I SA/Wa 2502/13

WyrokWSA w Warszawie2014-04-25

Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Dorota Apostolidis, Elżbieta Lenart

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przebywanie prezesa spółki poza granicami kraju i sporadyczne wizyty w Polsce uzasadniają przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jeśli doręczenie decyzji nastąpiło w trybie zastępczym?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że przebywanie prezesa spółki poza granicami kraju i sporadyczne wizyty w Polsce nie stanowią wystarczającej przesłanki do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ prawidłowo ocenił, że spółka nie dochowała należytej staranności w zachowaniu terminu, a uchybienie nie nastąpiło bez jej winy, gdyż mogła zapobiec negatywnym skutkom poprzez ustanowienie pełnomocnika do doręczeń.
Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Spółka dowiedziała się o decyzji z opóźnieniem, wskazując, że jej prezes, będący obywatelem F., przebywa za granicą i w Polsce okazjonalnie. Minister odmówił przywrócenia terminu, uznając, że doręczenie decyzji w trybie zastępczym było skuteczne, a spółka nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów o doręczeniach i pozbawienie czynnego udziału w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) Sędziowie: WSA Dorota Apostolidis WSA Elżbieta Lenart Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o. o. z siedzibą w W. na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargę. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...], odmówił przywrócenia na wniosek "A." Sp. z o.o. z siedzibą w W. terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...]. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...], po rozpatrzeniu wniosku J. G, i H. G. stwierdził, że decyzja Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] grudnia 1953 r., nr [...] i utrzymana nią w mocy decyzja Prezydium Rady Narodowej miasta W. z dnia [...] grudnia 1952 r., nr [...], w części określonej w aktach notarialnych obejmujących sprzedaż lokali nr [...] w budynku posadowionym na działce nr [...], jak również [...] w budynku posadowionym na działce nr [...], wchodzących w skład przedmiotowej nieruchomości oraz udziałów przypadających właścicielom tych lokali w części budynku i ich urządzeń służących do wspólnego użytku ogółu mieszkańców, a także gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste nabywcom tych lokali wydane zostały z naruszeniem prawa, a w pozostałej części stwierdził ich nieważność. W piśmie z dnia 1 marca 2013 r. (nadanym tego samego dnia), uzupełnionym pismem z dnia 20 maja 2013 r. adwokat E. B. reprezentująca "A." Sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...]. Wraz z wnioskiem złożono wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że P. P. będący Prezesem Spółki "A." z siedzibą w W. na stałe mieszka w F., a w Polsce przebywa okazjonalnie. Wskazała również, że skarżąca o toczącym się postępowaniu administracyjnym i o wydaniu ww. decyzji dowiedziała się w dniach 27-28 lutego 2013 r. W związku z powyższym skarżąca wniosła o przywrócenie jej uchybionego terminu. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...], odmówił przywrócenia na wniosek "A." Sp z o.o. z siedzibą w W. terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenia sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia Minister wskazał, że w dniu 22 stycznia 2013 r. została zwrócona do organu (z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie") przesyłka pocztowa zawierająca decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2012 r., skierowana do uczestnika postępowania "A." Sp. z o.o. z siedzibą w W. na poprzedni adres jej siedziby w B. przy ul. [...]. Minister wskazał również, że z przesyłki tej wynika, iż była ona dwukrotnie awizowana w dniu 4 stycznia 2013 r. i w dniu 14 stycznia 2013 r. Wobec tego organ uznał, że powyższa przesyłka została skutecznie doręczona skarżącej w dniu 18 stycznia 2013 r., tj. w dniu, w którym upłynął czternastodniowy termin do jej odbioru, licząc od dnia następnego zgodnie z art. 57 § 1 k.p.a. Tym samym, zdaniem organu, od dnia 19 stycznia 2013 r. rozpoczął bieg 14-dniowego terminu do skutecznego wniesienia dla "A." Sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej ww. decyzją. Minister wskazał, że terminu tego nie dochowano, gdyż skarżąca wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nadała dopiero w dniu 1 marca 2013 r., a więc po upływie terminie. Minister odnosząc się do złożonego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazał, że zgodnie z art. 58 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeśli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Odnosząc się do powyższego Minister wskazał, że złożony wniosek został podpisany przez P. P. Prezesa "A." Sp. z o.o. z siedzibą w W. w dniu 11 stycznia 2013 r. (data opatrzenia wniosku). Dlatego też, zdaniem Ministra, nadanie go dopiero w dniu 1 marca 2013 r. i tłumaczenie, iż P. P., który reprezentuje skarżącą mieszka na stałe w F. i przebywa okazjonalnie w Polsce nie stanowi podstawy do uznania, że uprawdopodobniła ona brak swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Jego zdaniem, okoliczności tej nie można zaliczyć do takiej, która uzasadnia brak winy w uchybieniu terminu przez pełnomocnika strony. Jednocześnie Minister wskazał, że pozostałe strony postępowania skutecznie złożyły wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy, wszczynając tym samym postępowanie odwoławcze, które zakończy się wydaniem decyzji przez organ odwoławczy. Stroną tego postępowania będzie również "A." Sp. z o.o. z siedzibą w W. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła "A." Sp. z o.o. z siedzibą w W. reprezentowana przez adwokata E. B., wskazując na naruszenie przez organ prawa procesowego polegającego na błędnej wykładni i niewłaściwemu zastosowaniu przepisów dotyczących doręczeń tj.: a) art. 44 k.p.a. poprzez brak skutecznego zawiadomienia skarżącej o złożeniu pisma zawierającego zaskarżone postanowienie na okres 7 dni we wskazanym urzędzie pocztowym i tym samym brak skutecznego doręczenia skarżącej niniejszego pisma, podczas, gdy samo awizowanie przesyłki nie jest równoznaczne z zawiadomieniem określonym w tym przepisie; b) art. 10 k.p.a. poprzez pozbawienie skarżącej czynnego prawa do udziału w postępowaniu przed organem i skutecznej ochrony jego praw przez brak prawidłowego doręczenia przedmiotowej decyzji. W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c P.p.s.a. z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz wniosła o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła dotychczasowy przebieg postępowania oraz ponownie przedstawiła argumenty zawarte we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podniosła również, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został przekazany P. P. przez jednego z jego lokatorów, którzy złożyli odpowiedni wniosek wcześniej, stąd data 11 stycznia 2013 r. Reasumując skarżąca wskazała, że fakt awizowania przesyłki nie jest równoznaczny z prawidłowym zawiadomieniem wynikającym z art. 44 k.p.a. Jej zdaniem skarżąca reprezentowana przez swojego prezesa nie została skutecznie zawiadomiona o fakcie złożenia przesyłki w placówce pocztowej z uwagi na fakt, iż w tym czasie jej prezes przebywał poza granicami kraju. Ponadto w jej ocenie, na znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy zwrotnych potwierdzeniach odbioru obydwu przesyłek tj. zawiadomienia o wszczęciu postępowania i przesyłki zawierającej decyzję z dnia 21 grudnia 2012 r. brak jest jakichkolwiek informacji doręczyciela, czy i w jaki sposób powiadomił on adresata o przesyłkach. W konsekwencji skarżąca nie brała bez swojej winy czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej co oznacza, że Sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwana dalej: P.p.s.a) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wniesiona w rozpoznawanej sprawie skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] o odmowie przywrócenia "A". Sp. z o.o. z siedzibą w W. terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...]. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 k.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 k.p.a.). Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne (art. 58 § 3 k.p.a.). Warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest zatem spełnienie łącznie czterech przesłanek, a mianowicie: wniesienia przez stronę prośby o przywrócenie terminu, dochowanie terminu do wniesienia wniosku w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano oraz uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. W niniejszej sprawie pierwsze trzy przesłanki zostały spełnione. Do rozważenia pozostało zatem, czy organ prawidłowo ocenił podawane we wniosku okoliczności mające na celu uprawdopodobnienie braku winy skarżącej w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest, więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna ona uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Materiał dowodowy zebrany w aktach administracyjnych niniejszej sprawy nie pozwala przyjąć istnienia przesłanek z art. 58 § 1 k.p.a. – co słusznie zauważył Minister. W tym zakresie należy wskazać, że przesyłka zawierająca decyzję z dnia [...] grudnia 2012 r. została doręczona stronie w trybie zastępczym. Stosownie bowiem do art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 k.p.a. urząd pocztowy – w przypadku doręczania pisma przez pocztę – przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w art. 44 § 1 k.p.a., umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 k.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w art. 44 § 2 k.p.a., pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.) i doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 44 § 1 k.p.a., a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.). Na gruncie niniejszej sprawy zostały spełnione wszystkie przesłanki niezbędne do przyjęcia, że prawidłowe doręczenie przedmiotowej przesyłki "A." Sp. z o.o. z siedzibą w W. nastąpiło w dniu [...] stycznia 2013 r. W szczególności wskazać trzeba, że datę tą potwierdzają, znajdujące się na dowodzie doręczenia i kopercie, w której była przesyłka, odciski pieczęci "awizowano mieszkanie zamknięte." z adnotacją 4 stycznia 2013 r., pieczęć "awizowano powtórnie" przy stemplu z datą 14 stycznia 2013 r., zaopatrzone stosownym podpisem doręczyciela oraz "zwrot nie podjęto w terminie" przy stemplu z datą 19 stycznia 2014 r. Z koperty tej wynika też, iż w dniu 4 stycznia 2014 r. pozostawiono zawiadomienie (awizo) o pozostawieniu pisma w Urzędzie Pocztowym B., umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej. W tym miejscu wskazać też trzeba, że nie można zgodzić się z zarzutem skarżącej iż, organ w prowadzonym postępowaniu naruszył art. 10 k.p.a. Z akt administracyjnych sprawy wynika bowiem, że organ skutecznie zawiadomił skarżącą o wszczęciu postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie oraz o przysługujących jej prawach pismem z dnia 4 marca 2013 r. Powyższe pismo zostało również doręczone skarżącej w trybie zastępczym wynikającym z art. 44 k.p.a. Z przesyłki tej wynika, że została ona dwukrotnie prawidłowo awizowana i jako nie podjęta w terminie została zwrócona do organu. Przyczyną uprawdopodabniającą brak winy skarżącej w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jest fakt przebywania jej Prezesa P. P., który jest obywatelem F., poza granicami kraju oraz to, że przebywa on sporadycznie w kraju. Sąd w niniejszym składzie stoi na stanowisku, że podawane we wniosku o przywrócenie terminu okoliczności nie uzasadniały przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego. Rację ma organ, który w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazał, że skarżąca nie dochowała należytej staranności w zachowaniu terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zgodnie z ugruntowaną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W orzecznictwie sądowym przyjęto, że przeszkoda, o której mowa musi mieć charakter nagły, a więc jest to przykładowo przerwa w komunikacji, powódź, pożar, nagła choroba nie pozwalająca na wyręczenie się inną osobą. Takie okoliczności w niniejszej sprawie nie nastąpiły. Jak trafnie podniesiono w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia sam fakt przebywania przez pełnomocnika skarżącej poza granicami kraju nie może stanowić usprawiedliwienia uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją dnia [...] grudnia 2012 r.. Nie może, w ocenie Sądu, stanowić uzasadnionej przesłanki do przywrócenia terminu okoliczność podnoszona przez skarżącą w skardze, a sprowadzająca się do zamieszkiwania jej pełnomocnika w F. i sporadyczne bywanie przez niego w Polsce. Nie uzasadnia tego też to, iż skarżąca w chwili doręczania decyzji nie miała ustanowionego pełnomocnika do doręczeń, ani też fakt, że w Spółce nie są zatrudnieni pracownicy, którzy na stałe przebywaliby w siedzibie Spółki. Sąd stoi na stanowisku, że skarżąca prowadząc przedsiębiorstwo w formie Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i wyznaczając osobę ją reprezentująca w osobie Prezesa Zarządu P. P., który nie przebywa regularnie w kraju i zamieszkuje na stałe w F. nie zadbała należycie o swoje interesy. Skarżąca mając świadomość, że rozwiązanie takie może powodować różnego rodzaju komplikacje w prowadzonej przez nią działalności (np. brak regularnego odbierania korespondencji pocztowej) mogła zapobiec wystąpieniu negatywnych dla siebie skutków, w postaci uchybienia terminu, chociażby wyznaczając pełnomocnika do doręczeń, który odbierałby korespondencję pocztową lub też ustanawiając profesjonalnego pełnomocnika do działania w imieniu skarżącej. Tym bardziej, że jak wskazano w skardze Spółka nie zatrudnia żadnego pracownika, który by na stałe przebywał w siedzibie Spółki. Wobec powyższego, zdaniem Sądu, skarżąca nie uprawdopodobniła w sprawie, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy a Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej prawidłowo ocenił zasadność wniosku skarżącej o przywrócenie terminu i wniosku tego nie uwzględnił. Mając to wszystko na uwadze, w oparciu o art. 151 P.p.s.a., Sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło