II OZ 359/14
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-04-15
Skład orzekający: Jerzy Stelmasiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę może być przedmiotem postępowania sądowego w sprawie skargi na decyzję o odmowie odroczenia wykonania tej rozbiórki, jeśli obie decyzje zapadły w różnych postępowaniach, opartych na odmiennych podstawach prawnych?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę nie może być przedmiotem postępowania sądowego w sprawie skargi na decyzję o odmowie odroczenia wykonania tej rozbiórki, jeśli obie decyzje zapadły w różnych postępowaniach, opartych na odmiennych podstawach prawnych. Kluczowe dla zakresu stosowania art. 61 § 3 PPSA jest pojęcie 'sprawy' w znaczeniu materialnoprawnym, które wyznaczają identyczność podmiotów, przedmiotu stosunku prawnego oraz jego podstaw prawnych i faktycznych. Postępowanie w sprawie odroczenia wykonania obowiązku rozbiórki jest niezależne od zasadności decyzji rozbiórkowej i opiera się na innych przesłankach.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z listopada 2013 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z lutego 2013 r. o odmowie odroczenia wykonania obowiązku rozbiórki nałożonego decyzją Wójta Gminy Stare Babice z grudnia 1996 r. W skardze skarżący zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Wójta Gminy Stare Babice. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania tej decyzji, uznając brak tożsamości sprawy w znaczeniu materialnym.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P.S. i E.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 26 lutego 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 2654/13 o odmowie wstrzymania wykonania decyzji Wójta Gminy Stare Babice z [...] grudnia 1996 r., nr [...] w sprawie ze skargi P.S. i E.S. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy odroczenia wykonania obowiązku rozbiórki postanawia: oddalić zażalenie.
Postanowieniem z 26 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił P.S. i E.S. (dalej jako "skarżący") wstrzymania wykonania decyzji Wójta Gminy Stare Babice z [...] grudnia 1996 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że decyzją z [...] grudnia 1996 r. Wójt Gminy Stare Babice nakazał skarżącym rozbiórkę budynku mieszkalnego jednorodzinnego połączonego z garażem, hydroforni murowanej i szczelnego zbiornika na ścieki, usytuowanych na działce nr ew. [...].
Następnie decyzją z [...] lutego 2013 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Warszawskiego Zachodniego odmówił odroczenia wykonania obowiązku rozbiórki wynikającego z decyzji Wójta Gminy Stare Babice z [...] grudnia 1996 r. Decyzją z [...] listopada 2013 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję z [...] lutego 2013 r. Skarżący wnieśli skargę na powyższą decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W skardze skarżący zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Wójta Gminy Stare Babice z [...] grudnia 1996 r. W ocenie skarżących decyzja ta może podlegać wstrzymaniu, ponieważ zapadła w granicach tej samej sprawy rozbiórkowej. Wskazali, że wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę ze swej istoty rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Oddalając wniosek Sąd I instancji wskazał, że wniosek o wstrzymanie dotyczy decyzji Wójta Gminy Stare Babice z [...] grudnia 1996 r., a więc decyzji wydanej w innym postępowaniu w stosunku do postępowania, w którym została wydana zaskarżona decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Sąd I instancji podkreślił ponadto, że przedmiotem zaskarżonej decyzji jest odmowa odroczenia wykonania obowiązku rozbiórki wynikającego z decyzji Wójta Gminy Stare Babice z 10 grudnia 1996 r. Podstawę tej decyzji stanowił art. 39 ustawy z 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 1974 r. Nr 38, poz. 229 ze zm.). W ocenie Sądu I instancji, decyzja Wójta Gminy Stare Babice z [...] grudnia 1996 r. nie mieści się w granicach sprawy ze skargi na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2013 r. Skoro przedmiotem zaskarżenia jest decyzja o odmowie odroczenia wykonania obowiązku rozbiórki, natomiast wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy decyzji nakazującej rozbiórkę, to nie zachodzi w tych sprawach tożsamość przedmiotowa. Pomimo występującego związku między tymi sprawami różnią się one podstawą prawną rozstrzygnięcia. Sprawa nakazania rozbiórki i sprawa w przedmiocie odroczenia wykonania nałożonego obowiązku rozbiórki mają tego samego adresata, jednak, w ocenie Sądu I instancji, przedmiotowo te sprawy są różne. Pomimo występującego związku między tymi sprawami różnią się one podstawą prawną rozstrzygnięcia. Przedmiotem oceny organu działającego na podstawie art. 39 Prawa budowlanego z 1974 r. nie jest zasadność nałożenia obowiązku rozbiórki, lecz ustalenie, czy zaistniały przesłanki określone w tym przepisie uzasadniające odroczenie wykonania nakazu rozbiórki. Zdaniem Sądu I instancji, brak jest zatem tożsamości sprawy w jej znaczeniu materialnym, co uzasadnia stwierdzenie, że decyzja Wójta Gminy Stare Babice nie mogła być przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania w przedmiotowym postępowaniu.
Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli skarżący. Zarzucili naruszenie art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej "p.p.s.a."). Skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania decyzji Wójta Gminy Stare Babice - art. 188 w związku z art. 197 § 2 i art. 61 § 3 p.p.s.a. (omyłkowo w zażaleniu powołany jako art. 63 § 3 p.p.s.a.). Ewentualnie wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpatrzenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Przede wszystkim należy odnieść się do dopuszczalności wstrzymania wykonania decyzji Wójta Gminy Stare Babice z [...] grudnia 1996 r. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. rozszerza możliwość wstrzymania zaskarżonych aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Kluczowe dla zakresu stosowania przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. będzie mieć zatem znaczenie jakie przyjmie się dla pojęcia "sprawy", w granicach której sąd może wstrzymać wykonanie aktu bądź czynności. Należy przyjąć, że ustawodawca odsyła do sprawy w jej znaczeniu materialnoprawnym i jej tożsamość wyznaczają elementy wyznaczające tożsamość skonkretyzowanego w decyzji administracyjnej stosunku prawnego, a więc identyczność podmiotów, identyczność przedmiotu tego stosunku oraz identyczność obu jego podstaw – prawnej i faktycznej. Tak szerokie rozumienie sprawy administracyjnej, nie umożliwia, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wstrzymania wykonania decyzji Wójta Gminy Stare Babice z 10 grudnia 1996 r. na obecnym etapie postępowania.
Zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego została wydana w trybie art. 39 Prawa budowlanego z 1974 r. i dotyczy tylko kwestii odroczenia nałożonego na skarżących nakazu rozbiórki. Przedmiotem postępowania zakończonego wydaniem decyzji Wójta Gminy Stare Babice z [...] grudnia 1996 r., było natomiast nałożenie obowiązku dokonania rozbiórki określonych obiektów budowlanych. Postępowania te toczyły się więc oparciu o inne przesłanki. Odroczenie wykonania obowiązku rozbiórki jest bowiem całkowicie niezależne od zasadności czy też zgodności z prawem decyzji rozbiórkowej. Wydając rozstrzygnięcie na podstawie art. 39 Prawa budowlanego z 1974 r. organ rozstrzyga jedynie, czy za czasowym wykorzystaniem obiektu budowlanego, wobec którego został wydany nakaz rozbiórki, przemawiają względy społeczne lub gospodarcze. Na tym etapie postępowania organy nie przeprowadzają więc kontroli decyzji nakazującej rozbiórkę. Brak tożsamości między tymi rozstrzygnięciami na pozwala na wstrzymanie w niniejszej sprawie decyzji Wójta Gminy Stare Babice z [...] grudnia 1996 r.
Z powyższych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 ustawy p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło