II SA/Wr 847/13

WyrokWSA we Wrocławiu2014-03-27

Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz, Władysław Kulon, Andrzej Wawrzyniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciele gruntów przyległych do rowu melioracyjnego mogą zostać zobowiązani do jego utrzymania, w tym usunięcia tam bobrowych i drzew, nawet jeśli wiąże się to z potencjalnym naruszeniem przepisów o ochronie przyrody?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że właściciele gruntów przyległych do rowu melioracyjnego mogą zostać zobowiązani do jego utrzymania, w tym usunięcia tam bobrowych i drzew, na podstawie przepisów Prawa wodnego. Obowiązek ten wynika z faktu czerpania korzyści z urządzenia melioracyjnego. Organy administracji prawidłowo wskazały, że to zobowiązani właściciele powinni uzyskać niezbędne zezwolenia na usunięcie tam bobrowych i podjąć działania zapobiegające zniszczeniu siedlisk chronionych gatunków.
Stan faktyczny
Właściciele nieruchomości H. i W. S. zostali zobowiązani decyzją Starosty K. do utrzymania rowu melioracyjnego, w tym wykoszenia traw, odmulenia dna i usunięcia drzew i krzewów. Decyzja ta została częściowo uchylona przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W., który utrzymał w mocy obowiązek utrzymania rowu, ale zmienił termin wykonania prac. Skarżący kwestionowali zasadność nałożenia obowiązku, wskazując na potrzebę wspólnego działania wszystkich właścicieli, problem tam bobrowych oraz potencjalne naruszenie przepisów o ochronie przyrody. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz Sędzia WSA - Władysław Kulon /sprawozdawca/ Sędzia NSA - Andrzej Wawrzyniak Protokolant - Ewa Dworzyńska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 marca 2014 r. sprawy ze skargi H. S. i W. S. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia obowiązku utrzymania rowu melioracji szczegółowej w zakresie wykoszenia traw, odmulania dna oraz usunięcia drzew i krzewów rosnących w dnie rowu. oddala skargę. Stan faktyczny i prawny sprawy, w trakcie której zapadło zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu rozstrzygnięcie kształtuje się następująco. Wnioskiem z dnia 24 stycznia 2012 r. H. L. wystąpił do Urzędu Gminy w G. żądając interwencji w sprawie konserwacji głównego rowu melioracyjnego we wsi K., wskazując jednocześnie, że podnoszący się stan wód stanowi zagrożenie w postaci zalania jego posesji. Podobne żądania kierowali do organu także inni właściciele nieruchomości znajdujących się w tej miejscowości. Starosta K. zawiadomieniem z dnia 10 kwietnia 2013 r. poinformował o wszczęciu postępowania w sprawie konserwacji rowu melioracji szczegółowej oznaczonego w ewidencji urządzeń wodnych symbolem Lu-D, płynącego przez grunty w obrębie miejscowości K., P. i Cz., uchodzącego do rzeki L. W dniu 29 maja 2012 r. przeprowadzono oględziny terenu przedmiotowego rowu, zaś w sporządzonym na tą okoliczność protokole odnotowano, że rów wymaga oczyszczenia z zanieczyszczeń w postaci trawy, trzciny, drzew, krzewów, a także wymaga pogłębienia celem uzyskania parametrów zawartych w dokumentach L. Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych Inspektorat K. O. Odnotowano także, iż na całej długości rowu, zwłaszcza na terenie z zadrzewieniami i w rurociągach znajdują się tamy bobrowe utrudniające spływ wody. W trakcie postępowania organ I instancji prowadził korespondencję z G. Dyrektorem Ochrony Środowiska w zakresie wskazania podmiotu uprawnionego do rozbiórki tam bobrowych. Jakkolwiek na zapytanie skierowane w trakcie prowadzonego postępowania nie uzyskano odpowiedzi, z innej zaś korespondencji prowadzonej z G. Dyrektorem Ochrony Środowiska w podobnym przedmiocie wynikało, że ,,tak jak obowiązek utrzymania urządzenia wodnego - rowu melioracji szczegółowej, leży na użytkownikach gruntów przyległych, tak samo obowiązek uzyskania zgody na rozebranie tam bobrowych leży na użytkownikach tych działek". W dniu 12 lipca 2013 r. Starosta K. wydał decyzję nr[...], którą przyjmując w podstawie prawnej art. 77 ust 2 i art. 140 ust. 1 ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 145 ze zm.) ustalił H. i W. S., zam. G. [...] właścicielom działki nr[...], [...], [...], obręb K. obowiązek utrzymania następującego urządzenia wodnego w zakresie: 1. Rowu melioracji szczegółowej według ewidencji urządzeń melioracyjnych oznaczonego jako Lu-D biegnącego w obrębie miejscowości Cz., P. i K., - na długości 200 m od km 2+310 w górę rowu do km 2+510 w zakresie wykoszenia traw na skarpie rowu biegnącego wzdłuż granicy działki nr [...] K. oraz odmulenia dna, usunięcie zanieczyszczeń znajdujących się w rowie dla uzyskania od km 2+310 do km 2+380 głębokości rowu 1,60 m, przy szerokości dna 0,6 m oraz nachylenia skarp rowu w stosunku 1:1,5. oraz od km 2+380 do km 2+510 głębokości rowu 1,20 m, przy szerokości dna 0,6 m oraz nachylenia skarp rowu w stosunku 1:1,5, - na długości 60 m od km 3+460 w górę rowu do km 3+520 w zakresie wykoszenia traw na skarpie rowu biegnącego wzdłuż granicy działki nr [...] oraz odmulenia dna, usunięcie zanieczyszczeń znajdujących się w rowie dla uzyskania od km 3+460 do km 3+470 głębokości rowu 1,30 m, przy szerokości dna 0,6 m oraz nachylenia skarp rowu w stosunku 1:1,5. oraz od km 3+470 do km 3+520 głębokości rowu 1,25 m, przy szerokości dna 0,6 m oraz nachylenia skarp rowu w stosunku 1:1,5, - na długości 52,5 m od km 3+592,5 w górę rowu do km 3+645 w zakresie wykoszenia traw na skarpie rowu biegnącego wzdłuż granicy działki nr [...] oraz odmulenia dna, usunięcia zanieczyszczeń znajdujących się w rowie dla uzyskania od km 3+592,5 do km 3+645 głębokości rowu 1,25 m, przy szerokości dna 0,6 m oraz nachylenia skarp rowu w stosunku. 2. Drzewa i krzewy rosnące w dnie rowu utrudniające spływ wody należy usunąć, wykonać niezbędne roboty związane z utrzymaniem rowu. 3. Wykonywania prac określonych w podpunkcie 1 i 2 do 31 maja i 30 września każdego roku. Nadto w pkt II decyzji wyznaczono termin wykonania prac wymienionych w podpunkcie 1 i 2 decyzji do 30 września 2013 r., żądając powiadomienia organu o tym fakcie. W uzasadnieniu decyzji podano, iż działka objęta postępowaniem, a mianowicie [...], [...], [...] w P., stanowi użytek zielony oznaczony w ewidencji jako LVI, PsV, PsVI, PsIV. Na całej powierzchni działki posiadają ten sam poziom, co teren przy rowie, co pozwala na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 22 listopada 2006 r. w sprawie sposobu ustalania obszaru, na który wywierają korzystny wpływ urządzenia melioracji wodnych szczegółowych (Dz. U. nr 226, poz. 1652) określić, że powierzchnie działek stanowiące według ewidencji użytek zielony znajdują się w obszarze, na który rów melioracji szczegółowej wywiera korzystny wpływ. Obowiązek utrzymania w 50% długości rowu biegnącego wzdłuż granicy poszczególnych działek, na które wpływ wywierają urządzenia melioracji szczegółowej, skierowano do właścicieli i zarządców gruntów leżących przy rowie melioracji szczegółowej w km 0+000 do 3+750, oznaczonym w ewidencji urządzeń melioracyjnych jako Lu-D w obrębie wsi Cz., P. i K. W zakresie utrzymywania urządzeń melioracji wodnych szczegółowych powołano się na art. 77 ustawy Prawo wodne, gdzie spoczywa on na zainteresowanych właścicielach gruntów odnoszących korzyści z funkcjonowania tych urządzeń. W przypadku gdy obowiązek utrzymywania nie jest wykonywany, organ właściwy ustala szczegółowe zakresy i terminy wykonania utrzymania urządzeń melioracji szczegółowej. Z kolei właściwość organu poparto treścią art. 140 ust. 1 Prawa wodnego, gdzie starosta jest organem właściwym do wydawania pozwoleń wodnoprawnych, a tym samym stosownie do treści art. 77 ust. 2 ustawy Prawo wodne jest właściwym organem do wydania niniejszej decyzji, a także egzekwowania obowiązku określonego w powyższej decyzji. Starosta K. w uzasadnieniu decyzji poruszył również sprawę ochrony gatunkowej częściowej bobra europejskiego na mocy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 12 października 2011 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz. U. nr 237 poz. 1419). Z tego powodu wskazano na konieczność wystąpienia do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w G. W. o zgadnę na rozebranie tam bobrowych w myśl art. 56 ust. 2 pkt. 1 oraz ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 627.), który stanowi, iż Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska na obszarze swego działania, w stosunku do gatunków objętych ochroną częściową w przypadku braku rozwiązań alternatywnych, jeżeli nie spowoduje to zagrożenia dla dziko występujących populacji chronionych gatunków zwierząt, roślin, grzybów oraz w przypadku zaistnienia jednej z przesłanek wskazanych w art. 56 ust. 4 pkt. 1-8 wyżej cytowanej ustawy może wydawać zezwolenia na odstępstwa od zakazów wymienionych w art. 52 ust. 1 ustawy, w tym na niszczenia siedlisk, tam, żeremi i innych schronień. Odnośnie wycinki drzew i krzewów związanej z utrzymaniem urządzeń melioracji wodnych szczegółowych - rowu melioracji szczegółowej oznaczonej w ewidencji urządzeń wodnych jako nr Lu-D podano, że zgodnie z art. 83 ust. 6 pkt. 10 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody nie wymagane jest uzyskanie dodatkowego pozwolenia na usunięcie drzew i krzewów znajdujących się w przedmiotowym rowie. W. i H. S. oprotestowali decyzję organu I instancji odwołaniem, w którym co do zasady nie zakwestionowali konieczności oczyszczenia przedmiotowego rowu. Wskazali jednak, że rów wymaga gruntownej naprawy, ale tylko i wyłącznie przy udziale wszystkich właścicieli gruntów, gdyż w przeciwnym razie taka inwestycja jest bezskuteczna, ponieważ zgodnie z zasadami fizyki woda będzie napływać tylko do oczyszczonego rowu i zalewać będzie grunty tych, którzy spełnili nakazany obowiązek w w/w decyzji. W tych okolicznościach dalej będą zalewane grunty rolne i będzie to powodować straty. Jako przyczynę zalewania nieruchomości wskazano natomiast bobry europejskie podlegające ochronie. Autorzy odwołania wskazali na zapoznanie się z broszurą dotyczącą wymogów wzajemnej zgodności, dostępnej na stronie ARiMR, w oparciu o którą stwierdzili, że są zobowiązani do ochrony środowiska polegającej na zachowaniu, zrównoważonym użytkowaniu oraz odnawianiu zasobów i składników przyrody takich jak: gatunki chronione, dziko występujące rośliny, zwierzęta, grzyby, zagrożone oraz naturalne siedliska przyrodnicze roślin i zwierząt, krajobraz i zadrzewienia. Jako osoby prowadzące działalność rolniczą są też zobowiązani do przestrzegania m. in. Konwencji Berneńskiej o ochronie gatunków dzikiej flory i fauny europejskiej oraz ich siedlisk obowiązującej w Polsce od 1 stycznia 1996 r. Powołano się także na Dyrektywę Siedliskową nr 92/43/EWG zobowiązującą państwa członkowskie do ochrony m. in. bobra europejskiego oraz ustawę o ochronie przyrody. W. i H. S. wyrazili obawę, że przy wykaszania traw na skarpie rowu w okresie letnim spowodowane zostanie zniszczenie zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych i zmniejszenie ich populacji. Podali, że na objętym postępowaniem terenie widziane są czajki i dzikie kaczki. Z tego powodu uznali, iż nie mogą bez zezwolenia niszczyć siedlisk zwierząt w tym przypadku tam bobrów oraz siedlisk czajki i dzikiej kaczki i być może przy okazji innych zwierząt, gdyż prawo unijne jak i krajowe zabrania tego typu działań. Wskazano również, że uzyskanie pozwolenia od Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gorzowie Wielkopolskim na rozebranie tam bobrowych ze względu na procedury wydawania takich decyzji jest długotrwałe, co w rezultacie może spowodować niewykonalność decyzji. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. w dniu [...] r. wydał decyzję nr [...], którą w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2013 r., poz. 267) - (dalej - k.p.a.), uchylił zaskarżoną decyzję w pkt 2 i ustalił termin wykonania prac wymienionych w pkt I ppkt 1 i 2 na 60 dni od daty otrzymania decyzji oraz utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałym zakresie. Na uzasadnienie rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał przepisy ustawy Prawo wodne określające obowiązek utrzymania urządzeń melioracji wodnych szczegółowych jako należący do zainteresowanych właścicieli gruntów. Wskazał zaliczenie do tej kategorii rowów melioracyjnych, natomiast pojęcie "zainteresowanych właścicieli gruntów" wywiódł z treści art. 74 ust. 2 pkt 1 Prawa wodnego. W stanie faktycznym sprawy wskazano na korzystny wpływ wywierany przez rów melioracyjny na nieruchomości zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 22 listopada 2006 r., w sprawie sposobu ustalania obszaru, na który wywierają wpływ urządzenia melioracji wodnych szczegółowych uznając, że powierzchnia działek będących własnością odwołujących się stanowi użytek rolny i znajdują się one w obszarze, na który przedmiotowy rów melioracji szczegółowej wywiera korzystny wpływ. W dalszej części uzasadnienia odniesiono się, do stanu technicznego rowu melioracyjnego ustalonego w trakcie oględzin oraz wskazano na uprawnienia Starosty K. wynikające z art. 77 ust. 2 Prawa wodnego do nałożenia w drodze decyzji na właścicieli gruntów sąsiadujących z rowem określonych obowiązków i ustalenia terminów ich wykonania. Nie podzielono wątpliwości odwołujących się, co do sensu prowadzonych prac związanych z utrzymaniem w należytym stanie urządzenia melioracyjnego wyjaśniając, że postępowanie było prowadzone łącznie w stosunku do wielu stron, zaś Starosta K. zgodnie z art. 62 k.p.a. wydał odrębne decyzje w stosunku do każdej ze stron postępowania, poszczególnych właścicieli działek położonych wzdłuż rowu. W ocenie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. obowiązek utrzymania urządzenia melioracji szczegółowej w należytym stanie został nałożony na wszystkich właścicieli gruntów sąsiadujących z rowem niezależnie od tego czy, są one zainteresowane utrzymaniem go w należytym stanie, gdyż melioracje służą między innymi do odprowadzania nadmiaru wody. Odnosząc się do konieczności ochrony przyrody i uzyskania zgody na rozebranie tam bobrowych, powołano się na stanowisko organu I instancji, gdzie wskazując, że obowiązek utrzymania urządzenia wodnego należy do użytkowników gruntów przyległych do niego podano, iż otrzymanie zgody na rozebranie tam bobrowych należy do użytkownikach tych gruntów, na których znajdują się tamy bobrowe. Argumentacja odwołania dotycząca możliwości zniszczenia siedlisk zwierząt nie została przez organ odwoławczy uznana za powodującą uchylenie decyzji, gdyż zdaniem organu przy pracach konserwacyjnych rowu winny zostać podjęte takie działania przez zainteresowanego właściciela nieruchomości czerpiącego korzyści z rowu, które zapobiegną zniszczeniu zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych i nie zmniejszeniu ich populacji. Na powyższą decyzję W. i H. S. wywiedli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w zasadzie tożsamą co do twierdzeń z odwołaniem od decyzji Starosty K. Odpowiadając na skargę Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga okazała się niezasadna. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Ocena taka jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli Sądu jest ocena legalności decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we W. z dnia [...] r. nr [...]utrzymującej w mocy w merytorycznej części decyzję Starosty K. z dnia [...] r., nr [...] nakładającą na W. i H. S. obowiązek utrzymania rowu melioracji szczegółowej w zakresie wykoszenia traw, odmulania dna oraz usunięcia drzew i krzewów rosnących w dnie rowu. Szczegółowe rozważania w sprawie rozpocząć należy od wskazania przepisów prawa materialnego, w oparciu o które organy obu instancji wydały rozstrzygnięcia. I tak, zgodnie z art. 70 ust. 1 Prawa wodnego melioracje wodne polegają na regulacji stosunków wodnych w celu polepszenia zdolności produkcyjnej gleby, ułatwiania jej uprawy oraz na ochronie użytków rolnych przed powodziami. Z kolei w art. 73 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy do urządzeń melioracji wodnych szczegółowych zaliczono rowy wraz z budowlami związanymi z nimi funkcjonalnie. Z przywołanych normatywów wynika wprost, że objęty postępowaniem rów melioracyjny zalicza się do urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, a celem jego funkcjonowania jest regulacja stosunków wodnych w celu polepszenia zdolności produkcyjnej gleby. Z ustaleń poczynionych przez organ I instancji w toku postępowania niesprzecznie wynika, że rów melioracyjny w miejscowościach Cz., P. i K. znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym. Przeprowadzone w dniu 29 maja 2012 r. oględziny potwierdziły konieczność jego oczyszczenia z drzew, krzewów, trzcin i trawy, a także pogłębienia. Stwierdzono bowiem jego niedrożność i brak swobodnego spływu wody. Nadto kierowane do organu wnioski, jak też zapisy z protokołu oględzin wskazują na to, że zimą i po opadach dochodzi do zalewania domostw. Stwierdzenie przez organ niewłaściwego stanu technicznego urządzenia melioracji szczegółowej spowodowało uruchomienie przez Starostę K. dyspozycji art. 77 ust. 2 Prawa wodnego stanowiącego, że ,,jeżeli obowiązek, o którym mowa w ust. 1, nie jest wykonywany, organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego ustala, w drodze decyzji, proporcjonalnie do odnoszonych korzyści przez właścicieli gruntu, szczegółowe zakresy i terminy jego wykonywania". Jakkolwiek wskazany normatyw przesądzał o właściwości Starosty K. jako organu władnego do wydawania pozwoleń wodnoprawnych dla terenu objętego postępowaniem do zajęcia merytorycznego stanowiska w sprawie konserwacji rowu melioracyjnego, pozostała jeszcze kwestia ustalenia w oparciu o przepis prawa adresata decyzji. Regulacji w tym względzie należy dopatrywać się w art. 77 ust. 1 Prawa wodnego, w myśl którego utrzymywanie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych należy do zainteresowanych właścicieli gruntów, a jeżeli urządzenia te są objęte działalnością spółki wodnej - do tej spółki. Przenosząc wskazany przepis na grunt rozpoznawanej sprawy przypomnieć należy, że organ I instancji ustalił, że działka nr [...] w miejscowości K. będąca własnością W. i H. S. jest użytkiem rolnym oznaczonym w ewidencji gruntów jako RV. Posiłkując się rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu prowadzenia ewidencji wód, urządzeń melioracji wodnych oraz zmeliorowanych gruntów oraz rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 22 listopada 2006 r. w sprawie sposobu ustalania obszaru, na który wywierają wpływ urządzenia melioracji wodnych szczegółowych wykazano pozytywny wpływ urządzenia melioracji wodnej szczegółowej na nieruchomości stanowiące własność W. i H. S. Przyjmując powyższe unormowania organ I instancji przyjął, zaś organ II instancji stanowisko to podzielił, że adresatem decyzji winni zostać W. i H. S. jako właściciele nieruchomości zlokalizowanej przy przedmiotowym rowie melioracyjnym. W ocenie Sądu w składzie orzekającym niewątpliwie istniały, wynikające z ustalonego stanu faktycznego sprawy, przesłanki do merytorycznej ingerencji organu nakazującego wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia przedmiotowego rowu do stanu zgodnego z prawem. Właściwość organu oraz określenie adresata decyzji przesądzają wprost obowiązujące przepisy. Dodać w tym miejscu należy, że zarówno na etapie odwoławczym jak też skargowym okoliczności te nie były kwestionowane. Przechodząc do argumentacji skargi, (tożsamej w istocie z odwołaniem) podkreślić wypada, że co do zasady nie została zanegowana konieczność wykonania robót związanych z udrożnieniem przedmiotowego rowu. Kontrowersje autorów skargi budzi jednak wykonanie prac na tym konkretnym jego odcinku rowu, co może nie doprowadzić do zamierzonego skutku wobec niewykonania robót na innych odcinkach, zagrożenie zniszczenia siedlisk bobrów i ptaków oraz naruszenie przepisów unijnych, a także nieotrzymanie pisma G. Dyrektora Ochrony Środowiska. W ocenie Sądu twierdzenia te pozostają bez wpływu na prawidłowość wydanych decyzji. Jak wynika z treści decyzji, organ I instancji objął stosownym postępowaniem nie tylko odcinek rowu, o którym mowa w decyzji lecz orzekł również o innych odcinkach kierując jednak to rozstrzygnięcie do innych adresatów. Jakkolwiek treść decyzji Starosty K. z dnia [...] r. może nie wyjaśniać tego zagadnienia wprost, organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji odniósł się do łącznego prowadzenia postępowania przy okazji wyjaśniania możliwości wynikającej z art. 62 k.p.a. Wobec tak kształtującego się stanu sprawy obawy skarżących co do nieskuteczności wykonania przez nich prac ze względu na brak podobnych orzeczeń co do innych fragmentów rowu okazują się bezpodstawne. Oczywiście problematyczne może być wykonanie nakazu wynikającego z decyzji przy zachowaniu przepisów dotyczących ochrony przyrody, w sytuacji gdy w rowie istnieją tamy bobrowe i żyje dzikie ptactwo. Odwołać należy się w tym miejscu do uzasadnień zarówno decyzji organu I jak i II instancji. Nie należy bowiem wywodzić wprost, aby realizacja decyzji nakierowana była na naruszenie jakiegokolwiek przepisu dotyczącego ochrony przyrody. Organy decyzyjne wskazały, że to właśnie adresat nakazu winien uzyskać stosowną zgodę na rozebranie tam bobrowych. Starosta K. wskazał wręcz, że skoro obowiązek utrzymania urządzenia wodnego należy do użytkowników gruntów przyległych do niego, to również otrzymanie zgody na rozebranie tam bobrowych należy do użytkowników tych gruntów, na których znajdują się tamy bobrowe. Nadto organ odwoławczy zauważył, że przy wykonywaniu nakazu winny zostać podjęte działania w celu niezniszczenia zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych. Trudna do przyjęcia jest argumentacja skarżących o ewentualnych trudnościach z uzyskaniem zgody na rozbiórkę tam bobrowych, w sytuacji gdy nie powołują się na faktycznie istniejące trudności, a twierdzenie to ma czysto hipotetyczny wydźwięk, gdyż nie wskazano aby wniosek taki złożyli, czy wręcz aby skarżący uzyskali odpowiedź negatywną. Jak wynika z treści odwołania czy skargi, celem skorzystania z tych środków jest dbałość o ochronę przyrody. W realiach niniejszej sprawy jako słuszne należy uznać twierdzenie organu II instancji, że wykonawca decyzji podejmie takie działania by nie zniszczyć siedlisk ptaków. Przy wykonywaniu decyzji nie można kierować się wyłącznie nakazem wynikającym wprost z aktu administracyjnego pomijając zasady doświadczenia życiowego czy racjonalności. Zarówno dobór metodyki wykonania decyzji czy nawet sposób wykonania nakazu nie został opisany czy narzucony. Decyzja sama w sobie nie zawiera szczegółowego opisu sposobu działania zobowiązanych, jednakże mając do dyspozycji dość rozległy termin wykonywania corocznie nakazów można uniknąć wykonywania prac choćby w terminach gniazdowania ptaków. W żadnym razie nie można zgodzić się aby decyzja organów godziła wprost w zasady ochrony przyrody czy też była niewykonalna. Jako nieskuteczny uznać przyjdzie również zarzut dotyczący niedoręczenia skarżącym korespondencji organu decyzyjnego z G. Dyrektorem Ochrony Środowiska mimo telefonicznych monitów. Stanowisko tego organu nie przybiera przecież formy aktu administracyjnego wiążącego strony postępowania czy organ decyzyjny. Co do zasady może ono odnosić się do zagadnień związanych ze sprawą lecz nie stanowi o merytorycznym załatwieniu tej konkretnej sprawy. Jako dokument stanowiący korespondencję organów administracyjnych, tylko pośrednio związany ze sprawą, nie musiał być doręczany stronom toczącego się postępowania, dla których to źródłem obowiązku jest wydana w sprawie decyzja administracyjna nie zaś stanowisko G. Dyrektora Ochrony Środowiska. Zauważyć należy, że organ II instancji co do meritum utrzymał w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne zmieniając termin wykonania obowiązków. Takie działanie organu odwoławczego spotkało się z aprobatą Sądu w składzie orzekającym ponieważ zabieg ten umożliwia zobowiązanym do dochowania terminu wykonania obowiązku, jako że złożenie odwołania i przeprowadzenie postępowania odwoławczego spowodowało upływ terminu wskazanego w decyzji organu I instancji. W tym stanie rzeczy Sąd, z powołaniem się na przepis art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło