I FZ 182/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA: Roman Wiatrowski (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 840/14 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 20 grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego prezesa zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za sierpień, wrzesień, listopad, grudzień 2007 r. oraz czerwiec, sierpień, wrzesień i październik 2008 r. postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2014 r., sygn. akt: III SA/Wa 840/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu wniosku A. D. (dalej: "strona", "skarżący"), odmówił wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W.z dnia 20 grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego jako byłego prezesa zarządu "G." sp. z o.o. wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za sierpień, wrzesień, listopad, grudzień 2007 r. oraz czerwiec, sierpień, wrzesień i październik 2008 r. Przedstawiając w uzasadnieniu powyższego postanowienia stan sprawy Sąd pierwszej instancji podał, że pismem z dnia 7 lutego 2014 r. strona wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Następnie pismem z dnia 30 marca 2014 r. skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując w uzasadnieniu, iż jej wykonanie w drodze postępowania egzekucyjnego doprowadzi do powstania znacznej szkody i spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Opisując swoją obecną sytuację rodziną i materialną skarżący wskazał, że jest jedynym żywicielem rodziny składającej się z 4 osób. Żona obecnie nie pracuje, starszy syn jest studentem pierwszego roku, zaś młodszy uczęszcza do drugiej klasy liceum. Rodzina utrzymuje się z dochodów jakie przynosi jednoosobowa działalność gospodarcza prowadzona przez skarżącego. Wskazał również, że jednym z podstawowych elementów prowadzonej przez niego działalności gospodarczej jest wiarygodność i zaufanie potencjalnych kontrahentów, natomiast prowadzenie wobec niego egzekucji przez organy skarbowe może prowadzić do utraty takiego zaufania i w konsekwencji utraty zleceń i dochodów dla rodziny. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie Sąd pierwszej instancji powołał się na art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm. – dalej: "P.p.s.a.") stwierdzając, że skarżący nie wykazał inicjatywy w zakresie uprawdopodobnienia wskazywanych przez siebie we wniosku przesłanek wstrzymania wykonalności aktu administracyjnego. Sąd pierwszej instancji zaznaczył, że skarżący ograniczył się w istocie do samego sformułowania wniosku. Tymczasem bez przedstawienia stosownych dokumentów potwierdzających okoliczności uzasadniające wystąpienie przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., nie jest możliwa ocena wniosku pod kątem spełnienia warunków uzasadniających wstrzymanie zaskarżonej decyzji. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący, wnosząc o jego zmianę, zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. Jego zdaniem określone w tym przepisie szkody i trudne do odwrócenia skutki dotyczą stanu, który może nastąpić w przyszłości w wyniku podjęcia działań egzekucyjnych zaś ochrona prawna wynikająca z tego przepisu ma na celu zapobieżenie tym szkodom i skutkom, czyli ma charakter prewencyjny. Podkreślił, że w dacie składania wniosku właściwy dla miejsca zamieszkania skarżącego urząd nie wszczął jeszcze egzekucji w związku z tym nie można było przedstawić dowodów na poparcie formułowanych twierdzeń. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Zatem zasadą jest wykonalność decyzji ostatecznej. Sąd jednak może, choć nie musi, stosownie do treści art. 61 § 3 P.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 P.p.s.a., przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W analizowanym przepisie chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot wyegzekwowanego świadczenia, albo przez przywrócenie pierwotnego stanu rzeczy. Natomiast trudne do odwrócenia skutki mogą być zarówno prawne, jak i faktyczne. Rodzaj i zakres wystąpienia tych skutków musi być oceniony na podstawie obowiązującego prawa oraz sytuacji faktycznej, w jakiej znalazła się strona obciążona obowiązkami określonymi w decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 17 lipca 2008 r., II GZ 139/08, LEX nr 493849). Należy przy tym mieć na uwadze, że skoro ustawa przyznaje stronie prawo do wystąpienia do sądu z takim wnioskiem, ograniczając jednakże możliwość udzielenia tej stronie ochrony tymczasowej od wystąpienia choć jednej z dwóch ww. przesłanek, to obowiązkiem strony jest wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z tychże przesłanek (por. postanowienie NSA z dnia 26 listopada 2007 r., II FZ 338-339/07, niepubl.). Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności winno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione (B. Gruszczyński (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 206). Odnosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarżący nie uprawdopodobnił, aby wykonanie zaskarżonej decyzji groziło niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W szczególności nie wykazał on okoliczności uzasadniających możliwość poniesienia znacznej szkody w swoim majątku. Podkreślenia wymaga, że skarżący uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podał jedynie, że prowadzenie egzekucji przez organy skarbowe zburzy jego wiarygodność wobec kontrahentów i wobec banku, spowoduje także znaczne utrudnienia w regulowaniu bieżących płatności związanych z utrzymaniem rodziny i gospodarstwa domowego. Wobec tak sformułowanego uzasadnienia wniosku o przyznanie ochrony tymczasowej, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarżący nie zdołał wykazać, że została spełniona choć jedna z dwóch przesłanek wstrzymania wykonania aktu, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Samo jedynie stwierdzenie, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego doprowadzi do powstania trudnych do odwrócenia skutków poprzez utratę zleceń, bowiem zburzy wiarygodność skarżącego wobec kontrahentów i banku nie przemawia za zasadnością wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Za spełnienie przesłanek uzasadniających udzielenie ochrony tymczasowej przez Sąd nie mogą zostać uznane także ogólne stwierdzenia strony dotyczące konsekwencji finansowych wykonania decyzji. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy bowiem zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualnie wygranie sporu sądowego by nie naprawiło. W świetle powyższych okoliczności trafnie Sąd pierwszej instancji uznał, że brak było przesłanek pozwalających na pozytywne rozpoznanie wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarżący operując jedynie ogólnikowymi twierdzeniami nie wykonał ciążącego na nim z mocy art. 61 § 3 P.p.s.a. obowiązku wykazania zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Tym samym nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.