II SA/Gl 1500/13

WyrokWSA w Gliwicach2014-02-06

Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Łucja Franiczek, Maria Taniewska-Banacka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja zobowiązująca właściciela nieruchomości do jej udostępnienia w celu konserwacji linii energetycznej, wydana na podstawie art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami, jest zgodna z prawem, jeśli opiera się na prywatnej opinii, a właściciel kwestionuje istnienie awarii i potrzebę wycinki drzew?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzja zobowiązująca do udostępnienia nieruchomości w celu konserwacji linii energetycznej, wydana na podstawie art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami, nie narusza prawa. Sąd stwierdził, że nawet jeśli decyzja opiera się na prywatnej opinii, a nie opinii biegłego, to jest ona prawidłowa, gdy właściciel nie kwestionuje stanu faktycznego (zbliżania się roślinności do sieci) wynikającego z tej opinii, a prace konserwacyjne, w tym usunięcie roślinności, mieszczą się w pojęciu konserwacji linii energetycznej. Kwestie związane z wycinką drzew, służebnością przesyłu czy wynagrodzeniem za bezumowne korzystanie rozstrzygane są przez sądy powszechne.
Stan faktyczny
Właścicielka nieruchomości (A. B.-M.) wniosła skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty, która zobowiązywała ją do udostępnienia nieruchomości "A" S.A. w celu usunięcia awarii linii elektroenergetycznych. Właścicielka kwestionowała istnienie awarii, brak tytułu prawnego "A" S.A. do nieruchomości oraz potrzebę wycinki drzew, wskazując na możliwość zawarcia umowy cywilnoprawnej. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, uznając spełnienie przesłanek z art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami, w tym konieczność konserwacji linii energetycznej polegającą na usunięciu drzewostanu. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 7 kpa przez błędne ustalenie stanu faktycznego (awaria) oraz art. 84 kpa przez oparcie się na prywatnej opinii.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek,, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant specjalista Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2014 r. sprawy ze skargi A. B.-M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia nieruchomości oddala skargę. Decyzją z dnia [...] roku nr [...] Starosta [...] orzekając ponownie w sprawie zobowiązał A. B. M., właścicielkę nieruchomości położonej w C., oznaczoną w operacie ewidencji gruntów i budynków jako działki nr: [...],[...],[...],[...] zapisaną w księdze wieczystej [...] Sądu Rejonowego w M., do udostępnienia tej nieruchomości "A" S.A. Oddział w B., w celu usunięcia awarii linii elektroenergetycznych na okres 6 miesięcy. W tej też decyzji organ orzekający odmówił nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności i zobowiązał "A" S.A. Oddział w B. do uporządkowania nieruchomości po usunięciu awarii. W podstawie tej decyzji organ wskazał art. 124b w zw. z art. 124 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2010 roku, Nr 102, poz. 651 ze zm.) oraz art. 108 kpa. Odwołanie od tej decyzji złożyła A. B. M. wnosząc o jej uchylenie w całości. Wskazała, iż "A" S.A. nie posiada żadnego tytułu do nieruchomości, nie została zawarta umowa ustanawiająca służebność przesyłu, ona ani jej poprzednicy prawni nigdy nie wyrazili zgody na posadowienie urządzeń przesyłowych. Istnieje zdaniem odwołującej się możliwość wyrażenia zgody na wejście na nieruchomości, ale jest ona uzależniona od spisania stosownej umowy cywilnoprawnej. Zarzuciła także naruszenie art. 7 kpa oraz ustawy o lasach, wskazała iż decyzja wydana w trybie art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami nie może upoważniać do wycięcia drzew i krzewów na terenie leśnym, a działki objęte decyzją stanowią właśnie las. Wojewoda [...] – po rozpatrzeniu tego odwołania – decyzją z dnia [...] roku, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 124b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2004 roku, Nr 261, poz. 2603 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ przytoczył treść art. 124b oraz art. 124 ust. 1a i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz wskazał na cel wprowadzenia art. 124b (ustawy z 24 września 2010 roku o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami). Zdaniem organu odwoławczego wszystkie przesłanki do wydania decyzji na podstawie art. 124b zostały spełnione. Zdaniem organu usunięcie drzew i krzewów znajdujących się w zbyt bliskiej odległości od linii energetycznej mieści się w pojęciu konserwacji tej linii, a nie awarii do której nie doszło. Jednakże sama decyzja w zakresie zobowiązania do udostępnienia nieruchomości wydana przez organ I instancji jest trafna bowiem podstawą jej wydania jest konieczność konserwacji linii energetycznej polegająca na usunięciu znajdującego się zbyt blisko drzewostanu. Zdaniem organu odwoławczego nie doszło do naruszenia art. 7 kpa, naruszenia ustawy o lasach, a decyzja nie rozstrzyga o dokonaniu wycinki drzew i krzewów. Z kolei brak tytułu prawnego wnioskodawcy do nieruchomości stwarza podstawę do wydania decyzji na podstawie art. 124b ustawy. Skargę na decyzję ostateczną złożyła A. B. M. domagając się jej uchylenia i orzeczenia o odmowie jej wydania ewentualnie przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zarzuciła, że decyzja narusza art. 7 kpa przez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego przez przyjęcie, że linia energetyczna uległa awarii oraz art. 84 kpa poprzez oparcie się przy wydawaniu decyzji na opiniach prywatnych w sytuacji gdy wydanie decyzji wymagało wiadomości specjalnych, a zatem należało się zwrócić o wydanie opinii do biegłego. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Uczestnik postępowania "A" S.A. wniósł o oddalenie skargi (pismo z dnia 3 lutego 2014 roku). Na rozprawie w dniu 6 lutego 2014 roku skarżąca stwierdziła, że zaskarżona decyzja w istocie dotyczy wycinki drzew i dlatego sprawa nie powinna być rozpatrywana w trybie art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami, podała także że decyzja została wykonana bowiem "A" wszedł w teren nieruchomości i dokonał wycięcia drzew pod siecią. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z uwagi na żądania skargi należy wyjaśnić, że sąd administracyjny dokonuje kontroli zgodności z prawem zaskarżonych decyzji, nie jest natomiast sądem merytorycznym i dlatego (niezależnie od innych przyczyn) nie jest uprawniony do orzeczenia o odmowie wydania decyzji zobowiązującej skarżącą do udostępnienia przedmiotowej nieruchomości "A" S.A. Sąd administracyjny zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej powoływana jako "p.p.s.a.") uchyla decyzję w przypadku stwierdzenia naruszeń prawa w nim określonych lub stwierdza jej nieważność w przypadkach wskazanych w art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja wydana na podstawie art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami nie narusza prawa w sposób wyżej wskazany, a więc nie istniały podstawy do jej uchylenia lub stwierdzenia nieważności. Podstawą materialnoprawną wydania zaskarżonej decyzji był art.124b ustawy o gospodarce nieruchomościami, a jej wydanie zostało poprzedzone postępowaniem dowodowym, które Sąd akceptuje, a jego wyniki przyjmuje za własne. Zgodnie z tym przepisem, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej w drodze decyzji zobowiązuje właściciela, użytkownika wieczystego lub osobę, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń nienależących do części składowych nieruchomości i służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji (...) jeżeli właściciel, użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości nie wyraża na to zgody. W sprawie jest bezsporne, że skarżąca jest właścicielką nieruchomości której dotyczy decyzja i że nie wyraziła zgody na jej udostępnienie "A" w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontem oraz usuwaniem awarii urządzeń o których mowa w art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami. Z treści art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika, że przesłankami wydania decyzji o której mowa w tym przepisie jest stwierdzenie konieczności wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii. Ustalenie jednej z tych przesłanek jest warunkiem wydania decyzji z art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami. Oznacza to, że wydanie tej decyzji uzasadnia potrzeba konserwacji, remontu lub usunięcia awarii urządzeń o których mowa w art. 124b. Dlatego też nie ma znaczenia, że w decyzji ostatecznej wskazano jako przesłankę jej wydania potrzebę konserwacji linii energetycznej, a nie awarii. W materiale dowodowym brak potwierdzenia, że do awarii doszło, jak to stwierdził organ I instancji. Co prawda zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję organu I instancji zawierającą w swojej treści także przesłankę wydania "w celu usunięcia awarii" jednakże samo rozstrzygnięcie o udostępnieniu nieruchomości zawarte w decyzji organu I instancji, jak i w zaskarżonej decyzji jest prawidłowe bowiem stanowi następstwo konieczności przeprowadzenia prac konserwacyjnych linii energetycznej. Powyższe czyni nieuzasadnionym zarzut skarżącej naruszenia zaskarżoną decyzją art. 7 kpa. Natomiast istotnie ustalenie, że linia energetyczna wymaga konserwacji z uwagi na zbyt bliską od niej odległość roślinności zostało dokonane w oparciu o prywatną opinię sporządzoną na zamówienie "A" S.A. (rzeczoznawców M. D. i Z. S.). Na tej opinii (łącznie z fotografiami) organ oparł swoje ustalenie, że linia energetyczna wymaga prac konserwacyjnych w postaci usunięcia drzew i krzewów znajdujących się w zbyt małej od niej odległości. Opinia ta nie jest więc opinią o której mowa w art. 84 § 1 kpa. Nie zmienia to faktu, że skarżąca nigdy nie kwestionowała faktu (wynikającego z tego opracowania) zbliżenia nadmiernego roślinności do sieci energetycznej. Dlatego też organ mógł się oprzeć na tym opracowaniu, a nie dopuszczać dowód z opinii biegłego na podstawie art. 84 kpa. Należy podzielić zdanie organu odwoławczego, że w tej sytuacji stan faktyczny sprawy nie uzasadniał powołania biegłego, bowiem z niekwestionowanego opracowania wynikało wrastanie roślinności w linię energetyczną. Nie budzi też wątpliwości, że zapobieżenie wrastaniu roślinności w linię energetyczną mieści się w pojęciu jej konserwacji i służy jej utrzymaniu w należytym stanie. Decyzja nie narusza ustawy o lasach, gdyż ustawa ta nie zawiera żadnych regulacji dotyczących wydawania decyzji o której mowa w art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami. Ta ostatnia nie zastępuje też zezwolenia właściwego organu na wycinkę drzew. Jeżeli takie zezwolenie byłoby wymagane to byłoby ono wydawane przez właściwy organ w odrębnym postępowaniu. Kwestie natomiast dotyczące służebności przesyłu i wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości, jak również odszkodowania za ewentualny wyręb drzewostanu rozstrzygane są przed sądami powszechnymi, a nie w postępowaniu administracyjnym. Kierując się powyższą argumentacją Sąd na podstawie art. 151 ppsa oddalił skargę. sw

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło