VII SA/Wa 2494/13
WyrokWSA w Warszawie2014-02-21
Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Bogusław Cieśla, Krystyna Tomaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy współwłaściciele działek drogowych, które nie są bezpośrednio zabudowywane, ale mogą być wykorzystywane do obsługi komunikacyjnej inwestycji budowlanej, posiadają przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, będący współwłaścicielami działek drogowych (terenów komunikacji wewnętrznej), nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, ponieważ realizacja inwestycji na sąsiedniej działce nie ogranicza w żaden sposób zagospodarowania tych działek drogowych. Brak bezpośredniego wpływu inwestycji na możliwość zagospodarowania nieruchomości skarżących, w szczególności brak ograniczeń wynikających z przepisów prawa, skutkuje brakiem interesu prawnego do wniesienia odwołania. W konsekwencji, organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, a skarga do sądu administracyjnego podlegała oddaleniu.Stan faktyczny
Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Starosty zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Organ odwoławczy uznał, że odwołujący się współwłaściciele sąsiednich działek drogowych nie posiadają przymiotu strony, gdyż inwestycja nie oddziałuje na ich nieruchomości. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa budowlanego, twierdząc, że posiadają interes prawny ze względu na współwłasność działek, które mogą być wykorzystywane do obsługi inwestycji. Sąd rozpoznał skargę na decyzję Wojewody.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2014 r. sprawy ze skargi M. S., Z. C., A. W., A. C. i Ł. C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego skargę oddala.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2013r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, zwanej dalej "k.p.a.") , po zapoznaniu się z odwołaniem M. S., A. C. oraz A. W. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2013 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z zagospodarowaniem terenu oraz instalacjami wewnętrznymi i wewnętrzną instalacją gazu, na działce o nr ew. [...], obręb [...], przy ul. [...] , w miejscowości [...], gm. [...] - umorzył postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu tej decyzji organ wojewódzki wskazał, że Starosta [...] decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. na wniosek J. D. – D. oraz T. D., zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z zagospodarowaniem terenu oraz instalacjami wewnętrznymi i wewnętrzną instalacją gazu.
Odwołanie od tego rozstrzygnięcia wnieśli M. S., A. C. oraz A. W. - współwłaściciele działek o nr ew. [...],[...],[...].
Zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. uprawnienie do wniesienia odwołania od decyzji wydanej w I instancji przysługuje stronie. O tym, kto może być stroną postępowania rozstrzyga przepis art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, który stanowi, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Interes prawny należy odróżnić od interesu faktycznego, kiedy to dany podmiot jest wprawdzie zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak wykazać przepisu prawa, który stanowiłby podstawę jego roszczenia.
Zgodnie z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Dla ustalenia, czy dana nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu, nie jest istotne, gdzie jest usytuowana nieruchomość w stosunku do planowanej inwestycji i jaki ma charakter, lecz to, czy w związku z inwestycją powstaną ograniczenia w zagospodarowaniu tej nieruchomości.
W omawianym przypadku mieć interes prawny to posiadać tytuł prawny do nieruchomości, której możliwość zagospodarowania zostanie ograniczona. Tylko takie ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, które są związane z konkretnym przepisem prawa wprowadzającym je, dają właścicielowi, zarządcy lub użytkownikowi wieczystemu prawo do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 7 maja 2008 r., sygn. akt: II SA/Go 708/07).
Odwołujący się wywodzili swój interes prawny z faktu bycia współwłaścicielami działek o nr ew. [...],[...],[...] (księga wieczysta Nr [...]). Przedmiotowe działki zostały zaliczone w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w [...] Nr [...] z dnia [...] października 2010 r. (Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...]) do kategorii oznaczonej symbolem KDW - tereny komunikacji wewnętrznej - niepublicznej (§ 5.1 pkt 6 ww. planu miejscowego).
Planowana inwestycja na działce nr ew. [...], obejmuje budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z zagospodarowaniem terenu. Projektowany budynek jest dwukondygnacyjny, usytuowany w odległości około 4 m od działki o nr ew. [...] oraz około 7, 5 m od działki o nr ew. [...].
W ocenie Wojewody [...] realizacja tej inwestycji nie wpływa w jakikolwiek sposób na dotychczasowy sposób wykorzystania działek drogowych o nr ew. [...],[...],[...].
Mając na uwadze funkcję, kształt i charakter działek stanowiących współwłasność odwołujących się organ stwierdził, że projektowana inwestycja nie ogranicza zagospodarowania działek o nr ew. [...],[...],[...]. W szczególności ewentualne ograniczenia nie wynikają z przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
M. S. , Z.C., A. W., A. C. oraz Ł. C. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2013r., umarzającą postępowanie odwoławcze od decyzji Starosty [...] z [...] lipca 2013 r.
Skarżący zarzucili decyzji Wojewody [...]:
- naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. przez brak odniesienia się do faktów przytoczonych w odwołaniu, dotyczących sieci wodociągowej, kanalizacji sanitarnej i deszczowej, wyrywkową analizę zebranego materiału dowodowego, zaniechanie zbadania, w jaki sposób prowadzenie robót budowlanych będzie oddziaływało na działki o numerach ew. [...],[...] i [...], zaniechanie zbadania, w jaki sposób inwestycja zostanie włączona do sieci i w jaki sposób zostanie skomunikowana z drogą publiczną;
- naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. przez wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa na skutek błędnie zastosowanego przepisu art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane;
- naruszenie art. 34 ust. 3 pkt 3 lit a Prawa budowlanego przez błędne uznanie, iż inwestor, miał prawo dysponować siecią wodociągową kanalizacji sanitarnej i deszczowej, do których podłączona ma zostać inwestycja;
- naruszenie art. 34 ust. 3 pkt 3 lit b ustawy Prawo budowlane poprzez błędne uznanie, że inwestor dysponował możliwością włączenia się do drogi publicznej;
- naruszenie art. 47 ustawy Prawo budowlane poprzez zignorowanie okoliczności, że doszło do wydania decyzji zezwalającej na wykonanie prac budowlanych na terenie sąsiedniej nieruchomości stanowiącej działki o numerach ew. [...],[...] i [...], bez zgody współwłaścicieli tej nieruchomości;
- naruszenia art. 8 k.p.a. poprzez wydanie decyzji, która nie pogłębia zaufania obywateli do organów władzy;
- naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie rozpatrzenia wszystkich okoliczności sprawy we wzajemnej łączności.
Skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że interes prawny skarżących polega na tym, że inwestycja, stosownie do art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, oddziałuje na działki o numerach [...],[...] i [...], których są współwłaścicielami oraz zarządzającymi.
Wojewoda w zaskarżonej decyzji nie odniósł się do zarzutów odwołania w zakresie infrastruktury technicznej w postaci sieci wodociągowej, kanalizacji sanitarnej i deszczowej, do których włączyć musi się realizowana inwestycja, a także skomunikowania jej z drogą publiczną.
Włączenie do drogi publicznej następuje poprzez nieruchomość wspólną, a tym samym sposób skomunikowania nieruchomości, na której realizowana jest inwestycja, wymaga uzgodnienia ze współwłaścicielami. Włączenie się do sieci wodociągowej oraz kanalizacji sanitarnej i deszczowej, jak też skomunikowanie terenu inwestycji z drogą publiczną wymaga prowadzenia prac budowlanych na terenie nieruchomości wspólnej.
T. D. oraz J. D. – D. w odpowiedzi na skargę wnieśli o jej oddalenie.
Wskazali, że Wojewoda [...] wydając zaskarżoną decyzję podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy. Prawidłowo zastosował przepisy ustawy Prawo budowlane, w tym art. 28 ust. 2, co do ustalenia kręgu stron postępowania.
Organ zasadnie odmówił prawa do wniesienia odwołania osobom, które nie były stronami w sprawie, prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze. Zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei obszar oddziaływania obiektu w myśl art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Przedmiotowa inwestycja nie oddziałuje na działki sąsiednie, a obszar oddziaływania zamyka się w granicach nieruchomości objętej inwestycją i nie wykracza na inne nieruchomości, w szczególności na działki o numerach ew. [...],[...],[...].
Realizacja inwestycji nie wpływa w jakikolwiek sposób na dotychczasowy sposób wykorzystania działek nr [...],[...] i [...]. Inwestycja na działce nr ew. [...], obejmuje budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z zagospodarowaniem terenu, planowany budynek jest dwukondygnacyjny, usytuowany w odległości około 4 m od działki o nr ew. [...] oraz około 7,5 m od działki o nr ew. [...]. Analizując funkcję działek stanowiących współwłasność skarżących, projektowana inwestycja nie ogranicza zagospodarowania tych działek. W szczególności ograniczenia nie wynikają z przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DZ. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze zm.). Sam fakt graniczenia nieruchomości z działką inwestycyjną, nie oznacza, że znajduje się ona w obszarze oddziaływania inwestycji (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 2011 r., II OSK 1492/10).
Organ wydając decyzję o pozwoleniu na budowę prawidłowo wskazał na Wytyczne Techniczne do zaprojektowania i wybudowania przyłączy wod-kan [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. wydane przez Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji w [...] Sp. z o.o., których treść jest jednoznaczna i nie budzi wątpliwości. Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji w [...] Sp. z o. o. dokonuje zgłoszenia o rozpoczęciu robót oraz odbioru wykonanego przyłącza. Cała sieć wodno-kanalizacyjna została wykonana w sposób, który przewidywał przyłączenie do niej kolejnych domów jednorodzinnych mogących powstać na działkach znajdujących się na terenie osiedla, w tym także na działce objętej pozwoleniem na budowę. Zatem planowana inwestycja w żadnym wypadku nie zmienia sposobu przyłączenia oraz wykorzystania sieci wodno-kanalizacyjnej w odniesieniu do jej pierwotnego przeznaczenia.
Inwestorzy nabyli nieruchomość uzbrojoną w przyłącza do sieci kanalizacji, wody i do sieci gazowej oraz do sieci energetycznej, co wynika z aktu notarialnego z dnia [...] marca 2013 roku, Rep. A nr [...], stanowiącego podstawę nabycia nieruchomości. W przywołanym akcie notarialnym jest również wskazane, iż sieci: wodociągowa i kanalizacji, wraz z przyłączami do domów i sieci zewnętrznych oraz pozaosiedlowe sieci uzbrojenia, zrealizowane na działkach o nr ewidencyjnych [...],[...] i [...], mają służyć wszystkim właścicielom nieruchomości w obrębie osiedla.
Nieruchomość, na której będzie realizowana inwestycja posiada dostęp do drogi publicznej. Powyższe wynika z oświadczenia zarządcy drogi o możliwości połączenia działki nr ewidencyjny [...] z gminną drogą publiczną poprzez prywatne drogi na ul. [...] i [...]. Inwestorzy są współwłaścicielami nieruchomości przy ul. [...] i [...] tj. działek [...],[...] oraz [...] i z tego tytułu mają prawo do współposiadania i współkorzystania z powyższej drogi.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
Skargę należało oddalić, albowiem podnoszone w skardze zarzuty okazały się bezpodstawne.
Na wstępie wskazać należy, iż zaskarżona decyzja Wojewody [...] z dnia [...] października 2013r. zapadła po rozpoznaniu odwołania M. S., A. C. oraz A. W,, od decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2013 r. Organ wojewódzki uznał w tej decyzji, iż odwołujący się nie mają przymiotu strony i umorzył postępowanie odwoławcze.
W tych okolicznościach Z.C. i Ł. C. nie mają interesu prawnego w zaskarżeniu decyzji skierowanej do M.S., A. C. oraz A. W., a dotyczącej oceny ich interesu prawnego w postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na budowę. Z tego powodu ich skarga podlegała oddalaniu.
Natomiast w odniesieniu do skargi M. S., A. C. oraz A. W., Sąd uznał, iż Wojewoda [...] prawidłowo stwierdził brak ich interesu prawnego w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2013 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej T. D. i J. D. – D. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z zagospodarowaniem terenu oraz instalacjami wewnętrznymi i wewnętrzną instalacją gazu, na działce o nr ew. [...], obręb [...], przy ul. [...], w miejscowości J[...], gm. [...].
Skarżący wywodzili swój interes prawny z faktu bycia współwłaścicielami działek o nr ew. [...],[...],[...] (księga wieczysta Nr [...]). Jak wynika z ustaleń organu, przedmiotowe działki to drogi, które zostały zaliczone w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą Rady Miejskiej w [...] Nr [...]z dnia [...] października 2010 r. (Dz. Urz. Woj. [...].Nr [...], poz. [...]) do kategorii oznaczonej symbolem KDW - tereny komunikacji wewnętrznej - niepublicznej (§ 5.1 pkt 6 ww. planu miejscowego).
Natomiast planowana inwestycja na działce nr ew. [...], obejmuje budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z zagospodarowaniem terenu. Projektowany budynek jest dwukondygnacyjny, usytuowany w odległości około 4 m od działki o nr ew. [...] oraz około 7, 5 m od działki o nr ew. [...]. Należy podkreślić, iż decyzja o pozwoleniu na budowę nie określa w sposób bezpośredni uprawnienia inwestorów do prowadzenia robót budowlanych na działkach o nr ew. [...],[...],[...].
Inwestorzy legitymowali się bowiem w postępowaniu budowlanym warunkami przyłączenia do sieci elektroenergetycznej, gazowej, wodociągowej i kanalizacji ( str. 31-37 projektu budowlanego). Zatwierdzony projekt budowlany nie przewiduje robót budowy przyłączy w działce drogowej – ulicy [...] ( szkic podłączenia do sieci str. 37 projektu budowlanego).
Poza tym, słusznie podnosili inwestorzy w odpowiedzi na skargę, że nabyli nieruchomość uzbrojoną w przyłącza do sieci kanalizacji, wody i do sieci gazowej oraz do sieci energetycznej, co wynika wprost z zapisów aktu notarialnego z dnia [...] marca 2013 roku, Rep. [...] nr [...]. W tym akcie notarialnym wskazano, iż przywołane sieci: wodociągowa i kanalizacji, wraz z przyłączami do domów i sieci zewnętrznych oraz pozaosiedlowe sieci uzbrojenia, zrealizowane na działkach o nr ewidencyjnych [...],[...] i [...], mają służyć wszystkim właścicielom nieruchomości w obrębie osiedla.
Nieruchomość na której będzie realizowana inwestycji posiada dostęp do drogi publicznej. Wynika to wprost z oświadczenia zarządcy drogi – Burmistrza Miasta i Gminy [...] (str. 29 projektu budowlanego) o możliwości połączenia działki nr ewidencyjny [...] z gminną drogą publiczną poprzez prywatne drogi, ulice [...] i [...].
Należy jednocześnie podkreślić, iż inwestorzy są współwłaścicielami działek [...],[...],[...] - ulic [...] i [...] i z tego tytułu mają prawo do współposiadania i współkorzystania z tych nieruchomości w pełnym zakresie. Nie ulega wątpliwości, iż przedłożony do wniosku o pozwolenie na budowę akt notarialny z dnia [...] marca 2013 roku, Rep. [...] nr [...]- w pkt 5, na takie uprawnienia wskazuje. Kwestia ewentualnych rozliczeń finansowych między współwłaścicielami, związanych z nakładami na wspólną nieruchomość, należy do sfery prawa cywilnego, nie ma zatem znaczenia w administracyjnym postępowaniu przed organami architektoniczno-budowlanymi.
Reasumując stwierdzić należy, iż niezasadne okazały się zarzuty dotyczące naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a., art. 8 i 80 k.p.a. oraz wskazanych w skardze przepisów Prawa budowlanego - art. 34 ust. 3 pkt 3 lit a i b. Natomiast pewna ogólnikowość argumentacji uzasadnienia decyzji organu wojewódzkiego, stanowi uchybienie procesowe nie mające wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło