II OZ 254/14

Dnia 19 marca 2014 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2014 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. Spółki z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 stycznia 2014 roku, sygn. akt IV SA/Wa 33/14 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej przez A. Spółkę z o.o. z siedzibą w G. decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] października 2013 roku nr [...] w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z 22 stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił A. Spółce z o.o. z siedzibą w G. (dalej jako "skarżąca spółka") wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z [...] października 2013 r. w przedmiocie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Ochrony Środowiska utrzymał w mocy decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Gdańsku z [...] maja 2013 r. nakładającą na spółkę administracyjną karę pieniężną w wysokości 140000 zł. Spółka jako odbiorca odpadów przywiezionych z Ukrainy nie wypełniła obowiązku potwierdzenia dokonania unieszkodliwienia odpadów w terminie 30 dni od dokonania unieszkodliwienia odpadów, nie później jednak niż w terminie jednego roku kalendarzowego od dnia otrzymania odpadów. W skardze do Sądu I instancji skarżąca spółka wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Wyjaśniła, że wykonanie tych oraz innych, wydanych w odrębnych postępowaniach (i będących przedmiotem odrębnych skarg) decyzji o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej na łączną kwotę 585000 zł spowoduje znaczną szkodę dla spółki w postaci utraty płynności finansowej. W ocenie spółki, utrudni to prowadzenie dotychczasowej działalności gospodarczej, w tym zagrozi dalszemu jej istnieniu. Ponadto skarżąca spółka wyraziła obawę zerwania współpracy oraz utraty zaufania przez jej kontrahentów z uwagi na możliwe problemy finansowe, spowodowane wyasygnowaniem takiej kwoty. Odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Sąd I instancji wskazał, że skarżąca spółka uzasadniając swój wniosek ograniczyła się jedynie do przytoczenia pewnych "możliwych scenariuszy" zdarzeń związanych z uiszczeniem administracyjnej kary pieniężnej nałożonej zaskarżoną decyzją. W ocenie Sądu I instancji, oczywistym skutkiem uiszczenia wysokiej kary finansowej jest uszczuplenie zasobów zobowiązanego. Nie zawsze skutkuje to jednak utratą płynności finansowej, pogorszeniem wizerunku firmy czy koniecznością zakończenia przez nią działalności gospodarczej. Sąd I instancji podkreślił, że skarżąca nie wykazała w jakiej sytuacji finansowej znajduje się obecnie. Ponadto nie przedstawiła dokumentów potwierdzających stan jej finansów, który w perspektywie uszczuplenia orzeczoną karą spowodowałby kłopoty finansowe spółki. W ocenie Sądu I instancji, skarżąca spółka nie wykazała więc, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wyrządzić znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca spółka. Zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej "p.p.s.a.") przez błędne przyjęcie, że skarżąca spółka nie wykazała przesłanek wynikających z tego przepisu. W ocenie skarżącej spółki, Sąd I instancji błędnie uznał, że obecnie nie jest uzasadnione wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Spółka wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Ponadto spółka wniosło o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl natomiast § 3 tego przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie ma okoliczność, że skarżąca spółka nie uprawdopodobniła zaistnienia przesłanek wskazanych w cytowanym przepisie. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione. Brak precyzyjnego wskazania przesłanek wymaganych przez przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. uniemożliwia Sądowi ocenę zasadności złożonego przez stronę skarżącą wniosku. Stanowisko takie jest utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 maja 2004 r., FZ 65/04, nie publ.). Tylko prawidłowo uzasadniony wniosek może zostać rozpoznany zgodnie z intencją strony, bowiem brak uzasadnienia czy też uzasadnienie niepełne, lakoniczne nie pozwalają na ocenę, czy opisane powyżej przesłanki w danej sprawie zachodzą. Wojewódzki sąd administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego formułowania argumentów uzasadniających wniosek o wstrzymanie, a obowiązek w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy. W treści skargi skarżąca spółka sformułowała wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, powołując się na ogólne okoliczności związane z kondycją finansową spółką i ewentualną utratą jej płynności finansowej. Skarżąca spółka nie przedstawiła swojej sytuacji finansowej, chociażby poprzez złożenie rozliczeń czy sprawozdań finansowych. Obowiązek uregulowania należności na rzecz Skarbu Państwa w każdym przypadku, niezależnie od sytuacji finansowej spółki, łączy się z obniżeniem jej dochodu. Nie oznacza to jednak automatycznie powstania szkody i to znacznych rozmiarów lub trudnych do odwrócenia skutków, którym zapobiec może wstrzymanie wykonalności zaskarżonego aktu. Dotyczy to również przypadków, gdy zobowiązanie wobec Skarbu Państwa jest w znacznej wysokości, tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje zażalenie uwzględniając stan faktyczny i prawny z daty orzekania przez Sąd I instancji, ponieważ jest to ocena prowadzona pod kątem zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. Stąd też zarzuty zażalenia, stanowiące w istocie argumenty mające uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, uznać należy za spóźnione. Okoliczności te nie były znane Sądowi I instancji w dacie orzekania, ponieważ nie zostały przedstawione przez spółkę. Z tych też przyczyn za uwzględnieniem zażalenia nie mógł także przemawiać złożony przez spółkę wraz z tym środkiem odwoławczym bilans oraz rachunek zysków i strat. Dokumenty te powinny bowiem stanowić uzupełnienie wniosku złożonego do Sądu I instancji. Z powyższych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 ustawy p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.