II OSK 1673/14
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-03-09
Skład orzekający: Włodzimierz Ryms, Anna Łuczaj, Janina Kosowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie pozwolenia na broń palną myśliwską jest uzasadnione w sytuacji, gdy osoba posiadająca pozwolenie nie przedłożyła wymaganych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, mimo istnienia uzasadnionych wątpliwości co do jej stanu zdrowia?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że cofnięcie pozwolenia na broń palną myśliwską jest uzasadnione, gdy osoba posiadająca pozwolenie nie przedłożyła wymaganych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, mimo istnienia uzasadnionych wątpliwości co do jej stanu zdrowia. Brak przedłożenia orzeczeń stanowi naruszenie ustawowego obowiązku, co uprawnia organ do cofnięcia pozwolenia w ramach uznania administracyjnego. Sąd podkreślił, że kluczowymi dowodami w takich sprawach są orzeczenia lekarskie i psychologiczne, a nie zeznania świadków.Stan faktyczny
H. N. został cofnięty pozwolenie na broń palną myśliwską z powodu nieprzedłożenia aktualnych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, mimo zobowiązania organu wynikającego z wątpliwości co do jego stanu zdrowia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę H. N. na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzję o cofnięciu pozwolenia. H. N. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Ryms Sędziowie Sędzia NSA Anna Łuczaj (spr.) sędzia del. NSA Janina Kosowska Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Chustecka po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej H. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lutego 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 2067/13 w sprawie ze skargi H. N. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od H. N. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 18 lutego 2014r., sygn. akt II SA/Wa 2067/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę H. N. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2013r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską.
W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 5 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r., poz. 576), utrzymał w mocy decyzję Wielkopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Poznaniu z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...], cofającą H. N. pozwolenie na broń palną myśliwską. Organ odwoławczy podniósł, iż organ I instancji po uzyskaniu informacji, że stan zdrowia H. N. budzi poważne wątpliwości pismem z dnia [...] marca 2013 r. zobowiązał go do przedłożenia aktualnych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego potwierdzających, iż może dysponować bronią palną do celów łowieckich. Wobec faktu, że strona w określonym terminie nie przedłożyła wymaganych orzeczeń wszczęto postępowanie, a w oparciu o zebrany materiał dowodowy cofnięto pozwolenie na broń palną myśliwską. Komendant Główny Policji podkreślił, że skarżący nie przedłożył wymaganych orzeczeń, które pozwoliłyby na ustalenie jego zdolności do dysponowania bronią i zweryfikowanie powstałych wątpliwości co do stanu zdrowia. W ustalonym stanie faktycznym i prawnym nie ma podstaw do zmiany bądź uchylenia decyzji organu I instancji z uwagi na ochronę interesu bezpieczeństwa i porządku publicznego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję H. N. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi administracji do ponownego rozpatrzenia. Skarżący podniósł zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, tj.: art. 15 ust. 5 o broni i amunicji, poprzez przyjęcie istnienia okoliczności uzasadniających podejrzenie, iż należy on do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2-4 tej ustawy, co oznacza, że organ mógł zobowiązać go do poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym oraz art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, poprzez uznanie, iż w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki do cofnięcia pozwolenia na broń w związku z naruszeniem obowiązku poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym. Skarżący zarzucił także naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 6, art. 7, art. 9, art. 11, art. 75, art. 77 k.p.a.
W uzasadnieniu skargi H. N. podniósł, że organ nie wyjaśnił, dlaczego dał wiarę jednym dowodom (oświadczenie sekretarza koła, opinia wydana przez Zarząd Koła Łowieckiego nr [...]., pobieranie renty), a innym nie (pozytywna opinia z miejsca zamieszkania, oświadczenie z PZŁ). Zdaniem skarżącego nie zaistniały okoliczności uzasadniające konieczność poddania go badaniom lekarskim i psychologicznym.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentacje przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd podniósł, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 5 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012r., poz. 576 ze zm.). W myśl art. 15 ust. 5 tej ustawy, w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, iż osoba posiadająca pozwolenie na broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną należy do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2 – 4, właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń. W przypadku wydania negatywnego orzeczenia lekarz lub psycholog zobowiązany jest zawiadomić o tym właściwy organ Policji. Przepis art. 15 ust. 9 tej ustawy zawiera delegację dla ministra właściwego do spraw zdrowia do wydania rozporządzenia określającego wykaz stanów chorobowych i zaburzeń funkcjonowania psychologicznego, o których mowa w ust. 1 pkt 2 – 4, wykluczających możliwość wydania pozwolenia na broń, rejestracji broni, biorąc pod uwagę uniemożliwienie wydania pozwolenia na broń lub karty rejestracyjnej broni pneumatycznej osobom nie dającym rękojmi bezpiecznego posługiwania się bronią. Sąd przytoczył treść § 2 ust. 1 i § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 września 2000 r. w sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń (Dz. U. Nr 79, poz. 898 ze zm.). Sąd podniósł, że przepis art. 18 ust. 5 ustawy ma charakter fakultatywny – "właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń". W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości fakt, że okoliczności sprawy (kierowane do organu Policji informacje o groźbach karalnych wobec członków Koła Łowieckiego, opinia z dnia [...] kwietnia 2013 r. z Koła Łowieckiego [...], że skarżący po ciężkiej chorobie – odkleszczowym zapaleniu mózgu – stał się agresywny, a dalsze posiadanie przez niego broni stanowi zagrożenie dla ludzi, informacja z miejsca zamieszkania, że skarżący przebywa na rencie chorobowej) zasadnie wzbudziły podejrzenie, że skarżący może należeć do kręgu osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 4 ustawy i w tej sytuacji organ mógł go zobowiązać do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym oraz do przedstawienia wydanych orzeczeń. W sytuacji, gdy skarżący nie poddał się wymaganym badaniom i nie przedstawił orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, organ był uprawniony do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń, przyjmując, że naruszył on ustawowy obowiązek. Skarżący swoją postawą uniemożliwił dokonanie, w formie przewidzianej przez przepisy prawa, ustalenia czy ze względów zdrowotnych posiada zdolność do dysponowania bronią palną, a więc szczególnie niebezpiecznym narzędziem.
Zdaniem Sądu, taka sytuacja jest nie do pogodzenia z przepisami prawa materialnego, które stanowią, że bronią dysponować można wyłącznie w przypadkach w tych przepisach przewidzianych i mogą to robić jedynie osoby dające gwarancję (ze względu na brak karalności za określone przestępstwa, posiadaną zdolność psychofizyczną oraz ogólną postawę nie tworzącą zagrożenia dla otoczenia), że będą to czynić w sposób bezpieczny i zapewniający samokontrolę. Organ, będąc uprawnionym do wydania decyzji cofającej pozwolenie na broń, działał w granicach przysługującego mu uznania administracyjnego, przedstawił w uzasadnieniu decyzji brane pod uwagę przesłanki, a formułując swoją ocenę uwzględnił zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazując, dlaczego uznał za konieczne przeprowadzenie badań, pomimo pozytywnej opinii z miejsca zamieszkania oraz prawidłowego przechowywania broni przez stronę.
W skardze kasacyjnej H. N., reprezentowany przez r.pr. P. B., zaskarżył powyższy wyrok w całości.
Wyrokowi zarzucono:
1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 5 w zw. z art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, poprzez uznanie, że przepis ten w niniejszej sprawie odnosi się do sytuacji, w której znalazł się skarżący, tj. uznanie, że ujawniły się okoliczności dostatecznie uzasadniające podejrzenie, iż skarżący jako osoba posiadająca pozwolenie na broń należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji, co oznacza, że właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia orzeczeń;
2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy skarżący wykazał, iż postępowanie organów administracji publicznej dotknięte było wadami, które uniemożliwiły prawidłowe ustalenie stanu faktycznego w sprawie.
W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że Sąd bez dostatecznej podstawy zaaprobował wadliwe ustalenia organów administracji co do przebiegu zdarzeń w sprawie. Nie wziął pod uwagę, że organy te odmówiły rozważenia istotnych dowodów, jakie strona skarżąca przedstawiła w toku postępowania administracyjnego, a mianowicie opinii z Polskiego Związku Łowieckiego oraz pozytywnej opinii z miejsca zamieszkania, które są korzystne dla skarżącego. Organy za podstawę do zobowiązania skarżącego do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń uznały fałszywe oświadczenia sekretarza koła oraz nieprawdziwą opinię Zarządu Koła Łowieckiego nr [...]. W takiej sytuacji organ administracji I instancji nie powinien poprzestać na sprzecznych oświadczeniach i dowodach, lecz przeprowadzić w sposób właściwy postępowanie dowodowe, w szczególności przesłuchując świadków jakoby agresywnego zachowania się skarżącego. Sąd nie odniósł się w uzasadnieniu wyroku do podniesionych w skardze naruszeń przepisów postępowania administracyjnego, a mianowicie art. 6, 7, 9,11, 75 i 77 Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący podnosił, że organ podejmował czynności w sprawie przed formalnym wszczęciem postępowania administracyjnego, gdyż żądał przedstawienia stosownego zaświadczenia lekarskiego i psychologicznego jeszcze przed wszczęciem postępowania. Wezwanie do przedstawienia orzeczeń nastąpiło pismem z dnia 25 marca 2013 r., a wszczęcie postępowania administracyjnego nastąpiło dopiero w maju 2013 r. Po formalnym wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń myśliwską organ nie żądał już przedstawienia orzeczeń lekarskiego i psychologicznego. Organy nie wzięły też pod uwagę, iż skarżący na odkleszczowe zapalenie mózgu zachorował w 2006 r. i od tego czasu w stosunku do jego stanu zdrowia osoby nie było żadnych zastrzeżeń ze strony osób, którego pomówiły i doprowadziły do wszczęcia postępowania administracyjnego w 2013 r. Nadto, od tego czasu stan zdrowia skarżącego uległ istotnej poprawie. To także świadczy o tym, iż postępowanie administracyjne zostało wszczęte w oparciu o fałszywe dowody "pomówienia", które w ocenie skarżącego zostały sfabrykowane i w świetle dowodów przedstawionych przez skarżącego nie powinny stanowić podstawy do wszczęcia postępowania administracyjnego, gdyż nie stanowiło to okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, że skarżący jest osobą należącą do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji, co tym samym nie uprawniało organu do zobowiązania skarżącego do poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym. Zaakceptowanie przez Sąd pierwszej instancji wadliwych ustaleń co do stanu faktycznego spowodowało w konsekwencji aprobatę dla niewłaściwego zastosowanie art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 5 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r., poz. 576), przez organy administracji publicznej. Skutek ten był również następstwem błędnej wykładni tych przepisów, dokonanej przez te organy, której Sąd nie zakwestionował.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji, reprezentowany przez r.pr. L. P., wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie na rzecz organu zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Organ podniósł, że ze zgromadzonych materiałów dowodowych wynika, iż z uwagi na przebytą przez H. N. ciężką chorobę i obecne niewłaściwe zachowania poddające w wątpliwość zdolność psychiczną i fizyczną skarżącego, zasadne było zobowiązanie skarżącego do poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym oraz przedstawienia wydanych na ich podstawie orzeczeń o zdolności psychofizycznej do dalszego posiadania broni. Skarżący miał możliwość, poprzez wykonanie obowiązku określonego w art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, zakwestionować " pomówienia" o jego stanie zdrowia, czego nie uczynił. Organ podkreślił, że cofnięcie pozwolenia na broń palną na podstawie art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji nie wymaga przeprowadzania dodatkowych dowodów w postaci zeznań świadków na okoliczność stanu zdrowia osoby zobowiązanej do poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym oraz przedłożenia wydanych na ich podstawie orzeczeń. O zachowaniu skarżącemu prawa do posiadania broni nie mogły przesądzić pozytywne opinie związku łowieckiego i z miejsca zamieszkania. Nadto organ podniósł, że skarżący czyniąc zarzut niewłaściwego zastosowania przepisów ustawy o broni i amunicji nie wskazał, jakie przepisy winny być według skarżącego zastosowane.
W piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2015r. skarżący podniósł, że zobowiązanie skarżącego do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym oraz przedstawienia wydanych orzeczeń wymagało wykazania w sposób nie budzący wątpliwości, że skarżący należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji. Ujawnione okoliczności muszą uzasadniać podejrzenie, że strona wykazuje istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego lub ma zaburzenia psychiczne, o których mowa w ustawie z dnia 19 sierpnia 1994r. o ochronie zdrowia psychicznego. Samo pomawianie skarżącego, nie potwierdzone żadnymi dowodami, nie było wystarczającym powodem do zobowiązania skarżącego do poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym. Sąd pierwszej instancji z urzędu winien wziąć pod uwagę nieważność "pomówień" i zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylić zaskarżoną decyzję.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. ), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.
W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.
Wniesiona skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Chybiony jest zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 18 ust. 5 w zw. z art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji przez jego błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie.
Przypomnieć należy, iż jak stanowi przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, może przejawiać się w dwóch różnych formach tj. w postaci błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu określonego przepisu. Błędna wykładnia prawa polega na nieprawidłowym odczytaniu treści prawa, bądź na zastosowaniu prawa uchylonego. Niewłaściwe zastosowanie prawa może polegać na błędnej subsumcji tj. podciągnięciu stanu faktycznego pod niewłaściwy przepis.
Z postawieniem zarzutów kasacyjnych wiążą się określone wymogi ustanowione w art. 176 p.p.s.a. A mianowicie, strona, która podnosi zarzut błędnej wykładni określonego przepisu prawa winna wskazać na czym polega błędna wykładnia przepisu prawa i jaka, zdaniem strony, powinna być prawidłowa wykładnia tego przepisu, bo tylko wtedy Naczelny Sąd Administracyjny może odnieść się do tak postawionego zarzutu. Stawiając zaś zarzut niewłaściwego zastosowania prawa strona winna wskazać na czym polegało niewłaściwe zastosowanie określonych przepisów prawa.
Skarżący, podnosząc zarzut naruszenia art. 18 ust. 5 w zw. z art. 15 ust. 5 ustawy z dnia 21 maja 1999r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r., poz. 576) przez jego błędną wykładnię nie wskazał jaka jego zdaniem winna być prawidłowa wykładnia tego przepisu. Z tego już względu Naczelny Sąd Administracyjny nie może odnieść się do tak postawionego zarzutu. Przede wszystkim zaś zauważyć należy, iż Sąd pierwszej instancji nie dokonywał wykładni tak art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy o broni i amunicji jak i art. 15 ust. 5 tej ustawy, a zatem nie mógł dopuścić się naruszenia powyższych przepisów przez ich błędną wykładnię. Sąd pierwszej instancji przytoczył treść powyższych przepisów i ocenił ich zastosowanie w niniejszej sprawie.
Sądowi pierwszej instancji nie można skutecznie przypisać naruszenia art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji przez jego niewłaściwe zastosowanie.
Stosownie do art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń w przypadku naruszenia przez osobę posiadającą pozwolenie obowiązku poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, o których mowa w art. 15 ust. 3 -5.
Przepis art. 15 ust. 5 powyższej ustawy stanowi, iż w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, iż osoba posiadająca pozwolenie na broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną należy do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2-4, właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń. W przypadku wydania negatywnego orzeczenia lekarz lub psycholog zobowiązany jest zawiadomić o tym właściwy organ Policji.
Sąd pierwszej instancji zasadnie uznał, iż okoliczności występujące w niniejszej sprawy uzasadniały podejrzenie, iż osoba posiadająca pozwolenie na broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną należy do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2-4 i w takiej sytuacji organ mógł zobowiązać skarżącego do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń. Trafnie też Sąd pierwszej instancji podkreślił, iż skarżący uniemożliwił dokonanie ustalenia - w formie przewidzianej przez przepisy ustawy o broni i amunicji – czy ze względów zdrowotnych posiada zdolność do dysponowania bronią palną. Skarżący nie poddał się wymaganym badaniom i nie przedstawił orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, a tym samym naruszył ciążący na skarżącym obowiązek, o jakim mowa w art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji. To zaś uprawniało organ do cofnięcia pozwolenia na broń na podstawie art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy o broni i amunicji.
Decyzja w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską wydana w oparciu o art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy zapada w ramach uznania administracyjnego organu. Decyzje podejmowane w ramach uznania administracyjnego pozostają pod kontrolą sądu, jak każde inne, ale zakres tej kontroli jest ograniczony - Sąd bada bowiem zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia, a nie wnika w jego celowość. Z tego względu kontrola sądowa takich decyzji zmierza do ustalenia, czy na podstawie przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania i czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami tak, że nie można mu postawić zarzutu dowolności. Badaniu podlega zatem, czy przy podjęciu decyzji spełniona została zawarta w art. 7 k.p.a. powinność uwzględnienia słusznego interesu społecznego i słusznego interesu strony oraz czy respektowana była konstytucyjna zasada równości wobec prawa. Nadto zaakceptowanie zakresu, w jakim organ uczynił użytek z przyznanego mu uprawnienia, zależy od ustalenia, że stan faktyczny sprawy został wszechstronnie wyjaśniony w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w sprawie. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organ na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje już jednak poza granicami kontroli sądowej.
Podzielić należy stanowisko Sądu pierwszej instancji, że zaskarżona przez skarżącego decyzja odpowiada prawu. Organ wyjaśnił motywy podjęcia rozstrzygnięcia i przytoczona w uzasadnieniu argumentacja jest wyczerpująca. Zasadnie przy tym Sąd pierwszej instancji nie dopatrzył się w działaniu organu nieprawidłowości w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy i jego oceny w świetle zastosowanych przepisów prawa.
Zaznaczyć należy, iż w postępowaniu administracyjnym prowadzonym na podstawie art. 18 ust. 5 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji kluczowymi dowodami w sprawie są orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydane po przeprowadzeniu stosownych badań. To na podstawie tych orzeczeń organ ocenia, czy zachodzą podstawy do wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń osobie posiadającej takie pozwolenie. W tym zakresie środkami dowodowymi nie są zeznania świadków, lecz badania lekarskie i psychologiczne i wydane na ich podstawie orzeczenia.
Do zastosowania przez organy art. 18 ust. 5 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, tj. do zobowiązania osoby posiadającej pozwolenie na broń do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń, nie jest konieczne ustalenie, że osoba ta należy do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2-4 tej ustawy. Do zastosowania tego przepisu wystarczające jest zaistnienie dostatecznie uzasadnionego podejrzenia, że osoba posiadająca pozwolenie na broń należy do kręgu osób, o jakich mowa w ust. 1 pkt 2-4 ustawy .
Jak trafnie wskazał organ, skarżący mógł zakwestionować "pomówienia" o jego stanie zdrowia przez poddanie się badaniom lekarskim i tym samym "usunąć" istniejące podejrzenia co do aktualnego stanu zdrowia w zakresie objętym normą art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji, czego nie uczynił. Przy ocenie postępowania organów po wszczęciu postępowania, którego przedmiotem jest badanie, czy zaistniała przesłanka uzasadniająca cofnięcie pozwolenia na broń nie można pominąć działań strony, której dotyczy wynik postępowania. Jeżeli strona, która posiada pozwolenie na broń, kwestionuje istnienie obowiązku poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedłożenia orzeczeń i w toku postępowania nie podejmuje kroków zmierzających do uzyskania tych orzeczeń, to okoliczność ta winna być uwzględniona przez organy administracji i przez Sąd pierwszej instancji. Tak też stało się w niniejszej sprawie.
Bez wpływu na wynik sprawy pozostaje okoliczność, iż organ I instancji zobowiązał skarżącego pismem z dnia 25 marca 2013r. – doręczonym w dniu 8 kwietnia 2013r. – do dostarczenia aktualnego orzeczenia lekarskiego i psychologicznego wydanego przez upoważnionego lekarza i psychologa, potwierdzającego zdolność strony do dysponowania bronią palną do celów łowieckich, a pismem z dnia 10 maja 2013r. powiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń.
Zauważyć należy, iż w piśmie z dnia 29 kwietnia 2013r. skarżący wniósł o przedłużenie terminu do dostarczenia aktualnego orzeczenia lekarskiego i psychologicznego o miesiąc. Nadto, podczas zapoznawania się z materiałem dowodowym sprawy przed organem I instancji (art. 10 § 1 k.p.a.) skarżący oświadczył, że jest w trakcie załatwiania orzeczenia lekarskiego i psychologicznego, co odnotowano w protokole z dnia 10 czerwca 2013r. Organ I instancji w dniu 21 czerwca 2013 r. wydał decyzję cofającą pozwolenie na broń palną myśliwską, a zatem skarżący dysponował dostatecznym terminem do wykonania obowiązku.
Z powyższych względów Sądowi pierwszej instancji nie można przypisać zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., gdyż – wbrew zarzutom skargi kasacyjnej – organy w toku postępowania administracyjnego nie dopuściły się naruszenia art. 6, art. 7, art. 9, art. 11, art. 75 i art. 77 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło