I OSK 2423/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno, po rozpoznaniu w dniu 8 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. M. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 marca 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 248/14 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z 12 marca 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 248/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z [...] listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarga została wniesiona bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżona decyzja została doręczona skarżącemu 28 listopada 2013 r., a skierowana do Sądu 27 grudnia 2013 r., który przekazał ją do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie 2 stycznia 2014 r. Sąd powołał art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) i podkreślił, że skargę wnosi się za pośrednictwem organu w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia w sprawie. Doręczona skarżącemu decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji). Ustawowy termin do złożenia przez skarżącego skargi na kwestionowane rozstrzygnięcie upłynął 30 grudnia 2013 r. Sąd przekazał skargę do organu w dniu 2 stycznia 2014 r., a zatem - stosownie do treści powołanego art. 54 § 1 p.p.s.a. - dzień ten jest dniem wniesienia opisanej skargi. Oznacza to, że skoro skarga została wniesiona z przekroczeniem 30 dniowego terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a., to należało ją odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Skargą kasacyjną A. M. zaskarżył opisane postanowienie w całości, zarzucając naruszenie postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 53 § 1 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że nadanie skargi w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego, która następnie wpływa do Sądu w wymaganym ustawowym terminie 30 dni od daty doręczenia stronie skarżącej decyzji organu nie stanowi zachowania terminu w rozumieniu przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a stanowi o tym dopiero nadanie skargi przez Sąd. W konsekwencji zachowanie terminu zależne jest od tego, czy właściwy sekretariat WSA nada przedmiotowe pismo niezwłocznie czy z opóźnieniem, co podważa zaufanie skarżącego do wymiaru sprawiedliwości. Z uwagi na przedstawiony zarzut wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W uzasadnieniu podkreślono, że skarga została nadana 27 grudnia 2014 r. nie tylko w placówce operatora publicznego, ale również za pomocą środków komunikacji elektronicznej i doręczona z tą samą datą, na co wskazuje Urzędowe Poświadczenie Przedłożenia, a Sąd przekazał ją do organu dopiero 2 stycznia 2014 r. Wskazano, że skarżący jest osobą nieporadną i działając bez profesjonalnego pełnomocnika nie zdawał sobie sprawy, że w ustawowym terminie pismo powinno wpłynąć do WSA za pośrednictwem organu administracji publicznej, który wydał zaskarżoną decyzję. Ponadto, w ocenie skarżącego pismo w sprawie wpłynęło na tyle wcześnie przed upływem terminu, że właściwy sekretariat Sądu działając bez zbędnej zwłoki mógł go dochować i przed jego upływem nadać do organu administracji publicznej, czego jednak nie uczynił. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlegała oddaleniu, ponieważ jej zarzut nie był uzasadniony. Wnoszący skargę kasacyjną zarzucając naruszenie art. 53 § 1 p.p.s.a. i podnosząc w istocie, że z tego przepisu nie wynika obowiązek wniesienia skargi za pośrednictwem organu, pominął treść art. 54 § 1 p.p.s.a., który wyraźnie wskazuje, że "skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi". Łączne odczytanie tych dwóch przepisów wyłącza możliwość uznania, że skargę można skutecznie wnieść bezpośrednio do sądu administracyjnego z datą nadania przesyłki w placówce pocztowej operatora publicznego. Skoro skarżący nie wykonał obowiązku nałożonego przepisami prawa, to WSA w Warszawie samodzielnie przekazał skargę do właściwego organu. Dopiero więc działanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego świadczyło o zastosowaniu się do obowiązku przewidzianego ustawą procesową. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie nie wypowiada się w przedmiocie szybkości działania sekretariatu Sądu, oceniając tylko, czy Sąd pierwszej instancji prawidłowo rozważył zagadnienie zachowania terminu do wniesienia skargi, w granicach wynikających ze skargi kasacyjnej. Ewentualny brak winy skarżącego w uchybieniu terminu jest osobną kwestią i nie ma wpływu na wskazaną ocenę. Należy podkreślić, że skarżący nie zastosował się do prawidłowego pouczenia zawartego w decyzji, a tym samym do nakazu wynikającego z art. 53 § 1 w zw. z art. 54 § 1 p.p.s.a. Pouczenie ma na celu wyjaśnić stronie nieposiadającej profesjonalnego pełnomocnika, jakie działania i w jakim terminie powinna podjąć, jeżeli nie zgadza się z doręczonym jej rozstrzygnięciem. Strona powinna więc wykazać należytą staranność w zapoznaniu się z takim pouczeniem i zastosować się do niego. Należy zaznaczyć, że zachowanie terminu jest zależne od podjętych przez stronę działań mających na celu ochronę własnych interesów. Jeżeli strona nie zadba należycie o własne interesy i skieruje skargę za pośrednictwem niewłaściwego podmiotu – to znaczy bezpośrednio do sądu, sąd administracyjny przekaże ją do właściwego organu. Czas, który upłynął od wpływu skargi do Sądu do wysłania jej do organu to znaczy 3 dni robocze (skarga wpłynęła do Sądu 30 grudnia 2013 r., a została wysłana 2 stycznia 2014 r.) nie zmienia faktu, że skargę wysłano po terminie do jej wniesienia. Sąd na tym etapie postępowania nie ocenia więc, czy wskazane trzy dni robocze stanowiły nieproporcjonalnie długi czas i tym samym wskazywały na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.