I SAB/Wa 540/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie: WSA Dorota Apostolidis (spr.) WSA Dariusz Chaciński Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2014 r. sprawy ze skargi R. K. na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku R. K. z 23 lipca 2012 r. w przedmiocie przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżącego R. K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. R. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w sprawie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania na podstawie przepisu art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r., o gospodarce nieruchomościami (Dz. U nr 102, poz. 651 ze zm.) za nieruchomość [...] położoną przy ul. [...]. W uzasadnieniu skargi skarżący wyjaśnił, że w dniu 23 lipca 2012 r., złożył podanie do Prezydenta [...] zawierającej wniosek dotyczący ustalenia odszkodowania za wyżej opisaną nieruchomość. Następnie złożył zażalenie do Wojewody [...] w trybie art. 37 § 1 k.p.a. na nie załatwienie sprawy w terminie, a organ postanowieniem z dnia 18 marca 2013 r., nr [...] uznał je za zasadne i wyznaczył Prezydentowi [...] dodatkowy termin na załatwienie tej sprawy. R. K. podkreślił, że do dnia wniesienia skargi do Sądu organ nie rozpoznał jego wniosku, tym samym nie załatwił sprawy w sposób wymagany przez regulacje kodeksu postępowania administracyjnego. Skoro zatem Prezydent [...] pozostaje w bezczynności jego skarga jest zasadna. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że pismem z dnia 25 stycznia 2013 r., porosił skarżącego o wykazanie z jakiego tytułu przysługują mu roszczenia do nieruchomości, ponadto poinformowało go o tym, że trwa analiza zgromadzonej dokumentacji. Wskazał również dodatkowy terminie zakończenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie. Przedmiotem skargi R. K. jest bezczynność Prezydenta [...] polegająca na nie rozpoznaniu przez organ wniosku skarżąceg o przyznanie odszkodowania w trybie przepisu art. 215 u.g.n. za nieruchomość [...] położoną przy ul. [...]. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że z zasad ogólnych postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 k.p.a.). Ponadto z przepisu art. 35 § 1 k.p.a. wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). O każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie, organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Powyższe przepisy wyznaczają zatem organowi administracji publicznej standardy obowiązujące przy załatwianiu spraw. Jeżeli organ nie stosuje się do owych standardów mamy do czynienia z nie załatwieniem sprawy w terminie, co jest równoznaczne z pozostawaniem przez organ w stanie bezczynności i to zarówno w przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jak również w terminie dodatkowym, o którym mowa w art. 36 § 1 k.p.a. Podkreślić przy tym należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej zaistniały przesłanki uzasadniające stwierdzenie bezczynności Prezydenta [...], a tym samym wydanie orzeczenia, o którym mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a., a więc zobowiązania organu do wydania aktu w określonym terminie. Poza sporem jest bowiem to, że Prezydent [...] nie rozpoznał sprawy i nadal pozostaje w zwłoce. Z akt sprawy wynika, że wniosek inicjujący postępowanie administracyjne w sprawie odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość wpłynął do Kancelarii Urzędu [...] w dniu 30 lipca 2012 r., co wynika z umieszczonej na nim prezentaty. Od tej więc daty rozpoczął swój bieg dwumiesięczny termin z art. 35 § 3 k.p.a. do załatwienia sprawy nim objętej. Z nadesłanych do akt sprawy dokumentów wynika w sposób bezsporny, że do dnia wniesienia przez skarżącego skargi do Sądu organ nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Podkreślić również należy, że organ nie zastosował się do terminu wyznaczonego przez Wojewodę [...] w postanowieniu z dnia [...] marca 2013 r., nr [...], w którym organ odwoławczy uznał zażalenie na bezczynność wniesione przez stronę za uzasadnione i wyznaczył termin na podjęcie stosownego rozstrzygnięcia do dnia 31 maja 2013 r. W ocenie Sądu postępowanie Prezydenta [...] niewątpliwie pozostaje w sprzeczności z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 k.p.a. Takie postępowanie podważa także wyrażoną w art. 8 k.p.a. zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa. W związku z powyższym zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu wniosku o odszkodowanie należało uznać za uzasadniony, co skutkuje wyznaczeniem Prezydentowi [...] dwumiesięcznego terminu do załatwienia sprawy. Sąd zauważa również, że skoro skarżący nie wykazał następstwa prawnego i nie nadesłał stosownych dokumentów, to organ winien rozważyć zawieszenie postępowania administracyjnego. A skoro tego nie uczynił uznać należy, że pozostaje w zwłoce. Ponieważ Sąd jest również zobligowany do oceny wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a. dokonując pod tym kątem oceny sprawy uznać należało, że zwłoka organu nie ma charakteru rażącego naruszenia prawa. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że po dacie złożenia w organie wniosku inicjującego postępowanie w sprawie Prezydent [...] podejmował działania mające na celu uzupełnienie dokumentacji w sprawie (por. pismo z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...]. Pismem tym zwracał się do skarżącego o nadesłanie dodatkowych dokumentów) jak również wykonywał obowiązki informacyjne, o których mowa w przepisie art. 36 k.p.a. (ww. pismo z dnia 25 stycznia 2013 r. i z dnia 7 października 2013 r.). Wskazać również należy, że Sądowi z urzędu znane są okoliczności związane z bardzo dużą ilością spraw odszkodowawczych prowadzonych przez Prezydenta [...]. Postępowania prowadzone w trybie przepisu art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r., o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. nr 261, poz. 2603) są postępowaniami niewątpliwie skomplikowanymi ze względu na swój historyczny charakter, co z kolei związane jest często z czasochłonnym poszukiwaniem archiwalnych dokumentów. Z uwagi zatem na specyfikę sprawy i wskazane czynności organu należy przyjąć, że zwłoka nie ma charakteru rażącego w rozumieniu art. 149 § 1 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stwierdził, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z naruszeniem podstawowych zasad postępowania, zwłaszcza wynikających z art. 8, art. 9, art. 12, jak również z naruszeniem art. 35 i art. 36 k.p.a.