VII SA/Wa 1009/13
WyrokWSA w Warszawie2014-03-17
Skład orzekający: Małgorzata Jarecka, Joanna Gierak-Podsiadły, Mirosława Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę i umorzył postępowanie pierwszej instancji, uznając, że rozpoczęcie robót budowlanych bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę czyni postępowanie bezprzedmiotowym?Ratio decidendi
Organ odwoławczy błędnie uznał, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę stało się bezprzedmiotowe z powodu rozpoczęcia robót budowlanych przed uzyskaniem ostatecznej decyzji. W sytuacji, gdy postępowanie nadzoru budowlanego zostało zakończone decyzją nakazującą zaniechanie robót, a następnie organ pierwszej instancji podjął zawieszone postępowanie i wydał pozwolenie na budowę, nie zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na konieczność ponownego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy z uwzględnieniem stanowiska sądu.Stan faktyczny
Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, umarzając jednocześnie postępowanie organu I instancji. Organ odwoławczy uznał, że inwestor rozpoczął roboty budowlane bez wymaganego pozwolenia, co czyni postępowanie bezprzedmiotowym. Skarżący P. D. podniósł, że prace przygotowawcze (blaty szalunkowe, elementy zbrojenia) nie stanowiły robót budowlanych, a postępowanie nadzoru budowlanego zostało zakończone bez nakazu rozbiórki. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody i stwierdza, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jarecka, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Protokolant spec. Katarzyna Ławnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2014 r. ze skargi P. D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Wojewoda [...] zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2013 r., znak:
[...], nr [...] po rozpatrzeniu odwołania K. L.
od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2013 r., Nr [...], znak:
[...] ([...]), zatwierdzającej projekt budowlany i
udzielającej P. D. i M. H. pozwolenia na budowę budynku
mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej na działce nr ew. [...] z
obrębu [...] przy ul. S. w W., uchylił w całości ww. decyzję
Prezydenta [...] i umarzył postępowanie organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji wskazał, że zgodnie z
generalną zasadą, zawartą w art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, roboty
budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu
i budowę. Wykonywanie robót budowlanych przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o
pozwoleniu na budowę, nawet jeśli inwestycja nie została zrealizowana w całości,
powoduje natomiast bezprzedmiotowość postępowania w sprawie jej wydania i
skutkować powinno umorzeniem postępowania, na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. (por.
wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 sierpnia 2010 r., sygn. akt: II
OSK 1318/09).
Organ drugiej instancji wskazał, że pismem z dnia 29 listopada 2012 r.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął z urzędu postępowanie
administracyjne w sprawie robót budowlanych prowadzonych na działce nr ew. [...] z
obrębu [...] przy ul. S. w W., bez uzyskania wymaganego
przepisami prawa budowlanego pozwolenia na budowę. Decyzją z dnia [...] grudnia
2012 r" Nr [...], znak: [...], wydaną na
podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane Powiatowy Inspektor
Nadzoru Budowlanego nakazał P. D. i M. H. zaniechanie
dalszych robót budowlanych prowadzonych na ww. działce. Zatem, inwestor
rozpoczął prace budowlane nie legitymując się ostateczną decyzją o pozwoleniu na
prowadzone roboty budowlane.
W ocenie organu drugiej instancji, powyższe okoliczności sprawy uzasadniają
konieczność uchylenia decyzji Prezydenta [...] w przedmiocie pozwolenia
na budowę i umorzenia postępowania organu I instancji.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na
powyższe rozstrzygnięcie wniósł (skutecznie) P. D., dochodząc uchylenia
zaskarżonej decyzji. Skarżący podniósł, że po wniesieniu wniosku o wydanie decyzji
pozwolenia na budowę domu i w oczekiwaniu na nią przygotował blaty szalunkowe
oraz elementy zbrojenia. Interwencje przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru
Budowlanego podjęła sąsiadka, źle nastawiona do skarżącego z przyczyn
narodowościowych. Prezydent [...], w związku z postępowaniem przed
nadzorem budowlanym, zawiesił postępowanie co do wydania decyzji o pozwoleniu
na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję z dnia [...]
grudnia 2012r., w której stwierdził, że nie może umorzyć postępowania ani nakazać
rozbiórki obiektu, bo taki nie powstał. Prezydent zasadnie podjął zawieszone
postępowanie i wydał decyzje pozwolenia na budowę, zaś decyzja organu drugiej
instancji jest błędna i jako taka powinna zostać uchylona.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał prezentowaną wcześniej
argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1
ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z
2002 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go
aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów
obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, zaskarżona decyzja nie odpowiada
przepisom prawa i w tych warunkach podlega uchyleniu.
Sąd, co do zasady, podziela argumentację organu drugiej instancji opartą na
wykładni art. 28 ustawy Prawo budowlane. Roboty budowlane mogą być rozpoczęte
jedynie na podstawie ostatecznej decyzji na budowę, rozpoczęcie ich natomiast
przed wydaniem pozwolenia skutkuje wszczęciem procedury legalizacyjnej i
wyklucza wydanie, po tym fakcie, pozwolenia na budowę.
W okolicznościach niniejszej sprawy, jako prawidłowe należy uznać
rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Ten świadomy ingerencji nadzoru
budowlanego, związanej z zamierzeniem objętym wnioskiem o pozwolenie na
budowę, zawiesił postępowanie w jego przedmiocie, a następnie po zakończeniu
postępowania nadzoru budowlanego podjął je i wydał decyzje pozwolenia na
budowę.
Wskazać należy, co umknęło uwadze organu drugiej instancji, że
postępowanie nadzoru budowlanego zostało zakończone decyzją Powiatowego
Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2012 r. Organ nadzoru
budowlanego prowadzący postępowanie może zakończyć je w drodze decyzji
nakazującej zaniechanie dalszych robót budowlanych przy budowie obiektu (art. 51
ust 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane). Obiekt pozostaje w takim stanie, w jakim
roboty przerwano. Wznowienie robót w takim przypadku, możliwe jest dopiero po
uzyskaniu przez inwestora pozwolenia na budowę (por. wyrok Naczelnego Sądu
Administracyjnego z 12 września 2007r., sygn. akt II OSK 1198/06).
Rozpoznając sprawę ponownie, organ będzie miał na uwadze powyższe
stanowisko Sądu, który co należy podkreślić, nie oceniał merytorycznej
prawidłowości udzielonego przez organ pierwszej instancji pozwolenia na budowę.
Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł
jak w sentencji w trybie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło