I OZ 757/14
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-10-09
Skład orzekający: Sędzia NSA Monika Nowicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchybienie terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego, spowodowane złożeniem pisma w sądzie niewłaściwym, może być uznane za niezawinione, uzasadniające przywrócenie terminu?Ratio decidendi
Uchybienie terminu do wniesienia sprzeciwu, spowodowane złożeniem pisma w sądzie niewłaściwym na krótko przed upływem terminu, nie może być uznane za niezawinione, jeśli takie zachowanie strony ma charakter powtarzalny i świadczy o braku należytej staranności w dochowaniu terminu. Obowiązek uprawdopodobnienia braku winy spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Z. R. złożył sprzeciw od postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, wskazując na opóźnienie w przekazaniu pisma przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Sąd Wojewódzki we Wrocławiu przekazał sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który odmówił przywrócenia terminu, uznając uchybienie za zawinione. Z. R. złożył zażalenie na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 9 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 lipca 2014 r., sygn. akt IV SO/Gl 63/13 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu na postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 maja 2014 r., sygn. akt IV SO/Gl 63/13 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie z wniosku Z. R. o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu od orzekania w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 559/13 ze skargi Z. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w . z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia: oddalić zażalenie.
Postanowieniem z dnia 7 maja 2014 r. odmówiono Z. R. przyznania prawa pomocy. Orzeczenie to zostało doręczone skarżącemu w dniu 27 maja 2014 r.
Z. R. w dniu 3 czerwca 2014 r. złożył w biurze podawczym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu sprzeciw od powyższego postanowienia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia wskazując, że do uchybienia terminu doszło bez jego winy, bowiem to Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odpowiada za opóźnienie w przekazaniu tego środka odwoławczego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w dniu 5 czerwca 2014 r. przesłał sprzeciw wraz z wnioskiem Z. R. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 21 lipca 2014 r. odmówił przywrócenia terminu do złożenia ww. sprzeciwu.
Powołując się na treść art. 86-87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "P.p.s.a.", Sąd Wojewódzki wskazywał, że skarżący nie uprawdopodobnił, aby uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy.
Zdaniem Sądu, w sytuacji gdy Z. R. złożył sprzeciw wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, to za faktyczną datę dokonania tej czynności należało uznać dzień 5 czerwca 2014 r., kiedy to ten Sąd nadał pocztą sprzeciw do Sądu właściwego do jego rozpoznania.
Odnosząc się do ustalenia kwestii braku zawinienia w uchybieniu terminu do wniesienia sprzeciwu Sąd Wojewódzki stwierdził, że w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu, gdyż do jego uchybienia doszło z wyłącznej winy skarżącego, który "systematycznie i z pełną premedytacją" składa pisma procesowe w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu, który nie prowadzi jego spraw na obecnym etapie postępowania. Składanie pism w niewłaściwym Sądzie powoduje konieczność ich przekazania do sądu właściwego, co wpływa bezpośrednio na terminowość podejmowanych przez stronę czynności. Składanie przy tym sprzeciwu w ostatnim dniu upływu terminu do jego zaskarżenia, uniemożliwia terminowe jego wysłanie do sądu właściwego. Brak było wobec tego usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku.
Z. R., w złożonym na powyższe postanowienie zażaleniu, zakwestionował jego prawidłowość.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej "P.p.s.a", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu, przy czym obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu spoczywa na wnioskodawcy (art. 87 § 2 powołanej ustawy).
Z powyższego wynika, że brak winy w uchybieniu terminu jest podstawową przesłanką do jego przywrócenia. Przepisy regulujące instytucję przywrócenia terminu nie wskazują wedle jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony, co uzasadnia pogląd, że ocena braku winy została pozostawiona uznaniu sądu, oczywiście przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności sprawy, jakie sąd uzna za istotne, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o własne interesy. Istotnym przy tym jest, aby strona składająca taki wniosek, uprawdopodobniła, iż istniały obiektywnie niemożliwe do przezwyciężenia przeszkody uniemożliwiające jej dochowanie terminu, o którego przywrócenie wnosi, w okresie kiedy termin ten biegł. W tym kontekście należy podzielić stanowisko Sądu Wojewódzkiego, że skarżący nie uprawdopodobnił, aby niedochowanie terminu do wniesienia sprzeciwu było przez niego niezawinione.
Składanie przez skarżącego sprzeciwu do sądu niewłaściwego do jego rozpoznania na krótko przed upływem terminu do dokonania tej czynności, uniemożliwia przesłanie tego pisma do Sądu właściwego z zachowaniem wyznaczonego stronie terminu. Zważywszy przy tym, że takie zachowanie skarżącego ma miejsce w wielu sprawach, należy uznać, że jest ono celowe, a tym samym skarżący ma świadomość możliwego uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego.
Nie można również zarzucać Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu, że przekazał ww. sprzeciw po upływie kilku dni od daty jego złożenia skoro złożenie pisma do tego Sądu, jego zarejestrowanie, zidentyfikowanie oraz przekazanie do odpowiedniej komórki zajmującej się jego przekazaniem wiąże się z upływem czasu.
Z uwagi na powyższe - zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego - Sąd I instancji zasadnie przyjął, że podnoszone przez stronę skarżącą argumenty, nie świadczą o braku winy w uchybieniu ww. terminu.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło