IV SO/Wr 7/14
PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-04-23
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, złożony przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego, powinien zostać uwzględniony, jeśli strona jest zwolniona z kosztów sądowych na mocy przepisu szczególnego?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, złożony przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego, powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Nawet jeśli strona jest zwolniona z opłat sądowych na mocy przepisu szczególnego (art. 239 pkt 1 lit. a PPSA), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata może zostać przyznane, jeśli istnieją przesłanki określone w art. 246 § 1 pkt 2 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu i zwolnienia od kosztów sądowych przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek dotyczył decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie przyznania zasiłku z pomocy społecznej. Skarżący podniósł, że choruje przewlekle, nie posiada środków finansowych na opłacenie adwokata i pokrycie kosztów sądowych, a jego dochody (zasiłek pielęgnacyjny, renta ojca) są niskie.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. B. o ustanowienie adwokata z urzędu przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [....] w przedmiocie przyznania zasiłku z pomocy społecznej postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.
Skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych. W rubryce nr 3 obejmującej informację o przedmiocie zaskarżenia wskazał jedynie nazwę organu SKO we W. Dodatkowo w piśmie z dnia 5 marca 2014 r. skarżący podał, że wnosi o wyznaczenie konkretnego adwokata w osobie G. S.
Pismem z dnia 14 kwietnia 2014 r. (k-19) nadesłanym w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 8 kwietnia 2014 r. skarżący wyjaśnił, że wniosek o przyznanie prawa pomocy dotyczy wniesienia skargi na decyzję SKO z dnia [...] nr [...] w sprawie przyznania zasiłku stałego /okresowego.
Wniosek ten został zarejestrowany jako wniosek o przyznanie prawa pomocy przed wszczęciem postępowania sądowego, tj. przed wniesieniem skargi na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w sprawie przyznania zasiłku stałego /okresowego.
W jego uzasadnieniu skarżący podniósł, że mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z rodzicami i dwoma braćmi. Ojciec pobiera rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, a skarżący (lat [...]) otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny z MOPS w kwocie [...] zł. Z pism znajdujących się w aktach sprawy wynika, że skarżący choruje przewlekle. Nie posiada środków finansowych na opłacenie adwokata i pokrycie kosztów sądowych. Wskazał, że posiada mieszkanie kwaterunkowe, czynszowe i nie posiada innych nieruchomości oraz papierów i przedmiotów wartościowych.
W świetle powyższego w rozpoznawanej sprawie przyjąć należy, że skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy przed wszczęciem postępowania sądowego dotyczącego decyzji Kolegium z dnia [...] w przedmiocie przyznania zasiłku z pomocy społecznej.
Ponieważ skarżący jest w niniejszej sprawie - na podstawie art. 239 pkt 1 lit "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej - zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych (opłat sądowych i wydatków) merytorycznemu rozpoznaniu podlega wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.
Z przepisu art. 245 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym
Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny.
Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy złożony przed wniesieniem skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, należało zakwalifikować jako wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przed wszczęciem postępowania sądowego.
Prawo pomocy może być bowiem przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania (art. 243 § 1 zdanie pierwsze cytowanej ustawy).
Zgodnie z art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony.
Mając na uwadze, że skarżący otrzymuje niski zasiłek pielęgnacyjny, który związany jest ze złym staniem zdrowia oraz wysokość niskiej renty ojca przyjąć trzeba, że wykazał on, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.
Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło