II SA/Wa 1623/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Joanna Kube Sędzia WSA – Danuta Kania Sędzia WSA – Andrzej Góraj (sprawozdawca) Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2014 r. sprawy ze skargi G. M. oraz A. M. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2013 r.; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Ministra Obrony Narodowej na rzecz skarżących G. M. oraz A. M. kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z [...] czerwca 2013 r. Minister Obrony Narodowej utrzymał w mocy własną decyzję z [...] kwietnia 2013 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w [...] z [...] marca 2011 r. i utrzymującej ją w mocy decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z [...] czerwca 2011 r. Przywołaną wyżej decyzją z [...] marca 2011 r. organ zobowiązał G.M. i A. M. do opróżnienia lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w [...] przy ul. [...]. W ocenie organu, brak jest przesłanek, które mogłyby świadczyć o nieważności decyzji z [...] marca 2011 r. Wydając ją organ badał istnienie przesłanek z art. 45 ust. 3 pkt 5 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych i nie dopatrzył się ich istnienia. Podkreślił, że orzeczenie dotyczące ustalenia stopnia niepełnosprawności G.M. pochodziło z [...] czerwca 2011 r., a więc z daty późniejszej od tej, w jakiej wydano kwestionowaną decyzję. Organ podniósł również, iż decyzja z [...] listopada 1990 r. w sprawie zmiany charakteru lokalu zajmowanego przez strony z kwatery stałej na kwaterę na czas pełnienia obowiązków, istnieje nadal w obrocie prawnym. Nie zapadło bowiem żadne orzeczenie dotyczące stwierdzenia jej nieważności, a K.p.a. nie przewidziało instytucji bezwzględnej nieważności rozstrzygnięć administracji. Od powyższej decyzji skargę wywiodła G. M. i A. M., wnosząc o jej uchylenie. Skarżonemu rozstrzygnięciu zarzucili naruszenie art. 77 K.p.a. oraz art. 45 ust. 3 pkt 5 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych. W uzasadnieniu skargi strony podniosły, iż wydaniu kwestionowanej decyzji stał na przeszkodzie fakt posiadania przez G. M. uprawnień emerytalnych. Wskazały także, iż organ, wydając skarżoną decyzję, nie uwzględnił stanowiska stron, iż decyzja z [...] listopada 1990 r. jest z mocy prawa nieważna. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego jako wadliwa. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy w dacie wydania decyzji z [...] marca 2011 r. przez Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w [...], G. M. posiadała uprawnienia emerytalne lub rentowe. Strona we wniosku o stwierdzenie nieważności zarzuciła bowiem organowi rażące naruszenie przepisu art. 45 ust. 3 pkt 5 ustawy z 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2010 r. Nr 206, poz. 1367). Zgodnie zaś z brzmieniem wyżej powołanej normy prawnej: "do opróżnienia lokalu mieszkalnego (...) przez emeryta i rencistę, wraz z osobami wspólnie z nim zamieszkującymi, nie wydaje się decyzji o opróżnieniu lokalu mieszkalnego (...)". Skoro więc strona upatrywała rażącego naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji z [...] marca 2011 r. w tym, że decyzję tę wydano w odniesieniu do emerytki i jej męża, to organ, rozpoznając wniosek, powinien przede wszystkim ustalić datę powstania po stronie G. M. uprawnień emerytalnych. Z uzasadnienia skarżonego rozstrzygnięcia nie wynika jednak, aby organ uczynił ustalenia w powyższym zakresie. Organ skupił swą uwagę jedynie na kwestii orzeczenia dotyczącego stopnia niepełnosprawności skarżącej, czyli na materii opisanej w art. 45 ust. 3 pkt 3 powyższej ustawy. W świetle powyższego, w sytuacji gdy podstawę wniosku o stwierdzenie nieważności stanowił zarzut naruszenia art. 45 ust. 3 pkt 5 omawianej ustawy, a organ nie zbadał, czy w dacie wydania decyzji o opróżnieniu lokalu strona posiadała uprawnienia emerytalne, lub rentowe, skarżona decyzja jawi się jako przedwczesna. Została bowiem wydana bez uprzedniego ustalenia stanu faktycznego w zakresie objętym meritum żądania. Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zobligowany do ustalenia tego, od jakiej daty skarżącej G. M. przysługują uprawnienia emerytalne lub rentowe. To bowiem dopiero pozwoli organowi na przejście do materii oceny ewentualnego rażącego naruszenia przepisu art. 45 ust. 3 pkt 5 ustawy z 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2010 r. Nr 206, poz. 1367) przy wydawaniu decyzji z [...] marca 2011 r. Co zaś się tyczy pozostałych zarzutów sformułowanych w niniejszej skardze, to w ocenie tutejszego Sądu są one niezasadne. W szczególności na uwypuklenie zasługuje fakt, że polskie prawo administracyjne nie zna instytucji "bezwzględnej nieważności decyzji administracyjnych". Jedynym skutecznym sposobem wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji, której zarzuca się, iż została wydana z rażącym naruszeniem prawa, jest złożenie wniosku o stwierdzenie jej nieważności. Dopiero zaś pozytywne rozpoznanie powyższego wniosku może zaowocować pozbawieniem bytu prawnego kwestionowanej decyzji. Tak więc zarzut dotyczący nieważności decyzji z [...] listopada 1990 r. jawi się jako przedwczesny. Decyzja ta nadal posiada bowiem moc wiążącą. Odnosząc się do kwestii tego, że niepełnosprawność G. M. istniała w dacie wydania decyzji o opróżnieniu lokalu i że była to okoliczność nieznana organowi, to wskazać należy, iż nie jest to przesłanka mogąca świadczyć o nieważności kwestionowanej decyzji. Niedopuszczalnym jest bowiem powoływanie podstaw wznowieniowych w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem o stwierdzenie nieważności. W związku z powyższym, uznając że skarżona decyzja narusza prawo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w pkt 1 wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 wyroku zostało wydane w myśl art. 152 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.