II SA/Gd 899/13
WyrokWSA w Gdańsku2014-02-05
Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Wanda Antończyk, Janina Guść
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy działalność polegająca na przepakowywaniu jaj z opakowań transportowych do mniejszych opakowań detalicznych, bez wcześniejszego sortowania według klas jakościowych i wagowych, stanowi działalność wymagającą zatwierdzenia jako zakład pakowania jaj w rozumieniu przepisów unijnych i krajowych, a jej prowadzenie bez takiego zatwierdzenia uzasadnia nałożenie kary pieniężnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że działalność polegająca na przepakowywaniu jaj z opakowań transportowych do mniejszych opakowań detalicznych, nawet bez wcześniejszego sortowania według klas jakościowych i wagowych, stanowi działalność podlegającą zatwierdzeniu jako zakład pakowania jaj. Prowadzenie takiej działalności bez wymaganego zatwierdzenia, przez okres dłuższy niż 6 miesięcy, uzasadnia nałożenie kary pieniężnej na podstawie przepisów ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego i rozporządzeń unijnych.Stan faktyczny
Skarżący J.M. prowadził działalność gospodarczą polegającą na znakowaniu (etykietowaniu) i pakowaniu jaj w opakowania jednostkowe. Powiatowy Lekarz Weterynarii nałożył na niego karę pieniężną za prowadzenie tej działalności bez wymaganego zatwierdzenia przez okres dłuższy niż 6 miesięcy. Wojewódzki Lekarz Weterynarii utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący kwestionował konieczność uzyskania zatwierdzenia, twierdząc, że jego działalność polega jedynie na fizycznym przełożeniu jaj z opakowań transportowych do mniejszych opakowań detalicznych i nie stanowi przepakowywania ani znakowania w rozumieniu przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska, Sędziowie Sędzia WSA Wanda Antończyk, Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Diana Wojtowicz, po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2014 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi J. M. na decyzję Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia 11 września 2013 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego oddala skargę.
J.M. wniósł skargę na decyzje [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w G., którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w K. z dnia 16 lipca 2013 r., nakładającą na J.M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [[...]] z siedzibą w G. karę pieniężną w wysokości 33.100 zł.
Powyższe decyzje wydane zostały w następujących okolicznościach sprawy:
Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych w G. z siedzibą w G. przeprowadził w dniach od 28 marca do 3 kwietnia 2013 r. kontrolę w hurtowi jaj w C., prowadzonej przez J.M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [[...]], w trakcie, której stwierdzono, że prowadzi on działalność gospodarczą, polegającą na znakowaniu (etykietowaniu) i pakowaniu jaj w opakowania jednostkowe, o czym poinformowano Powiatowego Lekarza Weterynarii.
W związku z powyższymi ustaleniami, w dniu 24 czerwca 2013 r. Powiatowy Lekarz Weterynarii w K. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za prowadzenie produkcji w zakładzie, który podlega zatwierdzeniu, bez tego zatwierdzenia albo warunkowego zatwierdzenia.
Zdaniem organu I instancji, zakład skarżącego J.M. jako zakład pakowania jaj podlega zatwierdzeniu zgodnie z art. 4 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego (Dz. Urz. UE L 139 z 30.04.2004, str. 55, ze zm.). Ponadto organ ustalił, że skarżący prowadzi działalności od co najmniej 2004 r., a więc przez okres powyżej 6 miesięcy, co wynika wprost z oświadczeń strony zawartych w protokole z dnia 29 marca 2013 r. sporządzonym przez Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych oraz notatce służbowej z dnia 24 czerwca 2013 r. sporządzonej przez Powiatowy Inspektorat Weterynarii w K.
W związku z powyższym, decyzją z dnia 16 lipca 2013 r. Powiatowy Lekarz Weterynarii w K. nałożył na skarżącego karę pieniężną za prowadzenie bez zatwierdzenia albo warunkowego zatwierdzenia, przez okres powyżej 6 miesięcy działalności gospodarczej, polegającej na znakowaniu (etykietowaniu) i pakowaniu jaj w opakowania jednostkowe.
Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 3 ust. 1, art. 5 ust. 1 pkt 3, art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. z 2010, Nr 112, poz. 774 ze zm.), art. 26 ust. 1 pkt. 1 lit. a) tiret drugi, art. 27 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2006 r. Nr 17, poz. 127 ze zm.), art. 4 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego, art. 5 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 589/2008 z dnia 23 czerwca 2008 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w sprawie norm handlowych w odniesieniu do jaj (Dz. U. L 163 z 24.06.2008 r., str. 6 ze zm.), § 1 pkt. 1 lit c rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 maja 2010 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. Nr 93, poz. 600).
W odwołaniu J.M. wniósł o uchylenie przedmiotowej decyzji, zarzucając rozstrzygnięciu organu I instancji naruszenie:
1. § 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 maja 2010 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego w zw. z art. 4 ust. 2 rozporządzenia nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego;
2. art. 1 lit. q rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008 z dnia 23 czerwca 2008 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady WE nr 1234/2007 w sprawie norm handlowych w odniesieniu do jaj poprzez pominięcie art. 5 ust. 2 rozporządzenia nr 589/2008;
3. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a w konsekwencji art. 26 ust. 1 pkt. 1 lit. a tiret drugi ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego.
Zdaniem odwołującego się wyłączną podstawą prawną zatwierdzenia zakładu pakowania jaj są przepisy art. 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia (WE) nr 589/2008. W jego ocenie organ pominął fakt, że stosownie do art. 1 lit. q rozporządzenia (WE) nr 589/2008 "zakład pakowania" oznacza zakład pakowania w rozumieniu rozporządzenia (WE) nr 853/2004, który zatwierdzono zgodnie z art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 589/2008 oraz w którym jaja są klasyfikowane według jakości i wagi. Powyższy przepis stanowi lex specialis względem art. 4 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 853/2004. Oznacza to zdaniem odwołującego, że § 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie może stanowić podstawy nałożenia kary pieniężnej na stronę. Zgodnie bowiem z zasadą określoności przepisów prawnych przesłanki wymierzenia kary pieniężnej powinny być w przepisach określone wyraźnie i precyzyjnie.
Decyzją z dnia 11 września 2013 r. [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii w G. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania, orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii w K. z dnia 16 lipca 2013 r.
W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 589/2008 z dnia 23 czerwca 2008 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia (WE) nr 1234/2007 w sprawie norm handlowych w odniesieniu do jaj, ten rodzaj działalności wykonywać mogą jedynie, zatwierdzone przez Inspekcję Weterynaryjną zakłady pakowania jaj. Natomiast zgodnie z art. 4 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 853/2004, ustanawiającym szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego, zakłady poddające obróbce produkty pochodzenia zwierzęcego, dla których wymogi ustanawia załącznik III przedmiotowego rozporządzenia, nie mogą podejmować działalności do czasu uzyskania zatwierdzenia w formie decyzji wydanej przez Powiatowego Lekarza Weterynarz. Sekcja X załącznika III do rozporządzenia (WE) nr 853/2004 odnosi się do produktów określonych, jako "Jaja i produkty jajeczne". Zatem zakłady poddające obróbce jaja muszą posiadać stosowne zatwierdzenia.
Organ odwoławczy wskazał, że istotnym w sprawie jest obszar regulacji objęty oboma rozporządzeniami. Rozporządzenie (WE) nr 589/2008 reguluje kwestie handlowe związane z produkcją żywności. Natomiast rozporządzenie (WE) nr 853/2004 odnosi się do wymagań weterynaryjnych stawianych zakładom poddającym obróbce produkty pochodzenia zwierzęcego. Zatwierdzenia zakładu pakowania jaj, zdefiniowanego w przepisach rozporządzenia (WE) nr 853/2004 (Załącznik I pkt. 5.4.) oraz wymienionego w Sekcji X załącznika III do ww. rozporządzenia odnoszącego się do zakładów związanych z produkcją, przechowywaniem i transportem jaj i produktów jajecznych dokonują organy weterynaryjne. Natomiast przepisy rozporządzenia (WE) nr 589/2008, należy traktować wyłącznie jako uzupełniające w stosunku do rozporządzenia (WE) nr 853/2004. Celem regulacji zawartej w art. 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia (WE) nr 589/2008 jest rozstrzygniecie ewentualnych wątpliwości co do kompetencji organów działających w tym obszarze oraz wymagań, które podmiot gospodarczy ma spełniać w celu uzyskania zatwierdzania prowadzonej działalności. Przepisy rozporządzenia (WE) nr 589/2008 nie odnoszą się natomiast do obowiązku uzyskania zatwierdzenia przez zakład prowadzonej działalności.
W zakresie wysokości kary organ odwoławczy wskazał, iż nielegalna działalność skarżącego trwała co najmniej od roku 2004, więc znacznie przekroczyła okres 6 miesięcy, co uzasadniało nałożenie przez organ I instancji kary w wysokości 33.100 zł. Podkreślono przy tym, że kara nie przekracza górnej granicy jej dopuszczalnej wysokości, która wynosi 66.000 zł.
W skardze na powyższą decyzję skarżący domagał się, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylenia zaskarżonej decyzji w całości, jak i decyzji organu I instancji, przeprowadzenia przez Sąd dowodu uzupełniającego z dokumentów załączonych przez skarżącego do skargi tj. decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia 16 stycznia 2007 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym koszów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Przedmiotowej decyzji skarżący zarzucił naruszenie :
1. art. 4 ust. 2 w zw. z ust. 1 i ust. 5 w zw. z pkt 5.4. Załącznika nr I w zw. z pkt 3 w lit. A Sekcji I Załącznika II rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego, poprzez ich błędną wykładnię oraz błędne zastosowanie,
2. art. 5 ust. 1 w zw. z art. 1 lit. a), i lit. j) oraz z lit. q) w zw. z art. 19 rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008 z dnia 23 czerwca 2008 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w sprawie norm handlowych w odniesieniu do jaj, poprzez ich błędną wykładnię oraz błędne zastosowanie,
3. art. 2 ust.1 lit. n) rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych, poprzez jego niezastosowanie,
4. art. 31 ust. 2 lit. c) rozporządzenia (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt, poprzez jego błędne niezastosowanie,
5. art. 61 pkt 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywieni, poprzez jego błędne niezastosowanie,
6. art. 26 pkt 1 lit. a) tiret drugie ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego, poprzez jego błędne zastosowanie,
7. art. 4 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, poprzez jego błędne niezastosowanie,
8. art. 3 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej, poprzez jego błędne stosowanie,
9. art. 77 k.p.a. poprzez pobieżne i powierzchowne zebranie dowodów oraz pominięcie ich logicznej analizy, a w konsekwencji ustalenie błędnego stanu faktycznego, który subsumowano pod niewłaściwie interpretowane przepisy prawa materialnego,
10. art. 8 k.p.a. poprzez tendencyjne przeprowadzenie postępowania administracyjnego i zaniechanie rzetelnego wyjaśnienia sprawy, zarówno w aspekcie faktycznym, jak i prawnym.
Zdaniem skarżącego organy błędnie przyjęły, że prowadzony prze niego zakład zajmuje się znakowaniem i opakowywaniem jaj w opakowania jednostkowe, albowiem działalność skarżącego polega na tym, że kupuje jaja klasy A, już zważone, zmierzone, sklasyfikowane według kategorii (obowiązujące przepisy wprowadzają dwie klasy A i B), zapakowane do opakowań transportowych po 30 sztuk, magazynuje je oraz przekłada z opakowań transportowych po 30 sztuk do opakowań mieszczących po 8, 10 lub 12 sztuk. Tak, więc działalność skarżącego opiera się wyłącznie na fizycznym przełożeniu jaj z opakowania transportowego do opakowania detalicznego, w związku z czym nie prowadzi on "zakładu pakowania" w rozumieniu definicji zamieszonej w pkt 5.4. Załącznika I do rozporządzenia (WE) nr 853/2004 oraz w art. 1 lit. q) rozporządzenia (WE) nr 589/2008. Skarżący zaznaczył również, że nie prowadzi działalności przepakowywania z opakowania w opakowanie, rozumianego jak w definicji art. 1 lit. a) i lit. j) rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008), a wykonuje inne czynności, nie objęte reglamentacją, tj. konfekcjonowanie jaj, czyli porcjuje i pakuje gotowy produkt. Skarżący powołał się na treść definicji zawartych w art. 1 lit. a i j rozporządzenia nr 589/2008, wskazując, że pojęcie przepakowywanie oznacza fizyczne przeniesienie jaj z do innego opakowania lub ponowne oznakowanie opakowania zawierającego jaja, a opakowanie transportowe nie stanowi opakowania rozumianego jako osłona dla jaj klasy A lub B. Czynność polegająca na przeniesieniu jaj z opakowania transportowego, jakim jest opakowanie transportowe po 30 sztuk do mniejszych opakowań nie stanowi zatem przepakowywania w rozumieniu tych definicji.
Skarżący zarzucił błędne ustalenie przez organ, że znakuje on jaja i wskazał, że nie znakuje ani nie klasyfikuje jaj. Jaja są bowiem skarżącemu dostarczane już jako skalsyfikowane do klasy A i zważone oraz oznakowane kodem producenta. Skarżący przepisuje jedynie kod z jajka na opakowanie, co nie wymaga zatwierdzenia.
Zdaniem skarżącego uznać należałoby, że jego działalność gospodarcza wymyka się spod ram rozporządzenia (WE) nr 853/2004, tj. znajduje się poza przedmiotem jego regulacji. Ustawodawca wspólnotowy przewidział szczególne rygory dla działalności polegającej na klasyfikowaniu, ważeniu i oznaczaniu jaj, ale nie dla działalności polegającej na ich konfekcjonowaniu, co wydaje się racjonalne, bowiem konfekcjonowanie jest poprzedzone czynnościami, które są ściśle kontrolowane.
Skarżący wskazał, że zgodnie z decyzją z dnia 16 stycznia 2007 r. wydaną przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. zakład jego zatwierdzony został, jako zakład zajmujący się hurtowym obrotem jajami, a działalność skarżącego w zakresie obrotu żywnością podlega zatwierdzeniu w trybie innych przepisów niż te, na podstawie których wydano zaskarżona decyzję.
Skarżący wskazał, że nie prowadzi zakładu pakowania jaj. Nadto skarżący wskazał, że nawet gdyby przyjąć, że ocena ta nie jest trafna, zasadność nałożenia na skarżącego kary norma wyłączała art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 853/2004, zezwalająca na wprowadzanie jaj do obrotu, mimo braku zatwierdzenia zakładu , do czasu pierwszej kontroli Powiatowego Lekarza Weterynarii w K.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, wskazując, że podniesione w skardze zarzuty są bezzasadne. Zdaniem organu, skarżący pomija wszystkie inne uwarunkowania zawarte w rozporządzeniu (WE) nr 589/2008, którego przepisy wyraźnie wskazują, iż jedynie zakłady pakowania jaj pakują jaja oraz etykietują ich opakowania (art. 5 ust. 1) oraz że przepakowywać jaja klasy A mogą jedynie zakłady pakowania jaj (art. 19). Organ przyznał, że skarżący działa wyłącznie w marginalnym obszarze właściwym dla zakładu pakowania, jednakże powyższe nie upoważnia do twierdzenia, iż skarżący nie prowadzi zakładu pakowania, a zatem że jego zakład, którym poddaje się obróbce produkty pochodzenia zwierzęcego nie wymaga rejestracji, o której mowa w przepisach prawa. Odnosząc się do wniosku skarżącego o przeprowadzenie przez Sąd dowodu z dokumentu tj. decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia 16 stycznia 2007 r. organ wskazał, że dokument ten ma istotne znaczenie dla sprawy gdyż wskazuje, jakiego rodzaju działalność prowadzi skarżący. Przedmiotowa decyzja dotyczy zatwierdzenia prowadzonej przez skarżącego działalności w zakresie obrotu hurtowego jajami, co nie jest równoznaczne z zatwierdzeniem działalności w zakresie pakowania jaj. Tymczasem działalność skarżącego nie ogranicza się wyłącznie do obrotu hurtowego jajami. Na podstawie tej decyzji skarżący nie jest upoważniony do prowadzenia tej działalności.
Ponadto organ podniósł, że w toku kontroli wykonanej przez Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych stwierdzono brak handlowego dokumentu identyfikacyjnego HDI na część towaru, okazano HDI od producentów i zakładów pakowania do innej hurtowni jaj, stwierdzono partię jaj bez oznakowania na skorupie, używanie Weterynaryjnego Numeru Indentyfikacyjny WNI innego przedsiębiorcy – [...] zamieszczanie na opakowaniach jaj niezgodnych z prawdą danych dotyczących daty przydatności do spożycia dotyczących wszystkich składowanych partii jaj. Poza tym działalność skarżącego prowadzona była bez nadzoru, więc zdaniem organu, nie ma pewności, czy ustalone przez producentów daty przydatności do spożycia były zachowane, skoro już samo wykorzystywanie na opakowaniach przez skarżącego nienależącego do jego firmy weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego, jest działaniem sprzecznym z prawem, wprowadzającym konsumenta w błąd, co do informacji o miejscu pakowania jaj, jak również nie można ustalić statusu zdrowotnego osób zatrudnionych przy pakowaniu jaj, co w przypadku tego asortymentu jest szczególnie ważnie z uwagi na możliwość zakażeń wtórnych Salmonellą, bakterią mogącą mieć bardzo istotny wpływ na zdrowie i życie konsumenta.
Organ wniósł również o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z załączonego do odpowiedzi na skargę pisma Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia 25 listopada 2013 r., otrzymanego przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w K. w dniu 27 listopada 2013 r., na okoliczność, że zakład zajmujący się obrotem hurtowym jaj może tylko przechowywać jaja (zakupione i paczkowane) celem rozprowadzenia ich do dalszych odbiorów, nie może natomiast dokonywać żadnych zabiegów na jajach (naświetlania, pakowania).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta, co do zasady, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem materialnym i procesowym.
W ocenie Sądu, wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew zarzutom skargi organy administracji przy wydaniu decyzji nie naruszyły bowiem przepisów prawa materialnego, w sposób mający wpływ na wynik sprawy, ani przepisów prawa procesowego, w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadniałoby uchylenie wydanej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).
Podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 26 ust. 1 lit. a ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. u z 2006 r. nr 17 poz. 127 ze zm.) stanowiący, iż kto prowadząc przedsiębiorstwo sektora spożywczego nie wykonuje obowiązków lub narusza wymagania w zakresie dotyczącym produktów pochodzenia zwierzęcego, określone w rozporządzeniu nr 852/2004 lub w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie art. 14 ust. 2 tego rozporządzenia, lub określone w rozporządzeniu nr 853/2004 lub w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie art. 12 ust. 2 tego rozporządzenia, podlega karze pieniężnej do wysokości nieprzekraczającej trzydziestokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.
Szczegółowa wysokość tych kar wskazana została w § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 maja 2010 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. nr 93 poz. 600), który w punkcie 1 lit. c stanowi, że wysokość kar pieniężnych za naruszenia, o których mowa w art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego, zwanej dalej "ustawą", wynosi za prowadzenie produkcji w zakładzie, który podlega zatwierdzeniu zgodnie z art. 4 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego bez tego zatwierdzenia albo warunkowego zatwierdzenia, jeżeli naruszenie to trwa powyżej 6 miesięcy kwotę od 33.000 zł do 66.000 zł. Za produkcję w rozumieniu ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego, zgodnie z art. 5 pkt 1 uznaje się również czynności polegające na przepakowywaniu.
Przepis ten znajdował zastosowanie w niniejszej sprawie, bowiem skarżący prowadził bez zatwierdzenia działalność polegającą na przepakowywaniu jaj.
Prowadzenie takiej działalności wymaga zatwierdzenia przez właściwy organ zgodnie z art. 4 rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego (Dz. Urz. UE.L. 2004 r.139.55 ze zm.) Przepis ten stanowi, że
1. Podmioty prowadzące przedsiębiorstwa spożywcze wprowadzają do obrotu produkty pochodzenia zwierzęcego wytwarzane we Wspólnocie wyłącznie w przypadku gdy zostały one przygotowane oraz poddane obróbce w zakładach:
a) spełniających odpowiednie wymogi rozporządzenia (WE) nr 852/2004, wymogi określone w załącznikach II i III do niniejszego rozporządzenia oraz stosowne wymogi prawa żywnościowego;
oraz
b) zarejestrowanych przez właściwy organ lub, w przypadku gdy jest to wymagane zgodnie z ust. 2, zatwierdzonych.
2. Bez uszczerbku dla art. 6 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 852/2004, zakłady poddające obróbce produkty pochodzenia zwierzęcego, dla których wymogi ustanawia załącznik III niniejszego rozporządzenia, nie mogą podejmować działalności do czasu uzyskania zatwierdzenia właściwego organu zgodnie z ust. 3 niniejszego artykułu, z wyjątkiem zakładów zajmujących się wyłącznie:
a) produkcją podstawową;
b) transportem;
c) (43) przechowywaniem produktów, które nie muszą być przechowywane w pomieszczeniach o kontrolowanej temperaturze;
lub
d) działalnością związaną z handlem detalicznym, inną niż ta podlegająca zakresowi niniejszego rozporządzenia na mocy art. 1 ust. 5 lit. b).
Załącznik nr III do niniejszego rozporządzenia dotyczy jaj i produktów jajecznych. Zakłady poddające obróbce jaja i produkty jajeczne, nie mogą zatem podejmować działalności do czasu uzyskania zatwierdzenia właściwego organu, przy czym oddawanie obróbce takich produktów spożywczych odbywa się na różnych etapach.
Z załącznika nr II do cytowanego rozporządzenia wynika, że w przypadku gdy jest to wymagane zgodnie z art. 5 i 6 oraz z zastrzeżeniem przepisów załącznika III, podmioty prowadzące przedsiębiorstwa spożywcze zobowiązane są zapewnić, aby produkty pochodzenia zwierzęcego opatrzone były znakiem identyfikacyjnym, naniesionym zgodnie z poniższymi przepisami. Znak identyfikacyjny musi zostać naniesiony przed opuszczeniem zakładu produkcyjnego przez produkt. Kiedy opakowanie produktu jest usunięte lub jest ono dalej przetwarzane w innym zakładzie, produkt należy opatrzyć nowym znakiem. W takich przypadkach nowy znak musi wskazywać numer zatwierdzenia zakładu, w którym te czynności mają miejsce. Znak identyfikacyjny na opakowaniach jaj nie jest obowiązkowy, jeśli kod zakładu pakującego został naniesiony zgodnie z częścią A załącznika XIV do rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007. (lit. A pkt 1,2,3)
Zatwierdzenia wymagają m.in. zakłady pakowania jaj. Z załącznika nr I pkt 5.4 do cytowanego rozporządzenia wynika, że zakład pakowania oznacza zakład prowadzący sortowanie jaj według klas jakościowych i wagowych.
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 589/2008 z dnia 23 czerwca 2008 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia (WE) nr 1234/2007 w sprawie norm handlowych w odniesieniu do jaj (Dz. U. UE.L.2008.163.6 ze zm.) stanowi w art. 5, że jedynie zakłady pakowania klasyfikują i pakują jaja oraz etykietują ich opakowania, jedynie przedsiębiorstwa spełniające warunki określone w niniejszym artykule są zatwierdzone jako zakłady pakowania (ust. 1) Właściwy organ pozwala zakładom pakowania na dokonywanie klasyfikacji jaj i przydziela kod zakładu pakowania wszelkim podmiotom gospodarczym dysponującym odpowiednimi pomieszczeniami i wyposażeniem technicznym do dokonywania klasyfikacji jaj według jakości i wagi. Wyposażenie techniczne służące do klasyfikacji jaj według wagi nie jest wymagane w przypadku zakładów pakowania pracujących wyłącznie dla przemysłu spożywczego i niespożywczego. Właściwy organ przydziela zakładowi pakowania kod zakładu pakowania z kodem początkowym odpowiadającym danemu państwu członkowskiemu zgodnie z pkt 2.2 załącznika do dyrektywy Komisji 2002/4/WE (ust. 2).
Zgodnie natomiast z art. 19 tego rozporządzenia opakowane jaja klasy A mogą być przepakowywane jedynie przez zakłady pakowania. Każde opakowanie zawiera jedynie jaja pochodzące z jednej partii. Zakładem pakowania w rozumieniu rozporządzenia, zgodnie z definicją zawartą w art. 1 lit.q jest zakład pakowania w rozumieniu rozporządzenia (WE) nr 853/2004, który zatwierdzono zgodnie z art. 5 ust. 2 niniejszego rozporządzenia oraz w którym jaja są klasyfikowane według jakości i wagi.
Skarżący wywodził, jego zakład nie zajmuje się pakowaniem jaj nie dokonuje bowiem sortowania jaj według klas jakościowych i wagowych.
Z przytoczonych powyżej unormowań wynika, że mimo, iż skarżący nie prowadzi zakładu pakowania jaj zajmującego się pakowaniem jaj w ścisłym znaczeniu definicji tej czynności zawartej w rozporządzeniu, lecz jedynie przepakowuje jaja, spełnić musi takie same wymagania jak zakład pakownia jaj. Przepakowywanie jaj może się bowiem odbywać jedynie w zakładzie pakowania jaj.
Stanowisko skarżącego, że podejmowane przez niego działania nie stanowią przepakowywania jaj z uwagi na treść definicji zawartych w art. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 589/2008 nie jest uzasadnione. Przepis ten stanowi, że "opakowanie" oznacza osłonę dla jaj klasy A lub B, z wyjątkiem opakowania transportowego i pojemników do jaj przemysłowych (lit.a) natomiast "przepakowywanie" oznacza fizyczne przeniesienie jaj do innego opakowania lub ponowne oznakowanie opakowania zawierającego jaja. Skarżący wywodził z tego unormowania, że przepakowanie jaj z opakowań o pojemności 30 jaj mających, jego zdaniem, charakter opakowań transportowych do mniejszych opakowań na kilka lub kilkanaście jaj nie stanowi czynności przepakowywania bowiem nie jest przeniesieniem jaj z opakowania w rozumieniu art. 1 lit. a rozporządzenia do innego opakowania. Zarzut ten nie jest słuszny.
Opakowaniami transportowymi w rozumieniu tego przepisu są wyłącznie takie opakowania, które nie mają charakteru opakowań przeznaczonych dla konsumentów. Opakowanie transportowe stosowane są jedynie w procesach transportu, pełnią one funkcję ochronną towaru w czasie transportu i nie są przeznaczone dla ostatecznego odbiorcy. W przeciwieństwie do opakowań transportowych opakowania jednostkowe zawierają określoną ilość towarów sprzedawaną w handlu detalicznym, opakowania te przeznaczone są dla ostatecznego odbiorcy i winny one umożliwiać rozpoznanie opakowanego towaru i zawierać jego oznakowanie. Brak jest podstaw do uznania by dane opakowanie mogło być klasyfikowane raz jako opakowanie transportowe a raz jako opakowanie detaliczne. Niewątpliwym jest, że opakowania zawierające 30 jaj są opakowaniami dostępnymi w handlu detalicznym. Brak jest zatem w ocenie Sądu podstaw do kwalifikowania takich opakowań jako transportowych.
Uznanie, że przenoszenie przez skarżącego jaj z opakowania na kilkanaście sztuk jaj do opakowania na kilka sztuk jaj spełniałoby wymogi pojęcia przepakowywania i wymagało zatwierdzenia zakładu prowadzącego taką działalność, a przepakowywanie jaj z opakowania na 30 sztuk jaj do opakowania na kilkanaście lub kilka sztuk jaj zatwierdzenia takiego nie wymaga, byłoby sprzeczne z celem tego unormowania i nie zabezpieczało zapewnienie właściwych wymogów przy dokonywaniu czynności związanej z obróbką produktów pochodzenia zwierzęcego, jakim są jaja.
Działalność prowadzona przez skarżącego słusznie zatem została zakwalifikowana prze organ jako przepakowywanie jaj. Działalność taka może być prowadzona wyłącznie przez zakład pakowania jaj, posiadający zatwierdzenie. Niewątpliwym jest, że skarżący takiego zatwierdzenia nie posiadał, co uzasadniało nałożenie na skarżącego wskazanej w decyzji kary.
Nadto wskazać należy, że w sytuacji, w jakiej czynności podejmowane w zakładzie skarżącego miałyby polegać na pierwotnym zapakowaniu jaj w opakowania, a nie ich przepakowywaniu, stanowiłyby one czynności pakowania jaj. Jaja nie posiadłyby bowiem uprzednio żadnego opakowania i były pakowane po raz pierwszy.
O ile z art. 19 rozporządzenia nr 589/2008 wynika, że opakowane jaja klasy A mogą być przepakowywane jedynie przez zakłady pakowania, o tyle z art. 5 ust. 1 tego rozporządzenia wynika, że jedynie zakłady pakowania klasyfikują i pakują jaja oraz etykietują ich opakowania. Nie tylko zatem klasyfikowanie jaj może być wykonywane wyłącznie w zakładzie pakowania, lecz także ich pakowanie i etykietowanie.
Wskazać należy, że do obrotu detalicznego mogą być wprowadzane wyłącznie jaja kategorii A, które na skorupie powinny zawierać stempel oznaczający kod producenta, w którego skład wchodzi: kod systemu chowu, oznaczenie państwa i weterynaryjny numer identyfikacyjny. Opakowania jednostkowe i zbiorcze znakuje się nazwą i adresem przedsiębiorstwa pakującego jaja, numerem zakładu pakowania, klasą jakości, klasą wagową, liczbą zapakowanych jaj, datą minimalnej trwałości. Z przeprowadzonej kontroli wynikało, że skarżący prowadzi działalność polegającą na etykietowaniu i pakowaniu jaj w opakowania jednostkowe. Część posiadanych jaj nie posiadała naniesionego na skorupce numeru identyfikacyjnego producenta. Na opakowaniach jednostkowych zamieszczono nieprawdziwe dane dotyczące zakładu pakowania jaj, który jaja sklasyfikował, dane te zamieszczono bez wiedzy przedsiębiorstwa, któremu nadano używany numerem, na opakowaniach jednostkowych jaj zamieszczano niezgodne z prawdą dane dotyczące daty minimalnej trwałości jaj, brak było dokumentacji pozwalającej zidentyfikować pochodzenie części jaj. Powyższe okoliczności potwierdzają celowość objęcia zatwierdzeniem zakładów tego typu jak skarżącego, zajmujących się przepakowywaniem jaj z jednych opakowań do drugich. Przy dokonywaniu takich czynności może bowiem dojść do szeregu nieprawidłowości mających wpływ na bezpieczeństwo konsumentów tego towaru.
Wbrew stanowisku skarżącego, norma art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 853/2004 nie wyłączała zasadności nałożenia na skarżącego kary. Przepis ten stanowi, iż art. 4 nie stanowi przeszkody dla zakładu we wprowadzaniu do obrotu żywności w okresie między dniem zastosowania niniejszego rozporządzenia, a pierwszą z kolei inspekcją ze strony właściwych organów, jeżeli dany zakład:
a) podlega zatwierdzeniu zgodnie z ust. 2 i wprowadził do obrotu produkty pochodzenia zwierzęcego zgodnie z prawodawstwem wspólnotowym bezpośrednio przed zastosowaniem niniejszego rozporządzenia;
lub
b) jest to zakład takiego typu, w odniesieniu do którego nie obowiązywał wymóg zatwierdzania przed zastosowaniem niniejszego rozporządzenia.
Dyspozycja tego przepisu wskazuje na brak przeszkód we wprowadzaniu żywności do obrotu do czasu pierwszej kontroli. Przepis ten nie dotyczy sytuacji zaistniałej w niniejszej sprawie.
Art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 853/2004 stanowi, że podmioty prowadzące przedsiębiorstwa spożywcze wprowadzają do obrotu produkty pochodzenia zwierzęcego wytwarzane we Wspólnocie wyłącznie w przypadku gdy zostały one przygotowane oraz poddane obróbce w zakładach:
a) spełniających odpowiednie wymogi rozporządzenia (WE) nr 852/2004, wymogi określone w załącznikach II i III do niniejszego rozporządzenia oraz stosowne wymogi prawa żywnościowego;
oraz
b) zarejestrowanych przez właściwy organ lub, w przypadku gdy jest to wymagane zgodnie z ust. 2, zatwierdzonych.
Na gruncie przepisów rozporządzenia rozróżnić zatem należy pojęcia poddawania obróbce produktów pochodzenia zwierzęcego, o jakim jest mowa w art. 4 ust. 2 rozporządzenia oraz wprowadzania żywności do obrotu, o jakim stanowi art. 4 ust. 1 rozporządzenia. W niniejszej sprawie skarżącemu wymierzono karę za przepakowywanie jaj, a nie wprowadzanie towaru do obrotu. Pojęcia przepakowywanie jaj (stanowiące element procesu poddawania obróbce produktów pochodzenia zwierzęcego) oraz wprowadzanie jaj do obrotu są pojęciami rozłącznymi. Unormowanie przewidziane w art. 4 ust. 5 rozporządzenia nr 853/2004 nie znajduje zatem w niniejszej sprawie zastosowania.
Przedłożona przez skarżącego Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia 16 stycznia 2007 r. dotyczy zatwierdzenia prowadzonej przez skarżącego działalności w zakresie obrotu hurtowego jajami. Działalność skarżącego nie ogranicza się wyłącznie do obrotu hurtowego jajami, lecz dotyczy także czynności, których wykonywanie zastrzeżono dla zakładu pakownia jaj.
W związku z powyższym Sąd uznał, że podniesione w skardze zarzuty naruszenia norm prawa materialnego, norm kompetencyjnych, norm postępowania regulujących obowiązki organu administracji w zakresie wyjaśnienia sprawy i postępowania dowodowego nie są uzasadnione i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) oddalił skargę, jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło