II OSK 2738/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 3 października 2014 r. skargi kasacyjnej T. D. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2014 r. sygn. akt VII SA/Wa 2479/13 umarzającego postępowanie sądowe ze skargi H. D. w sprawie ze skargi T. D. i H. D. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia postanawia: oddalić skargę kasacyjną T. D. i H. D. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia. H. D. pismem z dnia 31 stycznia 2014 r. wniosła o uchylenie zarządzenia z dnia 21 stycznia 2014 r. o wezwaniu jej do uiszczenia wpisu od skargi oraz wskazała, że "wniesienie skargi przeze mnie – H. D. – nie jest konieczne. Dlatego wnoszę o uznanie skargi, jako wniesionej tylko w imieniu T. D". Następnie pismem z 5 marca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wezwał H. D. do sprecyzowania pisma z dnia 31 stycznia 2014 r. poprzez wskazanie, czy stanowi ono zażalenie na zarządzenie z dnia 21 stycznia 2014 r. oraz czy stanowi oświadczenie o cofnięciu skargi. W odpowiedzi na wezwanie, w piśmie z dnia 15 marca 2014 r. H. D. wskazała, iż pismo z dnia 31 stycznia 2014 r. stanowi jej oświadczenie o cofnięciu skargi oraz że skarga została wniesiona tylko przez jej męża T. D. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 25 marca 2014 r., na podstawie 161 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej p.p.s.a. umorzył postępowanie sądowe ze skargi H. D. T. D. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu z dnia 25 marca 2014 r. zarzucając mu naruszenie: 1. art. 60 p.p.s.a. wskutek polegające na zaniechaniu zbadania przesłanek warunkujących dopuszczalność cofnięcia skargi przez stronę; 2. art. 214 § 2 p.p.s.a. poprzez żądanie od H. D. uiszczenia wpisu sądowego od skargi podczas gdy pismo wnoszone przez kilka osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne powinno podlegać jednej opłacie – co w sposób oczywisty miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż podjęła decyzje o cofnięciu skargi z powodu przekonania, że będzie musiała skargę tę niezależnie od T. D. opłacić. T. D. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz o zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnika z urzędu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstawy. Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej oznacza, że Sąd może odnieść się do tych zarzutów, które przytoczone są w podstawach kasacyjnych jako zarzuty naruszenia wskazanych przepisów prawnych. Zgodnie z art. 60 p.p.s.a. skarżący może cofnąć skargę. Cofnięcie skargi wiąże sąd. Takie uprawnienie przyznane stronie postępowania sądowadministracyjnego stanowi wyraz zasady dyspozycyjności, umożliwiającej stronie rozporządzanie przedmiotem postępowania sądowadministracyjnego w ramach przysługujących jej na mocy obowiązujących przepisów uprawnień procesowych. Jednakże sąd uzna cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Tylko w takim przypadku sąd może odstąpić od obowiązku umorzenia postępowania zgodnie z art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Jest to regulacja ustanawiająca wyjątek od ogólnej zasady związania sądu cofnięciem skargi i w związku z tym podlega wykładni ścieśniającej. Tym samym uznanie cofnięcia skargi za niedopuszczalne wymaga pozytywnego ustalenia przez sąd istnienia nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Oznacza to zarazem, że powody jakimi kieruje się skarżący cofając skargę nie mają znaczenia dla Sądu, chyba że cofnięcie skargi ma na celu obejście prawa lub spowoduje utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzut naruszenia art. 60 p.p.s.a. nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wprawdzie uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie zawiera odniesienia się do przesłanek warunkujących dopuszczalność cofnięcia skargi przez stronę, jednakże cofnięcie to nie zmierza do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Umorzenie postępowania ze skargi żony T. D. nie ma jakiegokolwiek wpływu na rozpoznanie skargi T. D., a więc nie istnieje jakakolwiek obawa, że Sąd nie rozpoznania skargi T. D., a co za tym idzie brak jest podstaw do twierdzenia, że cofnięcie skargi przez H. D. zmierza do utrzymania w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Jednocześnie należy zauważyć, że T. D. w piśmie z dnia 31 stycznia 2014 r. sam wskazywał, że "wniesienie skargi przez moją żonę H. D. nie jest konieczne. Dlatego wnoszę o uznanie skargi jako wniesionej w imieniu T. D.". Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 214 § 2 p.p.s.a. poprzez żądanie od H. D. uiszczenia wpisu sądowego od skargi należy wskazać, iż H. D. pismem z dnia 31 stycznia 2014 r. wniosła o uchylenie zarządzenia z dnia 21 stycznia 2014 r. o wezwaniu jej do uiszczenia wpisu od skargi oraz wskazała, że "wniesienie skargi przeze mnie – H. D. – nie jest konieczne. Dlatego wnoszę o uznanie skargi, jako wniesionej tylko w imieniu T. D.",. Jednakże w piśmie z dnia 15 marca 2014 r. H. D. wskazała wprost, iż pismo z dnia 31 stycznia 2014 r. stanowi jej oświadczenie o cofnięciu skargi oraz że skarga została wniesiona tylko przez jej męża T. D. Tak więc skarżąca nie zaskarżyła zarządzenia z dnia 21 stycznia 2014 r. o wezwaniu jej do uiszczenia wpisu od skargi. W związku z powyższym, na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia, bowiem wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 - 261 p.p.s.a. Stosownie zaś do § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) pełnomocnik skarżącego powinien złożyć wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.