IV SA/Gl 362/13
WyrokWSA w Gliwicach2014-02-18
Skład orzekający: Szczepan Prax, Małgorzata Walentek, Edyta Żarkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję o odmowie umorzenia nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych może zostać uchylona, jeśli decyzja stanowiąca podstawę do odmowy umorzenia (o uznaniu świadczeń za nienależnie pobrane i zobowiązaniu do zwrotu) została następnie prawomocnie uchylona przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy decyzję o odmowie umorzenia nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych podlega uchyleniu, ponieważ została wydana w oparciu o inną decyzję (o uznaniu świadczeń za nienależnie pobrane i zobowiązaniu do zwrotu), która została następnie prawomocnie uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Wystąpiła tym samym przesłanka wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a., co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a.Stan faktyczny
J.G. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą umorzenia nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych w kwocie 5 661,00 zł. Skarżący zarzucił błędy w ustaleniach dotyczących jego sytuacji materialnej. Organ odwoławczy wskazał, że nie wystąpiły szczególne okoliczności uzasadniające umorzenie. W trakcie postępowania sądowego ujawniono, że decyzja stanowiąca podstawę do odmowy umorzenia została wcześniej prawomocnie uchylona przez WSA w Gliwicach.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Walentek Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2014 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczeń rodzinnych uchyla zaskarżoną decyzję.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., po rozpoznaniu odwołania J.G., utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...]r. o odmowie umorzenia kwoty nienależnie pobranych przez wyżej wymienionego świadczeń rodzinnych w wysokości 5 661,00 zł. wraz z ustawowymi odsetkami.
Organ odwoławczy przytoczył treść art. 30 ust. 9 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 z późn. zm.) i wskazał, że w przypadku rodziny skarżącego nie wystąpiły szczególne okoliczności, które według tego przepisu uzasadniają umorzenie kwoty nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych.
W piśmie z dnia 7 marca 2013 r. J.G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., wnosząc o jej zmianę poprzez umorzenie nienależnie wypłaconych świadczeń rodzinnych. Podniósł zarzut, że zarówno organ pierwszej instancji, jak i organ odwoławczy, dokonały błędnych ustaleń w zakresie sytuacji materialnej jego rodziny. Zarzucił, że - wbrew stwierdzeniom zawartym w uzasadnieniu decyzji - organ pomocy społecznej nie przeprowadził analizy jego budżetu domowego i nie ustalił wyposażenia mieszkania w drodze wywiadu środowiskowego.
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i przedstawił argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Następnie w piśmie z dnia 16 maja 2013 r., organ odwoławczy wskazał, że decyzją z dnia [...]r. organ pierwszej instancji zobowiązał J.G. do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w wysokości 5 661,00 zł. wraz z ustawowymi odsetkami. Dodał, że w wyniku wniesionego przez stronę odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...]r. nr [...] utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji uznając, iż zasiłek pielęgnacyjny został nienależnie pobrany w związku z art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a w istocie świadczenie zostało nienależnie pobrane w związku z art. 30 ust. 2 pkt 4 tej ustawy.
Na rozprawie pełnomocnik skarżącego podtrzymała skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Natomiast zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Jednocześnie - według art. 134 § 1 P.p.s.a. - Sąd dokonuje kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie będąc związany zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze.
W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji w powyższym zakresie stwierdzić należało, że skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z innych przyczyn, niż w niej wskazane.
W przedmiotowej sprawie, utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją - decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...]r., dotyczyła odmowy umorzenia kwoty nienależnie pobranych przez skarżącego świadczeń rodzinnych w okresie od kwietnia 2007 r. do kwietnia 2010 r. w wysokości 5.661,00 zł. wraz z ustawowymi odsetkami.
Wyżej wymieniona decyzja organu pierwszej instancji została wydana – jak wskazał w zaskarżonym rozstrzygnięciu organ odwoławczy - w związku z tym, że decyzją z dnia [...]r. zobowiązano skarżącego do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w wysokości 5.661,00 zł. wraz z ustawowymi odsetkami.
Z tego powodu podkreślenia wymagało, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prawomocnym wyrokiem z dnia 24 września 2013 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 908/12 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta S z dnia [...] r. – o uznaniu kwoty wypłaconej skarżącemu w okresie od kwietnia 2007 r. do kwietnia 2010 r. w wysokości 5.661,00 zł. za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne i o zobowiązaniu go do zwrotu świadczeń w tej kwocie wraz z ustawowymi odsetkami.
Natomiast zgodnie z art. 30 ust. 9 ustawy o świadczeniach rodzinnych, wydanie decyzji w sprawie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, jest warunkiem, którego wystąpienie musi poprzedzić rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych.
W związku z tym, w sprawie zakończonej decyzją zaskarżoną w niniejszym postępowaniu, wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania, wymieniona w art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a., według którego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.
Z powyższych przyczyn, w przedmiotowej sprawie stwierdzić należało wystąpienie przesłanki uchylenia zaskarżonej decyzji, określonej w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. i orzec jak w sentencji.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ administracji uwzględni powyższe wskazania, dotyczące konsekwencji uchylenia wyrokiem WSA w Gliwicach z dnia 24 września 2013 r., decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...]r. – o uznaniu kwoty wypłaconej skarżącemu w okresie od kwietnia 2007 r. do kwietnia 2010 r. w wysokości 5.661,00 zł. za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne i o zobowiązaniu go do zwrotu świadczeń w tej kwocie wraz z ustawowymi odsetkami.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło