II OZ 1017/14

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-10-02

Skład orzekający: Arkadiusz Despot - Mładanowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo odmówił przyznania prawa pomocy, nie wzywając strony do uzupełnienia wniosku na urzędowym formularzu?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA, uznając, że sąd pierwszej instancji powinien był wezwać stronę do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, zamiast odmawiać jego rozpoznania. Niezachowanie wymogu złożenia wniosku na urzędowym formularzu stanowi brak formalny, który podlega usunięciu poprzez wezwanie strony do jego uzupełnienia.
Stan faktyczny
Skarżący S. Ś. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed WSA w Warszawie, dotyczącym skargi na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych o odmowie wznowienia postępowania. WSA odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał pogorszenia swojej sytuacji majątkowej w stosunku do poprzedniego, prawomocnie oddalonego wniosku, a przedstawione przez niego dowody były niewiarygodne. Skarżący złożył zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i sprawę przekazano Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 2 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. Ś. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 sierpnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 287/14 odmawiające przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi S. Ś. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 287/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił S. Ś. przyznania prawa pomocy w sprawie z jego skargi na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. Odmawiając przyznania skarżącemu prawa pomocy, Sąd wskazał, że wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest kolejnym wnioskiem w niniejszej sprawie. Pierwszy wniosek o przyznanie prawa pomocy w powyżej wskazanym zakresie został prawomocnie rozpoznany na mocy postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 czerwca 2014 r. sygn. akt II OZ 623/14. Sąd powołał treść art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") i wskazał, że w rozpoznawanej sprawie, biorąc pod uwagę, że pierwszy wniosek o przyznanie prawa pomocy został prawomocnie oddalony, strona skarżąca przy ponownym wniosku powinna uprawdopodobnić, że nowy wniosek został wniesiony w wyniku pogorszeniem się jej stanu majątkowego w stosunku do tego jaki istniał i został już prawomocnie oddalony. W ocenie Sądu, S. Ś. w kolejnym wniosku o przyznanie prawa pomocy nie przedstawił rzetelnie swojej sytuacji majątkowej. Wezwany po raz kolejny do uzupełnienia przedmiotowego wniosku o stosowne dokumenty i oświadczenia nie wykonał poprawnie zarządzenia Sądu z dnia 22 lipca 2014 r. W szczególności skarżący nie nadesłał żadnych dokumentów potwierdzających jego zadłużenie na kwotę 20.000 zł oraz obrazujących rzeczywiste wydatki miesięczne jakie skarżący ponosi. Z kolei argumentacja skarżącego zawarta w piśmie z dnia 2 sierpnia 2014 r., że "(...) mieszkanie w nowym apartamentowcu (...) kupiłem w ostatnim okresie więzienia mnie przez gang w obozie koncentracyjnym który gang zmienił na szpital psychiatryczny (...). Gotówkę miałem przypadkowo (...)" nie może być uznana jako uzupełnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy z uwagi na jej małą wiarygodność. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 165 p.p.s.a. w z w. z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Na powyższe postanowienie skarżący złożył zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Wzór wniosku został określony w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. Nr 227, poz. 2245). Niezachowanie określonego w tym przepisie wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu jest brakiem formalnym, o jakim mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 257 p.p.s.a., który podlega usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08, opubl. ONSAiWSA z 2008 r. Nr 5, poz. 74). Zaś wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania (art. 257 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w formie pisemnej, ale nie na urzędowym formularzu. W związku z powyższym Sąd I instancji winien był przesłać skarżącemu formularz PPF i wezwać do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy przez złożenie go na urzędowym formularzu PPF dołączonym do wezwania, w zakreślonym terminie, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Jak wynika z akt sprawy, formularz PPF nie został skarżącemu przesłany i nie wezwano skarżącego do uzupełnienia ww. braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wobec tego brak było przesłanek do wydania zaskarżonego postanowienia, bowiem Sąd I instancji winien wszcząć procedurę uzupełnienia braków formalnych wniosku. Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło