II SA/Wa 1498/13
WyrokWSA w Warszawie2013-12-05
Skład orzekający: Andrzej Kołodziej, Stanisław Marek Pietras, Danuta Kania
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy protokół z kontroli sanitarnej zakładu gastronomicznego stanowi informację publiczną, która podlega udostępnieniu na wniosek, czy też może być objęty tajemnicą przedsiębiorcy?Ratio decidendi
Protokół z kontroli sanitarnej przeprowadzonej przez Państwowy Powiatowy Inspektorat Sanitarny stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organy administracji publicznej nie mogą odmówić udostępnienia takiej informacji, powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy, bez uprzedniego wykazania, że informacje zawarte w protokole faktycznie spełniają przesłanki tajemnicy przedsiębiorcy określone w ustawie o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, a przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności.Stan faktyczny
Skarżący T. S. złożył wniosek o udostępnienie kserokopii dokumentów z kontroli sanitarnej przeprowadzonej w zakładzie gastronomicznym. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny odmówił udostępnienia informacji, uznając ją za informację w indywidualnej sprawie i tajemnicę przedsiębiorcy. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów o dostępie do informacji publicznej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, i zasądził od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras Danuta Kania (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. zasądza od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. na rzecz skarżącego T. S. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny (PPIS) w O., powołując w podstawie prawnej art. 1 ust. 1, art. 2, art. 5 ust. 2 oraz art. 16 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), dalej powoływanej jako: "U.d.i.p.", odmówił T. S. udostępnienia informacji publicznej dotyczącej zakładu gastronomicznego [...] z siedzibą w O. ul. [...], w zakresie wskazanym we wniosku z dnia [...] maja 2013 r.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w dniu [...] maja 2013 r. do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w O. wpłynął wniosek T. S., datowany na [...] maja 2013 r., o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej zakładu gastronomicznego [...] z siedzibą w O. poprzez przekazanie kserokopii dokumentów z kontroli sanitarnej przeprowadzonej przez przedstawicieli PPIS w O. w ww. zakładzie w dniu [...] kwietnia 2013 r.
Podał, iż dostęp do informacji publicznej został uregulowany w ustawie o dostępie do informacji publicznej, przy czym zgodnie z art. 1 ust. 1 U.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 4 U.d.i.p,. informacją publiczną są m.in. dane publiczne, w tym: (a) treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść akt administracyjnych i innych rozstrzygnięć, dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających, (b) stanowiska w sprawach publicznych zajęte przez organy władzy publicznej i funkcjonariuszy publicznych w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, (c) treść innych wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej.
Organ zaznaczył również, że definicja informacji publicznej zawarta jest w art. 61 Konstytucji RP, zgodnie z którym jest to informacja o działalności organów władzy publicznej i osób pełniących funkcje publiczne, działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także osób i jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Istotą informacji publicznej jest to, że dotyczy ona spraw publicznych, a nie sprawy indywidualnej, czyli sprawy indywidualnie oznaczonego podmiotu w konkretnie określonej sprawie.
W niniejszej sprawie, zdaniem organu, wnioskodawca nie zażądał udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu U.d.i.p., lecz dokumentów związanych z konkretnym działaniem podjętym przez PPIS w odniesieniu do konkretnego podmiotu - zakładu gastronomicznego [...] w O., a więc informacji w indywidualnej sprawie rozstrzyganej w drodze decyzji administracyjnej.
Następnie organ wskazał, iż zgodnie z art. 5 ust. 2 U.d.i.p., prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa. W niniejszej sprawie wszelkie informacje dotyczące kontrolowanego zakładu zamieszczone w protokole kontroli urzędowej, którego wydania żąda wnioskodawca, stanowią tajemnicę przedsiębiorcy. Kontrolowany przedsiębiorca nie jest osobą pełniącą funkcje publiczne ani też nie zrezygnował z przysługującego mu prawa do zachowania tajemnicy przedsiębiorstwa.
Końcowo organ podał, iż wydanie decyzji odmownej nastąpiło z tego powodu, że wniosek dotyczył informacji niespełniających kryteriów ustawowych, a nadto ze względu na dobro podmiotu indywidualnej sprawy administracyjnej.
Pismem z dnia [...] czerwca 2013 r. T. S. złożył odwołanie od ww. decyzji wskazując, że żądana informacja jest informacją publiczną, zaś odmowa jej udostępnienia stanowi naruszenie art. 61 Konstytucji RP.
Powołując obszerne fragmenty wyroków sądów administracyjnych podkreślił, iż dokumenty, o które wnioskował, tj. dokumenty sporządzone podczas kontroli (protokół), nie są dokumentami prywatnymi, lecz zostały wytworzone przez urząd i jako takie podlegają udostępnieniu.
Zdaniem odwołującego, organ miał obowiązek udostępnienia wnioskowanych informacji z ewentualnym wyłączeniem danych osobowych i innych informacji, których ujawnienie naruszyłoby prywatność osoby fizycznej.
W wyniku rozpatrzenia odwołania, decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej powoływanej jako: "K.p.a.", utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, iż wnioskowana informacja nie jest informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 U.d.i.p. Dotyczy ona danych zawartych w dokumencie związanym z konkretnym działaniem organu administracji publicznej w odniesieniu do konkretnego podmiotu (zakładu gastronomicznego [...] w O.), a więc informacji w administracyjnej sprawie indywidualnej. Informacje dotyczące ww. podmiotu odnoszą się nie do sfery publicznej, lecz do prywatnej. Wprawdzie żądana informacja wiąże się z działalnością organu władzy publicznej, dotyczy jednak rozstrzyganych przez ten organ spraw indywidualnych, które nie mieszczą się w pojęciu informacji publicznej.
Ustawa o dostępie do informacji publicznej obejmuje wprawdzie swoją mocą dane w indywidualnych sprawach (w tym akta postępowania), ale tylko w takim zakresie, w jakim dotyczą one spraw publicznych. Słuszny jest zatem powszechnie przyjmowany podział na "sprawy prywatne" (niepubliczne) oraz sprawy "publiczne", przy czym do pierwszej kategorii spraw U.d.i.p. nie będzie miała zastosowania.
Organ zauważył, iż wykładnia pojęcia informacji publicznej opiera się na treści art. 61 Konstytucji RP, wskazującego jako kryterium udostępniania informacji to, czy dotyczy ona działalności organów władzy publicznej lub osób pełniących funkcje publiczne. Spośród informacji dotyczących podmiotów innych niż władze publiczne lub osoby pełniące funkcje publiczne, charakter informacji publicznej można przypisać jedynie tym, które odnoszą się do wskazanej w ww. przepisie publicznej sfery ich działania, a więc wykonywania zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Żądana przez stronę informacja nie mieści się w tak pojętej definicji informacji publicznej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję PWIS w W. z dnia [...] czerwca 2013 r. T. S. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej ww. decyzji, bądź o jej uchylenie
i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a nadto o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania.
Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 5 ust. 2 U.d.i.p., poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji uznanie, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej.
Skarżący wskazał, iż z kontroli przeprowadzonej w zakładzie gastronomicznym [...] w O., który świadczy usługi dla społeczeństwa, powstał protokół wytworzony przez organ, którego treść jest informacją publiczną.
Zarzucił, iż odmawiając udostępnienia wnioskowanej informacji organ naruszył prawo skarżącego do informacji zagwarantowane w art. 61 Konstytucji RP. Zgodnie z ww. przepisem, obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a także prawo dostępu do dokumentów oraz wstępu na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu.
Powołując obszerne fragmenty orzeczeń sądów administracyjnych skarżący podkreślił, iż żądana informacja stanowi informację publiczną, zaś odmowa jej udostępnienia skutkuje naruszeniem przepisów Konstytucji RP oraz U.d.i.p.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny
w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Dodatkowo wskazał, iż w związku z powtarzającymi się interwencjami skarżącego na obiekt położony przy ul. [...] w O. (bar [...]) PWIS w W. wizytował przedmiotowy obiekt w dniu [...] czerwca 2013 r., jednak przeprowadzona kontrola nie wykazała nieprawidłowości w zakresie prowadzenia działalności w ww. obiekcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, tj. kontrolę zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W ocenie Sądu, skarga analizowana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja PWIS w W. z dnia [...] czerwca 2013 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja PWIS w O. z dnia [...] maja 2013 r. zostały wydane z naruszeniem przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.).
Powołana wyżej ustawa, stanowiąc generalną zasadę udostępniania informacji publicznej, przewiduje różne sposoby jej udostępniania. Zgodnie z art. 7 ust. 1 U.d.i.p., udostępnianie informacji publicznych następuje w drodze: 1) ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych w Biuletynie Informacji Publicznej, o którym mowa w art. 8, 2) udostępniania, o którym mowa w art. 10 (na wniosek) i art. 11 (udostępnienie wglądu), 3) wstępu na posiedzenia organów, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3 oraz udostępnienia materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych, dokumentujących te posiedzenia. Stosownie do art. 10 ust. 1 U.d.i.p., informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniana na wniosek.
Wniosek o udostępnienie informacji publicznej wszczyna przede wszystkim postępowanie w sprawie jej udostępnienia, a nadto określa krąg podmiotów postępowania. Złożenie wniosku do organu administracji (podmiotu zobowiązanego) przesądza o tym, że w odniesieniu do tego właśnie konkretnego organu należy ustalić, czy jest on zobowiązany, w świetle przepisów U.d.i.p., do udzielenia informacji publicznej oraz czy podejmuje stosowne czynności.
Oczywistym jest, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. pozostaje, w rozumieniu art. 4 ust. 1 U.d.i.p., organem władzy publicznej. W świetle art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 ze zm.), w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawach należących do zakresu zadań i kompetencji Państwowej Inspekcji Sanitarnej (zakres ten obejmuje zdrowie publiczne - art. 1 tej ustawy), organem właściwym jest państwowy powiatowy inspektor sanitarny, z zastrzeżeniem ust. 1a. Przepis art. 12 ust. 1a stanowi, iż państwowy wojewódzki inspektor sanitarny jest: 1) organem właściwym w stosunku do podmiotów, dla których powiat jest organem założycielskim lub organem prowadzącym, lub w których powiat jest podmiotem dominującym, 2) organem właściwym w zakresie higieny radiacyjnej.
Zatem wskazany organ, tj. państwowy powiatowy inspektor sanitarny, jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, o ile strona występuje z żądaniem udzielenia takiej informacji.
Przechodząc do badania przedmiotowego zakresu żądania strony, należy wyjść od konstytucyjnej gwarancji prawa dostępu do informacji publicznej. Zgodnie z art. 61 Konstytucji RP, obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób lub jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (ust. 1). Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).
Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W świetle tych przepisów, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 U.d.i.p. Z treści tych przepisów wynika, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami władzy publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z nim, bądź w jakikolwiek sposób go dotyczących. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzonych, jak i te, których organ używa przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od niego (por. wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2006 r., sygn. akt I OSK 123/06, LEX nr 291357, wyrok NSA z dnia 29 lutego 2012 r., sygn. akt I OSK 2215/11, publ.: https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia [...] maja 2013 r. skarżący zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. o udostępnienie kserokopii dokumentów z kontroli sanitarnej przeprowadzonej w dniu [...] kwietnia 2013 r. w zakładzie gastronomicznym [...], ul. [...] w O.
Wbrew twierdzeniom organów orzekających, żądane przez stronę dokumenty kontrolne stanowią informację publiczną. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) U.d.i.p., udostępnieniu podlega informacja publiczna w szczególności o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności: 1) treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, 2) dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających. Choć katalog informacji publicznej, określony w art. 6 U.d.i.p., nie jest zamknięty, o czym świadczy użyty przez ustawodawcę zwrot "w szczególności", to jednak w przypadku dokumentacji przebiegu i wyników kontroli ustawodawca nie pozostawia wątpliwości, że dokumentacja tego rodzaju stanowi informację publiczną i co do zasady podlega udostępnieniu w trybie określonym w ustawie o dostępie do informacji publicznej.
Konkludując tę część rozważań stwierdzić należy, że błędne jest stanowisko organów orzekających, iż żądana przez skarżącego informacja nie mieści się w ustawowej definicji informacji publicznej, bowiem jest informacją w sprawie "prywatnej", indywidualnej. Protokół z kontroli ww. zakładu gastronomicznego przeprowadzonej w dniu [...] kwietnia 2013 r. przez PPIS w O. posiada walor informacji publicznej i żądanie jego udostępnienia podlega rozpatrzeniu w trybie przepisów U.d.i.p.
Analizując kwestię rozpatrzenia wniosku wskazać należy, że udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno-techniczną i następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w
sposób i w formie określonych we wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób i w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób i w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 1 i 2 U.d.i.p.).
Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej może odmówić udzielenia tej informacji z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych, a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 1 i 2 U.d.i.p.). Odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 następują w procesowej formie decyzji administracyjnej (art. 16 U.d.i.p.).
W sprawie niniejszej wniosek o udostępnienie informacji publicznej został rozpatrzony poprzez wydanie decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji, jednak powodem załatwienia sprawy w odnośnej formie było wadliwe przyjęcie przez organy orzekające, że żądana informacja nie posiada waloru informacji publicznej. Już z tego tylko względu należało wyeliminować ww. orzeczenia z obrotu prawnego, bowiem podstawą wydania decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej mogą być jedynie przesłanki z art. 5 U.d.i.p., nie zaś (wadliwe) stanowisko organu odnośnie "indywidualnego" charakteru żądanej informacji.
Wprawdzie organ I instancji wydając decyzję z dnia [...] maja 2013 r., powołał w podstawie prawnej art. 5 ust. 2 U.d.i.p., zaś w uzasadnieniu wskazał, iż "wszelkie informacje dotyczące kontrolowanego zakładu zamieszczone w protokole kontroli urzędowej, którego wydania żąda Pan T. S., stanowią tajemnicę przedsiębiorcy", jednak stanowisko to - w żaden sposób nieuzasadnione również w decyzji II instancji - w istocie nie poddaje się kontroli Sądu.
Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z treścią art. 5 ust. 2 U.d.i.p., prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.
Definicja legalna tajemnicy przedsiębiorstwa zawarta została w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503 ze zm.), zgodnie z którym przez tajemnice przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności.
W doktrynie przyjmuje się, że do informacji stanowiącej tajemnicę przedsiębiorstwa zalicza się "wiadomości dotyczące sposobów produkcji, planów technicznych, metod kontroli jakości, wzorów użytkowych i zdobniczych, wynalazków nadających się do opatentowania, jak też informacje związane z działalnością marketingową, z pozyskiwaniem surowców, organizowaniem rynków zbytu czy informacje dotyczące struktury organizacyjnej, zasad finansowania działalności, wysokość wynagrodzeń pracowników. Do tajemnicy przedsiębiorstwa zalicza się również tzw. poufne know-how, w tym know-how produkcyjne i handlowe" (M. Eliasz. Przestępstwo naruszenia tajemnicy przedsiębiorstwa, Monitor Prawniczy Nr 22/2001). Przykładowo, jeżeli dana informacja ma dla przedsiębiorcy wartość ekonomiczną, którą należy chronić, to wówczas należałoby uprawdopodobnić, że jej wykorzystanie przez innego przedsiębiorcę zaoszczędzi mu wydatków lub zwiększy zyski, pozwoli pozyskać nowych klientów, itp.
Z powyższego wynika, że na tajemnicę przedsiębiorstwa składają się takie informacje należące do tegoż podmiotu, których przekazanie, ujawnienie lub wykorzystanie lub nabycie od osoby nieuprawnionej zagraża lub narusza interes przedsiębiorcy. Warunkiem respektowania tej tajemnicy jest uprzednie złożenie w odniesieniu do konkretnych informacji zastrzeżenia, że nie mogą być one ogólnie udostępnione.
Zastrzeżenie tajemnicy stanowi wyjątek od zasady jawności i z tego względu organ władzy publicznej nie może polegać wyłącznie na oświadczeniu przedsiębiorcy, co do jej istnienia, ale powinien samodzielnie dokonać oceny złożonego przez przedsiębiorcę zastrzeżenia pod kątem istnienia tajemnicy przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ww. ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Złożone zastrzeżenie może stać się skuteczne dopiero w sytuacji, gdy podmiot zobowiązany do ujawnienia informacji, po przeprowadzeniu stosownego badania, pozytywnie przesądzi, że zastrzeżone informacje mają charakter tajemnicy przedsiębiorstwa. Jeżeli w wyniku weryfikacji okaże się, że zastrzeżona informacja nie stanowi tajemnicy przedsiębiorstwa, to zadeklarowane zastrzeżenie staje się bezskuteczne (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 października 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 1483/12, publ.: https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z akt niniejszej sprawy nie wynika, aby zakład gastronomiczny [...] w O., w odniesieniu do informacji zawartych w żądanym protokole kontroli z dnia [...] kwietnia 2013 r., podjął działania w celu zachowania ich poufności (brak zastrzeżenia odnośnych informacji przez ww. zakład potwierdziła - obecna na rozprawie przed WSA - pełnomocnik organu). Tym samym, organy orzekające w sprawie nie mogły dokonać (i nie dokonały) oceny zasadności wyłączenia jawności żądanej informacji. Stanowisko o istnieniu tajemnicy przedsiębiorstwa oparły na subiektywnym przekonaniu, nie zaś na analizie - wskazanych przez przedsiębiorcę - konkretnych informacji spełniających warunki określone w art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.
W tym stanie rzeczy zasadny jest zarzut naruszenia przez organy orzekające przepisu art. 5 ust. 2 U.d.i.p., poprzez jego wadliwą wykładnię i co najmniej przedwczesne zastosowanie. Nie sposób jednocześnie nie dostrzec, że w sprawie nie respektowano reguł procesowych zawartych w przepisie art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a.
Wskazane powyżej naruszenia prawa skutkują uchyleniem obu wydanych w sprawie decyzji. To z kolei powoduje konieczność ponownego rozpoznania wniosku skarżącego i udzielenia żądanej informacji w takim zakresie, w jakim nie ogranicza jej przepis art. 5 ust. 2 U.d.i.p., bądź wydania decyzji odmownej z powołaniem się na ww. przepis, przy jednoczesnym spełnieniu omówionych powyżej przesłanek wynikających z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Zaznaczyć należy, że w tym drugim przypadku stroną postępowania winien być również ww. kontrolowany przedsiębiorca.
Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd nie stwierdził podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji o co wnosił skarżący, bowiem wskazane powyżej uchybienia, choć istotne, nie nosiły cech rażącego naruszenia prawa.
Mając na względzie wszystko powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 133 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji. O wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 P.p.s.a. - jak w pkt 2 sentencji. O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 200 i 205 § 1 P.p.s.a. - jak w pkt 3 sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło