II SA/Bk 404/12
WyrokWSA w Białymstoku2012-07-24
Skład orzekający: Danuta Tryniszewska-Bytys, Grażyna Gryglaszewska, Anna Sobolewska-Nazarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba prowadząca działalność gospodarczą na działce sąsiadującej z terenem planowanej inwestycji, która nie jest jej właścicielem ani użytkownikiem wieczystym, posiada interes prawny uzasadniający jej status strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo posiadanie działki sąsiadującej z terenem planowanej inwestycji, na której prowadzona jest działalność gospodarcza, nie stanowi wystarczającej podstawy do wykazania interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Interes prawny musi wynikać z norm prawa materialnego, a nie tylko z faktycznego zainteresowania sprawą. W związku z tym, skarżący nie posiadał przymiotu strony, a decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego była prawidłowa.Stan faktyczny
Wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla budynku handlowo-usługowego został złożony dla działek w S. Organ pierwszej instancji wydał pozytywną decyzję. Odwołanie złożył G. Ż. "G. Ż. S.", twierdząc, że naruszono przepisy proceduralne i jego interes prawny jako posiadacza sąsiedniej działki z działalnością gospodarczą. Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżący nie jest stroną postępowania, gdyż nie wykazał interesu prawnego. G. Ż. złożył skargę do WSA, kwestionując umorzenie postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 lipca 2012 r. sprawy ze skargi G. Ż. "G. Ż. S." w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie o ustalenie warunków zabudowy oddala skargę
U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia.
Na wniosek R. S. G., organ pierwszej instancji ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku handlowo-usługowego wraz z infrastrukturą techniczną, parkingami i pylonem reklamowym, na działkach położonych w S., oznaczonych nr ewid. [...] i [...].
Od powyższej decyzji odwołanie złożył G. Ż. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "G. Ż. S." w S., reprezentowany przez pełnomocnika. Strona skarżąca podniosła, że w toku postępowania o wydanie decyzji o warunkach zabudowy naruszono szereg przepisów proceduralnych, a w szczególności nie wyjaśniono dokładnie stanu faktycznego i wszystkich okoliczności sprawy oraz nie uwzględniono interesu społecznego i słusznego interesu obywateli-osób mieszkających lub prowadzących działalność gospodarczą w sferze oddziaływania planowanej inwestycji, przez co naruszono bezpośrednio słuszny interes odwołujących.
Decyzją z dnia [...].03.2012 r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. umorzyło postępowanie odwoławcze od decyzji z dnia [...].11.2011 r. znak:[...], wydanej z upoważnienia Burmistrza S., przez Sekretarza Gminy S. o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku handlowo-usługowego wraz
z infrastrukturą techniczną, parkingami i pylonem reklamowym, na działkach położonych w S., oznaczonych nr ewid. [...] i [...]. W uzasadnieniu organ odwoławczy zaznaczył, że nie ulega wątpliwości, iż właściciele, a także użytkownicy wieczyści, na które ze względu na ich położenie, planowana inwestycja może oddziaływać, są stronami postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Podniósł również, że z akt sprawy nie wynika, aby Skarżący był właścicielem bądź użytkownikiem wieczystym nieruchomości położonej w zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji, w tym również nieruchomości. Zdaniem organu z faktu, że siedziba firmy Skarżącego położona jest przy ul. B. [...], nie wpływają uprawnienia do uczestnictwa w postępowaniu, w którym wydano zaskarżoną decyzję. Mając powyższe na względzie organ odwoławczy stwierdził, że Skarżący nie posiada przymiotu strony w niniejszym postępowaniu i dlatego nie jest legitymowany do wniesienia odwołania, a zatem zasadne było umorzenie postępowania odwoławczego.
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem strona skarżąca złożyła skargę do tutejszego Sądu, wnosząc jednocześnie o uchylenie zaskarżonej decyzji ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jako naruszającej prawo oraz uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj.:
- art. 7 k.p.a. poprzez naruszenie zasady podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli;
- art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady postępowania w sposób prowadzący do pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli i wydanie decyzji całkowicie nieodpowiadającej prawu;
- art. 10, 28 i 29 k.p.a. poprzez niezapewnienie Skarżącemu czynnego udziału
w postępowaniu, jako osobie mającej interes prawny w rozstrzygnięciu, w toczącym się postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy dotyczących działek ewid. [...] i [...] w S.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podniósł, że Skarżący wskazuje, iż jego interes prawny w niniejszej sprawie wynika z konieczności ochrony przysługującego mu prawa posiadania nieruchomości, znajdujących się w bliskim sąsiedztwie planowanej inwestycji, co wiąże się z szerokim spectrum oddziaływania obejmującym takie czynniki jak: hałas, zanieczyszczenie środowiska, utrudnienia w ruchu drogowym, czy znaczne zmniejszenie wartości rynkowej nieruchomości położonej niemal vis a vis (po drugiej stronie ulicy) handlowego obiektu wielkopowierzchniowego. Skarżący podnosi, że chociaż nie jest właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji, a jedynie posiadaczem działki przy ul. B. [...], prowadzącym na niej stale działalność gospodarczą, to okoliczność ta nie wyłącza go z kręgu podmiotów będących stronami w sprawie. Zdaniem strony skarżącej z art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynika, że każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych. Z kolei, jednym z elementów decyzji o warunkach zabudowy jest określenie wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich. W ocenie pełnomocnika oznacza to, że nawet osoba trzecia, nie będąca wnioskodawcą, właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości ma prawo domagać się od organu administracji publicznej ochrony swojego interesu prawnego przy wydaniu decyzji o warunkach zabudowy terenu należącego do innych osób. Strona skarżąca podnosi, że w każdej sprawie o ustalenie warunków zabudowy, o interesie prawnym innych osób niż inwestor, decydują jej okoliczności związane z rodzajem, rozmiarem oraz stopniem uciążliwego oddziaływania planowanej inwestycji na otoczenie, zaś obowiązkiem organu jest zbadanie, jak daleko sięgać będzie oddziaływanie tej inwestycji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga okazała się niezasadna.
Stosownie do treści art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, to jest jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa
i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej i oceny tej dokonuje w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w sprawie.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Oznacza to, że sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy dany zarzut nie zostanie podniesiony w skardze.
Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku nie dopatrzył się, aby w zaskarżonej decyzji zostało naruszone prawo materialne oraz przepisy postępowania administracyjnego.
Istota sporu sprowadza się do ustalenia czy jak twierdzi Skarżący- posiada on przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, gdyż jego interes prawny wynika z konieczność ochrony przysługującego mu prawa posiadania nieruchomości, znajdujących się w bliskim sąsiedztwie planowanej inwestycji czy też jak twierdzi SKO w B. ww. nie posiada przymiotu strony.
Zdaniem Sądu stanowisko organu jest słuszne.
Na wstępie należy zaznaczyć, że ustawa z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80 poz. 717 ze zm.) nie zawiera unormowania odnoszącego się do pojęcia strony w sprawach dotyczących ustalenia warunków zabudowy terenu, co oznacza, że ma zastosowanie przepis art. 28 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Postępowanie dotyczy interesu prawnego określonego podmiotu wówczas, gdy rozstrzygnięcie w sprawie oddziałuje na sytuację prawną tego podmiotu. Obowiązkiem organu jest zbadanie czy taki interes strona wykazuje, czy też zainteresowanie sprawą wynika z interesu faktycznego
a nie prawnego.
Należy również mieć na uwadze, iż interes prawny decydujący w świetle art. 28 k.p.a. o statusie strony powinien wynikać z norm prawa materialnego, zarówno
z prawa administracyjnego jak i prawa cywilnego, które to stanowisko jest powszechnie przyjmowane w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych i przeważającej części doktryny.
W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że Skarżący nie jest właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości, znajdującej się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji, a jedynie użytkownikiem działki przy
ul. B. [...] w S., prowadzącym na niej działalność gospodarczą.
W ocenie Sądu, Kolegium zasadnie wskazało, że z samego faktu posiadania przez Skarżącego działki, nie można wywieść jego interesu prawnego w sprawie
o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla nieruchomości położonej w pobliżu tej działki. Powyższa okoliczność świadczy wyłącznie o interesie faktycznym Skarżącego, który jest zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy o ustalenie warunków zabudowy, ale nie może tego interesu poprzeć przepisami prawa.
Zdaniem Sądu bezzasadne jest również twierdzenie strony skarżącej, że za źródło interesu prawnego w sprawie o ustalenie warunków zabudowy może być uznany art. 6 ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którym każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy, powyższy przepis gwarantuje ochronę przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych, nie każdemu, ale jedynie tym osobom, które mają w tym interes prawny. Tymczasem w przedmiotowej sprawie, jak to już zostało podniesione, Skarżący nie posiada interesu prawnego.
W świetle powyższego Sąd za bezzasadny uznał zarzut naruszenia art. 28
i 29 k.p.a.
Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 k.p.a). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne rozstrzygnięcia z przytoczeniem przepisów prawa. Nie doszło również do naruszenia art. 8 i 10 k.p.a.
Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że skoro Skarżący nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, to prawidłowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. w oparciu o art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzyło postępowanie odwoławcze.
W związku z tym, że zarzuty skargi nie znalazły oparcia w przepisach prawa oraz, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić.
Z przedstawionych wyżej względów, na podstawie art. 151 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło