I SA/Rz 293/12
WyrokWSA w Rzeszowie2012-05-31
Skład orzekający: Jacek Surmacz, Jarosław Szaro, Kazimierz Włoch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samochód marki Mercedes Benz Vito, pierwotnie zarejestrowany w Niemczech jako ciężarowy, ale posiadający cechy konstrukcyjne wskazujące na przeznaczenie do przewozu osób (m.in. sześć miejsc siedzących, przeszklona karoseria, punkty kotwiące dla dodatkowych siedzeń), powinien być zaklasyfikowany do pozycji 8703 Nomenklatury Scalonej (CN) jako samochód osobowy, a tym samym podlegać opodatkowaniu podatkiem akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego?Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych, uznając, że sporny pojazd marki Mercedes Benz Vito, ze względu na swoje cechy konstrukcyjne (w pełni oszklona karoseria, sześć miejsc siedzących, punkty kotwiące dla dodatkowych siedzeń, brak stałej przegrody między kabiną kierowcy a przestrzenią pasażerską), powinien być zaklasyfikowany do pozycji 8703 Nomenklatury Scalonej (CN) jako samochód osobowy. Cechy te, nadane przez producenta, przesądzają o jego zasadniczym przeznaczeniu do przewozu osób, nawet jeśli w dokumentach rejestracyjnych w kraju zakupu został określony jako ciężarowy. Dokumenty te, oparte na przepisach prawa o ruchu drogowym, mają jedynie znaczenie pomocnicze w klasyfikacji celnej i podatkowej.Stan faktyczny
Skarżąca nabyła wewnątrzwspólnotowo samochód marki Mercedes Benz Vito, który w Niemczech został zarejestrowany jako samochód ciężarowy. Po sprowadzeniu do Polski nie złożyła deklaracji AKC-U i nie zapłaciła podatku akcyzowego, uznając pojazd za ciężarowy. Organy podatkowe zakwalifikowały pojazd jako osobowy (pozycja 8703 CN) i określiły zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym. Skarżąca kwestionowała tę klasyfikację, podnosząc, że pojazd był rejestrowany jako ciężarowy i posiadał cechy pojazdu ciężarowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz Sędziowie SO del. Jarosław Szaro /spr./ WSA Kazimierz Włoch Protokolant ref. st. Eliza Kaplita po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 31 maja 2012r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] lutego 2012r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu marki Mercedes Benz Vito - oddala skargę -
I SA/Rz 293/12
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] lutego 2012r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej po rozpatrzeniu odwołania A.C. (dalej: podatniczka/skarżąca) od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] listopada 2011r. nr [...] określającej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki Mercedes Benz Vito w wysokości 4.748,00 zł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w dniu 2 października 2016r. podatniczka dokonała w Niemczech zakupu samochodu marki Mercedes Benz Vito o pojemności silnika 2148 cm3, za kwotę 9000 EUR. Następnie podatniczka dokonała przemieszczenia w/w pojazdu na terytorium kraju. Pojazd w dacie jego zakupu posiadał niemiecką kartę pojazdu nr CW383970, z której wynikało, że pojazd miał sześć miejsc siedzących i określony był jako samochód ciężarowy zamknięty. Po przemieszczeniu pojazdu na terytorium kraju podatniczka nie złożyła deklaracji uproszczonej AKC-U z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego. W dniu 25 października 2006r. pojazd został poddany badaniom technicznym w wyniku, których stwierdzono, że jest to samochód ciężarowy, podrodzaju VAN, z sześcioma miejscami siedzącymi, włączając siedzenie kierowcy. Pojazd został zarejestrowany po raz pierwszy w kraju w dniu 14 listopada 2006r. Podatniczka sprzedała sprowadzony samochód Z. R. Kolejnymi właścicielami pojazdu "A" s.c. w G. oraz G.W. Ostatni z wymienionych podmiotów dokonał zmiany rodzaju pojazdu z ciężarowego na osobowy oraz liczby miejsc siedzących 6 na 9 przez zamontowanie trzeciego rzędu siedzeń, co zostało udokumentowanie i potwierdzone w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu. Następnie samochód jako osobowy z dziewięcioma miejscami siedzącymi został zarejestrowany w dniu 26 sierpnia 2009r. przez Prezydenta Miasta.
Na podstawie zgromadzone materiału dowodowego, Naczelnik Urzędu Celnego stwierdził, że przedmiotowy pojazd należało zakwalifikować do pozycji 8703 CN i w konsekwencji w decyzji z dnia [...] listopada 2011r. określił podatniczce zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przedmiotowego samochodu osobowego w wysokości 4.748,00 zł.
Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257 z późn. zm., powoływana dalej jako ustawa o podatku akcyzowym), akcyzie podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Stosownie do art. 2 pkt 11 cyt. ustawy nabyciem wewnątrzwspólnotowym jest przemieszczenie wyrobów akcyzowych z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju. Zgodnie z art. 80 ust. 3 pkt 3 cyt. ustawy obowiązek podatkowy w akcyzie od samochodów w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego powstaje z chwilą nabycia prawa do rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, nie później jednak niż z chwilą jego rejestracji na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Stawka podatku akcyzowego dla wyrobów akcyzowych niezharmonizowanych, a zatem również i samochodów osobowych, została określona w art. 75 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym i wynosiła w chwili powstania obowiązku podatkowego 65% podstawy opodatkowania. W rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz.U z 2004r. Nr 87, poz. 825 z późn. zm. powoływane dalej jako rozporządzenie w sprawie obniżenia stawek), wydanym na podstawie delegacji ustawowej z art. 75 ust. 3 cyt. ustawy, stawka akcyzy została obniżona i zróżnicowana w zależności od pojemności silnika.
Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie obniżenia stawek, stawki akcyzy określone w art. 75 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym obniżone zostały do wysokości określonej w poz. 21 załącznika nr 2 do rozporządzenia w sprawie obniżenia stawek - dla wyrobów akcyzowych dostarczanych wewnątrzwspólnotowo, nabywanych wewnątrzwspólnotowo oraz importowanych - 13,6% dla samochodów osobowych o pojemności skokowej silnika powyżej 2000 cm3, 3,1% dla samochodów osobowych pozostałych.
Ponadto, organ odwoławczy wyjaśnił, że dla określenia, czy dany produkt stanowi wyrób akcyzowy niezbędne jest jego prawidłowe zaklasyfikowanie. Przepis art. 3 ust. 2 ustawy o podatku akcyzowym nakazuje do celów poboru akcyzy w nabyciu wewnątrzwspólnotowym stosować klasyfikację wyrobów akcyzowych w układzie odpowiadającym Scalonej Nomenklaturze (CN). Nomenklatura Scalona (CN) ustanowiona została rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2658/87 i zawarta w załączniku I do tego rozporządzenia. Zgodnie z kolei z art. 2 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym wyrobami akcyzowymi są wyroby podlegające akcyzie określone w załączniku nr 1 do ustawy o podatku akcyzowym. Pod poz. 59 tego załącznika ujęte zostały pojazdy samochodowe zaklasyfikowane do grupowania 8703 jako pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż objęte pozycją 8702), włącznie z samochodami osobowo - towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi. Wyrobem akcyzowym są zatem wszystkie pojazdy sklasyfikowane pod pozycją 8703, włącznie z zawartymi podpozycjami. Dla określenia, czy dany produkt stanowi wyrób akcyzowy niezbędne jest jego prawidłowe zaklasyfikowanie. Organ podkreślił, że nazwa handlowa, czy też przeznaczenie wyrobu nie uzasadnia sugerowanej klasyfikacji do wskazanych kodów CN.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że sporny pojazd mieści się w pozycji 8703: "Pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż te objęte pozycją 8702), włącznie z samochodami - osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi". Wskazał, że ww. pozycja obejmuje pojazdy mechaniczne różnego typu przeznaczone do przewozu osób, jednakże nie obejmuje pojazdów mechanicznych objętych pozycją 8702. Jednocześnie organ stwierdził, że zasadnie organ I instancji uznał, iż przedmiotowego pojazdu nie można było zaklasyfikować do pozycji CN 8704 zawierającej pojazdy samochodowe do transportu towarowego.
Prawidłowo, zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji wskazał na takie cechy sprowadzonego samochodu jak: w pełni oszklona wersja karoserii, obecność sześciu miejsc siedzących, tapicerka na panelach bocznych, górne uchwyty dla pasażerów tylnej części pojazdu. Organ odwoławczy podkreślił, że przedmiotowy pojazd konstrukcyjnie przeznaczony był do przewozu dziewięciu osób, co znajduje uzasadnienie w opisie zmian zawartym w załączniku do zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym nr 4925/2009 z dnia 14 sierpnia 2010r., w którym stwierdzono, że w tylnej części pojazdu zamontowano oryginalną kanapę do siedzenia dla trzech osób wraz z pasami bezpieczeństwa i zagłówkami w miejscach wyznaczonych przez producenta. W ocenie organu odwoławczego, zeznania świadka G.W., oględziny pojazdu oraz niemiecka karta pojazdu nr CW383970 potwierdzają ustalenia organu I instancji, że sprowadzone pojazd pierwotnie dopuszczony było do ruchu jako samochód osobowy z dziewięcioma miejscami do siedzenia. Z uwagi na to, że w karcie pojazdu nie odnotowano innych zmian, organ stwierdził, że przeklasyfikowanie pojazdu z osobowego na ciężarowy odbyło się w efekcie jedynie zmniejszenia liczby miejsc siedzących. W ocenie organu II instancji, ww. cechy pojazdu oraz ogólny jego wygląd, jednoznacznie i bez żadnych wątpliwości nakazują zaklasyfikować go do pozycji 8703 kodu CN.
Organ odwoławczy podkreślił, że również z informacji uzyskanej od firmy Mercedes-Benz Polska Sp. z o.o. wynikało, że przedmiotowy samochód wyprodukowany został jako osobowy, ze świadectwem homologacji dla takiego rodzaju samochodu. Biorąc pod uwagę fakt, iż to producent określa zasadnicze przeznaczenie pojazdu, nadając mu określone cechy konstrukcyjne przesądzające o tym, czy jest on przeznaczony zasadniczo do przewozu osób czy towarów, kolejne zmiany typów homologacji danego pojazdu pozostają bez wpływu na klasyfikację wg kodu CN, o ile nie dokonano w aucie zmian w ramach jego cech konstrukcyjnych, które pierwotnie determinowały zasadnicze jego przeznaczenie. W przedmiotowej sprawie brak jest jakichkolwiek przesłanek wskazujących na to, że od chwili dopuszczenia go do ruchu na terenie Niemiec do chwili przemieszczenia na terytorium kraju przez stronę przedmiotowy samochód takim przeróbkom i zmianom został poddany.
Organ II instancji podkreślił, iż wbrew twierdzeniom podatniczki przedmiotowy samochód pierwotnie dopuszczony został do ruchu, nie jako samochód ciężarowy, a jako samochód osobowy dziewięciomiejscowy, co wynika z zapisów w niemieckich dokumentach pojazdu.
Dodatkowo organ odwoławczy podniósł, że nazwy pozycji Nomenklatury Scalonej nie posługują się pojęciami sposobu wykorzystania lecz przeznaczeniem pojazdów, przy czym pozycja 8703 mówi o przeznaczeniu zasadniczym. W procesie klasyfikacji brane są pod uwagę cechy konstrukcyjne determinujące jego zasadnicze przeznaczenie, cechy względnie trwałe i trudno zmienialne. Bez znaczenia w kontekście tego procesu jest sposób wykorzystania pojazdu.
Uznając za niezasadny zarzut dotyczący błędnej klasyfikacji pojazdu, nie uwzględniającej zapisów w dokumentach opisujących i charakteryzujących sprowadzony przez spółkę pojazd jako samochód ciężarowy, organ odwoławczy wskazał, że do celów podatku akcyzowego należy stosować przepisy i definicje zawarte w ustawie o podatku akcyzowym i w jej kontekście dokonywać oceny rodzaju pojazdu i skutków jego nabycia dla powstania obowiązku podatkowego. Z tego względu, zapisy w dowodzie rejestracyjnym, czy zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu sporządzone w oparciu o przepisy prawa o ruchu drogowym, nie mogą bezpośrednio i automatycznie przesądzać o klasyfikacji pojazdu dokonywanej w oparciu o Nomenklaturę Scaloną.
Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji nie wyszedł poza ramy swobodnej oceny dowodów, a ustalony przez niego stan faktyczny znajduje pełne oparcie w zebranym materiale dowodowym, w tym w zeznaniach G.W. oraz protokole oględzin pojazdu wraz z dokumentacją fotograficzną. W tym zakresie organ odwoławczy nie podzielił także stanowiska skarżącej o nieprzydatności dowodu z oględzin pojazdu z uwagi na upływ czasu, po jakim dowód ten został przeprowadzony. Organ wskazał, że brak jest przesłanek, aby przyjąć, iż pojazd ten nie posiadał karoserii w pełni przeszklonej, sześciu miejsc siedzących, fabrycznych punktów kotwiących dla kanapy w trzecim rzędzie, górnych uchwytów dla pasażerów, tj. cech przesądzających o klasyfikacji pojazdu według kodu CN.
W ocenie organu II instancji, zasadnie organ I instancji za moment powstania obowiązku podatkowego przyjął dzień 16 października 2006r. Wprawdzie pojazd został zakupiony przez podatniczkę w dniu 2 października 2006r., jednakże w postępowaniu nie zdołano w sposób jednoznaczny ustalić dnia, w którym został on faktycznie przemieszczony na terytorium kraju. Daty tej nie wskazała także skarżąca. W takiej sytuacji, dla ustalenia momentu powstania obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym, organ przyjął dzień uzyskania zaświadczenia VAT-25, uznając, że data ta stanowi najwcześniejszy moment, o którym można z pewnością powiedzieć, że wówczas pojazd znajdował się na terenie kraju.
Organ II instancji stwierdził również, że kwota przypadającego do zapłaty podatku akcyzowego została przez organ I instancji prawidłowo wyliczona. Zasadnie również organ I instancji przyjął za podstawę opodatkowania kwotę wynikającą z faktury z dnia 2 października 2006 r. tj. 9.000 EUR.
Zdaniem organu odwoławczego, postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z wymogami wynikającymi z przepisów Ordynacji podatkowej i nie doszło w nim do naruszenia przepisów postępowania. Organ I instancji zebrał obszerny materiał dowodowy, wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy. Przy wydawaniu decyzji organ I instancji wziął pod uwagę cały materiał dowodowy łącznie z przedłożonymi przez podatniczkę dokumentami i dokonał prawidłowego rozstrzygnięcia stosując przy tym odpowiednie normy materialnoprawne.
Za niezasadne, organ II instancji uznał powoływanie się przez podatniczkę na interpretacje indywidualne Ministra Finansów które miałyby potwierdzać jej odnośnie procesu klasyfikacji samochodu wg kodu CN. Zdaniem organu II instancji, podatniczka nie może powoływać się na treść interpretacji, która nie została wydana w stosunku do niej, tj. nie może powoływać się na określoną w art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej zasadę zaufania podatników do organów podatkowych z tego względu, że zastosowali się do interpretacji, która nie była skierowana do nich.
Ponadto organ II instancji odniósł się również do kwestii ewentualnego przedawnienia zobowiązania podatkowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przedmiotowego pojazdu, stwierdzając, iż zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, w sytuacji gdy termin płatności podatku upływał w dniu 23 października 2006r, pięcioletni okres przedawnienia upływał z końcem 2011 roku. Jednocześnie na podstawie art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. W niniejszej sprawie podatniczka została zawiadomiona o zastosowaniu środka egzekucyjnego w dniu 2 stycznia 2012r. Zgodnie zatem z regułami określonymi w art.12 § 4 i § 5 Ordynacji podatkowej, pięcioletni okres przedawnienia kończył się w dniu 2 stycznia 2012r. Z uwagi na powyższe, organ odwoławczy stwierdził, iż zobowiązanie podatkowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przedmiotowego pojazdu nie uległo przedawnieniu.
Na powyższe rozstrzygnięcie A.C. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono:
- naruszenie prawa materialnego, tj. art. 100 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. 2009 r. Nr 3 poz. 11 ze zm.) przez błędną jego wykładnię i niewłaściwie zastosowanie poprzez ustalenie obowiązku podatkowego w zakresie podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przedmiotowego samochodu w kwocie 4.748 zł,
- naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 210 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa przez dokonanie sprzecznych ustaleń organu podatkowego z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, poprzez uwzględnienie jedynie okoliczności przemawiających na niekorzyść podatnika, a tym samym bezpodstawnemu odmówieniu wiary wyjaśnieniom podatnika oraz przedłożonym przez niego dokumentom,
- nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy przez organ podatkowy poprzez nie zwrócenie się do Daimler Benz Automotive Polska, jakie warunki spełniały samochody typu Mercedes Benz Vito, aby mogły być homologowane jako samochody ciężarowe, oraz czy takie samochody były w ofercie tego importera,
- nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy przez organ podatkowy poprzez nie zwrócenie się do kraju nabycia wewnątrzwspólnotowego - Niemiec, na jakiej podstawie przedmiotowy pojazd został przez tamtejszy kraj zarejestrowany jako ciężarowy, a tym samym dopuszczony do ruchu,
- nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy przez organ podatkowy poprzez nie zwrócenie się do kraju nabyciu wewnątrzwspólnotowego - a to Niemiec, o wydanie wszelkich dokumentów na podstawie, których przedmiotowy pojazd został przez tamtejszy kraj zarejestrowany jako ciężarowy i dopuszczony do ruchu,
- nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy przez
organ podatkowy poprzez nie zwrócenie się do Daimler Benz w
Niemczech celem ustalenia czy produkowane przez tego
producenta pojazdy typu Mercedes Benz Vito o tożsamych
parametrach technicznych, oraz wyposażeniu opuszczały fabrykę
jako samochody ciężarowe czy osobowe,
- naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej przez sprzeczność ustaleń, organu pierwszej instancji z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, polegającym, na zakwalifikowaniu, przedmiotowego samochodu jako pojazd osobowy, a tym samym, ustalenie obowiązku podatkowego w zakresie podatku akcyzowego z tytułu jago wewnątrzwspólnotowego nabycia,
- naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 122 i 180 Ordynacji podatkowej poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych, działań zmierzających do dokładnego, wyjaśnienia stanu, faktycznego sprawy i wydanie rozstrzygnięcia na podstawie niepełnego, wybiórczego postępowania dowodowego,
- naruszenie art. 29 Rozporządzenia Rady EWG 2913/92 z 12 października 1992r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny przez jego niezastosowanie,
-naruszenie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, ustawy o kontroli skarbowej oraz Ordynacji podatkowej polegającym na przeprowadzeniu postępowania kontrolnego przez tamtejszy urząd bez należytego umocowania, w sytuacji kiedy upoważnienie do przeprowadzenia postępowania kontrolnego obejmowało swoim zakresem, rzetelność i prawidłowość opodatkowania podatkiem akcyzowym w latach 2008 oraz 2009, natomiast rzekomy obowiązek podatkowy w zakresie nabycia wewnątrzwspólnotowego rzeczonego pojazdu wystąpił w 2006 roku,
- błąd w ustaleniach faktycznych poprzez niewyjaśnianie czy w okresie od nabycia przez podatnika samochodu marki Mercedes Benz Vito, a nabyciem go przez G.W. nie doszło do zmian konstrukcyjnych, w pojeździe w sytuacji gdy w tym okresie pojazd zmieniał trzykrotnie właściciela, a organ oparł swoja decyzję wyłącznie na oględzinach i zeznaniach ostatniego właściciela rzeczonego pojazdu.
W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuciła, że organ dokonał błędnej klasyfikacji przedmiotowego pojazdu jako samochód osobowy. Zdaniem skarżącej, przedmiotowy pojazd jest pojazdem osobowym i nie podlega obowiązkowi akcyzowemu. Zdaniem skarżącej, skoro przedmiotowy samochód we wszystkich krajach członkowskich Unii Europejskiej jest rejestrowany jako samochód ciężarowy, tak też jest homologowany przez producenta, nie może obrocie na terenie kraju występować jako samochód osobowy. Skarżąca podniosła, że pojazd posiadał dowód rejestracyjny stwierdzający, że jest to samochód ciężarowy, zamknięty. Ponadto uprawniony diagnosta, który wykonał badanie techniczne potwierdził, że pojazd spełnia warunki pojazdu ciężarowego.
Skarżąca zarzuciła, że organ nie zapoznał się ze specyfikacją techniczną i rodzajem homologacji przedmiotowego samochodu i dokonał całkowicie wadliwego – zdaniem skarżącej – jego przyporządkowania do samochodów osobowych. Podniosła, że z przedłożonych przez nią dokumentów jednoznacznie wynika, iż przedmiotowy samochód po raz pierwszy w państwie nabycia zarejestrowany był jako pojazd ciężarowy, a ponadto do czasu sprowadzenia go na polski obszar celny oraz do czasu, rejestracji go przez podatniczkę nie przechodził on jakichkolwiek zmian konstrukcyjnych, które powodowały by, iż pojazd ten mogły być uznany jako samochód osobowy. Organ podatkowy mając wątpliwości w zakresie charakteru pojazdu nabytego wewnątrzwspółnotowo przez podatniczkę powinien zwrócić się do odpowiednich organów państw nabycia wewnątrzwspólnotowego celem zebrania kompletnej dokumentacji i ustalenia na jakiej podstawie pojazd, ten został zarejestrowany i dopuszczony do ruchu jako pojazd, ciężarowy. Ponadto organ podatkowy winien zwrócić się do generalnego importera na Polskę zakwestionowanego u podatnika pojazdu czy pojazdy o cechach tożsamych z pojazdem zakwestionowanym u podatnika występują w ich ofercie jako pojazdy ciężarowe i jako takie są rejestrowane przez stosowne organy RP. Skarżąca zarzuciła, że organ podatkowy wziął pod uwagę stan przedmiotowego pojazdu w dniu jego oględzin w sytuacji, gdy w momencie jego wewnątrzwspólnotowego nabycia i wprowadzenia na polski obszar celny pojazd ten posiadał szereg cech pozwalających zaliczyć go do pojazdów ciężarowych.
Skarżąc podniosła również, iż z informacji, które uzyskała od generalnego importera na Polskę samochodów marki Mercedes Benz Vito wynika, że nawet jeśli ww. samochody zostały wyprodukowane jako samochody osobowe, to następnie po dokonaniu niezbędnych, przeróbek pojazdy te są homologowane jako ciężarowe i jako takie rejestrowane przez polskie organy. Skoro zatem ww. podmiot identyczne samochody sprzedaje na terenie RP z homologacją ciężarową, to potraktowanie pojazdu nabytego wewnątrzwspólnotowo przez podatniczkę jest j sprzeczne z obowiązującymi przepisami.
Skarżąca zarzuciła również, iż przesłuchiwany w charakterze świadka G.W. nie posiadał wiadomości odnośnie wyglądu pojazdu w 2006 roku - tj. w chwili powstania obowiązku podatkowego w zakresie akcyzy. Zdaniem skarżącej, oględziny pojazdu przeprowadzone poprzez organ podatkowy po prawic ponad pięciu latach po wprowadzeniu pojazdu na polski obszar celny nie mogą stanowić obiektywnego i rzetelnego dowodu, albowiem pojazd ten nic odzwierciadla stanu konstrukcyjnego, który typował go jako ciężarowy w chwili powstania obowiązku podatkowego.
Ponadto skarżąca podniosła, że w chwili nabycia rzeczonego pojazdu, a następnie wprowadzenia go na polski obszar celny głównym przeznaczeniem jego by przewóz towarów, a przewóz osób stanowił tylko uzupełnienie funkcjonalności pojazdu. Zdaniem skarżącej, sam ten fakt oraz ładowność pojazdu znacznie przekraczająca 500 kg, powinien pojazd kwalifikować do pojazdów ciężarowych.
Na poparcie swojego stanowiska odnośnie kwalifikacji przedmiotowego samochodu jako pojazdu ciężarowego skarżąca powoła szereg interpretacji indywidualnych Ministra Finansów.
Końcowo skarżąca zarzuciła, że organ I instancji nie dopełnił obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, postępowanie organu podatkowego jest niekompletne i winno zostać uzupełnione. Działania organu nie uwzględniały podstawowych zasad postępowania określonych w art. 121 §1 i art. 122 Ordynacji podatkowej, a naruszenie tych zasad pozbawiło przeprowadzone postępowanie cechy obiektywizmu.
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) zadaniem sądu administracyjnego jest sprawowanie kontroli zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dniu ich wydania. Zakres tej kontroli wyznaczają przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm. określanej dalej jako p.p.s.a.), której art. 134 § 1 wskazuje, iż Sąd orzekając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami podnoszonymi w skardze ani też powołaną podstawą prawną.
Dokonując kontroli we wskazanym wyżej zakresie Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu tym samym wniesiona na nią skarga podlegać musi oddalaniu.
Spór w sprawie sprowadzał się do kwalifikacji nabytego wewnątrzwspólnotowo przez skarżącą pojazdu marki Mercedes Benz Vito.
Zdaniem skarżącej pojazd ten służy do transportu towarowego o czym świadczą przedłożone przez nią dokumenty - karta własności, badanie techniczne, karta pojazdu i dokumentacja rejestracyjna, jednoznacznie wskazują, że powinien on zostać sklasyfikowany jako pojazd ciężarowy, z których wynikać miało, że jest to właśnie samochód ciężarowy. W związku z powyższym skarżąca nie złożyła określonej przepisami deklaracji AKC-U i nie odprowadziła podatku akcyzowego.
Przeciwnego zdania był organ, w którego ocenie zarówno konstrukcja pojazdu jak i jego wyposażenie świadczą, że jest to samochód osobowy, który powinien być zgodnie z Nomenklaturą Celną zakwalifikowany do pozycji 8703, a co za tym idzie podlegał podatkowi akcyzowemu.
Sąd podziela stanowisko organu.
Z mocy art. 3 ust. 1 i 2 ustawy o podatku akcyzowym, do celów poboru akcyzy i oznaczania wyrobów akcyzowych znakami akcyzy, stosuje się klasyfikację w układzie odpowiadającym Nomenklaturze Scalonej (CN) zgodną z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L 256 z 7 września 1987r., str. 1, ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 2, t. 2, str. 382, ze zm.). Zgodnie z ust. 2 wyżej powołanego przepisu ustawy o podatku akcyzowym, zmiany w Nomenklaturze Scalonej (CN) nie powodują zmian w opodatkowaniu akcyzą wyrobów akcyzowych i samochodów osobowych, jeżeli nie zostały określone w ustawie o podatku akcyzowym.
Zgodnie z art. 100 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku akcyzowym, opodatkowaniu akcyzą podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym a podatnikami akcyzy od samochodów osobowych są miedzy innymi podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego. Samochody osobowe są to zaś – jak stanowi art. 100 ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym – pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne objęte pozycją CN 8703 przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, inne niż objęte pozycją 8702, włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi.
Dla określenia, czy dany pojazd stanowi wyrób akcyzowy niezbędne jest jego prawidłowe zaklasyfikowanie. W tym zakresie ustawa o podatku akcyzowym odsyła do uregulowań klasyfikacji w układzie odpowiadającym Nomenklaturze Scalonej (CN) zgodną z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L 256 z 7 września 1987 r., str. 1, ze zm.: Dz. Urz. UE polskie wydanie specjalne, rozdz. 2, t. 2, str. 382 ze zm.).
Zgodnie z regułą 1 Ogólnych reguł interpretacji Nomenklatury Scalonej tytuły sekcji, działów i poddziałów mają jedynie charakter orientacyjny. Dla celów prawnych klasyfikację przeprowadza się w oparciu o nazwy pozycji i wszelkie postanowienia zawarte w uwagach do sekcji lub działów, o ile nie są one sprzeczne z treścią odpowiednich pozycji i uwag. Gdy dokonanie klasyfikacji nie będzie możliwe w powyższy sposób, należy skorzystać z ogólnych reguł interpretacji Nomenklatury Scalonej, pod warunkiem, że ani treść pozycji, ani treść uwag, nie będzie stwarzać żadnych przeszkód do ich zastosowania.
Należy zgodzić się z organami podatkowymi, że sporny pojazd mieści się w pozycji 8703: "Pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż te objęte pozycją 8702), włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi"; pozycja ta bowiem obejmuje pojazdy mechaniczne różnego typu przeznaczone do przewozu osób, z wyłączeniem pojazdów mechanicznych objętych pozycją 8702. Z samego tytułu pozycji 8703 wynika, że obejmuje ona pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż te objęte pozycja 8702), włącznie z samochodami osobowo – towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi.
W świetle wyjaśnień zawartych w notach wyjaśniających do Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów zamieszczonych w obwieszczeniu Ministra Finansów z 1 czerwca 2006 r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy Celnej (MP nr 86, poz. 880) klasyfikacja pojazdów mechanicznych objętych pozycją 8703 jest wyznaczona przez pewne cechy, które wskazują, że pojazdy te są głównie przeznaczone raczej do przewozu osób niż do transportu towarów (poz. 8704). Przejawem cech projektowych zwykle stosowanych do pojazdów, które objęte są pozycją 8703, są następujące cechy :
a) obecność stałych siedzeń z wyposażeniem zabezpieczającym (np. pasy bezpieczeństwa lub punkty kotwiące oraz wyposażenie do zainstalowania pasów bezpieczeństwa) dla każdej osoby lub obecność stałych punktów kotwiących i wyposażenie do zainstalowania siedzeń i wyposażenia zabezpieczającego w przestrzeni tylnej powierzchni dla kierowcy i przestrzeni siedzeń pasażerów; takie siedzenia mogą być zamocowane na stałe, składające się ze zdejmowanych punktów kotwiących lub składanych;
b) obecność tylnych okien wzdłuż dwubocznych paneli;
c) obecność przesuwnych, wahadłowych lub podnoszonych drzwi (jedne lub więcej) z oknami na bocznych panelach lub z tyłu;
d) brak stałego panela lub przegrody pomiędzy przestrzenią dla kierowcy i przednich siedzeń pasażerów a przestrzenią tylną, która może być używana zarówno do przewozu osób jak i towarów;
e) wyposażenie całego wnętrza pojazdu w sposób kojarzony z częścią pojazdu przeznaczoną dla pasażerów (np. dywaniki, wentylacja, oświetlenie, popielniczki).
Należy zgodzić się z organami podatkowymi, że sporny pojazd mieści się w pozycji 8703: "Pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż te objęte pozycją 8702), włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi". Świadczą o tym stwierdzone przez organ cechy sprowadzonego samochodu tj. w pełni oszklona wersja karoserii, obecność sześciu miejsc siedzących, jak również co szczególnie istotne stałych punktów kotwiących do zamontowania 3 rzędów siedzeń, punkty kotwiące do zamontowania pasów bezpieczeństwa, tapicerka na panelach bocznych, górne uchwyty dla pasażerów tylnej części pojazdu. Brak było natomiast przegrody pomiędzy przestrzenią dla osób i przestrzenią, która mogłaby być przeznaczona dla przewozu towarów.
Wskazany przez skarżącą element w postaci ładowności pojazdu przekraczająca 500 kg, nie może przesądzać o braku osobowego charakteru pojazdu, w sytuacji gdy pozostałe cechy wskazywały właśnie na jego osobowy charakter, przekreślając równocześnie towarowy. Nie jest możliwe dokonanie takiej kwalifikacji na podstawie jednej tylko cechy, zwłaszcza w sytuacji gdy pozostałe świadczą o innym charakterze pojazdu. Również wymontowanie siedzeń, łącznie z pasami, nie pozbawiłoby pojazdu cech pojazdu ciężarowego, gdyż siedzenia te można było łatwo zamontować.
Należy wskazać, iż wymienione w wyjaśnieniach do pozycji 8703 cechy nie stanowią wyczerpującego katalogu, ani też nie stwarzają wymogu ich łącznego spełnienia. Mają jedynie charakter pomocniczy. Stanowią zespół cech, których spełnienie generalnie pozwala stwierdzić, że dany pojazd można zaliczyć do tej kategorii. Brak którejkolwiek z cech nie może jednak automatycznie eliminować możliwości zakwalifikowania pojazdu do danej pozycji, zwłaszcza w sytuacji, gdy zakwalifikowanie do pozostałych pozycji jest niemożliwe.
Nie jest w sprawie istotna okoliczność, że oględziny te zostały przeprowadzone po pewnym czasie od chwili gdy skarżąca A.C. dokonała jego sprzedaży. Przedmiotowe wyposażenie wskazane powyżej ma bowiem charakter wyposażenia fabrycznego montowanego w czasie produkcji pojazdu i nie jest efektem przeróbek ( poza montażem trzeciego rzędu siedzeń przez G.W.). Cechy te wskazują ,że pojazd był i jest przeznaczony zasadniczo do przewozu osób.
Stwierdzenia te pozostają w zgodności z informacją uzyskaną od producenta przedmiotowego pojazdu z której wynika, że został on wyprodukowany jako samochód osobowy ( k.42). Sąd podziela prezentowane w orzecznictwie stanowisko zgodnie z którym, o zasadniczym przeznaczeniu pojazdu decyduje jego producent ponieważ to właśnie on tworzy konstrukcję pojazdu zgodną z normami bezpieczeństwa, przepisami o ruchu drogowym, która ma odpowiadać określonemu przeznaczeniu pojazdu. Konstrukcyjnego przeznaczenia samochodów nie zmieniają ich użytkownicy dokonujący przeróbek czy adaptacji wnętrza do własnych potrzeb. (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 5 września 2007 r., sygn. akt I SA/Kr 880/06).
W ocenie Sądu, powyższych ustaleń organ dokonał na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego. Dopuszczono wszelkie dowody, które mogły przyczynić się do załatwienia sprawy, a następnie poddano ocenie, która w ocenie Sądu, także nie budziła żadnych zastrzeżeń.
Zdaniem Sądu, niezasadny jest zarzut, iż ustalenia organu podatkowego w zakresie klasyfikacji pojazdu pozostają w sprzeczności z przedstawioną przez skarżącą dokumentacją. Jak szczegółowo wyjaśnił organ, z czym Sąd w zupełności się zgadza, dokumenty na które powoływała się skarżąca, z których wynikało, że sporny pojazd jest uznany za samochód ciężarowy, zostały wydane w oparciu o inne niż podatkowe przepisy, które dla wymiaru podatku akcyzowego pozostają bez znaczenia. Powyższe dokumenty dla niniejszej sprawy stanowią dowód jedynie tego, że pojazd wcześniej nie był zarejestrowany na terytorium kraju i tylko w tym zakresie wiążą organ podatkowy. W szczególności chodzi tutaj o obowiązujące w czasie dokonania przez podatniczkę wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów w postaci samochodu Mercedes Benz przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 grudnia 2000 r. (Dz.U. z 2001r. Nr 4 poz.37 ) w sprawie szczegółowych czynności organów związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach w którym w załączniku nr 3 przedstawiono klasyfikacje pojazdów w tym ciężarowych dla celów postępowania rejestracyjnego. Mają one zastosowanie w postępowaniu rejestracyjnym.
Zapisy w dowodzie rejestracyjnym, dokumencie homologacji czy zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu jako sporządzone w oparciu o przepisy prawa o ruchu drogowym mogą mieć jedynie w procesie klasyfikacji pojazdu znaczenie posiłkowe i w żadnym wypadku nie przesądzają automatycznie o kwalifikacji pojazdu dokonywanej w oparciu o Nomenklaturę Scaloną.
W ocenie Sądu, organy podatkowe dołożyły wszelkich starań w celu należytego wyjaśnienia sprawy, a zgromadzony materiał dowodowy jednoznacznie wskazywał na słuszne zaklasyfikowanie przedmiotowego samochodu do pozycji 8703 kodu CN. Zdaniem Sądu, postępowanie w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z wymogami wynikającymi z przepisów Ordynacji podatkowej i czyniło zadość przepisom art. 121 § 1, art. 122, art. 180, art. 187 § 1 i art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej.
Nie stanowiło naruszenia przepisów postępowania nie zwrócenie się do organów podatkowych Republiki Federalnej Niemiec o podanie na jakiej podstawie przedmiotowy pojazd został zarejestrowany jako ciężarowy na terenie tego kraju i o wydanie wszelkich dokumentów z tym związanych. Okoliczność ta nie ma bowiem znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Przepisy prawa krajowego niemieckiego na podstawie których dokonano rejestracji przedmiotowego pojazdu na terenie Niemiec nie mają znaczenia dla oceny cech samochodu Mercedes Benz pod kątem klasyfikacji z poz. 8703 Nomenklatury Scalonej.
Podobnie nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy zwrócenie się do firmy Mercedes – producenta pojazdu o podanie jakie warunki spełniały samochody Mercedes Benz Vito aby mogły być homologowane jako ciężarowe i czy takie samochody były w ofercie producenta, jak także czy samochody tegoż o tożsamych parametrach opuszczały fabrykę jako ciężarowe lub osobowe. Przedmiotem niniejszej sprawy nie jest bowiem produkcja samochodów przez firmę Mercedes ale ocena konkretnego pojazdu tej firmy o określonych cechach nadanych mu przez producenta pod kątem przesłanek określonych w Nomenklaturze Scalonej i ustalenie czy jest on pojazdem zasadniczo przeznaczonym do przewozu osób. W tym zakresie postępowanie zostało przeprowadzone w sposób kompletny.
Nie można bowiem zgodzić się z twierdzeniami zawartymi w skardze ,że nie ustalono czy nie doszło do przeróbek przedmiotowego samochodu zmieniających jego przeznaczenie z ciężarowego na osobowy. W aktach sprawy brak jest bowiem jakichkolwiek dowodów ,że jakieś takie prace przy tym pojeździe ( poza zamontowaniem 3 rzędu siedzeń) były prowadzone. Zgromadzona dokumentacja zdjęciowa również nie ujawnia żadnych tego typu – pozafabrycznych instalacji w pojeździe. W skardze nie podano nawet na czym tego typu ingerencja miałaby polegać. Istotne przy tym jest ,że o osobowym charakterze pojazdu świadczy jego wyposażenie fabryczne wyżej wskazane.
W końcu należy wskazać ,że postępowanie podatkowe w sprawie niniejszej zostało wszczęte postanowieniem Naczelnika Urzędu Celnego – z urzędu w dniu 4 lipca 2011 w sprawie określenia zobowiązania podatkowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu marki Mercedes Benz Vito. Zarzut naruszenia ustawy o swobodzie gospodarczej i ordynacji podatkowej (w skardze bez sprecyzowania przepisów) nie jest uzasadniony.
W świetle zarzutów skargi należy stwierdzić, iż orzekające w niniejszej sprawie organy nie były związane poglądami wyrażonymi w indywidualnych interpretacjach, na które powołała się strona skarżąca. Należy zgodzić się z twierdzeniem organu odwoławczego, że interpretacja indywidualna wiąże tylko strony i organ w sprawie, a w konsekwencji nie może się na niego powoływać podmiot inny, niż ten na którego wniosek została ona wydana.
Mając to wszystko na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło