II SA/Go 994/13

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2013-12-18

Skład orzekający: Marek Szumilas, Ireneusz Fornalik, Jacek Jaśkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy płatność rolnośrodowiskowa może zostać przyznana do powierzchni uprawy, która wykracza poza granice działki ewidencyjnej zadeklarowanej we wniosku o płatność?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że płatność rolnośrodowiskowa może być przyznana jedynie do powierzchni uprawy mieszczącej się w granicach działki referencyjnej zidentyfikowanej w systemie LPIS/GIS i zadeklarowanej we wniosku. Ustalenie faktycznej powierzchni uprawy na podstawie kontroli terenowej, pomiarów GPS i ortofotomapy, które wykazały, że część uprawy wykracza poza granice działki ewidencyjnej, uzasadnia pomniejszenie przyznanej płatności zgodnie z przepisami prawa unijnego i krajowego.
Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej. W trakcie postępowania cofnął wniosek w części dotyczącej niektórych działek z powodu ich dzierżawy. Kontrola wykazała, że powierzchnia działki rolnej A, do której przysługują płatności, wyniosła 14,56 ha, podczas gdy zadeklarowano 15,00 ha. Organy administracji przyznały płatność w pomniejszonej wysokości, uznając, że część uprawy wykracza poza granice działki ewidencyjnej i jest niekwalifikowalna. Rolnik zaskarżył decyzję, kwestionując ustalenia faktyczne dotyczące powierzchni i dopuszczalność pomniejszenia płatności.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Szumilas Sędziowie Sędzia WSA Ireneusz Fornalik Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Protokolant sekr. sąd. Stanisława Maciejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi Z.S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r.,nr [...] w przedmiocie przyznanie płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości oddala skargę. 1. Dnia 15 maja 2012r. Z.S. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej (PROW 2007-2013). Dnia [...] lipca 2013 r. wnioskodawca cofnął wniosek w części, co wynikało z przejęcia przez inną osobę działek ewidencyjnych nr [...] położonych w gminie [...]. Do pisma załączył umowę dzierżawy z dnia [...] czerwca 2012 r., w myśl której działki nr [...] oddał do używania wskazanej wyżej osobie. Z tego powodu Kierownik Biura Powiatowego ARiMR umorzył postępowanie administracyjne w sprawie przyznania płatności ONW w części dotyczącej działek C, D, F, G, GG, I, K, Ł, M. Dnia [...] sierpnia 2012 r. inspektorzy Biura Kontroli na Miejscu Oddziału Regionalnego ARiMR przeprowadzili kontrolę w gospodarstwie Z.S., informując go o tym uprzednio. Na podstawie wyników powyższej kontroli Kierownik Biura Powiatowego ARiMR ustalił, iż powierzchnia działki rolnej A, do której przysługują płatności, wyniosła 14,56 ha, wobec zadeklarowanej we wniosku powierzchni 15,00 ha. 2. W świetle powyższych ustaleń, decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał Z.S. płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości, wynoszącej łącznie 28.728,00 zł, z tytułu zachowania zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie, produkcji nasiennej towarowej lokalnych roślin uprawnych, rolnictwa ekologicznego, upraw warzywnych. Jednocześnie organ umorzył postępowanie w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w części dotyczącej działek M, Ł, K, I, GG, G, F, D, C. Powierzchnia uprawniona do płatności została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009. Wobec ustalonej różnicy pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną, a stwierdzoną w zakresie płatności rolnośrodowiskowej zastosowanie znalazł art. 16 ust. 5 akapit pierwszy Rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011, w myśl którego w przypadku, o którym mowa w ust. 3 akapit drugi, pomoc oblicza się na podstawie zatwierdzonego obszaru pomniejszonego o podwojoną różnicę, którą stwierdzono, jeżeli różnica ta przekracza albo 3% albo dwa hektary, ale nie więcej niż 20% zatwierdzonego obszaru. Płatność została naliczona zgodnie z § 8, § 9 oraz załącznikiem nr 5 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 roku Nr 33, poz. 262 ze zm). 3. Od powyższej decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR Z.S. złożył odwołanie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] września 2013 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Kwestią sporną w rozpatrywanej sprawie były ustalenia faktyczne dotyczące działki rolnej "A" (położonej na działce ewidencyjnej [...]), z której wykluczono powierzchnię 0,44 ha. Z pomiarów dokonanych urządzeniem GPS, których wyniki naniesiono na ortofotomapę wynika, iż do kwalifikowanego obszaru działki rolnej "A" nie został włączony pas gruntu rolnego położonego przy południowowschodniej granicy działki ewidencyjnej nr [...], jest to bowiem teren tymczasowo niekwalifikujący się do płatności, co potwierdzają fotografie wykonane podczas czynności kontrolnych w dniu [...] sierpnia 2012 r. Widoczne na nich są pasy zakrzaczone oraz zachwaszczone z roślinnością wieloletnią oraz hałdy ziemi. W przypadku działki rolnej "A" stwierdzono, że granice uprawy wykraczają poza granicę działki referencyjnej, nastąpiło przesunięcie śladu uprawy względem granic odniesienia. Część granic uprawy na działce A wykracza poza granicę działki nr [...] i obejmuje niedeklarowaną działkę nr [...]. Przyznanie płatności do części działki rolnej położonej w obrębie niedeklarowanej przez producenta rolnego działki ewidencyjnej, byłoby naruszeniem przepisów prawa, tj. art. 6 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, art. 17 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. oraz § 13 ust 1 i 2a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolno środowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.). W tym stanie rzeczy organ uznał, że powierzchnię działki rolnej "A" należy zredukować wyłącznie do jej obszaru mieszczącego się w granicach odniesienia działki nr [...], tj. do wartości 14,56 ha pomimo, że strona zadeklarowała dla tej działki powierzchnię uprawy 15,00 ha. Zgodnie z definicją określoną w art. 2 pkt 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 "działka rolna" oznacza zwarty obszar gruntu, zgłoszony przez jednego rolnika i obejmujący nie więcej niż jedną grupę upraw; jednak w przypadku gdy w kontekście niniejszego rozporządzenia wymagane jest oddzielne zgłoszenie użytkowania pewnego obszaru w ramach gruntów objętych grupą upraw, granice działki rolnej są wyznaczane na podstawie tego konkretnego użytkowania, a więc zasadniczo różni się od definicji użytków rolnych określonych w przepisach wykonawczych, na podstawie których określane są powierzchnie użytków rolnych w EGiB. Zatem powierzchnie użytków rolnych określone w systemie EGiB nie mogą stanowić podstawy w zakresie ustalania powierzchni uprawnionej do przyznania płatności rolnośrodowiskowej. Działki rolne mogą być zlokalizowane tylko na niektórych użytkach rolnych, co oznacza, że nie są to tożsame pojęcia. Tym samym nie można pojęcia działki ewidencyjnej, bez względu na znajdujący się na niej rodzaj użytku rolnego, traktować jako równoznacznego z pojęciem działki rolnej. Relacje pomiędzy działką rolną a działką ewidencyjną mogą się różnie kształtować. Działka rolna może, ale nie musi zajmować całej powierzchni działki ewidencyjnej, może też być położona na kilku graniczących ze sobą działkach ewidencyjnych, może także na jednej działce ewidencyjnej znajdować się kilka działek rolnych. Zatem powierzchnie użytków rolnych określone w systemie EGiB nie mogą stanowić powierzchni referencyjnej dla płatności rolnośrodowiskowej. Źródłem wszelkich danych związanych z działkami rolnymi jest wniosek strony o przyznanie płatności, a jednym z podstawowych sposobów zweryfikowania podanych danych jest przeprowadzanie kontroli administracyjnej. Przy weryfikowaniu powierzchni nie są mierzone działki ewidencyjne, lecz działki rolne położone w granicach działek ewidencyjnych zadeklarowanych we wniosku o płatności, ponieważ to do tych terenów przysługują płatności rolnośrodowiskowe. Zgodnie z art. 16 ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. UE L 25, z 28.1.2011, str. 8) w przypadku, jeżeli obszar zadeklarowany we wniosku przekracza obszar stwierdzony, który spełnia wszystkie warunki określone w zasadach przyznawania pomocy dla płatności oraz gdy różnica między powierzchnią zadeklarowaną (kwalifikowaną) we wniosku przekracza powierzchnię stwierdzoną wynosi powyżej 2 ha lub 3% ale nie więcej niż 20% stwierdzonego obszaru, wówczas kwota, jaka ma być przyznana zostaje pomniejszona w danym roku o kwotę przypadającą na dwukrotną różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną. Organ odwoławczy podzielił ustalenia Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, że różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku (15,00 ha) a powierzchnią stwierdzoną (14,56 ha) dla jednolitej płatności obszarowej wynosi 0,44 ha, tj. 3,02 %, a także doszedł do podobnych wniosków, jeśli chodzi o kwotę przysługujących stronie płatności rolnośrodowiskowych. 4. Na powyższą decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR Z.S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie w całości. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie: - zasady prawdy obiektywnej (art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 267, dalej k.p.a.), zasady praworządności (art. 21 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków EFRROW) oraz naruszenie zasady pogłębiania zaufania (art. 8 k.p.a.) poprzez ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie z przekroczeniem granic swobodnej jego oceny poprzez nieuwzględnienie ustaleń ujętych w raporcie z kontroli na miejscu, a wskazujących, że obszar o powierzchni 15,00 ha był w pełni użytkowany rolniczo, pomimo że na pewnych fragmentach działki ewidencyjnej występowały zadrzewienia, zakrzaczenia czy rośliny wieloletnie; - § 13 ust. 2a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolno-środowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. 2009 r., Nr 33, poz. 262) w związku z art. 6 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 poprzez uznanie, że PEG (powierzchnia ewidencyjno-gospodarcza) określony dla działki A nr [...] w systemie LPIS/GIS, jako mniejszy od powierzchni zadeklarowanej przez skarżącego, stanowi "maksymalny kwalifikowany obszar", którego powierzchnia wyłącznie może służyć do ustalenia wysokości płatności rolnośrodowiskowej dla tej działki rolnej. Skarżący zakwestionował decyzję w zakresie, w jakim organ przyznał płatności bezpośrednie z uwzględnieniem pomniejszeń (w wysokości dwukrotności płatności w przeliczeniu na powierzchnię nieuwzględnioną przez organ tj. 0,44 ha), z powodu wykluczenia części powierzchni zadeklarowanych do płatności działek. Organy obydwu instancji dokonały dowolnej zamiast swobodnej oceny dowodów, w szczególności poprzez pominięcie mocy dowodowej ustalenia z kontroli na miejscu, której wyniki ujęto w protokole nr [...] i dla działki rolnej A wpisano powierzchnię stwierdzoną uprawy 15,00 ha. Redukcja przez organy Agencji powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności do obszaru działki rolnej mieszczącego się w granicach odniesienia działki [...] tj. do wartości 14,56 ha jest w istocie próbą dopasowania ustaleń faktycznych do przewidywanego przez organ wyniku sprawy. Choć w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji opisano szereg uwarunkowań stwierdzonych przez kontrolerów w terenie (zakrzaczenia, zadrzewienia, hałdy ziemi z roślinami wieloletnimi) to niewątpliwym pozostaje, że zadeklarowana przez beneficjenta uprawa istniała na obszarze 15,00 ha, który beneficjent traktował jako działkę rolną pomieszczoną w granicach działki ewidencyjnej nr [...]. Zatem stwierdzone przez inspektorów terenowych nieprawidłowości oznaczone w raporcie kodami DR51, DR 52 i DR 50 nie wpływają w żaden sposób na to, jaka powierzchnia powinna być uznana za kwalifikującą się do wnioskowanych przez beneficjenta płatności. Powierzchnia działki referencyjnej tj. wynikająca z danych GIS nie może mieć charakteru absolutnie wiążącego i deprecjonującego fakty wynikające z oględzin upraw beneficjenta. Wszak nie można wykluczyć niedokładności ortofotomapy, co do pomiaru działek rolnych, przesądzających – zdaniem organów – o powierzchni referencyjnej, która wyłącznie może być uznana jako powierzchnia, do której organ może przyznać płatności zgodnie z wnioskiem beneficjenta. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 5. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną w niej podstawą prawną ( art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U z 2012 r., Nr 270 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.). Oznacza to, że kontrola sądowa sprawowana jest w granicach sprawy administracyjnej zakończonej zaskarżoną decyzją, a sąd administracyjny ma obowiązek uwzględnić każde dostrzeżone naruszenia prawa o ile miało lub mogło mieć wpływ na treść wydanej decyzji. 6. Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, którą utrzymano w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR przyznającą skarżącemu płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości. Płatność rolnośrodowiskowa, o przyznanie której wystąpił skarżący, jest regulowana przepisami ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.). Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.) płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli: 1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym"; 2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, zwanych dalej "działkami rolnymi", wynosi co najmniej 1 ha; 3) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21 października 2005, str. 1, ze zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponadpodstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych; 4) spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu. Zgodnie z § 3 pkt 1 rozporządzenia podstawowymi wymaganiami, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3, są wymogi i normy określone w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. z 2010 r., Nr 39, poz. 211) grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami, jeżeli: 1) w przypadku gruntów ornych - jest prowadzona na nich uprawa roślin lub ugorowanie, przy czym dla pszenicy, żyta, jęczmienia i owsa ten sam gatunek rośliny może być uprawiany na tej samej powierzchni w ramach działki ewidencyjnej nie dłużej niż 3 lata; 2) w przypadku łąk i pastwisk zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pomocy finansowej w ramach działania: a) płatności dla obszarów NATURA 2000 oraz związanych z wdrażaniem Ramowej Dyrektywy Wodnej, b) program rolnośrodowiskowy - okrywa roślinna jest na nich koszona i usuwana w zakresie i terminie określonym w przepisach o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich lub są na nich wypasane zwierzęta w sezonie pastwiskowym określonym w tych przepisach. Z kolei zgodnie z § 4 tego rozporządzenia grunty rolne, o których mowa w § 1, nie powinny być porośnięte drzewami i krzewami, z wyjątkiem: 1) drzew i krzewów: a) niepodlegających wycięciu zgodnie z przepisami ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, b) mających znaczenie dla ochrony wód i gleb, c) niewpływających na prowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną; 2) gruntów, o których mowa w § 1 ust. 1 pkt 2-4 oraz ust. 3, które mogą być porośnięte pojedynczymi drzewami i krzewami, jeżeli drzewa te i krzewy nie wpływają na prowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną, a ich liczba nie przekracza 50 sztuk na hektar. Obowiązkiem producenta rolnego jest podanie faktycznych powierzchni użytkowanych rolniczo i utrzymywanych zgodnie z normami. Wniosek o płatności powinien być prawidłowy pod względem faktycznym i prawnym. Przy ustalaniu wysokości płatności rolnośrodowiskowej przysługującej do działek rolnych uwzględnia się powierzchnię tych działek, nie większą jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit dragi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. 7. Kwestia przyznania omówionej wyżej płatności nie jest, co do zasady, sporna. Polemika dotyczy tylko jednego elementu decyzji mianowicie stwierdzonej przez organy różnicy w powierzchni zadeklarowanej działki rolnej A nr [...] uwzględnionej w naliczeniu płatności do powierzchni 14, 56 ha zamiast zadeklarowanej przez skarżącego 15 ha. Na podstawie przeprowadzonych ustaleń organy uznały, że granica zadeklarowanej uprawy wykracza poza granice działki referencyjnej czyli, ujmując rzecz innymi słowami, faktyczna powierzchnia spornej uprawy jest większa, jednakże niezaliczona do płatności część uprawy przekracza ewidencyjne granice działki nr [...] zadeklarowanej we wniosku o płatność (obszar ten zaznaczono kolorem fioletowym na sporządzonej mapie). Natomiast faktyczna wielkość uprawy na działce referencyjnej jest mniejsza i wynosi 14, 56 ha, bowiem nie całą powierzchnie tej działki zajmuje uprawa. Przeciwko tej konkluzji strona skarżąca formułuje dwa zarzuty. Pierwszy dotyczy prawidłowości pomiarów powierzchni uprawy w obrębie wskazanej działki ewidencyjnej; drugi – dopuszczalności zaleczenia do powierzchni uprawy tej jej części, która wykracza poza granice ewidencyjne działki. Pierwszy zarzut ma zatem charakter proceduralny i dotyczy prawidłowości ustaleń faktycznych dokonanych przez organy, drugi - materialnoprawny i wiąże się z problemem identyfikacji działki rolnej w sformalizowanym systemie płatności. Wskazane kwestie determinują wynik sporu bowiem, w zależności od ich rozstrzygnięcia prowadzą do konsekwencji w postaci pomniejszenia albo niepomniejszenia płatności. Ustalona wielkość pomniejszenia jest już tylko wynikiem zastosowania określonego algorytmu, którego podstawy prawne i wynik nie budzą zastrzeżeń. 8. Jeśli chodzi o kontrolę powierzchni uprawy jej podstawy prawne zostały określone w art. 26 rozporządzenia Komisji nr 1122/2009, art. 10 ust. 2 rozporządzenia Komisji nr 65/2011 oraz art. 30 ust 1 i 2, art. 30 a ust. 1-8 oraz art. 31 ust. 1-4 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i art. 30 ust 1 i 2 oraz art. 31 ust. 1-8 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Zgodnie z art. 10 ust. 1 i ust. 2 Rozporządzenia Komisji nr 65/2011 państwa członkowskie korzystają ze zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli przewidzianego w tytule I rozdział 4 rozporządzenia nr 73/2009. Sprawdzenie zgodności z kryteriami kwalifikowalności obejmuje kontrole administracyjne i kontrole na miejscu. Weryfikacja powierzchni zgłoszonych we wniosku, uprawniających do płatności następuje na podstawie wszelkich metod zmierzających do poprawnej analizy danych w ramach tzw. kontroli administracyjnej. Treść art. 11 rozporządzenia nr 65/2011 wprost określa, iż wszystkie wnioski o wsparcie, wnioski o płatność i inne deklaracje, które beneficjent lub osoba trzecia muszą złożyć, poddaje się kontrolom administracyjnym, obejmującym wszystkie elementy, których kontrola za pomocą środków administracyjnych jest możliwa i stosowana. Procedury te zapewniają rejestrację podjętych działań kontrolnych, wyników weryfikacji i środków podjętych w odniesieniu do rozbieżności. Wskazana powyżej kontrola odbywa się m.in. w oparciu o bazę referencyjną systemu LPIS, której podstawę stanowi art. 17 rozporządzenia nr 73/2009. Zgodnie zaś z art. 11 rozporządzenia nr 65/2011 kontrole administracyjne mają na celu weryfikację odpowiednio, zadeklarowanych uprawnień do płatności i zadeklarowanych działek, pozwalają uniknąć nienależnego wielokrotnego przyznania tej samej pomocy odnośnie do tego samego roku kalendarzowego lub gospodarczego do jednej działki oraz nienależnej kumulacji pomocy przyznawanej w ramach pomocy finansowej płatności rolnośrodowiskowych, dotyczą zgodności między zadeklarowanymi w pojedynczym wniosku działkami rolnymi a działkami referencyjnymi w systemie identyfikacji działek rolnych, w celu sprawdzenia kwalifikowalności obszarów do pomocy. Dane dotyczące działek rolnych gromadzone są w oparciu o art. 17 rozporządzenia nr 73/2009, zgodnie z którym system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych. Pomiaru powierzchni uprawnionej do płatności dokonano przy pomocy urządzenia GPS, zaś jego wyniki zostały naniesione na ortofotomapę. Nadto w trakcie kontroli została sporządzona dokumentacja fotograficzna potwierdzająca, że na części działki rolnej "A" ([...]) – 0, 44 ha stanowi teren zadrzewiony, zakrzaczony, zachwaszczony roślinnością wieloletnią lub nieużytkowany, niekwalifikujący się do płatności w myśl art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Analiza akt administracyjnych dowodzi, że powyższe ustalenia mają oparcie w materiale dowodowym sprawy. Ortofotomapa, będąca elementem systemu LPIS i stanowiąca podstawowy materiał wykorzystywany do oceny kwalifikowalności deklarowanych powierzchni, powstała ze zdjęć lotniczych lub satelitarnych, przetworzonych do postaci metrycznej. Ortofotomapa gwarantuje wykonanie wszystkich pomiarów na płaszczyźnie, co jest niezbędnym wymogiem poprawnego określenia powierzchni tzw. rzucie ortogonalnym. Charakteryzuje się określoną dokładnością położenia punktu i gwarantuje dokładność pomiaru punktowego na poziomie 0,25m do 0,5m, co zapewnia dokładność pomiaru. Weryfikacji tych ustaleń służyły pomiary na dokonane przy użyciu urządzenia GPS i naniesione na mapę. Nadto w trakcie kontroli została sporządzona dokumentacja fotograficzna potwierdzająca, że na części działki rolnej "A" ([...]) – 0, 44 ha stanowi teren zadrzewiony, zakrzaczony, zachwaszczony roślinnością wieloletnią lub nieużytkowany, nie kwalifikujący się do płatności w myśl art. 6 ust. 1 ropzorądzenia nr 1122/2009, art. 17 rozporządzenia nr 73/2009 oraz § 13 ust. 1 i 2 a rozporządzenia w sprawie sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 3 ust 2 pkt 3 i 4 ustawy, organ administracji publicznej udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania oraz zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 k.p.a. nie stosuje się. Oznacza to, że w postępowaniu o przyznanie płatności następuje osłabienie pozycji procesowej strony postępowania w stosunku do regulacji kodeksowej. Te zaś gwarancje, które obowiązują w postępowaniu o przyznanie płatności zostały zachowane. Strona była zawiadamiana o kontroli, znała jej wyniki i nie złożyła zastrzeżeń do przedstawionego jej raportu. Odnosząc się do zacytowanych przez stronę w uzasadnieniu skargi poglądów co do możliwej niedokładności ortofotomapy w zakresie pomiaru działek rolnych, przesądzających o powierzchni referencyjnej, która wyłącznie może być uznana jako powierzchnia, do której organ może przyznać płatności, czy też możliwej niedokładności wektoryzacji (po cieniach zamiast po miedzach), należy stwierdzić, że argumentacja ta w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy nie może odnieść oczekiwanego przez skarżącego skutku. Organy wywiodły swoje ustalenia faktyczne nie tylko z samej analizy ortofotomapy, lecz przede wszystkim z oględzin działek w terenie oraz dokonywanych w czasie tych oględzin pomiarów przy pomocy urządzenia GPS. Organy orzekające w sprawie dołożyły zatem należytej staranności w zakresie ustalenia powierzchni referencyjnej działek, stanowiącej podstawę do przyznania dopłat objętych wnioskiem. Tym samym w pełni uczyniły zadość zasadom wynikającym z art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a. Nie można również pominąć faktu, że argumentacja strony została zaczerpnięta z artykułu prasowego opisującego hipotetyczne sytuacje, jakie mogą się zdarzyć w przypadku pomiarów. Nie mają one jednak ona związku z niniejszą sprawą. W świetle dokumentów znajdujących się w aktach sprawy oceny materiału dowodowego nie można uznać za dowolną (art. 80 k.p.a.), zaś sam materiał należy uznać za wystarczający i kompletny (art. 77 § 1 k.p.a.). Zarzuty skarżącego w tym zakresie są bardzo ogólnikowe i nie podważają trafności dokonanych przez organy ustaleń. Z tych też względów za niezasadny należy uznać podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. i art. 21 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków EFRROW oraz § 13 ust. 2a w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. 9. Odnosząc się do drugiego spornego problemu – pomniejszenia przyznania płatności ze względu na to, że część uprawy przekroczyła granice zadeklarowanej we wniosku działki nr "A" ([...]) faktyczna powierzchnia uprawy należy zgodzić się ze stanowiskiem organu. Wniosek o przyznanie płatności powinien bowiem zawierać wszystkie informacje niezbędne do ustalenia kwalifikowalności do pomocy, w szczególności: szczegóły pozwalające na identyfikację wszystkich działek rolnych w gospodarstwie, ich powierzchnię wyrażoną w hektarach z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku, ich położenie, i w stosownych przypadkach ich użytkowanie (art. 12 ust. 1 lit. d oraz ust. 3 rozporządzenia nr 1122/2009). W celu identyfikacji wszystkich działek rolnych w gospodarstwie, o których mowa w ust- 1 lit. d, wcześniej ustalone formularze przekazane rolnikowi zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia nr 73/2009, zawierają informację na temat maksymalnego obszaru kwalifikowalnego - przypadającego na działkę referencyjną do celów systemu płatności jednolitej lub systemu jednolitej płatności obszarowej. Ponadto materiały geograficzne przekazane rolnikowi zgodnie z tym przepisem określają granice działek referencyjnych oraz ich jednoznaczną identyfikację, natomiast rolnik wskazuje położenie każdej działki rolnej. Zgodnie z art. 2 pkt 1 rozporządzenia nr 1122/2009 działka rolna to zwarty obszar gruntu zgłoszony przez jednego rolnika. W myśl art. 6 tego rozporządzenia system identyfikacji działek rolnych, o których mowa w art. 17 rozporządzenia nr 73/2009, stosowany jest na poziomie działek referencyjnych, co gwarantuje jednoznaczną identyfikację danej działki. Na potrzeby systemu płatności odnośnie do każdej działki referencyjnej określa się maksymalny kwalifikowalny obszar. Wskazany przepis nakłada na państwa członkowskie obowiązek wiarygodnej identyfikacji działek rolnych, czemu służy, między innymi, podanie we wniosku szczegółowych danych identyfikujących lokalizację działki i umożliwiających jej pomiar. Z powołanych przepisów wynika, że kontrola i ustalenia stanu uprawy dotyczyć może tylko działki zgłoszonej do płatności i objętej danym wnioskiem. Jeśli faktyczna uprawa przekracza granice zidentyfikowanej i zgłoszonej w ramach danego wniosku działki przyznanie płatności w części przekraczającej dane identyfikacyjne tej działki nie jest dopuszczalne. Stanowisko prezentowane przez skarżącego prowadziłoby bowiem do obejścia wspólnotowego systemu identyfikacji gruntów objętych pomocą strukturalną. Godziłoby również w zasadę jednolitości stosowania przepisów prawa unijnego (zob. wyroki TSUE: z dnia 26 maja 2005 r. sprawa C‑498/03 Kingscrest Associates & Montecello, LEX nr 221236 oraz z dnia 10 września 2009 r. w sprawie C‑199/08, Erhard Eschig, LEX nr 514336) oraz zasadę równego traktowania beneficjentów pomocy. System identyfikacji działek i zasady udzielania pomocy strukturalne musza być bowiem takie same w każdym z państwa członkowskich i temu właśnie celowi służy znaczny stopień sformalizowania procedury składania wniosków, ewidencjonowania gruntów i przyznawania płatności. Wskazać również należy, że ze względu na cele i charakter pomocy strukturalnej jej beneficjenci zobowiązani są do ścisłego przestrzegania reguł jej udzielania. Z tych też względów w sprawie wystąpiła przesłanka do pomniejszenia płatności. W sprawie nie wystąpiły również inne uchybienia procesowe lub naruszenia prawa materialnego mogące mieć albo mające wpływ na wynik sprawy. Przy ustalonej prawidłowo powierzchni zadeklarowanej we wniosku działki rolnej uprawy wielkość pomniejszenia płatności nie budzi zastrzeżeń i znajduje oparcie w przepisach prawa materialnego –art. 16 ust. 5 rozporządzenia nr 65/2011. Podsumowując w rozpoznawanej sprawie wyjaśnione zostały wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla jej rozstrzygnięcia, zaś kwestionowane decyzje wydano z zachowaniem przepisów prawa materialnego i procesowego. Zatem w braku podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało ją oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło