I SA/Wa 2622/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-12-11

Skład orzekający: Dorota Apostolidis

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie organu gminy ustalające zasady zmiany umów użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiących własność gminy, oparte na przepisach Kodeksu cywilnego, podlega kognicji sądów administracyjnych?
Ratio decidendi
Zarządzenie organu gminy ustalające zasady zmiany umów użytkowania wieczystego, oparte na przepisach Kodeksu cywilnego, ma charakter cywilnoprawny i nie jest aktem z zakresu administracji publicznej. W związku z tym skarga na takie zarządzenie jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu przez sąd administracyjny.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. Spółka komandytowo-akcyjna złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na zarządzenie Prezydenta gminy ustalające zasady zmiany umów użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiących własność gminy. Organ administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wskazując na cywilnoprawny charakter zarządzenia. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowo – akcyjnej z siedzibą w K. na zarządzenie Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia zasad zmiany umów użytkowania wieczystego postanawia: odrzucić skargę. [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowo – akcyjnej z siedzibą w K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na zarządzenie Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...]. Zarządzeniem tym organ na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 3 w związku z art. 11 a ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r., o samorządzie gminnym (DZ. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zm.), oraz art. 239 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r., Kodeks cywilny (Dz. U. nr 16, poz. 93 ze zm.) ustalił zasady zmiany umów użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiących własność [...]. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie wskazując, że podniesione w skardze zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Wyjaśnił ponadto, że zaskarżone zarządzenie jako akt kierownictwa wewnętrznego ma charakter instrukcyjny. Określa ono warunki na jakich [...], właściciel nieruchomości może przystąpić do zawarcia aktu notarialnego zmieniającego umowę użytkowania wieczystego w zakresie wynikającym z przeznaczenia nieruchomości. Prezydent [...] dodał również, że przedmiotowe zarządzenie odnosi się w sposób oczywisty do stosunków cywilnoprawnych, nie dotyczy działalności w sferze publicznoprawnej prowadzonej przez Prezydenta [...], lecz działalności organu administracji samorządowej jako właściciela nieruchomości gruntowych, oddawanych poprzez zawieranie cywilnoprawnych umów w użytkowanie wieczyste. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., powołana dalej jako: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, jak również inne niż określone w pkt 5 akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a.). Ponadto stosownie do treści art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. - o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Jak wskazano już wcześniej [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowo – akcyjnej z siedzibą w K. domaga się skontrolowania zarządzenia Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] wydanego w sprawie ustalenia zasady zmiany umów użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiących własność [...]. Z treści zarządzenia wynika, że materialnoprawną podstawę jego wydania stanowił m. in. przepis art. 239 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r., Kodeks cywilny (Dz. U. nr 16, poz. 93 ze zm.). W tym miejscu wyjaśnić należy, że postępowanie w przedmiocie ustalenia zasady zmiany umów użytkowania wieczystego zostało uregulowane przepisami art. 232 - 243 Kodeksu cywilnego. Powyższe oznacza, że sprawa w ocenie Sądu nie ma charakteru administracyjnoprawnego, ale cywilnoprawny. Bezspornym jest, że użytkowanie wieczyste jest instytucją prawa cywilnego (stosunek cywilnoprawny łączący równorzędne wobec siebie strony) i w konsekwencji kwestia zmiany umów użytkowania wieczystego ma również charakter cywilnoprawny. Wobec tego spór powstały na gruncie ustalenia zasad zmian umów użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiących własność [...] jest sporem cywilnym. Skoro skarga na zarządzenie w tego rodzaju sprawach nie będzie podlegała kognicji sądów administracyjnych, gdyż rozstrzygnięcie w tym przedmiocie nie należy do aktów z zakresu administracji publicznej, to jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło