I FSK 58/15
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-04-27
Skład orzekający: Artur Bącal, Marek Kołaczek, Halina Adamczewska-Wasilewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie kasacyjne powinno zostać umorzone, gdy podmiot będący stroną postępowania, który nie został przerejestrowany do Krajowego Rejestru Sądowego do dnia 31 grudnia 2015 r., utracił moc prawną i tym samym zdolność sądową i procesową?Ratio decidendi
Postępowanie kasacyjne podlega umorzeniu, gdy podmiot będący stroną postępowania, który nie dopełnił obowiązku przerejestrowania do Krajowego Rejestru Sądowego do dnia 31 grudnia 2015 r., utracił moc prawną i tym samym zdolność sądową i procesową. Utrata bytu prawnego skutkuje bezprzedmiotowością postępowania.Stan faktyczny
Spółka J. sp. z o.o. złożyła skargę na decyzję Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej odmawiającą wznowienia postępowania podatkowego dotyczącego VAT. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu. Generalny Inspektor Kontroli Skarbowej wniósł skargę kasacyjną. W trakcie postępowania kasacyjnego ustalono, że Spółka nie została przerejestrowana do Krajowego Rejestru Sądowego do dnia 31 grudnia 2015 r., co skutkowało utratą jej bytu prawnego i zdolności procesowej.Rozstrzygnięcie
Postanowieniem Naczelny Sąd Administracyjny umorzył postępowanie kasacyjne.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Artur Bącal (sprawozdawca), Sędzia NSA Marek Kołaczek, Sędzia WSA (del.) Halina Adamczewska-Wasilewicz, Protokolant Marta Sokołowska-Juras, po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2017 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej (obecnie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 339/14 w sprawie ze skargi J. sp. z o. o. Zakład Pracy Chronionej z siedzibą w W. na decyzję Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia 4 grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy od marca 1999 r. do marca 2000 r. postanawia umorzyć postępowanie kasacyjne.
Wyrokiem z 25 września 2014 r., III SA/Wa 339/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi "J." sp. z o.o. Zakład Pracy Chronionej z siedzibą w W. (dalej: "Spółka") na decyzję Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej z 4 grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy od marca 1999 r. do marca 2000 r., uchylił zaskarżoną decyzję.
Na powyżej powołane rozstrzygnięcie organ wniósł skargę kasacyjną, domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenia od "J." sp. z o.o. Zakładu Pracy Chronionej z siedzibą w W. na rzecz Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezes Zarządu Spółki wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej jako pozbawionej usprawiedliwionych podstaw oraz zasądzenie zwrotu kosztów sadowych według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny, zarządzeniami z 18 maja 2016 r. i 27 lipca 2016 r. (k. 98 i k. 103), zwrócił się do Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie, XII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego o udzielenie informacji, czy Spółka J. Sp. z o. o. z siedzibą w W. złożyła wniosek o wpis do rejestru przedsiębiorców, o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 1997 r. Nr 121, poz. 770 ze zm.), czy toczyło się w tym zakresie postępowanie oraz jaki był jego wynik.
Pismem z 6 września 2016 r. (k. 106) Sąd Rejonowy poinformował, iż podmiot o nazwie J. Sp. z o. o. nie został przerejestrowany do rejestru przedsiębiorców KRS. W aktach rejestrowych stwierdzono także brak ewentualnego wniosku o wpis do rejestru przedsiębiorców. Jednocześnie Sąd ten poinformował, że wpisy do rejestru podmiotów, które nie zostały do dnia 31 grudnia 2015 r. przerejestrowane do Krajowego Rejestru Sądowego, a przed żadnym Sądem Rejonowym w Polsce nie toczą się nadal postępowania o wpis do KRS, utraciły moc prawną z mocy samej ustawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2016 r. poz. 718 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe, Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania.
Natomiast w myśl art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. Nr 121, poz. 770 ze zm.) do czasu rejestracji, zgodnie z przepisami ustawy, o której mowa w art. 1, tj. ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2015 r., zachowują moc dotychczasowe wpisy w rejestrach sądowych.
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Spółka, jak wynika z akt sprawy, nie dopełniła obowiązku przerejestrowania do Krajowego Rejestru Sądowego w określonym przepisami prawa terminie. Okoliczność tę potwierdza informacja przedłożona Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu przez Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie.
Zgodnie z art. 9 ust. 2a zdanie pierwsze przepisów wprowadzających ustawę o KRS, podmioty podlegające obowiązkowi wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego zgodnie z przepisami ustawy o KRS, które były wpisane do rejestru sądowego na podstawie przepisów obowiązujących do dnia wejścia w życie tej ustawy i które do dnia 31 grudnia 2015 r. nie złożyły wniosku o wpis do rejestru, uznaje się za wykreślone z rejestru z dniem 1 stycznia 2016 r. Wykreślenie Spółki z Krajowego Rejestru Sądowego oznacza definitywne zakończeniu bytu tej osoby prawnej skutkujące w procesie następczą utratą zdolności sądowej i procesowej (por. postanowienie NSA z 7 kwietnia 2010 r., II FSK 23/06, dostępne: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło