II SA/Rz 1296/13
PostanowienieWSA w Rzeszowie2014-04-14
Skład orzekający: Stanisław Śliwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona przez spółkę, która w dacie jej wniesienia nie posiadała organu uprawnionego do jej reprezentacji, a brak ten nie został uzupełniony w wyznaczonym przez sąd terminie, powinna zostać odrzucona?Ratio decidendi
Skarga wniesiona przez spółkę, która w dacie jej wniesienia nie posiadała organu uprawnionego do jej reprezentacji, a brak ten nie został uzupełniony w wyznaczonym przez sąd terminie, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 i § 3 P.p.s.a. Osoby prawne dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu, które obowiązane są do wykazania swojego umocowania dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Jeśli braki w zakresie zdolności procesowej lub w składzie właściwych organów dają się uzupełnić, sąd wyznaczy odpowiedni termin, a w sytuacji, gdy braki te nie zostaną uzupełnione, sąd odrzuci skargę.Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. W trakcie postępowania sądowego ujawniono wątpliwości co do prawidłowego składu zarządu spółki, w szczególności dotyczące osoby J. G., która była skazana prawomocnym wyrokiem, co wykluczało jej możliwość pełnienia funkcji członka zarządu. Sąd wezwał spółkę do uzupełnienia braków w składzie zarządu, jednak przedstawione dokumenty nie potwierdziły prawidłowego umocowania organu spółki do reprezentacji.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono A. Sp. z o.o. kwotę 200 zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Śliwa po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2014r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] września 2013r. znak: [...] w przedmiocie zaprzestania prowadzenia działalności - postanawia – I. odrzucić skargę, II. zwrócić A. Sp. z o.o. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem uiszczonego w sprawie wpisu od skargi.
W dniu 4 listopada 2013 r. A. Sp. z o.o., reprezentowana przez radcę prawnego E. K., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego (PWIS) z dnia [...] września 2013 r. znak: [...] utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2013 r. znak: [...], która nakazywała jej zaprzestania prowadzenia działalności służącej wprowadzaniu do obrotu produktów, co do których istnieje podejrzenie, że są środkami zastępczymi. Do skargi dołączono pełnomocnictwo udzielone wymienionemu radcy prawnemu przez J. G., który zgodnie z przedłożoną równocześnie Informacją odpowiadającą odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (KRS) - aktualną na dzień 4 listopada 2013 r. - był jedynym wspólnikiem Spółki (w świetle wskazanej Informacji jedynym członkiem zarządu był z kolei M. W.).
W aktach administracyjnych sprawy znajdowała się ponadto Informacja o osobie z Krajowego Rejestru Karnego dotycząca J. G., z której wynikało, że został on skazany za przestępstwa wymienione w art. 18 § 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1030, dalej zwanej "K.s.h."), co wedle tego przepisu wykluczało możliwość pełnienia przez niego funkcji członka zarządu spółki kapitałowej (a zatem także spółki z ograniczoną odpowiedzialnością – art. 4 § 1 pkt 2 K.s.h.).
Wobec powyższego wezwano pełnomocnik Spółki do wskazania, czy wobec J. G. toczyło się postępowanie z art. 18 § 4 K.s.h., zaś jeśli nie to podanie, czy Spółka posiada zarząd w innym składzie osobowym niż wynikający z KRS bądź też, czy został dla niej ustanowiony kurator. Wezwano także do przedłożenia dokumentu, z którego wynikałoby prawidłowe umocowanie radcy prawnego do działania imieniem mocodawcy.
W odpowiedzi radca prawny przedłożyła pełnomocnictwo datowane 12 marca 2013 r. udzielone jej przez A. Sp. z o.o., której imieniem działał M. W. oraz dwie uchwały nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników tej Spółki z dnia 13 marca 2013 r. tj. nr [...] oraz nr [...]. Pierwszą z nich M. W. został odwołany z funkcji prezesa zarządu Spółki, natomiast drugą powołano w tym charakterze J. G. Dołączona została także Informacja odpowiadająca odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców KRS, aktualna na dzień 2 stycznia 2014 r. wskazująca, że jedynym członkiem zarządu Spółki jest M. W.
W związku z powyższym wezwano radcę prawnego E. K. do nadesłania dokumentu wykazującego należyte umocowanie do reprezentacji Spółki tj. odpisu pełnego z KRS (z którego wynikałoby uprawnienie M. W. do działania za Spółkę w dacie udzielenia pełnomocnictwa – 12 marca 2013 r.). Z przedłożonego w wykonaniu wezwania żądanego dokumentu wynikało, że od momentu rejestracji Spółki, tzn. 28 lutego 2013 r. do chwili obecnej (stan na dzień 14 lutego 2014 r.) jedynym członkiem jej zarządu, pełniącym funkcję prezesa tego zarządu jest M. W.
Wobec zatem rozbieżności pomiędzy wskazanym wyżej dokumentem a wymienionymi uchwałami nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników A. Sp. z o.o. wystosowano do tego podmiotu wezwanie w trybie art. 31 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), określanej w dalszej części jako "P.p.s.a.". Wezwano mianowicie do wykazania, że podjęto stosowne czynności w celu uzupełnienia braków w składzie zarządu Spółki, który umożliwiałby jej podejmowanie czynności procesowych, ewentualnie podjęcie takich czynności we właściwym trybie, a więc wykazania, że w skład zarządu wchodzi osoba spełniająca kryterium z art. 18 § 1 K.s.h.i nie objęta zakazem określonym w art. 18 § 2 tego aktu. Zaznaczono przy tym, że stosowne zmiany osobowe należy wykazać przed tut. Sądem takimi dokumentami, jak uchwały zgromadzenia wspólników (rady nadzorczej) wraz z dowodem ich zgłoszenia do Krajowego Rejestru Sądowego, odpis z Krajowego Rejestru Sądowego obejmujący zarejestrowane zmiany w składzie zarządu po dacie uchwał podjętych przez nadzwyczajne zgromadzenie wspólników 13 marca 2013 r., ewentualnie orzeczenie Sądu o ustanowieniu dla Spółki przedstawiciela (kuratora). Podano, że jeżeli braki w składzie zarządu Spółki zostaną prawidłowo uzupełnione, w tym zostanie dla niej ustanowiony przedstawiciel, organ Spółki lub przedstawiciel powinien następnie zatwierdzić czynności procesowe podjęte dotychczas przez Spółkę (jej pełnomocnika) w toku niniejszego postępowania, w szczególności wniesienie skargi.
Odpowiadając na powyższe w zakreślonym terminie radca prawny przedłożyła znajdujące się już w aktach sprawy: odpis pełnomocnictwa udzielonego jej przez M. W. w dniu 12 marca 2013 r., uchwały nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników Spółki nr [...] i nr [...] z dnia 13 marca 2013 r., odpis pełny z KRS oraz formularz wniosku o zmianę danych podmiotu w rejestrze przedsiębiorców wraz z załącznikiem, podpisany 29 kwietnia 2013 przez J. G., z prezentatą wpływu do biura podawczego Sądu Rejonowego [...] – 7 maja 2013 r. Wskazany wniosek dotyczył zmiany osoby wchodzącej w skład zarządu A. Sp. z o.o., tzn. wykreślenia dotychczasowego prezesa zarządu tej Spółki M. W. i wpisania w to miejsce J. G.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W świetle art. 34 P.p.s.a. strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników.
Osoby prawne dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu, które obowiązane są do wykazania swojego umocowania dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 28 i art. 29 P.p.s.a.). Także pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny jego odpis (art. 37 § 1 P.p.s.a.). Ze względu na fakt, że zgodnie z powołanym art. 28 P.p.s.a. osoba prawna wszelkich czynności dokonuje przez osoby tworzące jej organ, a zatem działania tych osób uznawane są za działania samej osoby prawnej, istnieje niewątpliwe powiązanie zdolności procesowej takiej osoby prawnej z posiadaniem przez nią odpowiednio umocowanego organu. Jeśli braki w zakresie zdolności sądowej lub procesowej albo w składzie właściwych organów dają się uzupełnić, sąd wyznaczy – w myśl art. 31 § 1 P.p.s.a. - odpowiedni termin. W sytuacji, gdy braków tego rodzaju nie można zaś uzupełnić bądź też nie zostały one uzupełnione w wyznaczonym w tym celu terminie - sąd zniesie postępowanie, w zakresie w jakim dotknięte jest ono brakami i w miarę potrzeby wyda odpowiednie postanowienie (tj. o odrzuceniu skargi, o zawieszeniu postępowania) – art. 31 § 3 P.p.s.a. W tym miejscu należy zaznaczyć, że pełnomocnik A. Sp. z o.o. została – na co zresztą sama wskazuje - należycie umocowana, bowiem pełnomocnictwa udzielił jej - działający imieniem Spółki – M. W. dnia 12 marca 2013 r., a zatem w przeddzień odwołania go z funkcji prezesa zarządu tego podmiotu. Okoliczność w postaci skutecznego umocowania pełnomocnika była jednak zupełnie niezależna od konieczności wezwania do uzupełnienia braku w składzie organu Spółki, uprawnionego do jej reprezentacji (por. wyrok Sądu Najwyższego z 7.11.2006r. I CSK 224/06, Lex nr 276251).
Mając na uwadze brzmienie powołanych regulacji oraz okoliczności faktyczne niniejszej sprawy skierowano więc do pełnomocnika Spółki wezwanie, o którym mowa we wskazanym wyżej art. 31 § 1 P.p.s.a. Powyższe uzasadnione było faktem, że zarówno w dacie wniesienia skargi, jak też następnie w toku postępowania A. Sp. z o.o. nie miała organu uprawnionego do jej reprezentacji. Jak bowiem wynika ze znajdujących się w dyspozycji Sądu dokumentów, od początku istnienia Spółki tj. od daty jej rejestracji w dniu 28 lutego 2013 r. aż do 12 marca 2013r. jedynym członkiem jej zarządu, pełniącym funkcję jego prezesa, był M. W., który w dniu 13 marca 2013 r. został odwołany z tej funkcji na mocy uchwały nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników (nr [...]). Wprawdzie osoba ta nadal figuruje w danych Krajowego Rejestru Sądowego, jednak należy podkreślić, że wpis do rejestru w tym zakresie ma jedynie deklaratywny charakter, a zatem potwierdzający określony stan rzeczy do czasu zgłoszenia zaistniałych w tym przedmiocie zmian. Braki w składzie organu osoby prawnej mają zasadniczo usuwalny charakter, dlatego też wezwano do ich uzupełnienia w trybie wskazanego art. 31 § 1 P.p.s.a. Przepis ten dotyczy m in. sytuacji, gdy dany podmiot w ogóle nie ma organu powołanego do działania, jak też kiedy organ taki wprawdzie istnieje, lecz jego skład jest niezgodny z ustawą bądź statutem, co nie pozwala mu na dokonywanie skutecznych czynności w ramach reprezentacji tego podmiotu. Sytuacja przewidziana w ostatnio cytowanym przepisie zaistniała w sprawie niniejszej, ponieważ M. W. – jedyny członek zarządu Spółki został z tej funkcji odwołany (na mocy uchwały nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników Spółki nr [...] z 13 marca 2013 r.). Wprawdzie zgodnie z inną uchwałą nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników Spółki ( tzn. nr [....] z 13 marca 2013 r.) w skład zarządu powołano J. G., jednak osoba ta - będąc skazana prawomocnym wyrokiem za wymienione w art. 18 § 2 K.s.h. - przestępstwa nie mogła pełnić takiej funkcji. Z tej przyczyny nie można uznać, że do zarządu A. Sp. z o.o. wchodzi osoba spełniająca wymagania określone w art. 18 § 1 i art. 18 § 2 K.s.h. Tym samym, z uwagi na jednoosobowy skład tego organu należy stwierdzić, iż w istocie Spółka pozbawiona jest zarządu.
Nadesłanej przez pełnomocnik kserokopii wniosku o zmianę danych podmiotu w rejestrze przedsiębiorców nie można uznać za wypełnienie wezwania Sądu w zakresie uzupełnienia braków w trybie art. 31 § 1 P.p.s.a. Wynika z niej bowiem, że dokonano zgłoszenia zmiany w składzie zarządu Spółki z osoby M. W. na J. G., a więc niedopuszczalnej w świetle obowiązujących, a przedstawionych wyżej rozwiązań prawnych.
Mając więc na uwadze, że A. Sp. z o. o. w dacie wnoszenia skargi tj. 4 listopada 2013 r. nie miała organu, który mógłby ją reprezentować, a brak ten nie został uzupełniony w wyznaczonym przez Sąd terminie, skargę odrzucono, stosownie do art. 58 § 1 pkt 5 i § 3 P.p.s.a.
O zwrocie uiszczonego w sprawie wpisu orzeczono z kolei na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło