II SA/Wa 1511/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Iwona Dąbrowska Sędzia WSA – Adam Lipiński Sędzia WSA – Andrzej Góraj (sprawozdawca) Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi J. M. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia wzrostu uposażenia zasadniczego – oddala skargę – Wnioskiem z [...] marca 2013 r. [...] J. M. zwrócił się do Komendanta [...] Policji o zaliczenie do procentowego wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w okresie: ← od [...] czerwca 1986 r. do [...] września 1989 r.; ← od [...] grudnia 1989 r. do [...] lutego 1993 r. Komendant [...] Policji rozkazem personalnym z [...] maja 2013 r. odmówił uwzględnienia wniosku. Rozpoznając sprawę wskutek wniesionego odwołania, Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z [...] czerwca 2013 r. utrzymał w mocy skarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu rozkazu organ wskazał, że nie mógł uwzględnić wniosku w zakresie obejmującym czas poprzedzający ukończenie przez stronę 16 roku życia, gdyż byłoby to działanie wbrew prawu. Podkreślił też, iż co do pozostałego okresu oznaczonego we wniosku, strona nie udowodniła, aby stale pracowała w gospodarstwie rolnym rodziców. W czasie bowiem gdy pobierała naukę w szkole zawodowej, korzystała z internatu szkolnego. To zaś uniemożliwiało jej wykonywanie pracy o charakterze stałym i codziennym w gospodarstwie. Okresu, gdy strona była zatrudniona w firmie [...], także w ocenie organu, nie sposób zaliczyć do wysługi lat. Praca zawodowa poza rolnictwem wykluczała bowiem stałą pracę w gospodarstwie rolnym. Co się tyczy czasu, kiedy wnioskodawca był zarejestrowany jako bezrobotny, to jak podnosił organ, okres ten został już wcześniej uwzględniony przy ustalaniu wysługi lat. Nie zachodziła wiec możliwość ponownego zaliczania tego okresu. Odnosząc się do okresu następującego po rejestracji w charakterze bezrobotnego, organ wywiódł, że uczestnictwo strony w postępowaniu kwalifikacyjnym przy przyjęciu do policji, uniemożliwiało stronie wykonywanie stałej pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Komendant Główny Policji zwrócił również uwagę na fakt, że zeznania świadków budzą wątpliwości co do swej wiarygodności. Świadkowie nie różnicowali bowiem charakteru pracy strony niezależnie od tego, jakiego ze wskazanych we wniosku okresów dotyczyły ich zeznania. Od powyższego rozkazu personalnego strona wniosła skargę do tut. Sądu wnosząc o jego uchylenie. Skarżący podniósł, iż omyłkowo wskazał we wniosku okres poprzedzający dzień [...] czerwca 1987 r. oraz że chciał wyłączenia okresów pracy w firmie [...] oraz okresu podlegania rejestracji w charakterze bezrobotnego. Skarżący wskazał też, że nauka w szkole ponadpodstawowej nie uniemożliwiała mu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w skarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr.153, poz.1269 z późn. zm.), Sąd Administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotowy rozkaz personalny według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza on prawa. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy strona udowodniła, iż w okresie objętym wnioskiem, pracowała w gospodarstwie rolnym rodziców w charakterze domownika. Takim bowiem sformułowaniem posługuje się ustawa z 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy. Podkreślenia wymaga też okoliczność, że ciężar dowodowy wykazania powyższej okoliczności obciąża osobę, ubiegającą się o zaliczenie okresu pracy w gospodarstwie rolnym, do procentowego wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat. Co się tyczy odkodowania pojęcia "domownik", to zgodnie z art. 2 pkt 2 ustawy z 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin, przez określenie domownika należało rozumieć członków rodziny rolnika i inne osoby pracujące w gospodarstwie rolnym, jeżeli pozostawały we wspólnym gospodarstwie domowym z rolnikiem, ukończyły 16 lat, nie podlegały obowiązkowi ubezpieczenia na podstawie innych przepisów, a ponadto praca w gospodarstwie rolnym stanowiła ich główne źródło utrzymania. Natomiast art. 6 pkt 2 ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników definiował domownika jako osobę bliską rolnikowi, która ukończyła 16 lat, pozostaje z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym lub zamieszkuje na terenie jego gospodarstwa rolnego albo w bliskim sąsiedztwie, oraz stale pracuje w tym gospodarstwie rolnym i nie jest związana z rolnikiem stosunkiem pracy. Wcześniejszy z ww. powołanych aktów prawnych zawiera ogólniejszą definicję omawianego pojęcia. Ustawodawca położył tu nacisk na fakt pracy w gospodarstwie rolnym i pozostawanie we wspólnym gospodarstwie domowym z rolnikiem. Sformułowanie przedmiotowego przepisu prowadzi do konkluzji, iż celem ustawodawcy było odniesienie się jedynie do stałego wykonywania pracy. Tylko bowiem taka praca może być wykonywana w sytuacji pozostawania we wspólnym gospodarstwie domowym. Także wykładnia gramatyczna powyższego przepisu prowadzi do przyjęcia, że wykonywanie pracy w gospodarstwie rolnym winno mieć charakter zdarzenia ciągłego, a więc polegającego na systematyczności i codzienności działania, nie zaś zdarzenia sporadycznego. Ustawodawca definiując pojęcie pracy, nie użył bowiem dla jej określenia zwrotu "czasowego", czy "sporadycznego". Sporne sformułowanie zawarte w ustawie z 1990 r. jest już natomiast ściślejsze i bardziej dokładne, przez co pozostawia mniejszy margines niedomówień, wymagających dokonywania wykładni. W tym akcie prawnym ustawodawca wprost połączył pojęcie "domownika", z faktem wykonywania stałej pracy w gospodarstwie rolnym. Przechodząc do realiów niniejszej sprawy wskazać należy, że okolicznością niesporną było to, iż skarżący wiek 16 lat osiągnął [...] maja 1987 r. Stąd więc organ zasadnie wskazał, że zaliczeniu okresu poprzedzającego tę datę sprzeciwia się wyżej omawiana ustawa z 14 grudnia 1982 r. Co się tyczy okresu, kiedy strona pobierała naukę w szkole zawodowej, to co do zasady czas ten mógłby zostać zaliczony do wysługi lat pod warunkiem, że zainteresowany udowodniłby fakt swojej stałej pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego świadczy jednak o tym, że strona nie podołała ww. obowiązkowi dowodowemu. Co prawda, na poparcie własnych twierdzeń przedstawiła zeznania świadków wskazujące na fakt, ze codziennie pracowała w wymienionym gospodarstwie rolnym. Zeznania te organ słusznie jednak uznał za niewiarygodne, gdyż pozostawały w sprzeczności z pozostałym materiałem dowodowym. Uwypuklenia wymaga bowiem fakt, że jak wynika z zaświadczenia wydanego przez Zespół Szkół Zawodowych w N., w każdym roku szkolnym, skarżący był zameldowany jako mieszkaniec internatu szkolnego. Skoro więc w czasie nauki skarżący zamieszkiwał w internacie, a nie na terenie gospodarstwa rolnego, to tym samym nie mógł codziennie świadczyć pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Powyższe sprawia, że zeznaniom świadków nie sposób przypisać waloru wiarygodności. Utrata wiarygodności przez świadków, odnosi się zaś do całości ich zeznań. Postępowania dowodowe zawarte we wszystkich procedurach (administracyjnej, cywilnej i karnej), nie znają bowiem instytucji częściowej utraty wiarygodności przez świadka. W świetle powyższego, wobec zasadniczej rozbieżności zeznań świadków z faktami, organ miał podstawy ku temu, aby pominąć ich zeznania. Prawidłowo więc organ przyjął, że funkcjonariusz nie udowodnił twierdzeń podnoszonych we wniosku wszczynającym postępowanie w niniejszej sprawie. Powyższa konkluzja co do braków dowodowych, dotyczy całego okresu objętego wnioskiem. Skoro bowiem świadkowie nie są wiarygodni, to ta okoliczność przekłada się na cały okres ujęty w ich zeznaniach. Dotyczy więc nie tylko okresu gdy trwał rok szkolny, ale także czasu wakacji, sobót i niedziel. Nadto podkreślić należy, że nawet gdyby hipotetycznie przyjąć, iż strona pracowała w gospodarstwie rolnym w czasie wakacji i weekendów, to tego typu praca nie mogłaby zostać uznana za posiadającą walor pracy stałej. Mogłaby to być co najwyżej pomoc w prowadzeniu gospodarstwa. Z pracą czasową ustawodawca nie wiąże jednakże skutków w postaci wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat. W ocenie tut. Sądu, organ zasadnie też przyjął, iż nie zachodzą przesłanki dla uwzględnienia wniosku w zakresie pozostałego okresu w nim ujętego. W czasie pomiędzy [...] grudnia 1989 r. a [...] lutego 1990 r. strona zatrudniona była w [...]. Słusznie więc przyjęto w skarżonej decyzji, że wykonując pracę zarobkową, funkcjonariusz nie mógł jednocześnie świadczyć stałej pracy w gospodarstwie rolnym. Co się tyczy okresu od [...] lutego 1990 r. do [...] grudnia 1992 r. to w tym zakresie wniosek strony należało uznać za bezprzedmiotowy. Ten bowiem czas organ zaliczył już bowiem wcześniej stronie do wysługi lat. Odnosząc się zaś do ostatnich trzech miesięcy oznaczonych we wniosku, tj. czasu od [...] grudnia 1992 r. do [...] lutego 1993 r. organ poprawnie przyjął, że fakt pracy w gospodarstwie nie został przez stronę udowodniony. Jedyny dowód przedstawiony przez stronę w postaci zeznań świadków, został prawidłowo zdyskredytowany przez organ wobec niewiarygodności zeznających. Nadto należy przychylić się do tezy organu, że w sytuacji gdy w tym czasie strona uczestniczyła w postępowaniu kwalifikacyjnym ubiegając się o przyjęcie do służby w policji, to tym samym nie mogła świadczyć stałej pracy w gospodarstwie rolnym. Na marginesie podnieść też należy, że omawiane trzy miesiące przypadają na okres zimy. To zaś przemawia za tym, ze strona w tym okresie nie mogła wykonywać prac polowych o jakich pisała w swych oświadczeniach. W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze, oraz uznając, iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, oraz iż przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.).