II FZ 569/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Tomasz Kolanowski, , , po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. L. i L. L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 lutego 2014 r. sygn. akt I SA/Łd 1261/13 w zakresie odmowy sporządzenia uzasadnienia wyroku z 22 stycznia 2014 r. w sprawie ze skargi J. L. i L. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 6 września 2013 r. nr (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. postanawia: 1. oddalić zażalenie; 2. wniosek o przywrócenie terminu przekazać zgodnie z właściwością Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi. Przedmiotem zażalenia jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 lutego 2014 r., sygn. akt I SA/Łd 1261/13, mocą którego odmówiono J. i L. L. sporządzenia uzasadnienia wyroku tego Sądu z 22 stycznia 2014 r. W motywach orzeczenia Sąd podał, że wyrokiem z 22 stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę J. L. i L. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z 6 września 2013 r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r. Powyższy wyrok został wydany po przeprowadzeniu rozprawy, na której w imieniu skarżących (w postanowieniu błędnie "skarżącej spółki" - uwaga NSA) nikt się nie stawił, mimo że strona została powiadomiona o jej terminie (potwierdzenie doręczenia zawiadomienia w aktach sprawy). 14 lutego 2014 r. skarżący złożyli (za pośrednictwem poczty) wniosek o sporządzenie uzasadnienia i doręczenie wyroku z uzasadnieniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że zgodnie z art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej: P.p.s.a.) w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Jeżeli wniosek o sporządzenie uzasadnienia został wniesiony z uchybieniem powyższego terminu albo gdy strona żąda uzasadnienia wyroku, którego się nie uzasadnia na mocy przepisów szczególnych, sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym postanowienie o odmowie sporządzenia uzasadnienia (art. 141 § 3 P.p.s.a.). Sąd podkreślił, że o konieczności złożenia wniosku o uzasadnienie w sytuacji opisanej powyżej skarżący zostali szczegółowo poinformowani w treści zawiadomienia o rozprawie w punkcie 3. W niniejszej sprawie termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku (7 dni) upłynął 29 stycznia 2014 r. Wniosek skarżących nadany na poczcie 14 lutego 2014 r. (data stempla pocztowego na kopercie), został zatem złożony po terminie przewidzianym w cytowanym art. 141 § 2 P.p.s.a. Sąd dodał, że wcześniej, to jest 22 stycznia 2014 r., nadano na poczcie wniosek o uzasadnienie wyroku, z którego treści wynika, że pochodzi od pełnomocnika skarżących, jednak okazał się on nieskuteczny. Wniosek ten pochodził bowiem od osoby nieuprawnionej do reprezentowania skarżących przed sądem administracyjnym, a więc nie mógł wywołać skutków procesowych. Z uwagi na powyższe Sąd na podstawie art. 141 § 3 P.p.s.a. postanowił o odmowie sporządzenia uzasadnienia. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zarzucili naruszenie art. 6 P.p.s.a. w zw. z art. 141 § 3 P.p.s.a. oraz art. 11 i 12 K.p.a. Wnieśli o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz o sporządzenie tegoż uzasadnienia. Skarżący stwierdzili, że nie byli w sprawie reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, lecz przez Panią G. J., która jest odpowiedzialna za sprawy podatkowe w prowadzonej przez nich firmie E. Następnie skarżący stwierdzili, że G. J. wskazała do korespondencji do skarżących swój adres, zaś "adresem do doręczeń, adresem zamieszkania skarżących" jest ich adres. Skarżący wskazali, że Sąd nie powiadomił ich o tym, że G. J. nie jest umocowana do działania w ich imieniu w sprawie, czym naruszył art. 6 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Jak prawidłowo ocenił Sąd pierwszej instancji, wniosek skarżących o sporządzenie uzasadnienia wyroku został złożony po terminie wskazanym w art. 141 § 2 P.p.s.a., czego skarżący nie kwestionują. Okolicznością niezbędną do oceny, czy Sąd pierwszej instancji był władny odmówić skarżącym sporządzenia uzasadnienia wyroku, jest także ta, czy Sąd prawidłowo poinformował skarżących występujących w sprawie bez profesjonalnego pełnomocnika o siedmiodniowym terminie do wystąpienia z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia z art. 141 § 2 P.p.s.a. Nie są w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zasadne argumenty skarżących dotyczące naruszenia przez Sąd pierwszej instancji obowiązków informacyjnych wobec skarżących. W aktach sprawy znajduje się zawiadomienie o rozprawie z dnia 12 grudnia 2013 r., w którym w punkcie trzecim precyzyjnie opisano zasady związane ze sporządzeniem uzasadnienia wyroku w przypadku oddalenia skargi (karta 51 i 52 akt I instancji). Sąd nie tylko wskazał, że termin ten wynosi siedem dni od ogłoszenia wyroku, ale też pouczył, że wniosek taki można wysłać pocztą, że złożenie wniosku po terminie będzie bezskuteczne, czy że złożenie takiego wniosku warunkuje zaskarżenie wyroku oddalającego skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Tak sformułowane pouczenie należy uznać za w pełni realizujące dyrektywę z art. 6 P.p.s.a., nakazującą sądowi stronie występującej w sprawie bez profesjonalnego pełnomocnika udzielać potrzebnych wskazówek o czynnościach procesowych. Fakt, czy strona zapoznała się z treścią czytelnego i pełnego zawiadomienia nie jest już dla sprawy istotny. Pismo z tak sformułowanym pouczeniem zostało doręczone zgodnie z wolą strony na adres wskazany w skardze, tj. Biuro Księgowe G. J. (...) W., ul. (...), na nazwisko obojga skarżących. Taki bowiem adres do doręczeń wskazano już w skardze (karta 2 akt I instancji). Innymi słowy adresatami tego zawiadomienia, jak i innych pism kierowanych do skarżących w tej sprawie, byli sami skarżący, a nie G. J. Skarżący nie ustanowili bowiem G. J. swoim pełnomocnikiem, a jedynie wskazali inny niż swój adres do doręczeń. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego doręczenie przedmiotowego zawiadomienia pod tak wskazany adres przy jednoczesnym wskazaniu jako adresatów samych skarżących - J. i L. L. - było prawidłowe. Z powyższego wynika, że Sąd prawidłowo pouczył obojga skarżących o zasadach dotyczących uzasadniania wyroku oddalającego skargę, a skarżący mimo tego nie złożyli stosownego wniosku we właściwym terminie. W tym miejscu stwierdzić ponadto należy, że Sąd pierwszej instancji nie mógł naruszyć w sprawie art. 11 i 12 K.p.a., gdyż sądy administracyjne procedują w oparciu o przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a nie na podstawie K.p.a. Kwestią wykraczającą poza ramy niniejszego postępowania jest natomiast ta okoliczność, że skarżący działali w sprawie w błędnym przekonaniu, iż byli w niej reprezentowani przez G. J. Okoliczność ta będzie oceniona przez Sąd pierwszej instancji przy rozpoznaniu wniosku o przywrócenie terminu, zawartego w będącym przedmiotem rozpoznania zażaleniu. Zgodnie bowiem z art. 87 § 1 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, a więc w tym przypadku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny postanowił na podstawie art. 59 § 1 P.p.s.a. przekazać sprawę z wniosku o przywrócenie terminu Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi, a zażalenie jako niezasadne na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. oddalić.