II SA/Wa 1897/13

WyrokWSA w Warszawie2014-05-05

Skład orzekający: Sławomir Antoniuk, Eugeniusz Wasilewski, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Komendanta Głównego Policji odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji, która z kolei odmówiła stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Powiatowego Policji o odmowie przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu, jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące stwierdzania nieważności decyzji. Analiza przesłanek z art. 156 § 1 KPA nie wykazała istnienia wad uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, która została wydana przez właściwy organ, opierała się na istniejącej podstawie prawnej i nie zawierała wad powodujących jej nieważność z mocy prawa.
Stan faktyczny
Skarżący R.L., emeryt policyjny, domagał się przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za lata 2006-2013. Organy policji odmawiały przyznania świadczenia, powołując się na zmiany przepisów. Skarżący wnosił o stwierdzenie nieważności decyzji odmawiających przyznania świadczenia oraz decyzji odmawiających stwierdzenia nieważności tych decyzji. Ostatecznie Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności. Skarżący zaskarżył tę decyzję do WSA, zarzucając nieuwzględnienie stanu faktycznego i prawnego oraz właściwości organu.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski (spr.), Janusz Walawski, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 maja 2014 r. sprawy ze skargi R. L. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji - oddala skargę - Komendant Główny Policji decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 i art. 5 § 2 pkt 4 - Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j. Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.) oraz § 14 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludniania lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. Nr 105, poz. 884 z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku R.L. o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r., utrzymał w mocy własną decyzję Nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. W uzasadnieniu decyzji podano, iż R.L. jest emerytem policyjnym od dnia [...] czerwca 1989 r. Decyzją Nr [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. Komendant Powiatowy Policji w J. przyznał wymienionemu równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu. Przedmiotowe świadczenie R.L. pobierał do 2005 r., gdyż z dniem 1 stycznia 2006 r. weszły w życie przepisy nowelizujące rozporządzenie wykonawcze Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 919), które uchyliły postanowienia § 8 rozporządzenia obowiązującego we wcześniejszym brzmieniu, pozbawiając tym samym uprawnienia do tego równoważnika osoby pobierające świadczenia z policyjnego zaopatrzenia emerytalnego. W dniu [...] czerwca 2012 r. Komendant Powiatowy Policji w J. zawiadomił R.L. o wszczęciu postępowania w sprawie cofnięcia uprawnień do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, a w dniu [...] lipca 2012 r. wydał decyzję Nr [...], w której cofnął mu prawo do przedmiotowego świadczenia. R.L. zwracał się do Komendanta Powiatowego Policji w J. z wnioskiem o naliczenie i wypłatę równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006 – 2011. Jednakże z uwagi na przedstawiony wyżej stan prawny, wnioski zainteresowanego zostały rozpatrzone negatywnie. W stanie faktycznym przedmiotowego postępowania, oświadczeniem mieszkaniowym z dnia [...] stycznia 2013 r. wymieniony zwrócił się do Komendanta Powiatowego Policji w J. o ustalenie uprawnień do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego oraz jego wysokości za 2013 r. Komendant Powiatowy Policji w J. decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. Nr [...] odmówił przyznania i wypłaty przedmiotowego świadczenia za wnioskowany okres. Od decyzji KPP w J. R.L. złożył odwołanie do Komendanta Wojewódzkiego Policji [...], a także wniosek o stwierdzenie jej nieważności, precyzując że żąda rozpatrzenia sprawy w trybie nieważnościowym. Komendant Wojewódzki Policji [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. Nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia KPP w J. W dniu 17 maja 2013 r. do Komendanta Głównego Policji wpłynęło odwołanie strony od decyzji KWP [...] oraz wniosek o stwierdzenie jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 KPA, w którym zainteresowany również oświadczył, że rezygnuje z trybu odwoławczego. W dniu [...] czerwca 2013 r. Komendant Główny Policji wydał postanowienie Nr [...] o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. odmawiającego stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Powiatowego Policji w J. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania i wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za rok 2013. Następnie w wyniku rozpatrzenia przesłanek niezbędnych do stwierdzenia nieważności, wymienionych w art. 156 § 1 KPA, Komendant Główny Policji wydał decyzję Nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. odmawiając stwierdzenia nieważności wyżej wymienionego orzeczenia Nr [...] KWP [...]. Od decyzji tej strona złożyła do Komendanta Głównego Policji wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zgadzając się ze wskazanym w niej rozstrzygnięciem. Biorąc pod uwagę, iż strona nie powołała we wniosku konkretnej przesłanki, organ dokonał analizy wszystkich przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 KPA. W ocenie organu odwoławczego kwestionowana decyzja wydana została przez właściwy organ, bowiem to Komendant Wojewódzki Policji [...] był kompetentny do prowadzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Powiatowego Policji w J.. Odnosząc się do przesłanek z art. 156 § 1 pkt 2 KPA wskazał, że zgodnie z art. 97 ust. 5 ustawy o Policji przydział i opróżnienie mieszkań oraz załatwianie spraw, o których mowa w art. 91, 92, 94, 95 ust. 2 – 4 następuje w formie decyzji administracyjnej. Zatem orzekanie w przedmiocie równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego mieści się w kręgu spraw objętych regulacją administracyjnoprawną. Wobec powyższego nie można uznać, że decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] wydano bez podstawy prawnej. Nie można również przyjąć, że w sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa, bowiem zachodzi ono wówczas, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu, a rozstrzygnięciem objętym decyzją, przez proste zestawienie ich ze sobą. Nie chodzi tu o błędy wykładni prawa (interpretacji przepisów), ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. W niniejszej sprawie nie może być o tym mowy, bowiem Komendant Wojewódzki Policji [...] zastosował literalne brzmienie przepisów KPA. Nie ma również podstaw do zastosowania przepisów art. 156 § 1 pkt 3 KPA, bowiem brak było wcześniejszej decyzji rozstrzygającej już sprawę co do istoty, zapadłej w postępowaniu nieważnościowym. Z kolei, rozważając zapis art. 156 § 1 pkt 4 KPA organ zauważył, że wskazana tam kwalifikowana wada prawna decyzji zachodzi wówczas, gdy podmiot, do którego skierowano decyzję nie miał przymiotu strony w rozumieniu art. 28 i art. 29 KPA, co też nie miało miejsca w rozpatrywanej sprawie. Określonej w art. 156 § 1 pkt 5 KPA niewykonalności decyzji (istniejącej w dniu jej wydania i mającej charakter trwały), nie można odnieść do niniejszej sprawy, bowiem przedmiotem postępowania nieważnościowego, nie są materialnoprawne uprawnienia strony, lecz sprawdzenie orzeczenia pod kątem wydania go zgodnie z prawem. W jego rezultacie nie zostają nałożone na stronę żadne nowe obowiązki. Organ nie dostrzegł też aby kwestionowana decyzja zawierała wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Decyzja Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. stała się przedmiotem skargi R.L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący zarzucił organowi, iż wydając decyzję nie uwzględnił stanu faktycznego i prawnego sprawy, nie zbadał właściwości organu na każdym etapie postępowania oraz nie miał na uwadze orzecznictwa sądów administracyjnych dotyczących spraw skarżącego. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest jednym z trybów nadzwyczajnych, służących wzruszaniu decyzji ostatecznych. Ochrona takich decyzji została wyrażona zasadą ogólną trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych – art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych (tych, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy), stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Kodeksie lub ustawach szczegółowych. Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji zostały wyczerpująco określone w art. 156 § 1 KPA. Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która: 1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości, 2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, 3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, 4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie, 5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały, 6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą, 7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Zestawienie to stanowi katalog zamknięty przyczyn stwierdzenia nieważności decyzji. Taka redakcja przepisu, zważywszy również na nadzwyczajny charakter tej instytucji, nie pozwala na stosowanie wykładni rozszerzającej względem jego treści. Decyzja stwierdzająca nieważność decyzji może zapaść tylko w sytuacji, kiedy organ stwierdzi, że weryfikowana decyzja została podjęta w okolicznościach określonych w przepisie art. 156 § 1 KPA. Istotą postępowania nieważnościowego jest bowiem ustalenie, czy decyzja podlegająca weryfikacji obarczona jest jedną z kwalifikowanych wad. W postępowaniu tym bada się więc, czy przy wydaniu weryfikowanej decyzji popełniono tak ewidentne i poważne błędy, które wykluczają możliwość pozostawienia jej w obrocie prawnym. Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w J. z dnia [...] lutego 2013 r. o odmowie przyznania i wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za rok 2013. W pismach z dnia 6 maja 2013 r. zawierających wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] skarżący zarzucił, iż organ nie uwzględnił stanu faktycznego i prawnego sprawy, nie badał swojej właściwości, narusza zasady ogólne, lekceważy stronę, nie uwzględnia orzecznictwa sądów administracyjnych. Ponieważ skarżący nie powołał we wniosku podstawy stwierdzenia nieważności decyzji, określonej w art. 156 § 1 KPA, organ orzekający w sprawie dokonał analizy wszystkich przesłanek wymienionych w tym przepisie i nie stwierdził, aby którakolwiek z nich wystąpiła w sprawie. Organ zasadnie wskazał, iż wyniki tej analizy nie dały podstaw do stwierdzenia nieważności kwestionowanej przez skarżącego decyzji. Została ona wydana przez właściwy organ, opiera się na istniejącej podstawie prawnej i nie zawiera wad powodujących jej nieważność z mocy przepisów prawa. W tym stanie sprawy zarzuty skargi należało uznać za bezpodstawne, przyjmując w tym względzie za trafną argumentację organu zawartą w zaskarżonej decyzji. Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło