowisko istotnie kształtujące sytuację skarżącego.
Oceniając, czy przedłużenie postępowania nastąpiło z przyczyn niezależnych
od organu w rozumieniu art. 54 § 2 o.p. należy mieć na względzie złożoność sprawy, ilość i rodzaj przeprowadzanych dowodów, a także terminowość i celowość czynności podejmowanych przez organ w toku postępowania, prawidłowe zorganizowanie postępowania, czas niezbędny do dokonania czynności organizacyjnych (np. wezwania świadków czy pozyskania informacji od innych organów). Jeżeli czynności te zajmowały odpowiednią ilość czasu i uzasadnione były z uwagi na zawiłość sprawy i jej etap oraz z uwagi na konieczność respektowania uprawnień stron postępowania, to uznać należy, że przedłużenie postępowania nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu (tak wyrok NSA z dnia 13 listopada 2009 r., sygn.. akt II FSK 906/08 i II FSK 909/08).
W ocenie Sądu nie jest zasadny zarzut niezgodności określenia treści obowiązku w pozycji 31 tytułu wykonawczego. Treść zapisu nie budzi wątpliwości,
że podstawą wydania tytułu wykonawczego jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej
z dnia 18 marca 2013 r. i egzekwowany jest obowiązek wynikający
z decyzji wymiarowej. W zaskarżonym postanowieniu poprawnie wskazano,
że prawidłowo określono egzekwowany obowiązek, wobec czego nie jest skuteczny zarzut zgłaszany na podstawie art. 33 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji.
W tytule wykonawczym podano numer decyzji, datę jej wydania, dzień,
od którego nalicza się odsetki za zwłokę oraz okres przerwy w naliczaniu odsetek związany z rozpatrywaniem odwołania od decyzji z 3 lipca 2012 r. z uchybieniem terminu określonego w art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej. Wbrew stwierdzeniu strony skarżącej tytuł wykonawczy spełnia wymogi formalne określone w art. 27 § 1 u.p.e.a.
Prowadzenie postępowania egzekucyjnego poprzez zastosowanie środka egzekucyjnego wskazanego w art. 1 a pkt 12 lit. a) u.p.e.a. jest dopuszczalne
w egzekucji należności pieniężnych. Forma egzekucji z rachunków bankowych zasadnie została uznana za zgodną z obowiązującymi przepisami prawa. Okolicznością bezsporną jest treść wydanego przez Dyrektora Izby Skarbowej
postanowienia z dnia 11 czerwca 2013 r., którym oddalono jako nieuzasadnioną skargę na czynności egzekucyjne polegające na zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelności z rachunku bankowego.
Nie jest trafny zarzut nieuwzględnienia wygaśnięcia w części na skutek zaliczeń zobowiązania podatkowego objętego tytułem wykonawczym. Podkreślić należy, że tytuł wykonawczy nosi datę 24 maja 2013 r., podczas gdy wskazywane przez skarżącą dwa postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego
w przedmiocie zaliczenia nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych zostały wydane w dniu 29 maja 2013 r. Zasadnie wskazano w uzasadnieniu stanowiska organu, że częściowe pokrycie należności ze środków pochodzących
z nadpłaty nie jest równoznaczne z nieistnieniem obowiązku, służy bowiem realizacji stopniowego zmniejszania kwoty zaległości aż do całkowitego zaspokojenia wierzyciela.
Z tych względów uznając skargę za nieuzasadnioną Sąd, działając
na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu
przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł
jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło