II SA/Wa 7/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Kania po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. W. na opinię służbową Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w W. z dnia [...] sierpnia 2013 r. wydaną wskutek odwołania od opinii służbowej z dnia [...] lipca 2013 r. w przedmiocie opinii służbowej żołnierza zawodowego postanawia - odrzucić skargę. Kierownik Składu Jednostki Wojskowej Nr [...] w W. w dniu [...] lipca 2013 r. sporządził opinię służbową dla G. W. za okres od [...] maja 2012 r. do [...] lipca 2013 r. Strona otrzymała kopię ww. opinii służbowej w dniu [...] lipca 2013 r. G. W. pismem z dnia [...] lipca 2013 r. złożył odwołanie od przedmiotowej opinii służbowej do wyższego przełożonego, tj. Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w W. Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w W. ww. opinię służbową utrzymał w mocy opinią służbową z [...] sierpnia 2013 r. G. W. zapoznał się z opinią wyższego przełożonego w dniu [...] sierpnia 2013 r. Pismem z dnia 02 grudnia 2013 r. (04 grudnia 2013 r. – data wpływu pisma do organu) G. W. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na "decyzję" Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w W. rozpatrującego odwołanie od opinii służbowej z dnia [...] lipca 2013 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia skargi. W uzasadnieniu skargi skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej "decyzji", uchylenie poprzedzającej ją opinii służbowej oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w W. wniósł o jej odrzucenie, podnosząc, że sprawa opiniowania służbowego żołnierzy zawodowych nie jest sprawą administracyjną, a opinia służbowa nie ma cech rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, jest aktem wydawanym w ramach podległości służbowej między przełożonymi i podwładnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem legalności. Stosownie natomiast do treści art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej: ppsa, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Z kolei zgodnie z art. 3 § 3 ppsa, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. W myśl art. 5 ppsa, sądy administracyjne nie są właściwe w sprawach: 1) wynikających z nadrzędności i podległości organizacyjnej w stosunkach między organami administracji publicznej; 2) wynikających z podległości służbowej między przełożonymi i podwładnymi; 3) odmowy mianowania na stanowiska lub powołania do pełnienia funkcji w organach administracji publicznej, chyba że obowiązek mianowania lub powołania wynika z przepisów prawa; 4) wiz wydawanych przez konsulów, z wyjątkiem wiz wydanych cudzoziemcowi będącemu członkiem rodziny obywatela państwa członkowskiego Unii Europejskiej, państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub Konfederacji Szwajcarskiej, w rozumieniu art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 14 lipca 2006 r. o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin (Dz. U. Nr 144, poz. 1043, z późn. zm.); 5) zezwoleń na przekraczanie granicy w ramach małego ruchu granicznego wydawanych przez konsulów. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 ppsa, sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 ppsa). G. W. wskazał, iż skarży "decyzję" Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w W. rozpatrującego odwołanie od opinii służbowej z dnia [...] lipca 2013 r. Wyjaśnić należy, że ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak również Kodeks postępowania administracyjnego i inne procedury administracyjne, nie zawierają definicji decyzji. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że przez decyzję rozumie się każdy, wydany na podstawie powszechnie obowiązującego przepisu prawa, władczy i jednostronny akt organu administracji, rozstrzygający konkretną sprawę i skierowany do imiennie oznaczonego adresata, niezwiązanego z organem węzłem zależności organizacyjnej, ani też podległości służbowej (Patrz: J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 25.). W ocenie Sądu, opinia służbowa wydana przez wyższego przełożonego wskutek odwołania od okresowej opinii służbowej bezpośredniego przełożonego żołnierza zawodowego nie posiada przedstawionych wyżej cech niezbędnych dla zakwalifikowania jej jako decyzja administracyjna. Stosownie do treści art. 26 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.), opiniowanie okresowe jest oceną bezpośredniego przełożonego żołnierza zawodowego, mającą na celu ocenę wykonywania przez żołnierza zawodowego obowiązków służbowych. Stanowi ono podstawę do określenia dalszego przebiegu jego służby. W opinii służbowej przełożony ocenia wywiązywanie się żołnierza z poszczególnych obowiązków służbowych na zajmowanym stanowisku służbowym oraz jego cechy osobowe. Żołnierzowi zawodowemu przysługuje prawo wniesienia odwołania od opinii służbowej do wyższego przełożonego, a opinia służbowa wydana w skutek odwołania jest ostateczna. Zdaniem Sądu, opinia służbowa nie ma żadnych cech decyzji, nie jest wydawana przez organ wojskowy, ale przez bezpośredniego przełożonego żołnierza zawodowego, a odwołanie od opinii służbowej rozpoznaje wyższy przełożony żołnierza zawodowego. Żaden przepis ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ani aktu wykonawczego nie przypisuje "bezpośredniemu przełożonemu" ani "wyższemu przełożonemu" funkcji organu. Powyższe wskazuje, że opinia służbowa jest typowym aktem wewnętrznym, skierowanym do podmiotów (żołnierza zawodowego i jego przełożonych) będących w określonej wojskowej strukturze organizacyjnej i wynikającym z podległości służbowej między przełożonym i podwładnym. W związku z tym, że postępowanie opiniujące żołnierzy zawodowych jest postępowaniem wewnętrznym, odrębnym i niezależnym, odbywającym się w ramach wewnętrznych struktur wojskowych, do którego nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, nie jest możliwa kontrola sądu administracyjnego w przedmiocie opinii służbowej. W związku z powyższym skarga wniesiona na opinię służbową, niemieszczące się w podanym wyżej zakresie określonym przez art. 3 ppsa, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 w związku z art. 3 § 2 i § 3 oraz z art. 5 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.